Trường THCS Nam Thái Tuần 23 Bài 23 VỊ TRÍ, GIỚI HẠN, HÌNH DẠNG LÃNH THỔ VIỆT NAM ( tuần 23) * Kiến thức cần nắm 1 Vị trí và giới hạn lãnh thổ a Phần đất liền Các điểm cực trên phần đất liền Việt Nam[.]
Trang 1Bài 23: VỊ TRÍ, GIỚI HẠN, HÌNH DẠNG LÃNH THỔ VIỆT NAM
( tuần 23)
* Kiến thức cần nắm
1.Vị trí và giới hạn lãnh thổ
a Phần đất liền:
- Các điểm cực trên phần đất liền Việt Nam (Học sinh xem bảng 23.2)
- Diện tích đất tự nhiên nước ta là: 331212 km2
b Phần biển
Diện tích là khoảng 1 triệu Km2
c Ý nghĩa của vị trí địa lí nước ta về mặt tự nhiên, kinh tế xã hội
- Nước ta nằm trong miền nhiệt đới gió mùa, thiên nhiên đa dạng,phong phú; nhưng cũng gặp không ít thiên tai(bão, lụt, hạn hán )
- Nằm gần trung tâm Đông Nam Á, nên thuận lợi trong việc giao lưu và hợp tác phát triển kinh tế xã hội
2.Đặc điểm lãnh thổ
a Phần đất liền
- Phần đất liến của nước ta kéo dài theo chiều Bắc Nam tới 1650 km,
- Việt Nam có đường bờ biển uốn cong hình chữ S dài 3260 km hợp với trên 4550km đường biên giới trên đất liền
b Phần biển
- Phần Biển Đông thuộc chủ quyền VN mở rất rộng về phía Đông và Đông Nam, có rất nhiều đảo và quần đảo
- Biển Đông có ý nghĩa chiến lược đối với nước ta cả về mặt an ninh quốc phòng
và phát triển kinh tế
* Các câu hỏi các em cần tìm hiểu trong bài
- Em hãy tìm trên hình 23.2 các điểm cực Bắc, Nam, Đông, Tây của phần đất liền nước ta và cho biết tọa độ của chúng ? (xem bảng 23.2 )
- Từ bắc vào Nam phần đất liền nước ta kéo dài bao nhiêu vĩ độ, nằm trong đới khí hậu nào ?
-Từ Tây sang đông phần đất liền nước ta mở rộng bao nhiêu kinh độ ?
-Lãnh thổ đất liền Việt Nam nằm trong múi giờ thứ mấy theo giờ GMT ?
- Những điểm nổi bật của vị trí địa lí nước ta là gì ? Những đặc điểm này của vị trí địa lí có ảnh hưởng gì tới môi trường tự nhiên nước ta? Cho ví dụ ?
- Cho biết những nét chính về phần đất liền nước ta ?
- Vì sao lãnh thổ nước ta lại có khung hình chữ S ?
- Theo em hình dạng lãnh thổ Việt Nam có ảnh hưởng gì tới các điều kiện tự nhiên và hoạt động giao thông vận tải ở nước ta ?
- Tên đảo lớn nhất nước ta là gì ? Thuộc tỉnh nào ?
- Vịnh biển đẹp nhất nước ta là vịnh nào ? Được UNESCO công nhận là di sản thiên nhiên thế giới vào năm nào ?
- Tên quần đảo xa nhất của nước ta ? Chúng thuộc tỉnh và thành phố nào ?
Trang 2Bài 24: VÙNG BIỂN VIỆT NAM (tuần 23)
* Kiến thức cần nắm
1.Đặc điểm chung của vùng biển Việt Nam.
a.Diện tích giới hạn:
- Vùng biển Việt Nam là một phần của biển Đông
- Biển đông là 1 vùng biển lớn với diện tích khoảng 3447000km2 tương đối kín, nằm trải rộng từ xích đạo tới chí tuyến Bắc
Diện tích là khoảng 1 triệu km2
b.Đặc điểm khí hậu và hải văn của biển:
+Biển nóng quanh năm
+Chế độ gió, nhiệt của biển và hướng chảy của các dòng biển thay đổi theo mùa +Chế đô triều: phức tạp
+Độ muối bình quân của Biển Đông là 30 – 33o/oo
2.Tài nguyên và bảo vệ môi trường biển Việt Nam
a.Tài nguyên biển:
-Vùng biển nước ta rất giàu và đẹp, nguồn lợi thật phong phú, đa dạng và có giá trị to lớn về nhiều mặt (kinh tế, quốc phòng, khoa học… )
- Một số thiên tai thường xảy ra trên vùng biển nước ta( mưa, bão, sóng lớn, triều cường)
b.Môi trường biển:
Môi trường biển Việt Nam còn khá trong lành Tuy nhiên ở một số vùng biển ven bờ đã bị ô nhiễm do chất thải sinh hoạt và chất thải dầu khí…
Biện pháp: khai thác biển hợp lí, có kế hoạch, chú trọng bảo vệ môi trường biển
* Các câu hỏi các em cần tìm hiểu trong bài
- Nêu những nét chính của vùng biển VN ? Biển đông?
- Em hãy tìm trên lược đồ các nước Đông Nam Á về vị trí của các vịnh biển?
- Phần biển VN nằm trong biển Đông có diện tích là bao nhiêu Km2 ? tiếp giáp vùng biển của những quốc gian nào ?
- Dùng sơ đồ hình 24.5 và 24.6 trang 92 SGK để trình bày những cơ sở pháp lí của nhà nước ta để khẳng định chủ quyền của Việt Nam đối với biển Đông và hai quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa
- Cho biết những nét chính về chế độ nhiệt trên biển ?
- Quan sát hình 24.2, em hãy cho biết t0 nước biển tầng mặt thay đổi như thế nào?
- Dựa vào hình 24.3, em hãy cho biết hướng chảy của các dòng biển hình thành trên biển?
- Biển Đông tương ứng với 2 mùa gió chính khác nhau như thế nào ?
- Em hãy cho biết 1 số tài nguyên của vùng biển nước ta Chúng là cơ sở cho những ngành kinh tế nào ?
- Em hãy cho biết 1 số thiên tai thường gặp ở vùng biển nước ta ?
- Liên hệ đến những cơn bão và áp thấp nhiệt đới xẩy ra gần đây
- Tình hình môi trường biển ở Việt Nam hiện nay như thế nào ?
- Muốn khai thác lâu bền và bảo vệ môi trường biển Việt Nam, chúng ta cần phải làm gì ?
Trang 3- Vùng biển Việt Nam mang tính chất nhiệt đới gió mùa, em hãy chứng minh điều đó thông qua các yếu tố khí hậu biển ?
- Biển đã đem lại những thuận lợi và khó khăn gì cho đời sống nhân dân ta ?
Trang 4BÀI 25: LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN CỦA TỰ NHIÊN VIỆT NAM
( tuần 24)
* Kiến thức cần nắm
Lịch sử tự nhiên Việt Nam có thể chia làm 3 giai đoạn:
1.Giai đoạn tiền Cambri
-Cách ngày nay khoảng 542 triệu năm
- Đại bộ phận lãnh thổ nước ta còn là biển,
- Phần đất liền là những mảng nền cổ : Vòm sông chảy, Hoàng Liên Sơn, sông
Mã, , Kon Tum…
-S inh vật còn rất ít và đơn giản.Khí quyển rất ít ôxi
2.Giai đoạn cổ kiến tạo
- Cách ngày nay khoảng 65 triệu năm
- Đầu giai đoạn này có nhiều vận động tạo núi lớn làm thay đổi hình thể nước ta
so với trước
- Phần lớn lãnh thổ nước ta trở thành đất liền
- Một số dãy núi hình thành
- Xuất hiện các khối đá vôi và các bể than đá lớn tập trung ở miền Bắc và rải rác
ở một số nơi
- Sinh vật phát triển mạnh mẽ
-Cuối giai đoạn : địa hình nước ta bị ngoại lực bào mòn, hạ thấp
3.Giai đoạn Tân kiến tạo
- Địa hình được nâng cao (Hoàng Liên Sơn với đỉnh Phanxipăng)
-Hình thành các cao nguyên badan (ở Tây Nguyên), đồng bằng phù sa (đồng bằng sông Hồng, sông Cửu Long) tạo ra các bể dầu khí ở thềm lục địa
-Sinh vật phong phú và hoàn thiện, xuất hiện loài người trên Trái Đất
* Các câu hỏi các em cần tìm hiểu trong bài
-Giai đoạn tiền Cambri diễn ra trong hoàn cảnh như thế nào ?
-Đặc điểm lãnh thổ của nước ta trong thời gian này như thế nào ?
-Dựa vào hình 25.1 cho biết: vào giai đoạn tiền Cambri nước ta đã có những mảng nền nào ?
-Cho biết giới sinh vật trong giai đoạn này ra sao ?
-Ý nghĩa của giai đoạn này là gì ?
- Sự hình thành các bể than cho biết khí hậu và thực vật ở nước ta trong giai đoạn này như thế nào ?
-Cho biết ý nghĩa của các giai đoạn?
-Cho biết những nét chính về giai đoạn Tân kiến tạo ?
-Giới sinh vật trong giai đoạn này như thế nào ?
-Nêu những quá trình nổi bật trong giai đoạn Tân kiến tạo ?
-Em hãy cho biết một số trận động đất khá mạnh xẩy ra trong những năm gần đây tại khu vực Điện Biên, Lai Châu chứng tỏ điều gì ?
-Sự kiện nôỉ bật trong giai đoạn Tân kiến tạo là gì ?
?Qua ba giai đoạn này, chúng ta rút ra được kết luận gì
Trang 5BÀI 26 ĐẶC ĐIỂM TÀI NGUYÊN KHOÁNG SẢN VIỆT NAM
(tuần 24)
* Kiến thức cần nắm
1.Việt Nam là nước giàu tài nguyên khoáng sản
- Khoáng sản nước ta phong phú về loại hình, đa dạng về chủng loại,nhưng phần lớn có trữ lượng vừa và nhỏ
-Một số loại khoáng sản có trữ lượng lớn là than, dầu khí, Apatit, đá vôi, sắt, crom, đồng, thiếc, bô xit
2.Vấn đề khai thác và bảo vệ khoáng sản
Khoáng sản là một loại tài nguyên không thể phục hồi Do đó, chúng ta cũng phải khai thác hợp lí, sử dụng tiết kiệm và có hiệu quả nguồn tài nguyên này, cần phải thực hiện nghiêm chỉnh luật khoáng sản của Nhà nước
* Các câu hỏi các em cần tìm hiểu trong bài
- Chứng minh rằng: nước ta có nguồn tài nguyên khoáng sản phong phú và đa dạng ? (
- Đặc điểm tài nguyên khoáng sản nước ta là gì ?
- Nêu một vài loại tài nguyên có trữ lượng lớn tiêu biểu?
- Em hãy xác định trên lược đồ trong SGK một số mỏ khoáng sản lớn nêu trên ? -Đặc điểm chung cùa các loại khoáng sản là gì?
-Tình hình khoáng sản ở nước ta hiện nay ra sao ?
-Em hãy cho biết một số nguyên nhân dẫn tới hậu quả đó và cho một số dẫn
chứng ?