Tính thể tích vật thể tròn xoay có được bằng cách cho miền hình phẳng giới hạn bởi đường elíp và đường tròn phần hình phẳng được tô đậm trên hình ve quay xung quanh trục AA'.. Tính thể[r]
Trang 1PHẦN 3 ỨNG DỤNG CỦA TÍCH PHÂN
CHỦ ĐỀ 1 DIỆN TÍCH HÌNH PHẲNG
1 Diện tích hình thang cong
Bước 1. Lập bảng xét dấu hàm số y f x ( )trên đoạn a b ;
Trang 2Phương pháp giải:
Bước 1 Giải phương trình f x g x 0
Giả sử ta tìm được , là nghiệm nhỏ nhất và lớn nhất của phương trình a b
Trang 3Phương pháp giải:
Bước 1 Giải phương trình f y g y 0
Giả sử ta tìm được , là nghiệm nhỏ nhất và lớn nhất của phương trình a b
x x
S f x g x dx h x g x dx
Với: + x1 là nghiệm phương trình: f x g x
+ x2 là nghiệm phương trình: f x h x
+ x3 là nghiệm phương trình: h x g x
Trong đó: a x 1 x2 x3 b
Tóm lại khi giải toán ta thường gặp các dạng sau:
1 Diện tích S của miền giới hạn:
0
y f ( x ) y
Trang 4DẠNG 1 TÍNH DIỆN TÍCH HÌNH PHẲNG
Câu 3. Gọi S là diện tích hình phẳng H giới hạn bởi các
đường yf x , trục hoành và hai đường thẳng x 1,x2 (như
Trang 5A
4
Trang 6có đồ thị như hình vẽ dưới đây.
Diện tích hình phẳng (phần tô màu trong hình vẽ) được tính bằng
Trang 7C f ( ) 2 = 3
D f ( ) 2 = 0
Câu 12. Tính diện tích Scủa phần hình phẳng giới hạn bởi đường Parabol
đi qua gốc toạ độ và hai đoạn thẳng AC và BCnhư hình vẽ bên ?
, Ox, x =1, x = d (d >1) bằng 2:
Trang 8 bằng:
Câu 17. Cho Parabol y = x2 và tiếp tuyến At tại A(1 ; 1) có phương trình: y = 2x – 1 Diện tích của phầnbôi đen như hình vẽ là:
Câu 18. Cho ba đồ thị: y 2 ,x y x 3 và y 1 như hình vẽ:
Diện tích hình phẳng giới hạn bởi ba đồ thị trên (phần gạch trong hình) là:
A S
ln 2 2 . B
11
ln 2
S
4750
S
13
4
1
Trang 9Câu 20. Cho hàm số y f x ( ) có đồ thị y f x ( ) cắt trục Ox tại
ba điểm có hoành độ a b c như hình vẽ Mệnh đề nào dưới đây
k
D k ln 3.
Trang 10m
52
m
54
m
Câu 25. Parabol
22
S S
C m
Trang 11Câu 29. Cho hai hàm số y f x y ( ), g x ( )có đồ thị C1
Câu 30. Cho y1 f x1( ) và y2 f x2( ) là hai hàm số liên tục trên đoạn [a;b] Giả sử: và , với
a b, là các nghiệm của phương trình f x1( ) f x2( ) 0 Khi đó diện tích của hình phẳng giớihạn bởi 2 đường thẳng và đồ thi của hàm số được cho bởi công thức:
Câu 31. Tính diện tích hình phẳng giới hạn bởi đồ thị hàm số y = 2 – x2 và y = x
9
112
Câu 32. Gọi S là diện tích hình phẳng giới hạn bởi các đường y x , 3 y 2 x và y0 Mệnh đề nàosau đây là đúng?
0
1d2
( )
Sf x dx
C
1 2 0
( )
Sf x dx
D
1 2 0
8
20 3
Câu 35. Tính diện tích hình phẳng giới hạn bởi hai đường cong yx3và yx5
1
Câu 36. Tính diện tích S của hình phẳng giới hạn bởi các đường y2 x 5 0, x y 3 0.
Trang 12a b Khi đó giá trị của a b . thuộc khoảng nào sau đây?
Câu 42. Tính diện tích hình phẳng tạo bởi các đường: Parabol P : y x 2 4x 5
và 2 tiếp tuyến tại cácđiểmA 1;2 , B 4;5
C
9S4
D
13S8
Câu 43. Diện tích hình phẳng giới hạn bởi hàm số 2
ln( 2) 4
Câu 45. Diện tích hình phẳng giới hạn bởi các đường:y 2 x y2; 1 x2 và trục Ox bằng a b
với a b , Khi đó giá trị của
a
b thuộc khoảng nào sau đây?
Trang 13S=
24
S = +
3
3 ln2
S = +
3
2 ln2
S= +e
B
1.2
Câu 51. Diện tích hình phẳng giới hạn bởi parabol ( )P y x: = 2- 2x+2, tiếp tuyến với nó tại điểm M(3;5)
và trục Oy là giá trị nào sau đây?
Câu 52. Cho hàm số y x= 2- 2x+2 có đồ thị ( )C Phương trình tiếp tuyến của ( )C tại điểm có hoành độbằng 3 có đồ thị D Gọi S là diện tích hình phẳng giới hạn bởi đồ thị ( )C , đường thẳng V và trục tung.Giá trị củaSlà:
92
S =
94
S =
910
S =
Câu 53. Diện tích hình phẳng giới hạn bởi đồ thị hàm số 2
14
Trang 1414 1
3
DẠNG 2 ỨNG DỤNG THỰC TẾ DIỆN TÍCH HÌNH PHẲNG
Câu 59. Một sân chơi dành cho trẻ em hình chữ nhật có chiều dài 50m và chiều rộng là 30m người ta
làm một con đường nằm trong sân (như hình vẽ) Biết rằng viền ngoài và viền trong của con đường là haiđường elip và chiều rộng của mặt đường là 2m Kinh phí để làm mỗi m2làm đường 500.000 đồng Tínhtổng số tiền làm con đường đó (Số tiền được làm tròn đến hàng nghìn)
30m
50 m
2m
A 119000000. B 152000000. C 119320000. D 125520000.
Câu 60. Một sân chơi cho trẻ em hình chữ nhật có chiều dài 100 và chiều rộng là 60m, người ta làm một
con đường nằm trong sân (Như hình vẽ)
Trang 15A 3.895.000 (đồng). B 1.948.000 (đồng). C 2.388.000 (đồng). D 1.194.000(đồng)
Câu 62. Cô Minh Hiền có một mảnh vườn hình elip có độ dài trục lớn
bằng 16m và độ dài trục bé bằng10m Cô Minh Hiền muốn trồng hoa
trên một dải đất rộng 8m và nhận trục bé của elip làm trục đối xứng (như
hình vẽ) Biết kinh phí để trồng hoa là 100.000 đồng/1m2 Hỏi Cô Minh
Hiền cần bao nhiêu tiền để trồng hoa trên dải đất đó? (Số tiền được làm
tròn đến hàng nghìn)
A 7.862.000 đồng B 7.653.000 đồng
C 7.128.000 đồng D 7.826.000 đồng
Câu 63. Một mảnh vườn hình tròn tâm O bán kính 6m Người ta cần trồng cây
trên dải đất rộng 6m nhận O làm tâm đối xứng, biết kinh phí trồng cây là 70000
đồng/ m2 Hỏi cần bao nhiêu tiền để trồng cây trên dải đất đó (số tiền được làm
Trang 16D 4821322 đồng.
Câu 64 Người ta trồng hoa vào phần đất được tô màu đen được
giới hạn bởi cạnh AB, CD, đường trung bình MN của mảnh đất
hình chữ nhật ABCD và một đường cong hình sin (như hình vẽ).
Biết AB 2 ( ) m , AD 2( ) m Tính diện tích phần còn lại
A 41 B 4 1
Câu 65. Thầy Hiền muốn làm cửa rào sắt có hình dạng và kích thước như hình vẽ bên, biết đường cong
phía trên là một Parabol Giá 1 m 2
của rào sắt là 700.000 đồng Hỏi Thầy Hiền phải trả bao nhiêu tiền
để làm cái cửa sắt như vậy (làm tròn đến hàng phần nghìn)
1,5m 2m
5m
A 6.520.000 đồng. B 6.320.000 đồng. C 6.417.000 đồng. D 6.620.000đồng
Câu 66. Một công ty quảng cáo X muốn làm một bứctranh trang trí hình MNEIF ở chính giữa của một bức
tường hình chữ nhật ABCD có chiều cao BC 6 m,chiều dài CD 12 m (hình vẽ bên) Cho biết MNEF là
hình chữ nhật cóMN 4 m; cung EIFcó hình dạng là
một phần của cung parabol có đỉnh I là trung điểm của
cạnh AB và đi qua hai điểm C, D Kinh phí làm bức
tranh là 900.000đồng/m2.
Hỏi công ty X cần bao nhiêu tiền để làm bức tranh đó ?
A 20.400.000 đồng. B 20.600.000 đồng. C 20.800.000 đồng. D 21.200.000đồng
CHỦ ĐỀ 2 THỂ TÍCH KHỐI TRÒN XOAY
y
f(x)
f(x)
y d
C D
E F
N M
12 m
6 m
4 m
I
Trang 17
Quay quanh trục Ox Quay quanh trục Oy
Dạng 1: Thể tích của vật thể tròn xoay khi cho hình phẳng giới hạn bởi các đường y f x
, trục Ox
và hai đường thẳng x a và x b a b
quay xung quanh trục Ox là:
2Ox
quay xung quanh trục Ox
tạo nên một khối tròn xoay có thể tích là:
2 2V
b Ox a
quay xung quanh trục Ox
tạo nên một khối tròn xoay có thể tích là:
2 2V
b Oy a
Trang 181. Thể tích của khối tròn xoay sinh ra khi quay miền giới hạn các đường sau:
0
y f ( x ) y
b Ox a
b Oy a
V f y g y dy
.
DẠNG 1 THỂ TÍCH KHỐI TRÒN XOAY
Trang 19Câu 67. Cho y f (x) là hàm số liên tục trên đoạn a; b
Hình phẳng giới hạn bởi các đường
y f (x), y 0 , x a và x b quay quanh trục Ox tạo thành một khối tròn xoay có thể tích V Khẳng
định nào sau đây là đúng?
V
B.
4 3
V
C.
15 8
D.
8 15
Trang 20Câu 77. Khối tròn xoay tạo thành khi quay hình phẳng H
giới hạn bởi đường cong
1
x x
0( )d
V
C.
18 15
V
D.
19 15
(với a Z , b Z*,
a
b là phân số tối giản) Tính a b
Trang 21Câu 82. Tính thể tích của vật thể tròn xoay khi quay hình H quanh Ox với H
được giởi hạn bởi đồthị hàm số y 4 x x 2 và trục hoành
Câu 84. Cho hình phẳng H
giới hạn bởi các đườngy 2 x x , y 2 0 Khi H
quay xung quanh
trục Ox thu được khối tròn xoay có thể tích
a V
b 1 , với a b là phân số tối giản Khi đó a.b bằng
V
8 3
8 3
D.
5 6
Câu 87. Gọi H là hình phẳng giới hạn bởi đồ thị hàm số
24
x y
x , trục Ox và đường thẳng x 1.Tính thể tích V của khối tròn xoay thu được khi quay hình H xung quanh trục Ox
e V
e V
được giới hạn bởi đường thẳng d y : 2 x, trục Oxvà x 3 Hình H
quay quanh trục Oxtạo thành một vật thể tròn xoay có thể tích là V Hỏi V được tính bởi công thức nàosau đây ?
Trang 22A B lần lượt là hình chiếu của A và B xuống trục Ox Tính
thể tích khối tròn xoay sinh ra bởi hình thang AA B B/ / khi quay quanh trục Ox.
Trang 23Câu 95. Trong mặt phẳng (P) cho đường elíp (E)có độ dài trục lớn là
AA' 8, độ dài trục nhỏ là BB' 6 ; đường tròn tâm O đường kính là
BB'như hình vẽ Tính thể tích vật thể tròn xoay có được bằng cách cho
miền hình phẳng giới hạn bởi đường elíp và đường tròn (phần hình phẳng
được tô đậm trên hình ve) quay xung quanh trục AA'.
là mộthình chữ nhật có hai kích thước là f x
A V 32 2 15 B
1243
V
C.
1243
x
Tính thể V của B. Biết rằng thiết diện của vật thể bị cắt bởi mặt phẳng vuông góc
với trục Ox tại điểm có hoành độ x (với 0 x 2
V
C.
2
.4
V
D.
2
.8
Trang 24Câu 101.Ta vẽ nửa đường tròn như hình vẽ bên, trong đó đường kính của
đường tròn lớn gấp đôi đường kính của nửa đường tròn nhỏ Biết rằng nửa
hình tròn đường kính AB có diện tích là 32πvàBAC = 300 Tính thể tích
vật thể tròn xoay được tạo thành khi quay hình phẳng (H) (phần tô đậm)
xung quanh đường thẳng AB
Câu 102.Một hình cầu có bán kính 6 dm, người ta cắt bỏ hai phần bằng hai mặt
phẳng song song và cùng vuông góc với đường kính để làm mặt xung quanh của
một chiếc lu chứa nước (như hình vẽ) Tính thể tích V mà chiếc lu chứa được biết
mặt phẳng cách tâm mặt cầu 4 dm.
A.V (dm ).
3736
3 B V 192 (dm ).3
C V (dm ).
3368
, người ta cắt khúc gỗ bởi một mặt phẳng đi qua đường
kính đáy và nghiêng với đáy một góc 450 để lấy một
hình nêm (xem hình minh họa dưới đây) Kí hiệuV là thể tích của hình
Trang 25D.V 1350cm3
Câu 105.Trong chương trình nông thôn mới, tại xã Vĩnh Ngọc - Nha
Trang có xây một cây cầu bằng bê tông như hình vẽ Tính thể tích khối
bê tông để đổ đủ cây cầu (Đường cong trong hình vẽ là các đường
Câu 106.Thành phố Nha Trang định xây cây cầu bắc ngang
con sông dài 500m, biết rằng người ta định xây cầu có 10 nhịp
cầu hình dạng parabol,mỗi nhịp cách nhau 40m,biết 2 bên đầu
cầu và giữa mối nhịp nối người ta xây 1 chân trụ rộng 5m Bề
dày nhịp cầu không đổi là 20cm Biết 1 nhịp cầu như hình vẽ
Hỏi lượng bê tông để xây các nhịp cầu là bao nhiêu (bỏ qua
diện tích cốt sắt trong mỗi nhịp cầu)
C 40m3 D.100m3.
Câu 107.Một cái chuông có dạng như hình vẽ Giả sử khi cắt chuông bởi mặt
phẳng qua trục của chuông, được thiết diện có đường viền là một phần parabol
( hình vẽ ) Biết chuông cao 4m, và bán kính của miệng chuông là 2 2 Tính
3
H
a V
B
33 4
H
a V
C
32
H
a V
Trang 26Gọi M N E F, , , lần lượt là trung điểm của BC, AD , BN và NC Tính thể tích V của vật thể trònxoay khi quay hình tứ giác BEFC quanh trục AB .
Câu 110.Có một vật thể là hình tròn xoay có dạng giống như một cái ly như
hình vẽ dưới đây Người ta đo được đường kính của miệng ly là 4cm và chiều
cao là 6cm Biết rằng thiết diện của chiếc ly cắt bởi mặt phẳng đối xứng là
Câu 111.Có một người cần làm một cái của cổng cố xưa, có hình dạng một parabol
bậc hai như hình vẽ Giả sử đặt cánh cổng vào một hệ trục tọa độ như hình vẽ (mặt
đất là trục Ox) Hãy tính diện tích của cánh cửa cổng
Câu 112.Tính thể tích thùng chứa rượu là một hình tròn xoay có 2 đáy là hình
tròn bằng nhau và chiều cao bình là 16cm Đường cong của bình là một cung
6 .
C.
22864
V=
2864 V=
Trang 27Câu 113.Người ta làm một chiếc phao bơi như hình vẽ (với bề
mặt có được bằng cách quay đường tròn C
quanh trục d ) Biết
rằng OI 30 cm,R5 cm Tính thể tích V của chiếc phao.
A.V 1500 cm 2 3 B.V 9000 cm 2 3
C.V 1500 cm 3 D.V 9000 cm 3
Câu 114.Một khối cầu có bán kính bằng 5dm, người ta cắt bỏ hai đầu bằng hai
mặt phẳng cùng vuông góc với một đường kính của khối cầu và cách tâm khối cầu
một khoảng bằng 3dm đề làm một chiếc lu đựng nước Thể tích cái lu bằng
Câu 115.Ta vẽ hai nửa đường tròn như hình vẽ bên, trong đó đường
kính của nửa đường tròn lớn gấp đôi đường kính của nửa đường tròn
nhỏ Biết rằng nửa hình tròn đường kính AB có diện tích là 8 và
BAC 30 Tính thể tích của vật thể tròn xoay được tạo thành khi quay
hình (H) (phần tô đậm) xung quanh đường thẳng AB
D.42.Câu 116.Một vật có kích thước và hình dáng như hình vẽ dưới
đây Đáy là hình tròn bán kinh 4 cắt vật bởi các mặt phẳng vuông
góc với trục Ox ta được thiết diện là tam giác đều Thể tích của vật
thể là:
A.
256
3
V
B.
32 3
V
D.
32 3 3
V
Câu 117.Một vật có kích thước và hình dáng như hình vẽ dưới đây Đáy là hình tròn giới hạn bởi đườngtròn x2 y2 16(nằm trong mặt phẳng Oxy), cắt vật bởi các mặt phẳng vuông góc với trục Ox ta đượcthiết diện là tam giác đều Thể tích của vật thể là:
Trang 28A
256 3
3
V
B
256 3
V
C
32 3 3
V
D
32 3
V
Câu 118.Một thùng đựng nước có dạng hình trụ có chiều cao h và bán
kính đáy bằng R Khi đặt thùng nước nằm ngang như hình 1 thì khoảng
cách từ trục hình trụ tới mặt nước bằng
3 2
R
(mặt nước thấp hơn trụccủa hình trụ) Khi đặt thùng nước thẳng đứng như hình 2 thì chiều cao
của mực nước trong thùng là h1 Tính tỉ số
Câu 119.Một khối nón (N) có bán kính đáy r, thiết diện qua đỉnh
và vuông góc với mặt đáy là tam giác đều Cắt hình nón bởi mặt
phẳng đi qua đường kính đáy và vuông góc với đường sinh của
khối nón để lấy một cái nêm (xem hình vẽ).Kí hiệu V là thể tích
= πr
Câu 120.Cho một khối chỏm cầu (S) có bán kính R và chiều cao h Tính thể tích
V của khối chỏm cầu (S)
A
23
B
23
D
22
Câu 122.Cho hình vuông ABCD có cạnh 4cm Tại bốn đỉnh A, B, C, D
người ta vẽ lần lượt bốn đường tròn có bán kính bằng nhau và bằng 1 cm
Tính thể tích phần được tô màu khi quay hình phẳng xung quanh trục XY
A Vπ = 6 2+ π 16 .
B.
2 20 10
3
Câu 123.Câu lạc bộ bóng đá Manchester United dự định xây dựng SVĐ mới có
tên là Old trafford Hệ thống mái của SVĐ dự định được xây dựng có dạng hai
hình elip như hình bên với hình elip lớn bên ngoài có độ dài trục lớn là 146 mét,
độ dài trục nhỏ là 108 mét, hình elip nhỏ bên trong có độ dài trục lớn là 110mét,
Trang 29độ dài trục nhỏ là 72 mét Giả sử chi phí vật liệu là 100 đôla mỗi mét vuông Tính chi phí cần thiết để xâydựng hệ thống mái sân.
A.98100 đôla B 98100 π đôla
C.196200 đôla D.196200π đôla
Câu 124.Người ta dựng một cái lều vải (H) có dạng hình “chóp lục giác
cong đều” như hình vẽ bên Đáy của hình (H) là một hình lục giác đều cạnh
3m Chiều cao SO = 6m (SO vuông góc với mặt phẳng đáy) Các cạnh bên
của (H) là các sợi dây C C C C C C1, 2, 3, 4, 5, 6 nằm trên các đường parabol có
trục đối xứng song song với SO Giả sử giao tuyến (nếu có) của (H) với mặt
phẳng (P) qua trung điểm của SO thì lục giác đều có cạnh 1m Tính thể tích
phần không gian nằm bên trong cái lều (H) đó
Giả sử v t( ) là vận tốc của vật M tại thời điểm t và s t( ) là quãng đường vật đi được sau khoảng thời gian
t tính từ lúc bắt đầu chuyển động Ta có mối liên hệ giữa s t( )
và v t( )
như sau:
● Đạo hàm của quãng đường là vận tốc: s t¢ =( ) v t( )
● Nguyên hàm của vận tốc là quãng đường s t( )=òv t t( )d
¾¾ ®từ đây ta cũng có quãng đường vật đi được trong khoảng thời gian tÎ [a b; ] là
Nếu gọi a t( ) là gia tốc của vật M thì ta có mối liên hệ giữa v t( ) và a t( ) như sau:
● Đạo hàm của vận tốc là gia tốc: v t¢ =( ) a t( )
● Nguyên hàm của gia tốc là vận tốc: v t( )=òa t t( )d
Câu 125.Một ô tô đang chạy với vận tốc 10m/s thì người lái đạp phanh; từ thời điểm đó, ôtô chuyển độngchậm dần đều với vận tốc v t( )5 10(m/s), trong đó t là khoảng thời gian tính bằng giây, kể từ lúc bắt
đầu đạp phanh Hỏi từ lúc đạp phanh đến khi dừng hẳn, ôtô còn di chuyển bao nhiêu mét ?
Câu 126.Một vật chuyển động chậm dần với vận tốc v t 160 10 m s /
Quãng đường vật di chuyểnđược thời điểm t 0 s
đến thời điểm mà vật dừng lại là
A.S 1280 m
B.S 1240 m
C.S 2560 m
D.S 640 m
Câu 127.Một ô tô đang chuyển động đều với vận tốc 10 (m/s) thì người lái đạp phanh; từ thời điểm đó ô tô
chuyển động chậm dần đều với vận tốc v2t10 (m/s) (trong đó t là thời gian tính bằng giây, kể từ lúcđạp phanh) Hỏi trong thời gian 7 giây cuối (tính đến khi xe dừng hẳn) thì ô tô đi được quảng đường bằngbao nhiêu?