lịch sử đảng cộng sản việt nam

Như vậy, từ quá khứ cho đến hiện tại sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân luôn là đề tài được nhiều nhà khoa học quan tâm, nghiên cứu để chứng minh vị trí vai trò quan trọng của giai c

TRƯỜNG ĐẠI HỌC … KHOA KINH TẾ - QUẢN TRỊ



BỘ MÔN: CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC

ĐỀ TÀI:

SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN

VIỆT NAM HIỆN NAY

TP HCM, tháng 06 năm 2021

MỤC LỤC

A LỜI MỞ ĐẦU 1

B NỘI DUNG 3

I BẢN CHẤT VỀ SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN 3

1 GIAI CẤP CÔNG NHÂN THEO CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN 3

1.1 Hai phương diện cơ bản của giai cấp công nhân 3

1.2 Đặc điểm của giai cấp công nhân 4

1.3 Khái niệm giai cấp công nhân: 5

2 SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN THEO CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN 6

2.1 Khái niệm sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân 6

2.2 Đặc điểm sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân 7

2.3 Những điều kiện quy định sứ mệnh lịch sử giai cấp công nhân 8

3 GIAI CẤP CÔNG NHÂN VÀ VIỆC THỰC HIỆN SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN HIỆN NAY 10

3.1 Giai cấp công nhân hiện nay 10

3.1.1 Giai cấp công nhân hiện nay vẫn có nhiều điểm tương đồng với giai cấp công nhân thế kỷ XIX 11

3.1.2 Giai cấp công nhân hiện nay đã có nhiều diễn biến đổi, khác biệt so với giai cấp công nhân thế kỷ XIX 11

3.1.3 Nhận thức mới về giai cấp công nhân hiện nay 12

3.2 Thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân hiện nay 12

4 SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN VIỆT NAM HIỆN NAY

13

4.1 Đặc điểm giai cấp công nhân Việt Nam 13

4.2 Nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay 14

5.1 Về giai cấp công nhân 15

5.2 Về sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân 16

II THỰC TRẠNG GIAI CẤP CÔNG NHÂN VIỆT NAM HIỆN NAY 16

a) Về số lượng, chất lượng và cơ cấu 17

b) Ý thức chính trị, đạo đức, kỷ luật và tác phong lao động 18

III VAI TRÒ LÃNH ĐẠO CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN VIỆT NAM HIỆN NAY 19 a) Phương hướng xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay 20

b) Một số giải pháp xây dựng giai cấp công nhân việt nam hiện nay 21

C KẾT LUẬN 23

D TÀI LIỆU KHAM KHẢO 24

Việc chuyển biến cách mạng từ hình thái kinh tế xã hội tư bản chủ nghĩa chuyển

sang một hình thái kinh tế xã hội cộng sản chủ nghĩa khác là “Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân”

Như vậy, từ quá khứ cho đến hiện tại sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân luôn là đề tài được nhiều nhà khoa học quan tâm, nghiên cứu để chứng minh vị trí vai trò quan trọng của giai cấp công nhân ở trong sự nghiệp giải phóng dân tộc và cũng như trong công cuộc cải cách xây dựng đất nước, xây dựng xã hội mới và đây cũng là

lý do mà tôi chọn đề tài “Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân” làm đề tài

2 Mục đích, mục tiêu nghiên cứu: là làm rõ “Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân”

3 Đối tượng nghiên cứu của đề tài: là giai cấp công dân và phạm vi nghiên cứu

của đề tài là không gian thì sẽ là giai cấp công dân ở Việt Nam, thời gian từ

giai đoạn của TK 19 cho đến nay

4 Phương pháp nghiên cứu: Đề tài nghiên cứu dựa trên cơ sở lý luận và

phương pháp luận của Chủ Nghĩa Mác-Lênin, Tư tưởng Hồ Chí Minh, sử

3

B NỘI DUNG

I BẢN CHẤT VỀ SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN

1 GIAI CẤP CÔNG NHÂN THEO CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN

1.1 Hai phương diện cơ bản của giai cấp công nhân

- Giai cấp công nhân trên phương diện kinh tế - xã hội:

Thứ nhất, về giai cấp công nhân với phương thức lao động công nghiệp trong

nền sản xuất tư bản chủ nghĩa: là những người lao động trực tiếp hoặc gián tiếp vận

hành các công cụ sản xuất có tính chất công nghiệp ngày càng hiện đại, xã hội hóa cao Như vậy một người thì phải lao động trực tiếp hay gián tiếp để tạo ra của cải nhưng mà chính họ không vì không có cơ sở tư liệu sản xuất cho nên họ đâu có điêu1

được cái giá mà họ mong muốn về cho nên họ bị bóc lột

Thứ hai, về giai cấp công nhân trong quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa Đó là giai cấp của những người lao động không có sở hữu tư liệu sản xuất chủ yếu của xã hội Họ phải bán sức lao động cho nhà tư bản và bị bóc lột giá trị thặng dư2

Nếu nói về phương diện cơ bản này thực sự nếu không muốn bị bóc lột thì họ phải thực sự giỏi chiếm được kỹ năng, kỹ xảo và làm chủ được cái kỹ năng, kỹ xảo, kiến thức, trình độ của mình trong cái việc đó và có thể thuyết phục được một nhà tư bản thì người đó mới bớt hoặc không bị bóc lột sức lao động Bán đúng với giá trị sức lao động của mình Còn nếu như ngược lại chúng ta không đủ trình độ, không đủ kỹ năng kỹ xảo chuyên môn, chúng ta sẽ bị bóc lột Dẫn đến sự chênh lệch khoảng cách giàu nghèo Giàu thì càng giàu, nghèo thì càng nghèo thêm Vậy cái mong muốn của người lao động là gì? Là khi họ thực sự chiềm đắm vào cái hoạt động lao động rồi thì

họ mong muốn ngày càng đi lên, ngày càng tiến bộ Họ mong muốn được sáng tạo trong sản xuất, được phát triển và khi thực sự phát triển trong lao động thì cái quan hệ

1 Điêu là có tính hay nói sai sự thật, để lừa dối nói điêu tính điêu gian dối, man trá cân điêu cho khách hàng

2 Giá trị thặng dư là mức độ dôi ra ngoài giá trị lao động do công nhân tạo ra và bị nhà tư bản chiếm không, Giá trị thặng dư là nguồn gốc hình thành lên thu nhập của các nhà tư bản và các giai cấp bóc lột trong chủ nghĩa tư bản.

Tóm lại hệ quả:

+ Nó dẫn đến cái sự mâu thuẫn khoảng cách giàu nghèo

+ Nó dẫn đến sự phát triển cái lực lượng sản xuất này vẫn tiến lên là tất yếu và quan

hệ sản xuất này sẽ được thay thế bằng quan hệ sản xuất mới

- Giai cấp công nhân trên phương diện chính trị - xã hội

Giai cấp công nhân trên phương diện chính trị - xã hội là giai cấp mang sứ mệnh

lịch sử của xã hội loài người Nghĩa là nó phá vỡ đi cái kiểu quản lý cũ, nhà nước cũ

và thay thế bằng cái hình thức quản lý mới do giai cấp công nhân là làm chủ và Đảng cộng sản đội tiên phong là của giai cấp công nhân sẽ lãnh đạo, để giành lấy quyền làm chủ của đất nước để thực hiện sứ mệnh lịch sử của mình Nếu như không làm được điều đó thì nó sẽ không có cơ sở chính danh để có thể vận hành được một cái hình thái xã hội mới trên cơ sở là lấy giai cấp công nhân để làm người làm chủ cho sự phát triển

1.2 Đặc điểm của giai cấp công nhân

3 Phạm trù là một trong những phương tiện nhận thức thế giới dùng trong nghiên cứu khoa học, đặc biệt là kha học xã hội

5

- Lao động công bằng phương thức công nghiệp với đặc trưng công cụ lao động

là máy móc, tạo ra năng suất lao động cao, quá trình lao động mang tính chất xã hội hóa

- Giai cấp công nhân là sản phẩm của bản thân nền đại công nghiệp, cũng là chủ thể của quá trình sản xuất vật chất hiện đại Do vậy, giai cấp công nhân là một đại biểu cho lực lượng sản xuất tiên tiến, cho phương thức tiên tiến, quyết định

dự tồn tại và phát triển của xã hội hiện đại

- Nền sản xuất đại công nghiệp và phương thức sản xuất tiên tiến đã rèn luyện cho giai cấp công nhân đặc biệt về tính tổ chức, kỷ luật lao động, tinh thần hợp tác, đoàn kết và tâm lý lao động công nghiệp4

1.3 Khái niệm giai cấp công nhân:

Giai cấp công nhân hiện đại ngày nay tuy có nhiều sự biến đổi về số lượng, chất lượng và cả cơ cấu, song về bản chất giai cấp không hề thay đổi Để hiểu được giai cấp công nhân hiện nay chúng ta trở lại những khái niệm điểm chung của giai cấp công nhân

Giai cấp công dân là một tập đoàn xã hội ổn định, hình thành và phát triển cùng với quá trình phát triển của nền công nghiệp hiện nay, là giai cấp đại diện cho lực lượng sản xuất tiên tiến, là lực lượng chủ yếu của tiến trình lịch sử quá độ từ chủ

Ở các nước tư bản chủ nghĩa, giai cấp công nhân là những người không có hoặc

về cơ bản không có tư liệu sản xuất phải làm thuê cho giai cấp tư bản và bị giai cấp tư

bản bóc lột giá trị thặng dư Ở đây, khi nhận ra rằng những mâu thuẫn và bất công

trong xã hội là do chế độ tư bản gây ra họ6 bị áp bức bóc lột thậm tệ nhất trong xã hội

4 Đặc điểm: tài liệu kham khảo PowerPoint TG THs Đinh Thị Nguyệt Nga, Chương 2, trang 7

5 Khái niệm: : tài liệu kham khảo PowerPoint TG THs Đinh Thị Nguyệt Nga, Chương 2, trang 8

6 Họ ở đây là giai cấp công nhân

6

Ở các nước xã hội chủ nghĩa, giai cấp công nhân cùng nhân dân lao động làm

chủ những tư liệu sản xuất chủ yếu và cùng nhau hợp tác lao động vì lợi ích chung của toàn xã hội trong đó có lợi ích chính đáng của mình Ở trong tình cảnh giai cấp

công nhân lúc bấy giờ là giai cấp có sứ mệnh lịch sử và tiền đồ rất vẻ vang, ở đây không có áp bức bóc lột mà ở đây mọi người được sống trong hòa bình, ấm no, hạnh phúc và được đặt ưu tiên cái lợi ích chính đáng của mình lên trước.[2]

Tóm lại, phạm vi khác nhau nhau giữa tư bản chủ nghĩa với xã hội chủ nghĩa là bóc lột giá trị thặng dư với cùng nhau hợp tác lao động vì một lợi ích chung của toàn

xã hội trong đó có lợi ích chính đáng của mình Mục tiêu cuối cùng là hướng lên xã hội chủ nghĩa, tức là một xã hội mà mục tiêu cuối cùng là giải phóng con người, vì con người, sự phát triển chung của tất cả con người ở đó

2 SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN THEO CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN

2.1 Khái niệm sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân

Ngoài việc đưa ra những quan niệm đúng đắn về giai cấp công nhân, thì Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân chính là những nhiệm vụ mà giai cấp công nhân cần

phải thực hiện với tư cách là giai cấp tiên phong, là lực lượng đi đầu trong cuộc cách mạng xác lập hình thái kinh tế - xã hội cộng sản chủ nghĩa Nội dung bao gồm nội dung kinh tế, nội dung chính trị - xã hội và nội dung văn hóa, tư tưởng.[1]

Nội dung kinh tế

Tất nhiên xét cả nội hàm và hình thức bên ngoài chúng ta phải làm chủ tư liệu sản xuất Là nhân tố hàng đầu của lực lượng sản xuất xã hội hóa cao, giai cấp công nhân cũng là đại biểu cho quan hệ sản xuất mới, tiên tiến nhất dựa trên chế độ công hữu về tư liệu sản xuất, đại biểu cho phương thức sản xuất tiến bộ nhất thuộc về xu thế phát triển lịch sử xã hội

7

Nghĩa là giai cấp công nhân tiến hành xây dựng chế độ công hữu tư liệu sản xuất, nâng cao năng suất lao động, thõa mãn nhu cầu phát triển của nhân dân Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân trong lĩnh vực này làm rõ mục tiêu cuối cùng của giai cấp công nhân ngày càng đầy đủ hơn: làm theo năng lực hướng theo nhu cầu Do

đó cần phải được thực hiện một cách lâu dài, gian khổ, trải qua từng bước cụ thể

Nội dung chính trị - xã hội

Giai cấp công nhân phải làm chủ sự quản lý hệ thống chính trị nhà nước Thiết lập nhà nước kiểu mới, về bản chất giai cấp công nhân xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, thực hiện quyền lực của nhân dân, quyền của dân chủ và làm chủ xã hội của đại đa số nhân dân lao động Phát triển kinh tế và văn hóa, xây dựng nền chính trị dân chủ - pháp quyền, quản lý kinh tế - xã hội, tổ chức đời sống dân chủ, công bằng, bình đẳng và tiến bộ xã hội theo lý tưởng, mục tiêu của chủ nghĩa xã hội

Nội dung văn hóa, tư tưởng

Là sẽ làm cho toàn dân hiểu được mục tiêu chung của đất nước, là hướng đến mục tiêu cuối cùng đó chính là vì con người, vì giải phóng con người, xã hội Mọi người đều có cái quyền lợi nhất định và họ phải thức tỉnh để cùng nhau vươn tới một cái đích chung của đất nước Ví dụ như sự học hỏi say mê làm việc hiện tại của chúng tôi bây giờ là những sự rèn luyện cố gắng cho tương lai, làm chủ của đất nước và trong đó cũng sẽ có lợi ích chính đáng cho chính mình trước rồi đến cái lợi của cộng đồng, của xã hội Cùng nhau xác lập ý chí, cùng nhau cố gắng phát triển cho tương lai cho xã hội đất nước ta.[1]

2.2 Đặc điểm sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân

- Sứ mệnh lịch sử giai cấp công nhân xuất phát từ những tiền đề kinh tế - xã

hội của sản xuất mang tính xã hội hóa

8

- Thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là sự nghiệp cách mạng

của chính bản thân giai cấp công nhân và quần chúng, mang lợi ích cho đa

số

- Xóa bỏ triệt để tư hữu về tư liệu sản xuất, nguồn gốc sinh ra áp bức, bóc lột,

bất công trong xã hội hiện đại

- Giành lấy quyền lực thống trị làm tiền đề để cải tạo toàn diện, sâu sắc và triệt

để xã hội cũ và xây dựng thành công xã hội mới với mục tiêu quyết tâm lớn cao nhất là giải phóng con người7

2.3 Những điều kiện quy định sứ mệnh lịch sử giai cấp công nhân

 Điều kiện khách quan

Khẳng định tính tất yếu khách quan sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân, C.Mác và Ph.Ăngghen đã nêu rõ luận chứng khoa học về địa vị kinh tế xã hội và vai trò lịch sử của giai cấp công nhân, mang mục tiêu vào con đường để giai cấp đó hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình Điều kiện khách quan quy định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân gồm:

a) Do địa vị kinh tế của giai cấp công nhân

Giai cấp công nhân đại diện cho phương thức sản xuất tiên tiến và lực lượng sản xuất hiện đại về xu thế xã hội hóa cao tạo ra “Tiền đề thực tiễn tuyệt đối cần thiết” (C.Mác) muốn nói về mâu thuẫn giữa trình độ phát triển cao của lực lượng sản xuất với quan hệ sản xuất đã lỗi thời, không thể giải quyết Vì vậy, C.Mác gọi đây là “Tiền

đề thực tiễn tuyệt đối cần thiết”, không có thì tất cả sẽ chỉ là sự nghèo nàn với sự thiếu thốn tột độ thì ắt sẽ bắt đầu trở lại một cuộc đấu tranh để giành cái cần thiết

Điều kiện khách quan này là nhân tố kinh tế, quy định giai cấp công nhân là lực lượng phá vỡ quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa, giành chính quyền về tay mình,

7 Đặc điểm: tài liệu kham khảo PowerPoint TG THs Đinh Thị Nguyệt Nga, Chương 2, trang 10.

9

chuyển từ giai cấp “tự nó” thành “vì nó” để tạo nền tảng vững chắc để xây dựng chủ nghĩa xã hội với tư cách là một chế độ xã hội kiểu mới, không còn chế độ người áp bức, bóc lột

b) Do địa vị chính trị - xã hội của giai cấp công nhân quy định

Chính nền sản xuất đại công nghiệp trong chủ nghĩa tư bản đã đào tạo luyện cho công nhân tính tổ chức, kỷ luật và trong tiến trình đấu tranh giai cấp chống cái giai cấp tư sản và chủ nghĩa tư bản bản, giai cấp công nhân trưởng thành về mọi mặt Nhất

là ý thức chính trị, tự giác và đoàn kết trong công cuộc đấu tranh tự giải phóng mình, giải phóng xã hội Những phẩm chất ấy của giai cấp công nhân được hình thành từ chính những điều kiện khách quan nêu trên, mà những phẩm chất ấy được quy trình

từ địa vị kinh tế và địa vị chính trị - xã hội tạo ra một cách khách quan ngoài ý muốn của nó.[1]

 Điều kiện chủ quan

Chủ nghĩa Mác – Lênin chỉ ra những điều kiện thực về nhân tố chủ quan là

Sự phát triển của bản thân giai cấp công nhân cả về số lượng và chất lượng

Gồm số lượng, tỷ lệ và cơ cấu của giai cấp công nhân phù hợp với yêu cầu của sản xuất công nghiệp hiện đại và cơ cấu kinh tế Sự lớn mạnh của giai cấp cùng với quy

mô phát triển của nền sản xuất vật chất hiện đại giai cấp cùng với quy mô phát triển của nền sản xuất vật chất hiện đại trên nền tảng của công nghệ và của kỹ thuật, nhất là điều kiện hiện nay Chất lượng giai cấp thể hiện trên trình độ trưởng thành về ý thức chính trị tức là tự giác nhận thức được vai trò và trọng trách của giai cấp đối với lịch

sử do giai cấp công nhân phải được giác ngộ về lý luận khoa học và cách mạng của chủ nghĩa Mác – Lênin Hiện nay cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đang tác động sâu sắc vào sản xuất, vào quản lý và đời sống xã hội nói chung Phương thức lao động của công nhân lao động là bằng trí óc, bằng năng lực trí tuệ, bằng sức sáng tạo sẽ ngày

“Tuyên ngôn của Đảng Cộng Sản” (1848) Quy luật chung là sự kết hợp giữa chủ nghĩa xã hội khoa học tức là chủ nghĩa Mác – Lênin bởi phong trào công nhân Sức mạnh của Đảng không chỉ thể hiện ở bản chất giai cấp mà còn ở mối liên hệ mật thiết giữa Đảng và nhân dân, với quần chúng lao động đông đảo trong xã hội để thực hiện cuộc cách Như vậy, điều kiện có ý nghĩa quyết định đối với việc hoàn thành sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là phải có một Đảng chính trị vững vàng, kiên định và sáng suốt

Ngoài hai nhân tố trên chủ nghĩa Mác – Lênin còn chỉ rõ để cuộc cách mạng thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân đi tới thắng lợi phải có sự liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và các tầng lớp lao động khác do giai cấp công nhân thông qua đội tiên phong đó là Đảng Cộng Sản lãnh đạo Thực hiện liên minh giai cấp này bằng đường lối và chính sách đại đoàn kết đã được xác nhận tính đúng đắn trong quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin về vấn đề này.[1]

3 GIAI CẤP CÔNG NHÂN VÀ VIỆC THỰC HIỆN SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN HIỆN NAY

3.1 Giai cấp công nhân hiện nay