(SKKN mới NHẤT) SKKN một số giải pháp quản lý công tác chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy học tại trường THPT bến tre, thành phố phúc yên

Trong những năm qua, việc nâng cao chất lượng quản lý công tác chuyênmôn được các nhà trường THPT hết sức quan tâm và các cấp quản lý giáo dục nhưPhòng giáo dục, Sở giáo dục đặc biệt coi

7 Mô tả bản chất của sáng kiến

7.1 Nội dung sáng kiến

7.1.1 Cơ sở khoa học của một số giải pháp quản lý công tác

chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy học tại trường THPT

555

cao chất lượng dạy học tại trường THPT Bến Tre, Thànhphố Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc

78

Kết quả cụ thể qua 5 năm tại trường THPT Xuân Hòa và hơn 3 năm

tại trường THPT Bến Tre là 2015-2016; 2016-2017; 2017-2018 và

kỳ I năm học 2018-2019

21

11 Danh sách những tổ chức/cá nhân đã tham gia áp dụng sáng kiến

Tài liệu tham khảo

2930

5 GD&ĐT Giáo dục và đào tạo

6 PPDH, KTĐG Phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá

10 CNH - HĐH Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa

14 GDQP-AN Giáo dục quốc phòng-An ninh

Phần I: Mở đầu

1 Lời giới thiệu

Trong giai đoạn hiện nay, hòa trong xu thế phát triển kinh tế thế giới, nhu

cầu hội nhập và phát triển là một nhu cầu tất yếu Mỗi một con người, muốn làmviệc được trong xã hội hiện nay cần phải xác định học tập suốt đời

Ngày nay tất cả các quốc gia trên thế giới đều nhận thức được tầm quan trọngcủa giáo dục trong phát triển kinh tế đất nước Thủ tướng Lý Quang Diệu - Người cócông rất lớn đưa đất nước Singapore trở thành một đất nước kinh tế phát triển - mộtcon rồng châu Á đã nói: “Ngày nay nước nào thắng trong giáo dục sẽ thắng trongkinh tế” Ở đất nước ta cũng vậy, nhiệm vụ phát triển giáo dục đã được Đảng và Nhànước ta đặc biệt quan tâm Điều đó có thể thấy qua một số văn kiện của Đảng, chínhsách của Nhà nước như: Điều 35 Hiến Pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa ViệtNam khẳng định: “Giáo dục là quốc sách hàng đầu” Chiến lược phát triển Giáo dục

và Đào tạo đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030: Nền giáo dục nước ta được đổimới căn bản và toàn diện theo hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hoá, dân chủ hóa

và hội nhập quốc tế; chất lượng giáo dục được nâng cao một cách toàn diện, gồm:giáo dục đạo đức, kỹ năng sống, năng lực sáng tạo, năng lực thực hành, năng lựcngoại ngữ và tin học; đáp ứng nhu cầu nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao phục

vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và xây dựng nền kinh tế tri thức;đảm bảo công bằng xã hội trong giáo dục và cơ hội học tập suốt đời cho mỗi ngườidân, từng bước hình thành xã hội học tập

Để đạt được mục tiêu giáo dục phổ thông phải coi trọng công tác xây dựng

đội ngũ giáo viên “vừa hồng, vừa chuyên”, đủ về số lượng, hợp lý về cơ cấu,

mạnh về chất lượng, có như vậy mới góp phần tích cực vào công cuộc xây dựng vàđáp ứng được mục tiêu giáo dục mà Đảng ta đã đề ra trong giai đoạn hiện nay

nhằm thực hiện mục tiêu làm cho: “Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” Để xây dựng được đội ngũ giáo viên: “vừa hồng, vừa chuyên”

như đã nói trên công tác quản lý chuyên môn trong nhà trường là một trong nhữnggiải pháp góp phần đạt được mục tiêu nói trên

Trong những năm qua, việc nâng cao chất lượng quản lý công tác chuyênmôn được các nhà trường THPT hết sức quan tâm và các cấp quản lý giáo dục nhưPhòng giáo dục, Sở giáo dục đặc biệt coi trọng; song vấn đề này còn nhiều bất cập,nhiều vấn đề cần phải tiếp tục sửa đổi điều chỉnh vì những lý do như: Đội ngũ giáoviên ở các cấp cơ sở giáo dục cũng chưa đáp ứng được yêu cầu đòi hỏi của sựnghiệp phát triển giáo dục trong tình hình mới, có biểu hiện tụt hậu về năng lựcchuyên môn, phẩm chất Cở sở vật chất một số nơi còn nghèo nàn lạc hậu chưađáp ứng được yêu cầu dạy và học trong điều kiện như hiện nay, ý thức chấp hànhcác quy định của các cấp có thẩm quyền, chấp hành nội quy, quy chế của một bộ

Trong những điều kiện thực tại của nền giáo dục đất nước ta hiện nay, để đạtđược những mục tiêu nhiệm vụ mà Đảng và Nhà nước đã giao phó cho ngành giáodục quả thật còn rất nhiều điều phải làm mà trong đó vấn đề làm thế nào để nângcao chất lượng dạy và học trong nhà trường hiện nay là một trong những nhiệm vụ,giải pháp bức thiết.

Qua thực tế giảng dạy công tác tại trường THPT Xuân Hòa 28 năm và hơn 3năm tại trường THPT Bến Tre, thành phố Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc Tôi nhận thấy

đa số giáo viên có năng lực chuyên môn vững vàng, có trách nhiệm, có tâm huyếtnghề nghiệp vẫn còn có một bộ phận giáo viên năng lực chuyên môn còn hạn chế,nhưng lại thiếu tinh thần trách nhiệm, chưa nhiệt tình, đặc biệt là ngại đổi mớiphương pháp dạy học; cũng như yếu về kỹ năng thực hành thí nghiệm; một bộphận không nhỏ giáo viên trẻ chưa có kinh nghiệm trong công tác giảng dạy giáodục học sinh Do đó, Ban giám hiệu nhà trường rất băn khoăn và đã xác định đượcvai trò quan trọng trong việc phát huy sức mạnh của đội ngũ giáo viên đối với việcnâng cao chất lượng dạy học và giáo dục toàn diện mà công tác quản lý chuyênmôn là một trong những giải pháp hữu hiệu nhằm phát huy sức mạnh của đội ngũhiện có

Bản thân tôi nhận thấy với cương vị là người đứng đầu Bí thư Chi bộ, Hiệutrưởng nhà trường THPT Xuân Hòa nhiệm kỳ 9-2010 đến 5-2015 và Trường THPTBến Tre từ 6-2015 đến nay 2-2019 chịu trách nhiệm quản lý và điều hành mọi hoạtđộng giáo dục của nhà trường Tôi luôn mong muốn nhà trường ổn định, phát triểnbền vững góp phần tạo dựng vị thế của nhà trường trong khu vực Qua nhiều năm làmcông tác quản lý tôi đã áp dụng một số giải pháp trong công tác quản lý chuyên môn

tại trường THPT Bến Tre khu vực thị xã Phúc Yên đã thu được kết quả thiết thực chất

lượng dạy học của nhà trường đã được ổn định và nâng cao rõ rệt

2 Tên sáng kiến:

“Một số giải pháp quản lý công tác chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy học tại trường THPT Bến Tre, thành phố Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc”

4 Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến:

Tác giả sáng kiến: Nguyễn Thanh Hiên

5 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: mã 35.68.02

Quản lý công tác chuyên môn tại trường THPT Bến Tre, thành phố PhúcYên, tỉnh Vĩnh Phúc

6 Ngày sáng kiến được áp dụng:

- Lần đầu tiên từ tháng 9/2010 năm học 2010-2011 tại THPT Xuân Hòa

- Tiếp theo từ tháng 8/2015 của năm học 2015 - 2019 tại THPT Bến Tre

- Chỉnh sửa, bổ sung, hoàn thiện trong các năm học tiếp theo từ 2015-2016đến năm học 2018-2019 đã được hơn 3 năm tại trường THPT Bến Tre, thành phốPhúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc

Phần II: Nội dung sáng kiến

7 Mô tả bản chất của sáng kiến:

7.1: Nội dung sáng kiến: “Một số giải pháp quản lý công tác chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy học tại trường THPT Bến Tre, thành phố Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc”

Các bước thực hiện:

Bước 1: Xác định cơ sở khoa học của việc quản lý công tác chuyên môntrong nhà truờng nhằm nâng cao chất lượng dạy và học trong các nhà trườngTHPT hiện nay

Bước 2: Thực trạng quản lý công tác chuyên môn trong những năm qua ởtrường THPT Bến Tre, thành phố Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc

Bước 3: Đưa ra một số giải pháp quản lý công tác chuyên môn nhằmnâng cao chất lượng dạy và học của thầy trò trường THPT Bến Tre, thành phốPhúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc

7.1.1 Cơ sở khoa học của một số giải pháp quản lý công tác chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy học tại trường THPT.

7.1.1.1 Cơ sở lý luận:

- Chất lượng dạy học phụ thuộc vào quá trình dạy học “Quá trình dạy học làmột quá trình tương tác giữa giáo viên và học sinh trong đó dưới tác động chủ đạonhư tổ chức, điều khiển của giáo viên, học sinh tự giác, tích cực tự tổ chức, tự điềukhiển hoạt động nhằm thực hiện tốt các nhiệm vụ dạy học đã đặt ra”

- Căn cứ khái niệm dạy học ở trên có thể thấy đội ngũ giáo viên là lực lượngchủ yếu, quan trọng nhất trong mỗi nhà trường, là lực lượng quyết định cho sựthành công của quá trình dạy học… Năng lực chuyên môn, phương pháp sư phạm,

uy tín cá nhân của mỗi giáo viên có ảnh hưởng rất to lớn đến chất lượng đào tạocủa nhà trường cũng như thương hiệu của nhà trường đó Uy tín của nhà trườngluôn gắn liền với uy tín của các thầy cô giáo tài năng, tâm huyết với nghề Nghị

quyết Trung ương 2 khoá VIII của Đảng đã khẳng định: “Giáo viên là nhân tố

quyết định chất lượng của giáo dục và được xã hội tôn vinh Giáo viên phải có đủ đức, đủ tài”.

- Quản lý công tác chuyên môn trong nhà trường bao gồm:

+ Quản lý thực hiện nội dung phân phối chương trình;

+ Tổ chức và quản lý nền nếp dạy học;

+ Tổ chức chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học;

+ Tổ chức chỉ đạo các hoạt động trải nghiệm sáng tạo, giáo dục kỹ năngsống và hướng nghiệp phân luồng học sinh sau khi TN THPT;

+ Phát động phong trào thi đua “Dạy tốt - Học tốt”…

+ Kiểm tra đánh giá các hoạt động trên;

+ Quản lý việc bồi dưỡng đội ngũ giáo viên;

Các nhà quản lý giáo dục ở các trường THPT thông qua công tác quản lýchuyên môn có trách nhiệm phát huy hết tiềm năng của từng giáo viên Lãnh đạonhà trường cần làm cho mỗi thầy cô giáo phải ý thức được: Thầy giáo, cô giáo chỉthực sự được học sinh kính trọng khi họ có tâm và có tài, thể hiện rõ của cái tâm,cái tài đó là tấm gương sáng về phẩm chất đạo đức, trình độ chuyên môn vữngvàng, phương pháp sư phạm tốt Từ đây người lãnh đạo gắn kết họ lại nhằm tạo rasức mạnh tổng hợp để thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị và mục tiêu giáo dục củanhà trường

- Quản lý các hoạt động chuyên môn chính là điều khiển, chỉ đạo các hoạtđộng dạy học trong nhà trường làm cho nó đi theo một quĩ đạo, vận hành nó mộtcách có khoa học, có kế hoạch, có tổ chức và luôn phải kiểm tra, giám sát, uốn nắn,sửa chữa kịp thời các sai sót và phát huy cái tốt nhằm đạt mục tiêu đặt ra ban đầu

Tóm lại: để đưa đất nước ta tiến nhanh, tiến mạnh, tiến vững chắc trên con

đường công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước đến năm 2020, tầm nhìn đến năm

2030 cơ bản trở thành một nước công nghiệp Đảng ta đã nêu ra phương châm cho

sự phát triển giáo dục: “Giáo dục là quốc sách hàng đầu” nhằm đào tạo ra những

con người giàu tri thức, giàu tiềm năng, nhiệt huyết… có đủ khả năng gánh váctrọng trách quốc gia đưa nước ta có thể sánh vai với các cường quốc năm châu theonhư mong ước của Bác Hồ kính yêu Để góp phần đào tạo ra những con người nhưthế mỗi nhà trường phải coi trách nhiệm: Nâng cao năng lực chuyên môn của độingũ giáo viên là một nhiệm vụ trọng yếu, mà việc nâng cao năng lực đội ngũ giáoviên phụ thuộc khá nhiều vào công tác quản lý chuyên môn của lãnh đạo nhàtrường

7.1.1.2 Cơ sở pháp lý:

- Căn cứ Luật Giáo dục nêu rõ vai trò và trách nhiệm của nhà giáo:

+ Nhà giáo giữ vai trò quyết định trong việc bảo đảm chất lượng giáo dục

+ Nhà giáo phải không ngừng học tập, rèn luyện nêu gương tốt cho người học

+ Nhà nước tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nhà giáo; có chính sách sử dụng, đãi ngộ,bảo đảm các điều kiện cần thiết về vật chất và tinh thần để nhà giáo thực hiện vaitrò và trách nhiệm của mình; giữ gìn và phát huy truyền thống quý trọng nhà giáo,tôn vinh nghề dạy học.

+ Vai trò và trách nhiệm của cán bộ quản lý giáo dục:

+ Cán bộ quản lý giáo dục giữ vai trò quan trọng trong việc tổ chức, quản lý, điềuhành các hoạt động giáo dục

+ Cán bộ quản lý giáo dục phải không ngừng học tập, rèn luyện, nâng cao phẩm chấtđạo đức, trình độ chuyên môn, năng lực quản lý điều hành và trách nhiệm cá nhân.+ Nhà nước có kế hoạch xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ quản lýgiáo dục nhằm phát huy vai trò và trách nhiệm của cán bộ quản lý giáo dục, bảođảm phát triển sự nghiệp giáo dục

- Căn cứ Điều lệ trường trung học phổ thông; Chương trình giáo dục phổthông; Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ các năm học từ 2015-2016 đến 2018-2019;Phân phối chương trình kế hoạch giáo dục; Sách giáo khoa và hướng dẫn giảngdạy của môn học; Tài liệu chuẩn kiến thức các môn học; Hướng dẫn đánh giá vàxếp loại giờ dạy ở bậc trung học… Cập nhật các tài liệu mới về đổi mới trong thi

cử, kiểm tra đánh giá, xét tuyển ĐH-CĐ&THCN…

7.1.1.3 Cơ sở thực tiễn tại trường THPT Bến Tre , T.P Phúc Yên :

Đội ngũ giáo viên THPT hiện nay, hầu hết được đào tạo chính quy bậc đạihọc Trong số đó một số thầy cô giáo đã được đào tạo và học lên ở mức cao hơnvới trình độ thạc sĩ Từ khi đất nước bước vào công cuộc đổi mới, sự nghiệp giáodục được toàn Đảng, toàn dân quan tâm đúng mức Người thầy đã được quan tâmhơn về vật chất và tinh thần, vị trí vai trò của của người thầy càng ngày càng đượckhẳng định trong sự phát triển của xã hội

Trong công tác đào tạo đội ngũ giáo viên THPT đã có sự đổi mới phù hợp vớiyêu cầu của thời đại, song chất lượng của đội ngũ giáo viên còn nhiều bất cập: chấtlượng chuyên môn, năng lực sư phạm vẫn còn chưa đáp ứng được yêu cầu Một sốgiáo viên năng lực chuyên môn, phương pháp giảng dạy còn nhiều hạn chế, ý thức tudưỡng phẩm chất đạo đức, ý thức tự học tập tự bồi dưỡng chưa thường xuyên

Đội ngũ giáo viên THPT vừa thừa, vừa thiếu, cơ cấu chưa đồng bộ Cơ sở vậtchất, trang thiết bị còn thiếu, điều này ảnh hưởng không nhỏ đến việc nâng cao chấtlượng chuyên môn của đội ngũ giáo viên và tất nhiên ảnh hưởng rất lớn đến chấtlượng dạy và học trong nhà trường THPT hiện nay

Với những vấn đề bất cập về đội ngũ giáo viên như đã trình bày ở trên đòihỏi người cán bộ quản lý phải đặc biệt quan tâm nhiều hơn nữa đến các giải phápquản lý công tác chuyên môn của đội ngũ giáo viên ở trường THPT nhằm nâng caochất lượng dạy học trong trường THPT hiện nay

7.1.2 Thực trạng quản lý công tác chuyên môn trong những năm qua ở trường THPT Bến Tre, thành phố Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc.

- Nhà trường đã xây dựng được một nề nếp chuyên môn tương đối chínhquy, tập thể sư phạm của nhà trường hầu hết có tinh thần tự giác chấp hành tốt cácquy định chuyên môn của Bộ GD&ĐT, ngành và nhà trường đề ra;

- Chất lượng dạy học và giáo dục ngày càng được nâng lên rõ rệt; đội ngũ

giáo viên của nhà trường tích cực tham gia vào việc đổi mới phương pháp giảngdạy theo hướng phát huy tính tự giác, tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh

theo chủ đề năm học là “năm học đổi mới công tác quản lý và nâng cao chất lượng giáo dục”…

- Công tác sinh hoạt chuyên môn của các tổ chuyên môn được duy trì đềuđặn theo định kỳ với nội dung:

+ Triển khai các nhiệm vụ chuyên môn của nhà trường theo chỉ đạo của cấp trên; + Đánh giá bài giảng, rút kinh nghiệm những thiếu sót trong nghiệp vụ của đồng nghiệp;+ Triển khai sinh hoạt các chuyên đề chuyên biệt của các bộ môn;

+ Tổ chức phổ biến các SKKN đã đạt các giải cấp tỉnh của các thầy cô giáo trongnhà trường viết, dự thi và đạt giải trong các kì thi hàng năm…

+ Tổ chức chỉ đạo các hoạt động trải nghiệm sáng tạo, giáo dục kỹ năng sống vàhướng nghiệp phân luồng học sinh sau khi TN THPT…

7.1.3 Một số giải pháp quản lý công tác chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy học tại trường THPT Bến Tre, thành phố Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc

7.1.3.1 Giải pháp tâm lý:

- Cũng trong thực tế giảng dạy, người thầy ngoài việc truyền thụ kiến thứckhoa học theo chương trình giáo dục theo các qui định chuẩn kiến thức, tuân theocác qui định về chuyên môn chất lượng dạy học của thầy và trò cũng bị chi phốibởi một khía cạnh khác Điều tôi muốn nói đó là cách xử sự của người thầy trongcác tình huống mà thầy và trò tương tác nhau ví dụ trong kiểm tra miệng, kiểm trabài cũ, đối xử đối với các em học sinh yếu, cá biệt, các em vào lớp muộn, khônglàm bài tập,… trong dạy học ta có thể gặp vô vàn những tình huống, hoàn cảnh sưphạm khác nhau mà với cách xử sự của người thầy có thể sẽ gây ra hiệu ứng khácnhau có thể sẽ là tích cực nhưng cũng có thể tiêu cực, gây ức chế cho học sinh sẽảnh hưởng rất lớn đến chất lượng dạy học của tiết giảng Vì vậy người thầy giáocần có một tấm lòng bao dung, vị tha và hết sức khéo léo đây cũng là một đức tính,phẩm chất mà mỗi giáo viên cần tích cực trau dồi và rèn luyện Lòng bao dung,đức tính vị tha, lòng nhân ái và tình yêu thương con người là cái gốc của đạo lýlàm người mà mỗi người thầy giáo cần cố gắng phấn đấu đạt tới có như vậy ngườithầy giáo mới có thể làm tốt công tác giảng dạy truyền thụ kiến thức và xứng đángđược xã hội tôn vinh

Trong nhiều nhà trường ta thường nghe đến cuộc vận động “Dân chủ, kỷ cương, tình thương, trách nhiệm” hoặc “Chất lượng giáo dục là sự sống còn của nhà trường và là danh dự của mỗi chúng ta” Câu khẩu hiệu này chắc chắn đã

nhắc nhở mỗi thầy cô giáo trong tập thể sư phạm rất nhiều điều

Lòng bao dung của các thầy cô giáo trong nhà trường còn thể hiện ở công tácquan tâm giúp đỡ các em học sinh có hoàn cảnh đặc biệt, công tác ủng hộ cácchương trình từ thiện giúp đỡ đồng nghiệp có hoàn cảnh khó khăn, thăm viếng nhaukhi đau ốm, hoạn nạn hoặc người thân gặp nạn, Cuối mỗi học kỳ và cuối mỗi năm

học nhà trường kết hợp hội cha mẹ học sinh trao học bổng: “Học sinh nghèo vượt khó” cho các học sinh thuộc diện nghèo nhưng vượt qua hoàn cảnh vươn lên trong

học tập Thông qua hoạt động đó, mỗi thầy cô giáo ngày càng có ý thức hơn và ngàycàng yêu thương học sinh hơn Cảm nhận được lòng yêu thương của các thầy cô các

em sẽ có bổn phận học tập tốt hơn nhằm đáp lại lòng mong mỏi của các thầy côgiáo Đây cũng chính là giải pháp tâm lý nhằm nâng cao chất lượng dạy học củathầy và trò trong nhà trường

- Để nâng cao chất lượng chuyên môn của đội ngũ giáo viên ở trường trunghọc phổ thông, Ban giám hiệu cần phải động viên tinh thần chủ động tích cực, tựgiác của mọi người, tạo ra bầu không khí cởi mở tin cậy lẫn nhau, giúp đỡ lẫn nhauhoàn thành nhiệm vụ làm sao cho mọi người cảm thấy được và thực sự xem ngôi

trường mình dạy như: “ngôi nhà thứ hai” Theo tôi có thể tiến hành một số hình

thức như sau:

+ Tổ chức tốt các ngày kỷ niệm, ngày lễ trong năm nhằm đem lại bầu không khívui vẻ, tình đồng nghiệp và gắn bó với nhà trường

+ Xây dựng quỹ phúc lợi xã hội nhằm tổ chức những hoạt động vui chơi, giải trí như

đi du lịch, nghỉ mát vào các ngày lễ, hè nhằm gắn kết hơn nữa tình đồng nghiệp giữacác giáo viên trong tập thể sư phạm Tùy vào điều kiện kinh tế mà nhà trường cónhững món quà dù nhỏ để tặng giáo viên trong những ngày lễ, tết

- Tìm hiểu tâm tư nguyện vọng của cán bộ giáo viên, lắng nghe ý kiến, tintưởng vào khả năng của họ và giao việc phù hợp nhằm khơi dậy tiềm năng củagiáo viên Lựa chọn và bồi dưỡng giáo viên cốt cán, tạo điều kiện cho họ tham giacác lớp tập huấn nâng cao năng lực chuyên môn, đồng thời giới thiệu, đề bạt lêncấp trên để họ có cơ hội tiến thân

- Ban giám hiệu khéo léo kết hợp với Ban chấp hành Công đoàn vận độnggiáo viên trong tập thể có ý thức chia sẻ cùng nhau khi có niềm vui, nỗi buồn, hoặcgặp rủi ro trong cuộc sống Kịp thời thăm hỏi và động viên những giáo viên cóhoàn cảnh gia đình khó khăn hoặc khi gặp những sự cố rủi ro để họ cảm thấyquanh họ là một tập thể gồm những người thân thiết luôn gắn bó chia sẻ với họ từ

đó khơi dậy ý thức trách nhiệm của họ đối với tập thể và nhà trường

- Một điều quan trọng nữa là làm thế nào đó để tạo ra bầu không khí thoải mái,vui vẻ trong tập thể sư phạm là việc rất quan trọng để giáo viên phát huy hết tinhthần trách nhiệm, không e dè trong việc trao đổi học tập kinh nghiệm lẫn nhau, sẵnsàng đem hết tài năng của mình cống hiến cho sự nghiệp giáo dục và như vậy họ sẽgóp phần đưa chất lượng dạy học của nhà trường sẽ được nâng lên Bên cạnh đó,hiệu quả công việc của giáo viên cũng phải được Ban giám hiệu khen ngợi trước tậpthể bằng nhiều hình thức phong phú chứ không nhất thiết cứ phải là thật nặng ký vềvật chất Nhiều khi chỉ bằng một lời khen ngợi, một câu động viên đã có tác dụng rấtlớn khiến giáo viên đó không ngần ngại nỗ lực chứng tỏ bản thân mình Để làmđược điều này đòi hỏi người lãnh đạo phải tinh ý, quan sát cẩn thận, nắm bắt tâm lýtừng giáo viên trong trường để áp dụng phương thức nào cho phù hợp nhất, nhằmđạt kết quả cao nhất.

7.1.3.2 Giải pháp hành chính sư phạm:

Trước khi năm học mới bắt đầu Hiệu trưởng nhà trường cần tổ chức cho các

bộ phận trong nhà trường lên một kế hoạch chi tiết, cụ thể Để làm được điều nàytheo cá nhân tôi nên tổ chức và làm như sau:

- Căn cứ vào kết quả của năm học trước và các năm liền kề cụ thể mỗi thànhviên tham gia lập kế họach từ tổ chuyên môn, thư ký hội đồng, phó hiệu trưởng,hiệu trưởng và các bộ phận, tổ chức liên quan yêu cầu phải nắm thật kỹ, xác thựccác kết quả đạt được về mặt chuyên môn của nhà trường thông qua các kết quảkiểm tra đánh giá thực tế, dựa vào các bản tổng kết các đợt phát động thi đua, cácđợt kiểm tra, thanh tra chuyên môn đột xuất, định kỳ, dựa vào bản báo cáo tổng kếthọc kỳ, năm học trước của nhà trường Vì đây là kết quả mà thực tế nhà trường đãđạt được nên nếu lấy nó làm căn cứ thì bản kế hoạch mới có tính khả thi cao

- Căn cứ kết quả nói trên, căn cứ vào thực tế năng lực đội ngũ trường mình

có, năng lực học sinh trong nhà trường, căn cứ định hướng của nhà trường, căn cứchiến lược phát triển của nhà trường, căn cứ nhiệm vụ năm học mà cấp trên như

Bộ Giáo dục, Sở Giáo dục… triển khai, mỗi một bộ phận sẽ phải họp các thànhviên của mình để đóng góp ý kiến xây dựng một bản dự thảo kế hoạch cho tổmình, công việc chuyên môn mà mình được giao phụ trách Sau đó các bản dự thảocủa các tổ chuyên môn, các bộ phận được giao phụ trách các mảng chuyên mônnộp lại các bản dự thảo để Hiệu trưởng giao cho thư ký hội đồng chịu trách nhiệmbiên tập lại, tổng hợp nên bản dự thảo kế hoạch nhiệm vụ năm học cho nhà trườngtrong đó công tác chuyên môn phải được đề cập rõ ràng, chi tiết và đóng vai tròquan trọng hàng đầu

- Khi có bản dự thảo kế hoạch Hiệu trưởng cho tổ chức họp hội đồng sưphạm và lấy ý kiến thảo luận lần cuối trước khi chỉnh sửa thông qua trước hội đồng

và cho ban hành chính thức

Với cách làm ba bước như nêu trên tôi thiết nghĩ đã mang tính xác thực, khảthi và phát huy được trí tuệ của cả tập thể.

- Khi đã có bản kế hoạch cụ thể, chi tiết Nhà trường còn phải xây dựng mụctiêu, chỉ tiêu cụ thể cần phấn đấu đạt tới trong năm học như chỉ tiêu phát triển độingũ, chỉ tiêu học tập nâng cao trình độ, mỗi tổ bộ môn phải có bao nhiêu thầy, côtham gia đi ôn thi cao học, bao nhiêu người tham gia thi giáo viên giỏi cấp tỉnh nếunăm đó tỉnh có tổ chức, tham gia bao nhiêu bài thi viết sáng kiến kinh nghiệm,tham gia bao nhiêu bài soạn giáo án điện tử, chỉ tiêu về số lượng học sinh giỏi cấpquốc gia, cấp tỉnh, học sinh giỏi toàn diện, học sinh tiên tiến… Các chỉ tiêu về giáodục đạo đức cho học sinh, rèn luyện thể chất cũng phải xây dựng cụ thể, cẩn thậnxác thực và có căn cứ để đảm bảo tính khả thi và xu hướng phát triển tránh đưa ranhững mục tiêu quá cao mà không thể đạt được hoặc những chỉ tiêu quá thấp màkhông cần phấn đấu nhiều cũng đạt được gây ức chế, thiếu cố gắng hoặc những tácđộng không tốt đến sự nỗ lực phấn đấu của cả tập thể

- Tất cả những chỉ tiêu này cũng phải được chỉ rõ từng thời điểm, thời kỳnào phải phấn đấu để đạt được và phải tổng kết lại trong phương hướng - nhiệm vụnăm học và thảo luận thông qua Đại hội công nhân viên chức trong nhà trường vàsau khi tổng kết đại hội mỗi một cán bộ, nhân viên trong nhà trường đều phải cótrách nhiệm nỗ lực phấn đấu để đạt được mục tiêu đề ra

- Sau khi đã có bản kế hoạch chi tiết cụ thể và các chỉ tiêu phấn đấu chuyên

môn từng thời điểm, thời kỳ thì nhiệm vụ tiếp theo là phải tổ chức thật tốt việcthực hiện các kế hoạch đó nhằm đạt mục tiêu, các chỉ tiêu đã nêu ra trong đại hộicông nhân viên chức Ban giám hiệu nhà trường phải coi đây là khâu then chốtquyết định đến sự thành công của việc thực hiện các mục tiêu, kế hoạch đề ra

- Tổ chức tốt các hoạt động giảng dạy trên lớp nhằm chuyển tải tất cả nhữngnội dung mà chuẩn kiến thức kỹ năng yêu cầu

- Tổ chức tốt các hoạt động giảng dạy phụ đạo cho học sinh yếu kém, dạybồi dưỡng cho học sinh khá giỏi để tham dự và đạt kết quả cao hơn nữa trong các

kỳ thi học sinh giỏi

- Thông qua Đoàn thanh niên mà nòng cốt là chi đoàn giáo viên và Ban chấp

hành Đoàn trường tổ chức các sân chơi trí tuệ cho học sinh như cuộc thi: “Rung chuông vàng”; “Tri thức trẻ”; “Nữ sinh tài năng, thanh lịch”; “Đường lên đỉnh Olympia”; “Nghiên cứu Khoa học kỹ thuật dành cho học sinh trung học” ứng

dụng kiến thức đã học vào thực tiễn cuộc sống để kiểm tra kiến thức, kỹ năng chohọc sinh trong nhà trường Tổ chức các giải thể thao bóng đá nam, nữ; bóngchuyền nam, nữ; bóng rổ nam, nữ Tổ chức tốt hội khoẻ Phù Đổng cấp trườngnhằm phát triển toàn diện cho học sinh chẳng những về văn hoá mà còn trau dồithể lực, thể chất nhằm giúp các em có đủ sức khoẻ để học văn hóa, giúp các em

hoàn thiện mình hơn, bổ sung những kiến thức hữu ích cho cuộc sống trong tươnglai và phục vụ cho mục tiêu nâng cao chất lượng dạy - học trong nhà trường.

Xác định được tầm quan trọng của khâu tổ chức thực hiện kế hoạch tôi đưa

ra một số giải pháp nhằm giúp tổ chức thực hiện tốt công tác chuyên môn: Mỗimột người cán bộ quản lý chắc chắn ai cũng nhận thấy tầm quan trọng của công táckiểm tra, đánh giá vì thông qua kiểm tra và đánh giá, mỗi thầy cô giáo sẽ thấy được

ưu, nhược điểm của bản thân mình từ đó giúp họ điều chỉnh, khắc phục nhữngthiếu sót và cố gắng phát huy những mặt mạnh từ đó góp phần hoàn thiện và pháttriển Đồng thời, thông qua kiểm tra người cán bộ quản lý cũng sẽ chủ động pháthiện những thiếu sót của giáo viên, thiếu sót của ngay cả người quản lý như giaoviệc đã hợp lý khoa học chưa, giao việc có phù hợp khả năng của cán bộ giáo viêntrong nhà trường chưa từ đó đưa ra những biện pháp khắc phục kịp thời, và nhưvậy chất lượng dạy học và giáo dục trong nhà truờng sẽ ngày càng được cải thiện.Theo tôi các bước kiểm tra nên làm theo trình tự như sau:

- Ban giám hiệu lập kế hoạch kiểm tra và công bố công khai các kế hoạchnày ngay từ đầu năm học bao gồm: Kế hoạch kiểm tra toàn năm học, từng học kỳ,hàng tháng và hàng tuần Kế hoạch kiểm tra nội bộ, kiểm tra chuyên đề, kiểm tratoàn diện

- Hiệu trưởng ra quyết định thành lập ban kiểm tra gồm những tổ trưởngchuyên môn, những giáo viên có uy tín và nghiệp vụ chuyên môn sư phạm giỏi,các đại diện cho các tổ chức trong nhà trường có liên quan Phân công và phân cấpkiểm tra một cách cụ thể

Nội dung kiểm tra: Kiểm tra việc thực hiện quy chế chuyên môn của GV

Một là: Kiểm tra hoạt động giảng dạy trên lớp của giáo viên:

Công việc này thông thường bao gồm các hoạt động sau đây mà khi tiếnhành nên mời tổ trưởng chuyên môn cùng phối hợp kiểm tra cùng một Phó Hiệutrưởng phụ trách công tác chuyên môn, thanh tra kiêm nhiệm của nhà trường:

- Kiểm tra hồ sơ của giáo viên:

+ Kế hoạch giảng dạy; Lịch báo giảng;

+ Giáo án bộ môn; Sổ dự giờ;

+ Sổ (giáo án bồi dưỡng chuyên môn: HSG, ôn luyện thi ĐH&CĐ);

+ Sổ sinh hoạt chuyên đề thường kết hợp sổ họp tổ chuyên môn;

+ Sổ chủ nhiệm (nếu có chủ nhiệm);

- Kiểm tra giờ lên lớp của giáo viên:

+ Chuẩn bị lên lớp của giáo viên: Đồ dùng dạy học, các thiết bị thực hành thí nghiệm,

phương tiện hỗ trợ giảng dạy (ƯD CNTT) nếu nội dung bài giảng cần thiết.

+ Giáo án tiết giảng mà giáo viên sẽ thực hiện trên lớp

+ Test nhanh kết quả thu nhận bài học của học sinh trên lớp sau khi nghe giảng

Hai là: Kiểm tra toàn diện một giáo viên:

- Bằng cấp về chuyên môn của giáo viên đó, thường thì khi tuyển dụng các

cơ quan tuyển dụng đã làm nhưng cũng có một số giáo viên ra trường lâu năm màkhi đó cơ chế tuyển dụng khác bây giờ Khi đó do thiếu giáo viên họ đã bố trínhững người đào tạo chưa đạt chuẩn tạm thời đảm trách công việc sau này có điềukiện sẽ bổ túc sau Cũng có thể kiểm tra để nắm thêm thông tin về việc tự học tựbồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên được kiểm tranhư các chứng chỉ bồi dưỡng sau đại học, chứng chỉ Ngoại ngữ, Tin học…

- Kiểm tra việc thực hiện quy chế chuyên môn như soạn giảng, dự giờ, chấmtrả bài, việc tham dự các buổi sinh hoạt chuyên môn,

- Kiểm tra kết quả giảng dạy, giáo dục (thông qua kết quả các bài kiểm tra chất lượng học sinh đối chiếu kết quả năm học trước, kết quả khảo sát chất lượng đầu năm)

- Kiểm tra việc tham gia các hoạt động giáo dục khác như hoạt động hướngnghiệp, hoạt động ngoài giờ lên lớp, hoạt động tuyên truyền phòng chống ma tuý,hoạt động giáo dục an toàn giao thông, về mặt ý thức, tác phong, thái độ củangười giáo viên khi tham gia

- Việc kiểm tra giáo viên nên tiến hành bằng nhiều hình thức phong phúnhư: Kiểm tra định kỳ, kiểm tra đột xuất và nên diễn ra thường xuyên, liên tục đểnâng cao ý thức chấp hành công tác chuyên môn của giáo viên

Ba là: Kiểm tra công tác quản lý của các tổ chuyên môn:

- Kiểm tra hồ sơ chuyên môn của tổ:

+ Bản kế hoạch hoạt động chuyên môn của tổ;

+ Sổ lưu các công văn, văn bản chỉ đạo của cấp trên về chuyên môn;

+ Sổ ghi chép các hoạt động chuyên môn như: Biên bản các cuộc họp đánh giá giờdạy, biên bản các buổi sinh hoạt chuyên đề, biên bản góp ý sách giáo khoa, biênbản trao đổi, góp ý về một bài học khó của sách giáo khoa,…

+ Các sáng kiến kinh nghiệm của tổ trong năm học;

+ Sổ ghi chép việc theo dõi số lượng các bài giảng bằng giáo án điện tử, việc đăng

ký sử dụng phòng thực hành và các thiết bị dạy học Theo kinh nghiệm thực tế để làm căn cứ nhằm kiểm tra một cách có hiệu quả việc sử dụng đồ dùng dạy học phải yêu cầu các tổ trưởng căn cứ theo phân phối chương trình tiết học nào có thực hành cần những thiết bị, dụng cụ, hoá chất gì phải lập ra chi tiết, nếu thiết bị nào thiếu nhà trường phải mua bổ sung hoặc các tổ chuyên môn phải làm hoặc tham mưu cho cấp trên tìm hướng xử lý thích hợp.

- Kiểm tra chất lượng dạy học của các tổ chuyên môn thông qua kiểm trachung một số môn học hoặc kết quả thi học kỳ 1; học kỳ 2 và kết quả tổng kết cảnăm học, tính tỷ lệ phần trăm (%) so sánh các bộ môn trong nhà trường, so sánhcác trường bạn, so sánh tỷ lệ (%) chung của cả tỉnh

- Ban giám hiệu dự một số cuộc họp của tổ chuyên môn, xem xét cách điều

để công tác sinh hoạt chuyên môn của tổ có hiệu quả thiết thực hơn tránh mangnặng tính hình thức và chỉ dừng lại ở mức thông báo các công việc.

Đánh giá việc thực hiện quy chế chuyên môn:

- Sau khi đã thực hiện công tác kiểm tra cụ thể đối với một số giáo viên haymột số tổ chuyên môn việc tổ chức đánh giá nhằm mục đích giúp cho bản thânngười giáo viên được kiểm tra, hoặc tổ chuyên môn được kiểm tra thấy đượcnhững ưu, nhược điểm của họ Từ đó mới hướng dẫn, điều chỉnh và thúc đẩy, kíchthích năng lực vốn có của mỗi giáo viên và định hướng cho các hoạt động của các

tổ chuyên môn

- Đánh giá là khâu cuối cùng của công tác kiểm tra, do đó công tác kiểm tra

và đánh giá phải được thực hiện đồng thời, là khâu đặc biệt quan trọng của chutrình quản lý

- Việc đánh giá phải thực hiện theo đúng quy trình sau:

+ Xác định mục đích, yêu cầu, nội dung, đối tượng và hình thức đánh giá

+ Xây dựng chuẩn và thang đánh giá phải khoa học và phù hợp với điều kiện củanhà trường

+ Xác định đúng và đầy đủ phạm vi đánh giá

+ Sau khi có chuẩn và thang đánh giá mới bắt đầu tiến hành đánh giá

+ Phân tích kết quả, nhận xét, kết luận

- Để đánh giá một giáo viên cần đánh giá toàn diện qua việc xem xét kỹlưỡng mọi mặt của vấn đề nhằm tránh phiến diện, chủ quan, duy ý chí:

+ Để đánh giá trình độ nghiệp vụ của người giáo viên nên xem xét các khía cạnhnhư: Khả năng nắm kiến thức, kỹ năng giảng dạy, mức độ nắm được yêu cầu củatừng tiết dạy và yêu cầu của toàn bộ chương trình; trình độ vận dụng phương phápgiảng dạy, công tác đầu tư, chuẩn bị, khả năng sử dụng các thiết bị, phương tiện hỗtrợ dạy học và giáo dục

+ Thực hiện quy chế chuyên môn: Bao gồm việc thực hiện tiến độ chương trình, kếhoạch giảng dạy; thực hiện các yêu cầu về soạn bài theo quy định của phương phápmới; việc thực hiện kiểm tra và chấm trả bài; sử dụng đồ dùng dạy học sẵn có và tựlàm, cải tiến đồ dùng dạy học; thực hiện các tiết thực hành theo phân phối chươngtrình; đảm bảo đầy đủ các yêu cầu về hồ sơ và các quy định về chuyên môn; thamgia các lớp bồi dưỡng kiến thức văn hoá, nghiệp vụ theo kế hoạch của các cấpquản lý giáo dục và quá trình tự bồi dưỡng

+ Kết quả giảng dạy: Thông qua kết quả học tập của học sinh qua các bài kiểm tratrắc nghiệm sau một tiết dạy cụ thể, các lần kiểm tra chung, kiểm tra học kỳ củacác khối lớp, các kết quả lên lớp và tốt nghiệp của bộ môn…

Trong công tác kiểm tra - đánh giá giáo viên, Ban giám hiệu chỉ đạo các tổphải cùng thực hiện thống nhất các tiêu chí đánh giá, xây dựng chuẩn và thang

đánh giá một cách khoa học, đầy đủ sao cho mọi cá nhân đều được tham gia góp ýxây dựng và hài lòng về tính thuyết phục và tính pháp lý của thang đánh giá đó

* Nâng cao chất lượng các buổi sinh hoạt của các tổ chuyên môn.

Thực tế cho thấy trong nhà trường phổ thông hoạt động của các tổ chuyênmôn đóng một vai trò hết sức quan trọng Nó là cầu nối quan trọng giữa Ban giámhiệu và các giáo viên nhằm triển khai tất cả các nhiệm vụ chuyên môn của nhàtrường Vì vậy nếu tổ chuyên môn hoạt động có hiệu quả thì chắc chắn chất lượnggiảng dạy và giáo dục của nhà trường sẽ đựơc cải thiện đáng kể

* Tổ chuyên môn có những nhiệm vụ sau:

- Xây dựng kế hoạch hoạt động chung của tổ, hướng dẫn xây dựng và quản

lý kế hoạch cá nhân của tổ viên theo kế hoạch giáo dục, phân phối chương trìnhmôn học của Bộ Giáo dục và Đào tạo và kế hoạch năm học của nhà trường;

- Tổ chức bồi dưỡng chuyên môn và nghiệp vụ; tham gia đánh giá, xếp loạicác thành viên của tổ theo các quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo;

- Đề xuất khen thưởng, kỷ luật đối với giáo viên

Tổ chuyên môn sinh hoạt hai tuần một lần: Tổ chức bồi dưỡng chuyên môn

nghiệp vụ theo kế hoạch của nhà trường Đề xuất khen thưởng kỷ luật đối với giáoviên

- Cũng như các bộ phận khác trong nhà trường để tổ chuyên môn hoạt động

có hiệu quả trước hết các tổ phải xây dựng kế hoạch, chương trình hoạt động dựatheo kế hoạch, nhiệm vụ, chỉ tiêu của nhà trường một cách cụ thể, chi tiết và dựavào đó để triển khai

- Cải tiến và làm phong phú các hình thức sinh hoạt tổ như dành một thờilượng nhỏ để thông báo các chủ trương của cấp trên Các văn bản chuyên môn nênphoto phát cho các thành viên chỉ nêu một số điểm chính đáng lưu ý Thời gian lớnnên dành cho các chuyên đề như: Trao đổi kinh nghiệm soạn giảng một số tiết khódạy trong chương trình, kinh nghiệm soạn giảng giáo án điện tử các địa chỉ WEBkhai thác thông tin trên mạng, kinh nghiệm ra đề kiểm tra nhằm kích thích nănglực tự học của học sinh, phân công viết các chuyên đề dạy bồi dưỡng học sinh giỏi,phân công viết sáng kiến kinh nghiệm, phổ biến lại sáng kiến kinh nghiệm mà mộtthành viên trong tổ đã đạt được trong năm trước, phân công làm đồ dùng dạy họcnên chọn một số tiết tiêu biểu làm đồ dùng dạy học, tổ chức dạy trên lớp dự giờ vàgóp ý cho nhau nhằm hoàn thiện hơn cho các năm sau đó Đặc bịệt trong các giờdạy thao giảng nên đóng góp thẳng thắn trên cơ sở giúp nhau cùng tiến bộ tránhtâm lý e ngại, cầu toàn, ngại va chạm

- Phân công cho một vài giáo viên trong tổ có kinh nghiệm dày dạn soạn vàchuẩn bị kỹ một số tiết dạy theo chủ đề cần trao đổi sau đó tổ chức một số tiết dạymẫu theo hướng tích cực sau đó tổ chức họp đánh giá những ưu khuyết điểm rút