Bất cứ khi nào bạn ở trong tâm trạng nặng nề nhất — khi bạn thất vọng, khi người yêu thương rời bỏ bạn, khi bạn mất việc làm — đó là thời gian bạn phải đấu tranh với kẻ thù thực sự của m
Trang 1HẠNH PHÚC CHÂN THỰC
Trang 2LAMA ZOPA RINPOCHE
HẠNH PHÚC CHÂN THỰC
Th•y H••ng d ng d•ch và hi•u đ ính ính
NHÀ XUẤT BẢN PHƯƠNG ĐÔNG
Trang 3Mc l c l c lcccc
Hnh phúc 9
Thin 13
Tham dc 19
Thái đ 23
Bình an 30
Tình yêu th'ơng 33
Tình yêu th'ơng dành cho k, thù 36
T/ tâm 41
Giác ng 44
Th'ơng yêu chính mình và ng'i khác 47
Tâm th5c 51
Tình yêu th'ơng 61
Vô minh 65
Dán nhãn (G>i tên) 77
Tính không 81
Cái chAt 88
NhBn lCy và cho đi 95
XE bG thân này 98
V tác giE 107
Trang 4
Li gi i gi i thi
Trang 5
H Hnh phúc nh phúc nh phúc
Mỗi chúng ta ai ai cũng muốn có hạnh
phúc, không chỉ trong mỗi phút giây của đời
sống mà chúng ta còn mong muốn đó là niềm
hạnh phúc chân thực, không đổi thay và tồn
tại mãi mãi
Mỗi người chúng ta đều cố gắng tránh mọi
rắc rối và tìm kiếm bình an bất kể tôn giáo,
nền văn hóa, triết lý sống hay ngôn ngữ mà
chúng ta sử dụng; tất cả mọi người đều mong
ước được hạnh phúc Thực vậy, mỗi sinh vật
sống trên trái đất đều có mong muốn căn bản
đó để thụ hưởng hạnh phúc và tránh khổ đau
Nhưng thường thì những nỗ lực tìm kiếm
hạnh phúc của chúng ta đều khiến chúng ta
thêm đau khổ Chúng ta cần hiểu rõ tiềm năng
của tâm và tầm quan trọng của lòng từ bi (từ
tâm/tình yêu thương) đối với hạnh phúc của
chính mình và của thế giới Chúng ta cần hiểu
cách chuyển hoá những công việc hàng ngày
của mình để biến nó thành nguyên nhân khởi tạo hạnh phúc hơn là gây ra rắc rối, khổ đau, bây giờ và trong tương lai Chúng ta cũng cần học cách làm sao chuyển hoá từng kinh nghiệm của cuộc sống — như sức khoẻ và bệnh tật, giàu
có và nghèo khổ, sống và chết — thành hạnh phúc Thiền là cách hữu dụng nhất chúng ta có thể sử dụng để đạt được điều đó Thông qua sức mạnh của thiền, chúng ta có thể tìm thấy niềm an lạc và hạnh phúc vĩnh cửu và quan trọng hơn, chúng ta có thể mang hoà bình và
an lạc tới cho những người khác
c hoàn cnh nào - ang góp ph"n hoàn thi#n nh$ng
%c m& c'a bn )ây là cánh c.a d/n t%i ni0m hnh phúc th2c s2 Mt tri c'a an lc s5 t6a sáng trong cu8c s9ng c'a bn ch: khi bn b<t "u bi=t
trân quý ngi khác
Khổ đau hay sự vắng mặt của khổ đau không tới từ bên ngoài Khổ đau và sự vắng mặt của khổ đau cũng như an lành và hạnh phúc chỉ đến từ trong tâm của bạn Chỉ có Tâm mới có đầy đủ tiềm năng để chặn đứng những khổ đau do chính nó gây nên Tất nhiên chính tâm thức đã mang đến khổ đau
Trang 6thì không thể hóa giải được khổ đau nhưng
một tâm thức khác — một suy nghĩ khác, một
thái độ khác có thể ngăn chặn mọi khổ đau và
mang đến hạnh phúc và an lạc
Bn không thA cy ghép tâm c'a PhDt hay c'a các bDc
Thánh nhân vào trong bn Hnh phúc, an lành và s2 hài
lòng phi =n tJ chính tâm trí c'a bn
Ngay khi chúng ta tin rằng hạnh phúc phải
đến từ bên ngoài, từ những người khác hoặc
từ tác động của môi trường, chúng ta sẽ luôn
đổ lỗi cho ngoại cảnh mỗi khi chúng ta gặp
rắc rối Ví dụ, rất nhiều người nghĩ rằng vấn
đề của họ là do bố mẹ Họ nói: “Tôi như thế
này là do bố mẹ tôi Bố mẹ tôi phải chịu trách
nhiệm.” Hiểu theo một cách nào đó, nền văn
hoá phương Tây dạy trẻ em cách đổ lỗi cho bố
mẹ vì những vấn đề chúng gặp phải hơn là
nhấn mạnh vào việc bố mẹ đã thật tốt khi
sinh thành và nuôi dạy con cái nên người
Nhưng hạnh phúc thực sự chẳng liên quan
tới những gì đã xảy ra trong quá khứ, với lịch
sử của chúng ta, hay cách chúng ta được giáo
dục từ thơ bé Hạnh phúc thực sự chỉ đến khi
chúng ta giải phóng chính mình khỏi sự bất
mãn của những ước vọng và khao khát Sự
hài lòng chỉ đến khi chúng ta cho chính mình quyền tự do thoát khỏi tâm trí tham dục đầy đau khổ
KhM au làm thanh tNnh các nghi#p ch%ng
Niềm hạnh phúc do những cải thiện vật chất là giả tạo, đó chỉ là những phút giây thích thú bên ngoài — như một ánh đèn nháy sáng thoáng qua trong đêm tối Niềm an lạc thực sự, niềm hạnh phúc mãi mãi đến từ sâu thẳm trong trái tim mỗi người
Hãy tJ b6 nh$ng ni0m hnh phúc gi to, thng gây thêm au khM; hãy trân quý nh$ng phúc lc ích th2c mà
chúng ta có thA tìm thy tJ nh$ng khM au
Trang 7
Thi Thinnnn
Bạn không thể khiến cơ thể mình trở nên
mềm dẻo bằng cách nghĩ rằng nó mềm dẻo,
linh hoạt Bạn chỉ có thể làm như vậy bằng
cách luyện tập cho nó; chỉ có cơ thể mới
khiến cơ thể trở nên linh hoạt, mềm dẻo Chỉ
cơ thể vật chất mới khiến cơ thể vật chất này
trở nên linh động, sự nhu nhuyễn của tâm ta
— cách gọi khác của an lạc và hạnh phúc tối
thượng — cũng đạt được nhờ sự luyện tập của
chính tâm
Thi0n là vi#c luy#n tâm
Thiền là một phương pháp luyện tâm rất vi
diệu để ngăn chặn những nhận thức sai lầm
và bắt đầu con đường suy nghĩ đúng đắn có
thể dẫn chúng ta tới hạnh phúc, an lạc và hoà
hợp Thiền có vẻ giống như một khái niệm tôn
giáo, nhưng nó thực sự là một phương pháp thực hành tâm lý vi diệu và sâu sắc nhất Thiền bảo vệ tâm, giữ cho nó nhận thức được thực tại Thiền cũng giúp bạn giữ tâm luôn ở trong trạng thái thương yêu bằng cách luôn nhắc nhở bạn rằng mọi người đã từ bi với bạn
ra sao, điều này giúp bạn duy trì tình thương yêu bằng cách hiểu rằng người khác đang phải chịu đựng khổ đau đến nhường nào
Chúng ta có thA lp "y s2 tr9ng rTng trong trái tim mình b ng cách nào? Câu tr li là Thi0n
Bắt đầu thiền thực sự, thực tập tâm linh là chuyển hoá những khổ đau thành hạnh phúc
— và điều này phụ thuộc vào việc chuyển hoá tâm và thái độ của bạn
Bạn phải làm việc để dần dần phát triển tâm của bạn từng bước một hàng ngày, năm này qua năm khác, thậm chí là mãi mãi Cuối cùng, việc đào luyện tâm chính là luyện tập đức tính kiên trì
Có vài loại thực tập thiền có tác dụng giống như phá bỏ gốc rễ của những loại cây cỏ độc hại để nó không thể đâm chồi, trổ sinh những quả xấu, gây hại cho bạn nữa: Bạn cần phải
Trang 8bỏ hết gốc rễ của những nghiệp gây khổ đau,
vậy nên những hạt giống xấu sẽ không còn gây
ra rắc rối cho bạn nữa
Thiền sư là một phần không thể thiếu để
giúp chúng ta trong lúc nguy nan giống như
cảnh sát, các bác sĩ cấp cứu và những người
công nhân cứu hộ tới khi có còi báo động để
giúp mọi người đang gặp nạn hoặc hiểm nguy
Bản thân Pháp (kinh sách) có chức năng
như chiếc phao cứu sinh Nhưng cũng còn tuỳ
vào việc bạn có cần mặc chiếc áo phao đó
không khi vượt biển khổ, điều này hoàn toàn
phụ thuộc vào việc luyện tập của bạn
Thiền là con đường khiến tâm trí bạn trở
nên an tĩnh, sáng tỏ và ổn định; đó là cách
chặn đứng những điều gây hại Thiền là con
đường để có hoà hợp, cuối cùng đó là con
đường ngăn chặn mọi rắc rối Nhưng CHỈ CÓ
SỰ AN TĨNH thôi thì chưa đủ Mục đích quan
trọng nhất của việc thực hành thiền là phát
triển một trái tim từ bi (bồ đề tâm -
bodhichitta) - niềm ao ước được chia sẻ với
người khác tình yêu thương và lợi lạc Nhưng
ngay cả khi bạn chưa thể phát triển tâm đến
mức có khả năng ngăn chặn hoàn toàn việc
làm hại người khác và chỉ làm lợi cho họ, bạn
cũng cần phải nỗ lực phát triển tâm bồ đề
Hãy luôn cố gắng nỗ lực cải thiện tâm và thái độ của mình Thay vì sử dụng trí thông minh và tiềm năng vô cùng trong bạn cũng như trong mỗi người khác để tạo thêm rắc rối cho chính mình và cho thế giới này, bạn hãy gieo trồng trái tim từ bi (bồ đề tâm) và nuôi dưỡng trí tuệ Luyện tập tâm bạn trở nên ngày càng ít nóng giận và kiên nhẫn hơn, bớt ích kỉ
và nhiều yêu thương, cảm thông hơn và chú ý tới hạnh phúc của người khác hơn Nếu không tích cực làm những việc đó mà lại phát triển theo hướng ngược lại, chúng ta sẽ xây dựng nhiều giận dữ, cao ngạo, nhiều ước vọng và càng ít sự thoả mãn Đó chính là cách tất cả bạo lực xuất hiện và diễn ra
Trí tu# &n gin là s2 nhDn bi=t v0 hi#n th2c
Giống như một nồi nước đang sôi, tâm ta sôi sục với những mê muội, ảo tưởng và rất nhiều quan điểm sai lầm và vụn vặt, nó sẽ chỉ mang tới sự hủy hoại và xáo trộn cho cuộc sống của chúng ta
Bằng cách học những phương pháp làm an tĩnh những ý nghĩ phiền não, làm dịu mát tâm trí đang sôi sục, chúng ta đang nắm lấy cơ hội
Trang 9để giải phóng chính mình khỏi nguyên nhân
gây ra những rắc rối và khổ đau
Thi0n là cách thc úng <n A t =n t2 do
Khi có bất cứ một trong năm ảo tưởng nổi
lên - si mê, giận dữ, bám víu, ghen hờn, khổ
đau — hãy quán sát chúng như những trí tuệ
thông thái sáng suốt hoàn toàn Khi một ước
vọng nổi lên, chỉ cần tập trung vào bản chất
của ước vọng đó, coi đó là dạng trí tuệ sáng
suốt của một vị Phật với tâm thanh tịnh Phật,
một biểu thị của Pháp Thân, hoàn toàn tinh
khiết về bản chất Khi bạn nhìn vào bản chất
thanh tịnh của bất cứ một ảo tưởng nào, ảo
tưởng đó sẽ biến mất Khi bạn thiền như vậy,
dù chỉ trong một giây lát, năm ảo tưởng này sẽ
hoàn toàn biến mất và bạn cũng sẽ tạo ra một
dấu ấn tích cực trong tâm thức và nó có thể
trở thành trí tuệ siêu việt
Điều phục tâm là điều cốt tủy trong giáo lý
nhà Phật — và biện pháp cơ bản để điều tâm là
thiền Ngay cả khi chúng ta có thể đạt được
rất nhiều điều trong cuộc sống của mình thì
phát triển tâm vẫn là một việc rất khó với mỗi
chúng ta Nếu chúng ta chẳng thể nào học hỏi
được điều gì từ thiền thì mỗi khi vấn đề nổi lên, chúng ta lại phản ứng giống hệt như trước đây
— tâm của chúng ta trở nên mệt mỏi và chúng
ta luôn bất mãn, giận dữ Điều này xảy ra vì chúng ta đã không thật sự thực hành quán sát
và quan trọng hơn, tích cực để điều phục tâm Nếu việc luyện tâm trở thành hoạt động chính của chúng ta thì tâm của ta dần dà sẽ tiến bộ qua thời gian Với sự cần cù, siêng năng luyện tập thiền, việc điều phục tâm chắc chắn sẽ đạt được nhiều tiến bộ Hãy quan sát bản thân bạn đi!
Ngay bây gi, ti sao không tDn dWng c& h8i A tDn hXng cu8c s9ng c'a bn v%i Pháp?
Mục đích rốt ráo cuối cùng của Thiền, của thực hành Pháp, là mang lại hạnh phúc cho mọi chúng sinh, bây giờ và mãi mãi về sau Mục đích của chúng ta là mang lại hạnh phúc cho chúng sinh cho đến khi nào cả ta và mọi chúng sinh đều thoát khỏi vòng luân hồi sinh tử
Trang 10Tham d Tham dcccc
Khi tâm trí bạn bị tham dục che lấp, nó sẽ
cản trở khiến bạn không có được cái “Thấy”
chân thực Tham dục gắn liền với những thứ
bên ngoài như một đối tượng tốt đẹp và tồn tại
mãi mãi Sau khi bạn thổi phồng những tính
chất tốt đẹp của mục tiêu đó và gắn cho nó là
“tốt”, bạn sẽ ảo tưởng rằng nó luôn xuất hiện
như một điều gì đó tốt đẹp tự thân và bạn bám
víu vào đó Bám dính vào những giả tạm đó sẽ
cản trở khả năng nhìn thấy bản chất tối hậu
đúng đắn của sự vật
Khi điều đó xảy ra, thay vì nhìn vào đối
tượng, người hay sự việc bạn muốn có, bạn cần
phải quay về quan sát tâm của bạn Chỉ cần
quan sát tâm ta Thay vì quan sát đối tượng
bên ngoài (những sự việc bạn đang ảo tưởng),
bạn hãy quan sát bên trong (bản thân tâm ảo
tưởng) Thay vì suy nghĩ về những đối tượng
bên ngoài, hãy nhìn vào tâm đang nghĩ về đối
tượng đó Khi bạn thực hành phép thiền đơn
giản này như vậy, ngay lập tức sẽ tạo ra sự
thay đổi Ham muốn mãnh liệt kia sẽ có khả năng dừng lại Sẽ xuất hiện một khoảng trống trong tâm bạn để nhìn nhận về bản chất thật
sự của chính bạn và của đối tượng bạn mong cầu Nếu bạn làm điều này, dù chỉ là một khoảnh khắc, tâm ham muốn kia bắt đầu có thể được khống chế, gạn lọc và chinh phục
Tâm bt an là m8t trong nh$ng nguyên nhân chính gây khM au S2 ra i c'a nh$ng v%ng m<c không phi là m8t mt mát, bn không mt i0u gì c S2 th2c là bn
ang A nh$ng khM au c'a mình ra i và bn ang
có an lc và hnh phúc sâu s<c
Bạn theo đuổi tham muốn với mục đích để đạt được sự thỏa mãn Mục đích của bạn là rất chính đáng và bạn có quyền biến những điều ước đó thành hiện thực — nhưng phương pháp sai sẽ chỉ dẫn đến sự thất vọng
Theo uMi tham dWc không thA d/n t%i s2 th6a mãn
Bạn theo đuổi tham dục và bạn không thấy thỏa mãn Bạn lại theo đuổi nó và bạn lại thất vọng Cứ thử và thử và bạn vẫn không thỏa mãn
Trang 11Bám víu vào m8t a thích nh6 bé s5 cn trX vi#c t t%i
nh$ng ni0m vui l%n h&n c'a hnh phúc ích th2c
Khi tôi nói rằng bạn nên từ bỏ tham dục,
điều đó nghe giống như là tôi khuyên bạn từ
bỏ hạnh phúc của mình vậy — nhưng sự thật
không phải thế Nếu bạn từng nhìn sâu vào
những tham lam, ước vọng của mình và
những đối tượng của những ước vọng đó, bạn
sẽ thấy thậm chí những thứ tưởng như là
hạnh phúc, thật ra lại chẳng có hạnh phúc
nào được tìm thấy ở đó Tuy nhiên, gạt bỏ
tham dục không có nghĩa là bạn cắt bỏ mọi
niềm hạnh phúc hay tránh xa nó Thực sự là
khi từ bỏ tham dục, bạn sẽ dẫn chính mình
đi tới hạnh phúc đích thực Bởi vì bạn có thể
vẫn chưa trải qua hạnh phúc đích thực đó,
bạn nhầm tưởng rằng những khổ đau vi tế do
tham dục gây ra là niềm an lạc thật sự -
nhưng một khi bạn đã nhận ra lợi lạc vô hạn
của việc từ bỏ những ham muốn ích kỉ, việc
từ bỏ này là một hành động đầy hứng khởi
Bám víu gi9ng nh mDt ong trên lZi dao; trông thì có v[
nh hnh phúc nhng th2c cht ch: toàn khM au
Thông thường, trước khi lợi ích của việc từ bỏ tham dục trở nên rõ ràng với bạn, nó giống như một cuộc đấu tranh bên trong con người bạn: bên này là tham dục, bên kia là trí tuệ Bạn buộc phải lựa chọn một trong hai bên Thay vì chọn bên tham dục, hãy lựa chọn lấy sự sáng suốt của Pháp Hành động đơn giản này giống như lựa chọn hiện thực hơn là ảo tưởng
Bt c m8t ni0m hoan lc cõi ta bà này ch]ng có gì là m%i m[, chúng ch: mang li thêm nhi0u khM au
Sự vui thích trần thế, điều luôn chỉ xuất hiện phụ thuộc vào những thứ bên ngoài, chỉ gây thêm khổ đau Khi một vấn đề này dừng dứt thì một vấn đề khác lại bắt đầu, dù chỉ là rất nhỏ, chúng ta gọi đó là “sự vui thích” Chúng ta lập kế hoạch để sự vui thích đó xuất hiện và tin vào nó Và theo cách đó, chúng ta nhìn thấy nhà tù không gì phá hủy nổi của vòng luân hồi như một công viên đầy màu sắc
và xinh đẹp — cái mà cuối cùng chúng ta cũng nhận ra lại chỉ là ảo tưởng
Khi nào bn còn theo uMi dWc lc thì bn s5
ch]ng bao gi thy th6a mãn
Trang 12Thái đ Thái đ
Những cảm xúc hay những ký ức khó chịu
sẽ trở thành rắc rối nếu bạn không có phương
pháp nào để chuyển hóa chúng Nếu bạn quên
hay không áp dụng những phương pháp chuyển
hóa ý nghĩ, những cảm xúc hay trải nghiệm khó
khăn sẽ mang đến khổ đau Tuy nhiên, nếu bạn
áp dụng những công cụ đúng đắn giúp chuyển
hóa ý nghĩ thì càng có nhiều điều bất mãn xảy
ra với bạn, bạn càng có cơ hội thực hành Điều
đó chẳng phải rất tuyệt vời sao?
Chúng ta hoàn toàn có thA chuyAn hóa cu8c s9ng và
tâm trí bn thành i0u c9t t'y c'a PhDt pháp
Bất cứ khi nào bạn trải qua một rắc rối
trong đời, bạn thường nghĩ: “Tôi đang trải qua
điều này thay cho những chúng sinh khác
Thay vì để rất nhiều người khác phải trải qua
nó, một mình tôi nhận lấy tất cả những khó chịu này, vì thế, những người khác sẽ không phải chịu đựng nó” Thái độ như vậy sẽ ngăn chặn vấn đề bằng cách thanh lọc nguyên nhân của vấn đề, điều luôn luôn ở trong tâm bạn Trải nghiệm những rắc rối theo cách này luôn giữ cho tâm bạn hạnh phúc và làm lợi lạc cho người khác — và khi rắc rối của bạn lại làm lợi lạc cho người khác thì tất nhiên nó cũng làm lợi lạc cho chính bạn nữa
Mi i0u 0u phW thu8c vào cách bn s dWng tâm c'a mình
Bất cứ khi nào bạn ở trong tâm trạng nặng
nề nhất — khi bạn thất vọng, khi người yêu thương rời bỏ bạn, khi bạn mất việc làm — đó là thời gian bạn phải đấu tranh với kẻ thù thực sự của mình: ảo tưởng Hãy nghĩ cho bản thân mình: “Giờ là thời gian dành cho việc chiến đấu,
đi ra ngoài và gây chiến với những cảm xúc thế tục Vòng luân hồi sinh tử chẳng bao giờ mang lại điều gì hạnh phúc thực sự và giờ là thời gian cho tôi nhận ra điều đó.” Khi bạn làm điều này, bạn đang đấu tranh với chính kẻ thù bên trong bản thân mình; bạn đang thực hiện những bước đi nhằm chinh phục kẻ thù — kẻ đã chiến
Trang 13thắng bạn trong vòng sinh tử luân hồi không
ngừng từ muôn kiếp trước Tất cả những kẻ thù
khác sẽ chẳng thể nào tồn tại dài lâu một khi
kẻ thù bên trong đã bị sụp đổ
Ch: coi trng bn thân mình là cánh c.a d/n =n mi
trX ngi Hãy th&ng yêu ngi khác - ó là cách
a =n mi ni0m hnh phúc
Bởi chúng ta đều trải qua bệnh tật, tại sao
chúng ta lại không dùng kinh nghiệm bệnh tật
đó để mang lại lợi lạc cho người khác?
Bởi chúng ta đã trải qua sự mất mát, tại sao
không dùng kinh nghiệm về sự mất mát đó để
mang lại lợi lạc cho người khác?
Bởi chúng ta đã hiểu nỗi nhọc nhằn trong
cuộc sống, tại sao không dùng kinh nghiệm về
nỗi nhọc nhằn đó để làm lợi lạc cho người khác?
Bởi chúng ta đã kinh nghiệm về sự phức
tạp của những mối quan hệ, vậy tại sao không
dùng kinh nghiệm đó để mang lại lợi lạc cho
người khác?
Bởi chúng ta đều kinh nghiệm về cái chết,
tại sao không dùng kinh nghiệm về cái chết để
làm lợi lạc cho người khác?
Điều gì khiến cuộc đời này hạnh phúc hơn hay có ý nghĩa hơn những điều đó?
Khi bạn trải nghiệm bất cứ một trạng thái tiêu cực nào — dù đó là khổ đau — vì người khác,
vì vô vàn chúng sinh đang chịu đựng ở khắp nơi, điều đó sẽ trở thành con đường đưa bạn tới giác ngộ Tâm trạng chán nản có thể trở thành một bảo vật chứa đựng lời nguyện ước, điều quý giá nhất của mọi điều, giúp thành tựu mọi ước muốn của chính bạn và của những chúng sinh khác về hạnh phúc thực sự
ChuyAn hóa mi bt hnh b ng cách t2 nguy#n nhDn ly mi khó kh^n
Mọi người đều không thể nhìn thấy tâm của chính mình, những gì mà con người ta nhìn thấy là thái độ của bạn trong mỗi hành động, việc làm và lời nói của bạn Luyện tập với thái
độ ấy với trái tim từ bi (tâm bồ đề - bodhisattvas) mỗi ngày; để hành động, lời nói thể hiện mong muốn của bạn nhằm mang tới hạnh phúc đích thực cho mọi chúng sinh
)Jng cm thy bu_n phi0n n=u bn luôn nghe thy nh$ng r<c r9i khó kh^n - tai chúng ta `c sinh ra là
Trang 14A nghe mi i0u, nht là nh$ng au khM R<c r9i gi9ng
nh nh$ng ôi khuyên tai — ch: là nh$ng _ trang sc
cho ôi tai c'a chúng ta!
Ngay cả khi nếu chúng ta nghe thấy những
lời dạy của tất cả các vị Phật vượt qua mọi
không gian và thời gian, nhưng chúng ta
không thay đổi thái độ của mình, điều này
cũng chẳng giúp gì được chúng ta trong việc
đạt đến giác ngộ Nếu chúng ta không thay
đổi thái độ, chúng ta sẽ chẳng bao giờ có
hạnh phúc, tự do thực sự Đó là lý do vì sao,
ngay cả khi có vô vàn các vị Phật và Bồ tát
làm việc không mệt mỏi, không dừng nghỉ,
vẫn có rất nhiều chúng sinh đang khổ đau
Đó không phải vì các vị Bồ tát không giúp đỡ
chúng ta, mà bởi vì từ phía chính mình
chúng ta không chịu thay đổi thái độ
Nếu giác ngộ nằm trong tay của những vị
Phật và Bồ tát, thì sẽ chẳng có bất cứ chúng
sinh nào phải chịu khổ nữa Nhưng trong thực
tế, thoát khỏi khổ đau lại phụ thuộc vào cả
gì cả Điều rất quan trọng là hiểu và ghi nhớ điểm này
Cách thc gii quy=t các vn 0 trong cu8c s9ng là
mX r8ng cánh c.a trái tim c'a bn cho ngi khác
Dù có bao nhiêu khó kh^n trX ngi, b ng cách sdn sàng
ón nhDn chúng vì ngi khác chúng ta s5 chuyAn hóa
cu8c s9ng c'a chính mình
Sự tiến bộ tâm linh của một người có thể ảnh hướng tới môi trường xung quanh; nó làm chuyển biến môi trường đó Hãy lấy thầy tôi - Lama Yeshe làm ví dụ Thầy luôn quan sát mọi người với tâm từ bi Theo cách nhìn của tôi, vì bản thân thầy là một người có trái tim vô cùng
từ bi, những người khác ở quanh thầy cũng trở nên tốt bụng và thương yêu Việc gần gũi, lân mẫn với thầy khiến chuyển hóa tâm của
Trang 15rất nhiều người, hay, chúng ta có thể nói, thầy
đã ban phước cho những người ấy Điều này
có nghĩa là tâm của ta có thể chuyển hóa từ
một thái độ tiêu cực sang một thái độ tích cực,
từ tâm ích kỉ sang tâm từ bi
Hãy luôn trông chừng thái độ của mình, 24
giờ mỗi ngày Cứ làm theo những gì tâm bạn
nói, tin tưởng những gì tâm bạn nói là vô cùng
nguy hiểm — nó thường phản ánh những ảo
tưởng mong muốn, không phải là những gì mà
các bậc bồ tát mong muốn
)Jng ánh giá thp sc mnh c'a thái 8!
Bình an Bình an
Khi bạn thức dậy vào buổi sáng, hãy suy nghĩ về ý nghĩa của cuộc đời bạn, nghĩ về trách nhiệm với thế giới: “Tôi có trách nhiệm với mọi chúng sinh Tôi sẽ hành động để làm vơi bớt tất cả những khổ đau và mang lại hạnh phúc cho họ.” Khi mặc quần áo, bạn nên nghĩ: “Tôi đang mặc quần áo bởi tôi cần phải hoàn thành nhiệm vụ với thế giới này” Khi ăn, bạn lại một lần nữa nhắc nhở mình
về ý nghĩa, mục đích của cuộc đời làm người quý giá này Nghĩ đến thức ăn mà bạn nhận như loại thuốc quý để giữ cơ thể bạn khỏe mạnh để bạn có thể phục vụ người khác tốt hơn Khi đi ngủ, bạn lại nhớ đến ý nghĩa của cuộc đời này Ngủ cũng giống như thuốc — giấc ngủ sẽ mang đến cho bạn cảm giác thoải mái, sảng khoái để rồi ngày mai khi thức dậy bạn sẽ làm việc cần mẫn chăm chỉ để hoàn thành trách nhiệm với thế giới này Hãy thực hiện tất cả những nhiệm vụ vì người khác Ngủ vì người khác, ăn vì người khác, làm việc
Trang 16vì người khác và cả khi sống cũng vì người
khác Và khi cái chết đến với chúng ta, hãy
đón nhận cái chết cũng vì người khác
Đây chính là một cống hiến thực tiễn và
thật sự của bạn đối với hòa bình thế giới mà
bạn có thể làm tại bất cứ thời điểm nào, ngày
hay đêm
Tình yêu th&ng c'a bn s5 mang hnh phúc
=n cho mi sinh vDt trên trái t này
Tất cả bình an và hạnh phúc của gia đình,
xã hội và đất nước phụ thuộc vào mỗi chúng
ta có đối xử với người khác bằng tình thương
yêu hay không
Mỗi chúng ta có trách nhiệm rất lớn với
hạnh phúc của mỗi cá nhân khác Mỗi chúng
ta đều có trách nhiệm toàn cầu này Điều đó
hoàn toàn phụ thuộc vào chúng ta Khi bạn
làm việc với trí tuệ, những gì bạn đang làm là
thật, là giải pháp tốt nhất cho hòa bình thế
giới — và không chỉ là hòa bình trên trái đất
này, mà còn là cho mọi sinh vật trên hằng hà
sa số các hành tinh khác nữa
S2 v<ng mt tm thi c'a chi=n tranh
không phi là hòa bình Hòa bình th2c s2 ch: =n tJ trái tim
Chúng ta có thể có những ý tưởng lớn về cách chúng ta có thể góp phần vào hòa bình thế giới, nhưng nếu chúng ta chẳng thể nào mang an lạc hoà bình đến cho chính gia đình mình, cho chính nơi mình làm việc, cho chính tâm hồn mình thì làm sao chúng ta có thể bắt đầu thực hiện những ý tưởng đó?
Trang 17Tình yêu th'ơng
Tình yêu th'ơng
Chúng ta hãy s9ng v%i tình yêu th&ng
Làm vi#c v%i tình yêu th&ng Ch=t v%i tình yêu th&ng Thi0n v%i tình yêu th&ng ThXng thc cu8c s9ng v%i tình yêu th&ng
Khi m8t vn 0 xy ra, hãy tri nghi#m nó
v%i tình yêu th&ng
Đức Phật Thích Ca, khi còn là một vị Bồ
Tát, đã cống hiến cơ thể của mình trong ba vô
số kiếp Đối với những ai cần mắt, Ngài trao
tặng con mắt của mình; với những ai cần chân
tay, người trao tặng chân tay và trong một kiếp,
Ngài đã trao tặng cả thân thể quý báu của
mình cho một gia đình hổ đang đói Người
cũng trở thành quốc vương rất nhiều lần và
liên tục chia tất cả của cải của mình cho
những người nghèo khổ Trong ba vô số kiếp,
Đức Phật đã thực hành cả sáu phẩm chất
hoàn thiện (lục độ ba la mật): bố thí, nhẫn
nhục, trì giới, tinh tấn; thiền và trí tuệ Sau đó Người đã đạt được giác ngộ để giúp chúng ta giải thoát khỏi mọi khổ đau và dẫn chúng ta đến với giác ngộ
Hãy để chính mình nỗ lực sống như vậy, hãy để chúng ta nỗ lực để đền đáp lòng từ tâm đó
Tình yêu th&ng là m8t món trang sc làm b ng i0u %c,
s5 lp "y tt c nh$ng %c vng sâu xa
nht c'a chúng ta
Khi chúng ta cảm nhận được tình yêu thương dành cho một người hay một con vật nào đó — bất cứ sinh vật nào — chúng ta ước rằng sinh vật đó sẽ được thoát khỏi khổ đau Khi tình thương của chúng ta đủ lớn, chúng ta không chỉ đơn thuần ước muốn cho điều đó
mà còn thực sự làm một điều gì đó Chúng ta nhận lãnh trách nhiệm để giải thoát những sinh vật ấy khỏi khổ đau
Bằng cách này, mỗi chúng ta đều có trách nhiệm làm dịu bớt khổ đau của mọi sinh vật
và mang đến cho chúng sinh hạnh phúc Mỗi chúng ta phải nhận lấy trách nhiệm này
Trang 18Trong mTi t&ng tác v%i mi ngi hãy thDn trng,
hãy yêu th&ng!
Tình yêu th&ng là i0u "u tiên c"n nh% và c"n th2c hành
Hãy chú ý đến thái độ của bạn với người
khác Bạn có thể không cảm thấy tình yêu
thương với mọi người, nhưng bạn phải hành
động thể hiện tình yêu thương với họ Hãy tận
hưởng ngay cả điều đó
Hãy th2c hành yêu th&ng ngay c khi không ai làm i0u ó
Tình yêu th'ơng
Tình yêu th'ơng dành cho k
dành cho k,,,, thù thù thù
Ch]ng có m9i nguy hi nào b ng i0u =n
tJ chính tâm trí c'a mTi chúng ta
Làm sao chúng ta có thể yêu thương người nào đó ghét mình?
Trước hết, bạn cần phải biết rằng người đó đang bị sự ngu dốt, sự giận dữ, tâm trí bất mãn và đầy tham muốn hành hạ Điều quan trọng cần nhớ ngay lập tức là người đó chẳng
có chút tự do nào cả, ngược lại, đang bị chính những ảo tưởng che phủ Người đang ghét bạn
đó thật sự không chỉ bị một sự ảo tưởng che
mờ mà là rất nhiều ảo tưởng khác nhau Thay vì suy nghĩ người đó giống như sự giận
dữ của họ, là một với sự giận dữ đó — điều này là không thật — bạn phải nhìn nhận thấy con người
Trang 19đó và những ảo tưởng của họ, sự giận dữ của họ
là hoàn toàn tách biệt Ngay cả nếu người đó
nhầm tưởng chính họ với nỗi cáu giận của họ,
họ cũng không phải như vậy Nghĩ rằng họ và
nỗi giận dữ của họ là một - hay họ bị chính
những nỗi giận dữ đó làm khổ sở - chỉ làm bạn
thêm thất vọng Ngược lại, nếu bạn nghĩ rằng
người đó và nỗi giận dữ của họ là khác nhau,
nghĩa là họ và nỗi giận dữ đó chẳng có chút liên
quan gì thì sẽ có thêm khoảng trống trong tâm
trí của bạn cho tình thương yêu đâm chồi
Ngay cả khi người đó ghét bạn và vui thích
với trải nghiệm ghét bỏ đó thì sự vui sướng đó
chỉ là khổ đau bởi nó chỉ như một sự vui thích
giả tạm mà thôi Người ghét bạn sẽ gọi sự thù
ghét đó là “niềm vui”, nhưng nó chỉ là khổ đau
Vấn đề ở đây là họ có để ý thấy điều đó hay
không Đó là lý do thứ hai tại sao người ghét
bạn là đối tượng cần được yêu thương
Lý do thứ ba là vì cô ấy/ anh ấy, chỉ như
bạn, cũng phải trải qua “khổ đau của khổ
đau” (khổ khổ - ND) 1— đó là tái sinh, già, bệnh,
chết, chia lìa khỏi những gì ưa thích, phải gần
với những gì không thích và vô số những vấn
Và đỉnh cao nhất của mọi khổ đau, vượt lên
cả sự ảo tưởng, người ghét bạn sẽ tạo ra nghiệp mà sau này chính họ phải chịu đựng - tái sinh tại một lần nữa trong cõi luân hồi Sau đó, nếu bạn không thực hành hạnh nhẫn nhục đối với chính sự giận dữ đó, không gieo trồng tình yêu thương cho con người đang phải khổ đau đó mà lại giận dữ với họ, báo thù lại sự giận dữ đó thì bạn đang đẩy họ về phía tạo nên nhiều nghiệp quả có hại hơn Bạn đang ném anh ta hay cô ta xuống những cõi thấp kém và khổ đau hơn
Khi bạn suy ngẫm về tất cả những điều này, chẳng có lựa chọn nào là thực cả: Bạn cần phải cảm thấy thương yêu với mỗi người — ngay cả những người là kẻ thù của bạn!
N=u m8t hành 8ng làm hi bt kg chúng sinh nào, ngay c ó là k[ thù c'a bn, chng làm hi bn
Khi một ai đó ghét hay đối xử tồi tệ với bạn, khi một ai đó là kẻ thù của bạn, bạn đã có một
cơ hội tuyệt vời để thực hành đức nhẫn nhục và nhờ đó phát triển tuệ giác của mình bằng con
Trang 20đường đầy trí tuệ và từ bi Nếu không có sự xuất
hiện của người ghét bạn, bạn chẳng có cơ hội
này Nếu người nào đó yêu bạn, nếu người nào
đó chỉ luôn đối xử với bạn như cách bạn mong
muốn, bạn sẽ chẳng bao giờ có cơ hội phát triển
lòng kiên nhẫn để gieo trồng tình yêu thương
người khác trong tâm và thực sự mang hạnh
phúc đến cho mọi chúng sinh Người ghét bạn là
người tạo cho bạn cơ hội thực hành nhẫn nhục
và mang bạn đến những lợi ích vô biên Vì thế,
như tôi khẳng định, bạn có thể thấy bạn rất cần
sự nhẫn nhục cũng như tình yêu thương nữa,
người đang giận dữ với bạn thực sự đang rất tốt
bụng với bạn đấy
Suy nghĩ về tình yêu thương đặc biệt này từ
kẻ thù của mình, bạn có thể trân trọng họ từ
sâu thẳm trái tim mình
Khi ch]ng còn giDn d$ X bên trong thì ch]ng có k[ thù X bên ngoài
Nếu chúng ta giận dữ với một ai đó, suy
nghĩ rằng họ đã hại ta, chúng ta có thể thấy
họ như kẻ thù của mình Nhưng nếu chúng ta
nhìn thấy họ với trí tuệ, chúng ta sẽ không
xem họ như kẻ thù mà là một người bạn tốt
đang kiên nhẫn dạy chúng ta bài học về nhẫn
nhục Nếu giận dữ, chúng ta sẽ có không biết bao nhiêu là kẻ thù ở bên ngoài Nếu chẳng có
sự giận dữ ở trong mỗi người thì cũng chẳng
có kẻ thù bên ngoài nào dù là người chỉ trích,
ám hại hay giết chết ta
Ngay c nh$ng ngi ghét bn chng là 9i t`ng c'a
tình yêu th&ng
Chỉ cần nhận thức được rằng con người phải chịu bao nhiêu khổ đau — ngay cả khi người đó là kẻ thù của chúng ta — thì cũng đủ
để chúng ta khởi lên tình yêu thương với họ
Và ngay khi điều này xảy ra, bạn cần trau chuốt tình yêu thương dành cho kẻ thù của mình bằng những suy nghĩ tương tự như khi bạn nghĩ về mọi người trong thành phố của bạn và mọi người trên trái đất này Khởi lên tình yêu thương cho tất cả mọi người; bản chất của khổ đau của họ, của những ảo tưởng
là giống nhau Mỗi người đều tự nhốt mình vào chính nhà tù do họ tạo ra Cảm nhận rằng tình trạng của họ là không thể nào chịu đựng được, bạn muốn làm điều gì đó cho họ Sau cùng thì bạn sẽ chẳng cảm thấy thoải mái nếu bạn không làm gì cho họ Có phải không nào?
Trang 21T//// tâm (Trái tim yêu th'ơng) tâm (Trái tim yêu th'ơng) tâm (Trái tim yêu th'ơng)
c'a nh$ng vN B_ Tát mong mu9n mang li
l`i lc cho chúng sinh X mi n&i
Làm giảm những rắc rối và đạt được bình
an cho chính bạn thôi thì chưa đủ Thành
thật mà nói, điều đó chỉ là một mục đích rất
nhỏ cho sự sống của bạn Mục đích lớn hơn,
dẫn tới nhiều phúc lạc hơn cho mọi loài
chúng sinh và chính bạn đó là trân quý
những chúng sinh khác đang bị khổ đau và
đang mong muốn hạnh phúc - điều này tương
tự như bạn mong muốn cho chính mình vậy
Đó mới là điều mang lại hạnh phúc và sự
thoả mãn đích thực
Cuối cùng, bạn cũng chỉ là một chúng sinh
bé nhỏ Dù bạn có làm việc vì chính mình
chăm chỉ thế nào, điều đó vẫn chỉ là một người
làm việc vì một người, một người thì nhận
được bao nhiêu lợi lạc? Rất hạn chế Thái độ
đó cũng rất hẹp hòi Và vì mục tiêu của bạn là đạt được hạnh phúc cho riêng mình là ít ỏi và hạn chế nên lợi ích bạn đạt được thông qua công việc bạn làm cũng ít ỏi Với một động lực giới hạn như vậy, bạn chẳng thể nào đạt được điều gì lớn lao như niềm hạnh phúc tối thượng
— và thậm chí là cả những khoảnh khắc hạnh phúc ngắn ngủi
Vì thế, ngay khi bạn bắt đầu chuyển hoá tâm trí của bạn từ việc chăm lo cho chính mình sang chăm lo cho những người khác còn hơn cả bản thân mình, hạnh phúc đích thực
và sự mãn nguyện ngay lập tức sẽ trở thành hiện thực
)i0u gì s5 xy ra n=u mi ni0m hnh phúc X bt kg
âu chng là hnh phúc c'a bn?
Nếu bạn sống bằng việc chăm lo cho người khác, khi bạn chết đi bạn cũng có thể chết với một nụ cười trên môi và cả ở trong trái tim bạn nữa
Bn ã c<t t ngu_n g9c nh$ng r<c r9i c'a chính mình
trong mTi phút giây khi yêu th&ng ngi khác
Trang 22Ngay cả khi nếu bạn sinh ra ở địa ngục,
chẳng có gì đáng buồn cả bởi bạn chỉ là một
con người Nếu bạn đạt được tự do thoát khỏi
vòng luân hồi, tự do đích thực cho chính bạn,
điều đó cũng chẳng có gì đáng vui mừng, bởi
bạn cũng chỉ là một người Vì rằng những
chúng sinh khác là hằng hà sa số, họ còn
đáng quý và quan trọng hơn nhiều
Hãy nh% r ng cu8c i c'a bn là A dành tng và
mang yêu th&ng =n cho ngi khác
Ngay cả khi vì hạnh phúc của riêng mình,
ngay cả khi vì sự sống sót, tồn tại của riêng
mình, thì tình yêu thương là yếu tố quan trọng
nhất, là điều quý giá nhất, hơn bất cứ điều gì,
bất cứ tài sản gì trên trái đất này Một trái tim
nhân từ quan trọng hơn những người bạn,
người yêu, giàu có, danh tiếng hay bất cứ điều
gì khác Thực tập để có một trái tim từ bi quan
trọng hơn mọi hình thức giáo dục Thực hành
trái tim nhân từ là dạng hình quan trọng nhất
của các loại thiền
Giác ng Giác ng
Ngay từ bây giờ, với trí tuệ này và trong giây phút này, bạn luôn có tiềm năng cho tất cả hạnh phúc dù là tạm thời hay vĩnh cửu, thậm chí cả hạnh phúc tối thượng là giác ngộ
N=u thi=u tJ tâm, bn s5 ch]ng thA nào
t `c giác ng8
Cứ cho là có bạn và tôi, vòng luân hồi và giác ngộ, khổ đau và hạnh phúc — nhưng trong tính không chẳng có sự khác biệt giữa những điều này Chỉ có một vị duy nhất trong tính không
Khi mặt trời lên, ngay cả khi chỉ có mỗi một mặt trời, nó phản chiếu mọi giọt nước trên trái đất này, từ những giọt nước nhỏ bé đọng trên những chiếc lá đến những đại dương bao la, ao hồ, sông suối Mặt trời không có bất cứ động lực nào để phản chiếu
Trang 23vào nước và cũng không nỗ lực để làm việc đó
Sự phản chiếu chỉ tự động diễn ra khi mặt
trời lên Tương tự như vậy, sau khi bạn đạt
được giác ngộ, bạn sẽ tự động hướng dẫn một
cách hoàn hảo các chúng sinh khác bằng
cách chỉ dẫn rất nhiều phương thức với thân
thể quý giá của mình, với những lời nói và trí
tuệ tuyệt vời của mình
Đối với những người có tâm trong sáng, Đức
Phật biến hiện ra thành những dạng hình
trong sạch, với những ai còn chưa có tâm
trong sạch thì Đức Phật biến hiện thành
những dạng thức còn thô thiển, bình thường
Phật biến hiện thành những dạng hình khác
nhau để dễ dàng giáo hoá chúng sinh
Có thể có một chúng sinh nào đó hiểm độc,
ác tâm cố gắng muốn cắt Đức Phật - một hóa
thân đã giác ngộ với một con dao — và một
chúng sinh khác người vô cùng yêu kính
muốn xức dầu thơm và nước thơm lên kim
thân Phật Một khi đã là Phật thì chẳng có gì
phân biệt giữa hai chúng sinh đó cả Chẳng có
sự phân biệt nào từ phía một chúng sinh đã
giác ngộ - thành Phật- chỉ có tình yêu thương
đối với hai chúng sinh đó Một Đức Phật không
cảm thấy yêu thương người đã giúp đỡ hay
ghét bỏ đối với người đã cắt thân thể của mình
ra thành nhiều mảnh Một Đức Phật không có
ý nghĩ sẽ không làm gì, không giúp đỡ những người đã hại mình Một Đức Phật làm việc vì tất cả chúng sinh mà không hề phân biệt Chúng ta cũng nên noi theo gương đó vì mục tiêu này
Đức Phật Thích Ca và tất cả các Đức Phật
từ thời quá khứ, hiện tại và vị lai cũng như tất
cả những vị thánh trong nhiều tôn giáo khác nhau, lúc đầu đều như chúng ta Họ cũng chỉ
là những người bình thường với sự si mê, giận
dữ, dục vọng, ghen tỵ, tự cao, suy nghĩ thô lậu
và rất nhiều những lỗi lầm khác, cũng như phải đối mặt với biết bao phiền toái của cuộc sống con người — nhưng họ đã không để cuộc đời của họ chìm đắm trong những phiền muộn
Họ trở nên khác biệt với chúng ta chính vì đã
nỗ lực để phát triển những phẩm chất ẩn chứa bên trong, những phẩm chất của trí tuệ Họ tìm mọi cách để làm giảm những sai lầm và nỗ lực để phát triển những phẩm chất tốt đẹp của tâm, mà tinh hoa nhất trong đó chính là lòng
từ tâm với mọi loài chúng sinh Chúng ta cũng hãy làm như vậy
)Jng lãng phí dù ch: là m8t giây lát!
Trang 24Th'ơng yêu chính mình
Th'ơng yêu chính mình
và ng'
và ng'i khác i khác i khác
Thay vì bo v# bn thân mình ch9ng li tt c nh$ng r<c r9i
mình ang phi tri qua, hãy a chúng =n v%i t2 ngã, ý
Liên quan tới bản ngã, cách những người Mỹ
đối xử với những kẻ khủng bố - làm sao họ có thể
hài lòng khi những kẻ khủng bố bị hại! Hãy suy
nghĩ về điều này: Cái tôi của mình có hại hơn kẻ
khủng bố hàng triệu lần.”
ChuyAn hoá mTi vn 0 thành ph&ng thu9c
A ch$a trN c^n b#nh ích k: mãn tính
Với mỗi vấn đề đã từng xảy ra, hãy kiểm tra
lại xem liệu có điều gì cần sửa đổi với cái tâm
ích kỉ của mình không
Nếu bạn làm việc này một cách chăm chỉ, thì dù vấn đề đó là gì, nó luôn trở nên rõ ràng rằng những rắc rối đó luôn liên quan tới những suy nghĩ ích kỉ Khi bạn làm rõ việc này, bạn sẽ bắt đầu nhìn sâu hơn về những bất cập của ích kỉ, và bạn sẽ thấy nó rõ ràng là kẻ thù thực sự của bạn
Cứ giữ ý nghĩ rằng kẻ thù ở bên ngoài thì bạn càng suy nghĩ về mức độ nguy hiểm mà kẻ thù mang lại và bạn càng muốn giữ xa khoảng cách giữa bạn và kẻ thù Tương tự, nếu bạn càng nhận thấy sự ích kỉ có hại biết bao, điều
đó khiến bạn càng mong muốn tránh xa những suy nghĩ ích kỉ đó
Một chúng sinh khác thì quý giá hơn bạn?
Vì sao? Bởi vì nếu bạn trân trọng và thương yêu chúng sinh đó, dù đó là người hay là một con vật, nếu bạn hi sinh bản thân mình cho chúng sinh ấy, điều đó sẽ mang đến sự trong sạch lớn lao, và giúp bạn tích luỹ được rất nhiều công đức Thương yêu chúng sinh khác mang bạn đến giác ngộ - trạng thái hoàn hảo của an lạc
Mặt khác, thương yêu chính mình là một trở ngại để chúng ta đi đến giác ngộ Giây phút bạn thương yêu bản thân bạn tạo ra trở ngại
Trang 25to lớn đến giác ngộ, một trở ngại lớn lao ngăn
cản bạn làm lợi lạc cho những chúng sinh
khác bằng cách đưa họ tới bờ giác ngộ
Khi bn th&ng yêu ngi khác thì thành công th2c s2
s5 b<t "u =n v%i bn
Nếu chúng ta chẳng điều phục tâm mình,
nếu chúng ta chẳng thay đổi từ việc chỉ quan
tâm tới bản thân đến quan tâm tới người khác,
chúng ta sẽ tiếp tục làm hại những chúng sinh
khác Thật vậy, những hành động đến từ
những suy nghĩ ích kỉ chỉ có thể làm hại các
chúng sinh khác — dù là trực tiếp hay gián tiếp
Nếu chúng ta hành động với suy nghĩ ích kỉ,
các chúng sinh sẽ nhận lãnh những tai hại do
ta gây nên Điều đó luôn phụ thuộc vào mỗi
chúng ta
Khi bn th&ng yêu ngi khác, tt c nh$ng %c nguy#n
c'a bn s5 thành hi#n th2c
Cái bản ngã thực sự bạn phải tạo dựng và
yêu thương, cái tôi bạn suy nghĩ là một chúng
sinh quý giá nhất và quan trọng nhất trên đời,
trong thực tế chẳng hề tồn tại ở đâu cả, chẳng
có ở bên trong lẫn bên ngoài thân thể bạn, cũng như chẳng có ở bên trong hay bên ngoài trí óc bạn Mỗi khi một suy nghĩ ích kỉ nổi lên, hãy nhớ đến điều đó
Trang 26Tâm th Tâm th5555cccc
Mi th 0u phW thu8c vào nh$ng gì
bn làm v%i tâm trí c'a mình
Trí óc của hầu hết những người bình
thường chúng ta giống như một đứa trẻ cứng
đầu và cần được chăm chút giống như với
một đứa trẻ vậy Chúng ta không chỉ làm
mọi thứ mà tâm mình ra lệnh và đưa cho nó
mọi thứ nó nói rằng nó muốn — như chúng
ta không thể làm thế với một đứa trẻ Điều
đó sẽ chỉ khiến đứa trẻ trở nên hư hỏng mà
thôi Thật nguy hiểm khi thực hiện mọi thứ
tâm nói
Tâm là gì? Nó ch]ng là gì h&n nh$ng gì
`c tâm nhào nn nên
Tâm giống như một loại bột mềm dẻo và dễ
uốn nắn, điều này có nghĩa là bạn có thể nhào
nặn nó thành bất cứ hình dáng nào Bạn có thể lăn nó vào khổ đau, cũng có thể biến nó thành hạnh phúc tuyệt đối
Tâm giống như là người học trò, nghĩa là bạn cần cố gắng để luôn trở thành một người thầy, luôn dạy dỗ nó
Tâm giống như một đứa trẻ, nghĩa là bạn phải trở thành cha mẹ, người cha và người mẹ quan sát đứa trẻ thật cẩn thận, với rất nhiều tình yêu thương và luôn hướng dẫn nó Nếu bạn cũng hành động giống như đứa trẻ, tin vào những gì đứa trẻ nói, nếu bạn trở thànhđứa trẻ đó, bạn sẽ tự tạo ra những trở ngại và cuộc sống sẽ toàn khổ đau
Tâm giống như con thuyền, bạn phải là thuyền trưởng, tâm là chiếc xe, bạn là người lái xe Hiểu biết về sông, biển, về đường xá và vững tay lái, đi theo bản đồ - cứ để tâm chạy bạt mạng tới nơi nào nó muốn một cách bất cẩn, không có sự điều khiển đúng đắn là con đường dẫn tới nguy hại lớn
Luôn chú ý t%i thái 8 c'a bn, hãy bo v# nó nh thA
Trang 27Tiếp cận tâm của chúng ta theo cách như
một vệ sĩ, một thám tử theo sát đối tượng Bí
mật theo dõi, xem xét kỹ lưỡng tâm của chính
mình Hãy hiểu ngọn ngành mọi thứ về tâm;
những gì nó nghĩ, lập kế hoạch và hành động;
dù nó tạo ra điều tốt hay xấu — hãy cẩn thận
hành động để can dự khi tâm có xu hướng
sai Ví dụ, từ một khoảng xa, những người
trong một siêu thị có thể thấy một mannequin
(hình nộm) Họ gọi tên “người” cho hình nộm
đó bởi nó có hình dáng giống người thật và sau
đó họ tin vào tên gọi đó Người nộm đó với họ
là một người thật, ngay cả khi trong thực tế là
chẳng có người thật nào ở đó Ngay cả khi
hình dáng đó hoàn toàn không có thật, điều đó
vẫn là một hình dáng rất rõ ràng đối với trí óc
của họ
Bn cht c'a tâm là nhDn thc, mi th ch: xut hi#n
9i v%i tâm (duy thc hay duy biAu - ND)
Bản chất rõ ràng của tâm cho chúng ta cơ hội đạt được bất cứ hạnh phúc nào mình mơ ước Bản chất này của tâm cho chúng ta nhiều
hi vọng Nó cho chúng ta cơ hội để có thể hoàn toàn được giải phóng ra khỏi tất cả các vấn đề,
từ sự thực khổ đau và tất cả những nguyên nhân gây ra khổ đau Nhờ bản chất đó của tâm dẫn chúng ta đạt tới hạnh phúc tối thượng, khiến chúng ta loại trừ tất cả những khó khăn dù là rất nhỏ
Bn cht tâm thc là thanh tNnh, v9n không h0 có khi=m khuy=t
Tâm chẳng tồn tại tự thân Tâm dù dường như tồn tại tự thân nhưng thực ra là hoàn toàn trống rỗng tự thân Tâm tồn tại là tâm hoàn toàn được dựng nên bởi tâm trong sự phụ thuộc vào cơ sở để gọi tên tâm thức — hiện tượng có thể nhận thức được — và trên
tư tưởng đã gọi tên nó Cơ sở này chẳng phải
là thân thể, mà là một hiện tượng không hình thái nhưng rõ ràng và nhận thức được
sự vật hiện tượng Trong quá trình phụ thuộc vào hiện tượng đó, tâm hoàn toàn được gán cho bởi tâm Chỉ khi phụ thuộc vào
... Phật,một biểu thị Pháp Thân, hoàn toàn tinh
khiết chất Khi bạn nhìn vào chất
thanh tịnh ảo tưởng nào, ảo
tưởng biến Khi bạn thiền vậy,
dù giây lát, năm ảo tưởng