Tiết 77: QUÊ HƯƠNG Tế Hanh- “Tế Hanh là nhà thơ của quê hương, của nỗi niềm xa xứ” Hà Minh Đức - “Tế Hanh là người tinh tế lắm, Tế Hanh đã ghi lại được đôi nét cảnh sắc thần tình về
Trang 2Tiết 77
Tế Hanh
Trang 3- Tên thật: Trần Tế Hanh (1921
-2009)
- Quê: làng Đông Yên, xã Bình
Dương, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng
Ngãi
- Là cây bút có mặt ở chặng cuối của
phong trào Thơ mới (1940 - 1945)
-Tế Hanh viết nhiều về quê hương
với cảm xúc đằm thắm, thiết tha,
dung dị
I/ Tìm hiểu chung:
1 Tác giả:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
Con hãy giới thiệu đôi nét về nhà thơ
Tế Hanh
Trang 4Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
- “Tế Hanh là nhà thơ của quê hương,
của nỗi niềm xa xứ” (Hà Minh Đức)
- “Tế Hanh là người tinh tế lắm, Tế
Hanh đã ghi lại được đôi nét cảnh
sắc thần tình về cảnh sinh hoạt chốn
quê hương” (Hoài Thanh) phÈm tiªu biÓu Nh÷ng t¸c
cña nhµ th¬ TÕ
Hanh
Trang 5Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
I/ Tìm hiểu chung:
1 Tác giả:
- Năm 1996, Tế Hanh được tặng giải
thường Hồ Chí Minh về văn học nghệ
thuật
- Ông đã thực sự trở thành một trong
những cây đại thụ của nền thi ca đương
đại Việt Nam./
Trang 6I/ Tìm hiểu chung:
- Bài thơ “Quê hương” được sáng tác năm 1939, khi tác giả mới 18 tuổi, rời xa quê hương ra Huế học
3 Đọc và tìm hiểu chú thích
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
- Đọc giọng nhẹ nhàng, trong trẻo đoạn từ đầu đến … “Nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ”
- 4 câu cuối có phần suy tư, sâu lắng…
2 Tác phẩm:
Trang 7- Bốn câu cuối: Lời bộc bạch tâm sự của nhà thơ.
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
Trang 8II/ Tìm hiểu chi tiết:
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
a Nhớ địa thế, nghề nghiệp của quê hương mình.
=> Cách giới thiệu tự nhiên, mộc mạc.
“Làng tôi ở vốn làm nghề chài lướiNước bao vây cách biển nửa ngày sông”
Trang 9b Nhớ mãi trong lòng cảnh dân chài bơi thuyền đi đánh cá.
II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
- Đoàn thuyền đánh cá ra khơi trong một nền cảnh đẹp: Trời trong – gió nhẹ - sớm mai hồng
Trong nỗi nhớ của
Trang 10b Nhớ mãi trong lòng cảnh dân chài bơi thuyền đi đánh cá.
II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
“hăng” ngoài nói về tốc
độ nhanh, mạnh còn cho thấy cả tinh thần, khí thế
Nó như nhân hoá cả con thuyền Còn “băng” thì chỉ nói được sự lướt nhanh
Có ý kiến cho rằng:
“Trong câu “Chiếc
thuyền nhẹ hăng như
con tuấn mã”, nhà thơ
nên thay từ “hăng”
bằng từ “băng” thì
câu thơ sẽ hay hơn
nhiều” Hãy cho biết ý
kiến của con
Trang 11b Nhớ mãi trong lòng cảnh dân chài bơi thuyền đi đánh cá.
II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
Cảm nhận sâu lắng về tình đất, tình người trong tâm khảm nhà thơ
Có ý kiến cho rằng, hai câu thơ: “Cánh buồm giương to
như mảnh hồn làng/ Rướn thân trắng thâu góp gió” là 2 câu
thơ hay nhất trong bài.”
Ý kiến của con như thế nào? Hãy phân tích để thấy cái hay của hai câu thơ trên
“mảnh hồn làng” (trừu tượng)
+ “Cánh buồm”
(hiện thực, hữu hình)
Trang 12II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
c.Và còn mãi trong tâm trí một buổi đón thuyền về.
đỗ náo nhiệt: tiếng ồn
ào của bao âm thanh
xen nhau, tiếng hát
trong lòng ngân nga,
hân hoan tri ân trời
biển,… Đó không chỉ
là âm thanh thực tế mà
còn là âm thanh của
lòng người
Trang 13II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
c.Và còn mãi trong tâm trí một buổi đón thuyền về.
Hình ảnh người dân
chài sau chuyến đi biển
trở về được đặc tả như
thế nào?
- Hình ảnh dân chài được khắc
họa trong chiều sâu cảm nhận:
rất riêng của người dân miền biển,
vừa là một phát hiện sáng tạo gợi
nhiều liên tưởng lãng mạn
Trang 14II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
c.Và còn mãi trong tâm trí một buổi đón thuyền về.
•Lời thơ như dịu đi: Tác giả có cái nhìn rất âu yếm với con
thuyền
•Nghệ thuật nhân hoá: con thuyền như một con người mệt
mỏi nằm nghỉ thanh thản sau những ngày lao động vất vả.
•Cảm nhận tinh tế: con thuyền cũng thấm sâu trong mình
những trải nghiệm của cuộc đời
Người dân thì vậy, còn con tuấn mã khi ra khơi, bây giờ ra sao?
Chiếc thuyền im bến mỏi trở về nằm Nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ
Trang 15II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
c.Và còn mãi trong tâm trí một buổi đón thuyền về.
Hoài Thanh đã đúng khi nhận xét:
“Tế Hanh đã ghi lại được đôi nét thần tình chốn quê
hương bởi một tình quê luôn da diết trong lòng Tế Hanh có những cách cảm rất riêng: lắng sâu suy nghĩ về quê
hương.”
Trang 16II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
- Bộc bạch hoàn cảnh và nỗi lòng của mình: “nay xa cách” nhưng “lòng luôn tưởng nhớ”
- Các hình ảnh liên tiếp trở về trong tâm trí: màu nước xanh,
cá bạc, chiếc buồm vôi Nhịp thơ da diết do cách liệt kê các hình ảnh
- Nỗi nhớ quê thành điểm nhạy cảm trong tâm trí Chỉ cần
“thoáng con thuyền rẽ sóng nhẹ ra khơi” ở đâu đó là hình ảnh quê hương lại trở về ngự trị trong tâm hồn
2 Lời bộc bạch tâm sự của tác giả.
Trang 17II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
2 Lời bộc bạch tâm sự của tác giả.
III/ Tổng kết:
2 Nghệ
thuật:
1 Nội dung:
• Bài thơ bộc lộ một tình yêu quê hương nồng hậu và tha
thiết của tác giả Tế Hanh
•Thể thơ 8 tiếng, nghệ thuật nhân hóa, so sánh,…
•Giọng thơ dung dị;
•Hình ảnh thơ: lãng mạn, gợi cảm.
Trang 19Xin trân trọng cảm ơn các thầy cô
giáo và các em!
Trang 21II/ Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 77: QUÊ HƯƠNG (Tế Hanh)
1 Hình ảnh quê hương trong nỗi nhớ của nhà thơ.
c.Và còn mãi trong tâm trí một buổi đón thuyền về.
Ngày hôm sau, ồn ào trên bến đỗ
Khắp dân làng tấp nập đón ghe về
“Nhờ ơn trời biển lặng cá đầy ghe”,
Những con cá tươi ngon thân bạc trắng
Dân chài lưới làn da ngăm rám nắng,
Cả thân hình nồng thở vị xa xăm;
Chiếc thuyền im bến mỏi trở về nằm
Nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ.