Tran Dinh Tai
I. Xuyén tac, phan bác... nhằm gây nên sự nhận thức mơ hồ và lẫn ` lộn về thời đại ngày nay và về cách mạng xã hội chủ nghĩa — thủ đoạn thâm độc và xảo quyệt trong âm mưu diễn biến hoà bình của chủ nghĩa đế quốc.
Thời đại ngày nay và cách mạng xã hội chủ nghĩa là những vấn để cơ bản trong nội dung lý luận chủ nghĩa xã hội khoa học. Xuất phát từ vai trò, vị trí là một trongười ba bộ phận hợp thành của chủ nghĩa Mác- Lênin và là khoa học luận chứng về các điều kiện của sự phát sinh, hình thành và phát triển của chủ nghĩa xã hội trên cơ sở sự phát triển của phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa không những đã đạt tới độ thành thạo mà còn không ngừng phát triển tới trình độ cao... chủ nghĩa xã hội khoa học có nhiệm vụ vừa phải chỉ rõ những điều kiện kinh tế, xã hội, tư tưởng — văn hoá... của sự phát sinh, hình thành, phát triển của chủ nghĩa xã hội và sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân, vừa phải làm rõ con đường và cả những điều kiện lịch sử cụ thể, một khi chủ nghĩa xã hội đã
có được những điều kiện cần có để bắt đầu và từng bước tiến dần vào quá trình hiện thực hoá...
Thực hiện sự cách tân xã hội bằng con đường cách mạng chứ không thể bằng con đường hoà bình cải lương xã hội, đó là vấn đè thuộc về bản chất và là một trong những ranh giới phân rõ sự khác biệt giữa chủ nghĩa xã hội khoa học với vn xã hội không tưởng trước C.Mác và các loại hình
tư tưởng xã hội chủ nghĩa phi mác xít kể từ lúc sinh thời của C.Mác, F.Ăngghen... cho đến tận ngày nay.
Với tính cách là một trong những phạm trù cơ bản của chủ nghĩa xã hội khoa học, vấn đề đầu tiên của lý luận về cách mạng xã hội chủ nghĩa là tập trung luận chứng làm rõ tính tất yếu của cách mạng xét từ cả hai phương diện: khách quan và chủ quan.
Tính tất yếu về mặt khách quan của cách mạng xã hội chủ nghĩa được biểu hiện ở bản thân nó — chứ không phải là một sản phẩm xã hội nào khác — là sản phẩm do chính sự vận động, phát triển của mâu thuẫn cơ bản và yêu cầu giải quyết mâ thuẫn cơ bản của chủ nghĩa tư bản: Mâu thuẫn giữa sự phát triển củ lực lượng sản xuất ngày càng mang tính chất xã hội hoá và đạt tới trình độ cao (trình độ hiện đại hoá và tăng năng suất lao động xã hội) với quan hệ sản xuất về căn bản van con dựa trên cơ sở chế độ chiếm hữu tư nhân tư bản chủ nghĩa về tư liệu sản xuất. Sự vận động và phát triển của mâu thuẫn này chính là cơ sở đưa đến sự phát sinh của các nguyên nhân kinh tế, nguyên nhân xã hội của cách mạng xã hội
chủ nghĩa. Những nguyên nhân, trước đây đã được C.Mác, F.Ăngghen,
V.Lênin phân tích, luận chứng trong nhiều tác phẩm và cho đến tận hôm nay, mặc dù sự phát triển của chủ nghĩa tư bản hiện đại đã làm cho sự vận động và phát triển của mẫu thuẫn về hình thức đã có nhiều biểu hiện khác trước; Tuy nhiên về nội dung, sự vận động và phát triển của mâu thuẫn về căn bản vẫn chưa thể có sự hoàn toàn biến đối... Và đó cũng là vấn đề đang được tiếp tục giải trình trong nhiều tác phẩm, nhiều công trình nghiên cứu về chủ nghĩa xã hội và cách mạng xã hội chủ nghĩa.
Tính tất yếu về mặt khách quan của cách mạng xã hội chủ nghĩa.
được đề cập và luận chứng trong mối quan hệ gắn bó với xu thế vận động
và phát triển của lịch sử, của sự phát triển và thay thế kế tiếp lẫn nhau
của phương thức sản xuất — khác với tính chất tất yếu về mặt khách quan, tính tất yếu về phương diện chủ quan của cách mạng xã hội chủ nghĩa được xem xét và luận chứng trong mối quan hệ gắn bó vơí yêu cầu thực hiện thắng lợi sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân — yêu cầu tổ chức và xây dựng thành công xã hội mới — xã hội xã hội chủ nghĩa — chế độ xã hội trong đó nhân dân lao động là lực lượng xã hội giữ vai trò làm chủ.
Cũng như tính tất yếu về mặt khách quan, vấn đề cách mạng xã hội chủ nghĩa là điều kiện tất yếu cần thiết đối với sự nghiệp giải phóng giai cấp công nhân, nhân dân lao động, đối với sự nghiệp xây dựng xã hội mói... cũng là vấn đề đang tồn tại và đang không ngừng được chứng minh trong đời sống hiện thực.
Song song và gắn liền với việc đề cập, luận chứng về tính tất yếu, lý luận cách mạng xã hội chủ nghĩa trong chủ nghĩa xã hội khoa học đồng thời cũng kết hợp đề cập và luận chứng về mục đích, mục tiêu, nội dung, tính chất, đặc điểm, động lực của cách mạng và những điều kiện cần phải có về mặt chủ quan của giai cấp công nhân và nhân dân lao động nhằm đảm bảo cho sự phát triển của cách mạng đi đến thắng lợi.
Cách mạng xã hội chủ nghĩa là con đường tất yếu để giai cấp công nhân và toàn thể nhân dân lao động đạt tới mục đích cuối cùng, giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội — giải phóng con người... tất nhiên sự nghiệp cách mạng đó hoàn toàn không diễn ra một cách đễ dàng, đoen giản theo chiều hướng tựa như một con đường thẳng tắp và bằng phẳng.
Trái lại, nhịp độ và tiến trình của cách mạng luôn luôn vận động và phát triển trong mối quan hệ gắn bó chặt chẽ với tình hình và đặc điểm ở từng giai đoạn phát triển của thời đại và chịu sự chi phối bởi sự phát triển của tình hình và đặc điểm đó.
Cùng với vấn đề cách mạng xã hội chủ nghĩa, vấn đề thời đại ngày nay cũng là một trong những phạm trù cơ bản của chủ nghĩa xã hội khoa học. Lý luận về thời đại là một trong những cơ sở cho phép có được một loạt nhận thức khoa học về nội dung, tính chất, đặc điểm các mâu thuẫn, các lực lượng, các mục tiêu cách mạng, chiến lược phương châm thực hành chiến lược... Cũng như xu hướng và cơ sở khách quan quy định xu hướng vận động của thời đại và của từng giai đoạn phát triển của thời đại hiện nay — Thời đại quá độ của lịch sử chủ nghĩa tư bản đi lên chủ nghĩa xã hội thời đại có điểm mốc lịch sử mở đầu kể từ thắng lợi của cách mạng tháng 10 Nga - 1917.
Thời đại ngày nay và cách mạng xã hội chủ nghĩa là những phạm trù cơ bản những vấn đề lý luận quan trọng của chủ nghĩa xã hội khoa học vừa đặt cơ sở cho việc nâng cao trình độ nhận thức, hình thành niềm tin ở xu hướng lịch sử của thời đại, ở vai trò lịch sử của giai cấp công nhân... Vừa đặt cơ sở pháp luận cho việc giải quyết nhiều vấn đề thực tiễn đang không ngừng phát sinh trong đời sống kinh tế, chính trị, văn hoá - xã hội... của các quốc gia dân tộc và ở trên phạm vi quốc tế.
Nhận rõ giá trị và ý nghĩa của vấn đề thời đại ngày nay, vấn đề cách mạng xã hội chủ nghĩa trong hệ thống các nguyên lý, phạm trù chủ nghĩa xã hội khoa học đối với thực tiễn của phong trào công nhân và cuộc đấu tranh của các lực lượng cách mạng của thời đại; Tiến hành xuyên tạc, phản bác bằng mọi cách - đặc biệt là tận dụng ở mức độ tối đa những biến chuyển của tình hình quốc tế đang gây nên những tác động rất bất lợi cho phát triển của chủ nghĩa xã hội ... Nhằm gây nên những sự nhận thức mơ hồ, lẫn lộn..., Phá vỡ đi đến triệt tiêu những niềm tin đã được hình thành xung quanh vấn đề thời đại ngày nay, vấn đề cách mạng xã hội chủ nghĩa, là những nội dung không thể bỏ qua trong cuộc đấu tranh trên lĩnh vực tư tưởng và đó cũng là những thủ đoạn, những âm mưu điễn biến hoà bình đối với các nước xã hội chủ nghĩa của chủ nghĩa đế quốc và các thế lực phản động quốc tế trong toàn bộ chặng đường lịch sử vừa qua cũng như ở thời đoạn trước mắt hiện nay.
Kẻ thù đã và đang xuyên tạc, phản bác những gì và xuyên tạc, phản bác như thế nào xung quanh vấn đề thời đại ngày nay và vấn đề cách mạng xã hội chủ nghĩa.
- Nhìn vào thực tế, chúng ta nhận thấy sự xuyên tạc và phản bác này được thể hiện bằng nhiều hình thức, dưới nhiều góc độ và thông qua khá nhiều thủ pháp. Đặc biệt trong đó nổi bật một số vấn đề đáng lưu ý.
+ Tận dụng tối đa những biến đổi diễn ra trên các lĩnh vực kinh tế,
xã hội do sự tác động bởi cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện
đại để phân tích, lập luận... nhằm gây nên sự mơ hồ từ đó đi đến phủ
nhận sự tồn tại của các nguyên nhân kinh tế, nguyên nhân xã hội... của cách mạng xã hội chủ nghĩa.
+ Khai thác và tận dụng triệt để những khiếm khuyết, hạn chế của mô hình chủ nghĩa xã hội nhà nước; những sai lầm, thiếu sót của các Đảng Cộng sản trong quá trình lãnh đạo, chỉ đạo sự nghiệp xây dựng xã hội mới... để phân tích lập luận nhằm đi tới phủ nhận con đường xã hội chủ nghĩa và cho rằng con đường xã hội chủ nghĩa đó là con đường
không thể có tương lai.
+ Tuyệt đối hoá vai trò những mâu thuẫn, những vấn đề chung có tính chất toàn cầu... nhằm làm giảm nhẹ vị trí, vai trò của các mâu thuẫn giai cấp, dân tộc trong hệ thống các mâu thuẫn của thời đại và của cách mạng xã hội chủ nghĩa...
+ Tăng cường và đẩy mạnh cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa Mác trên trận địa học thuật, nêu lên quan điểm về tính lỗi thời của các học thuyết Mác để đánh lạc hướng trong việc nhận thức vấn đề v.v...
H. Đấu tranh bảo vệ tính đúng đắn của lý luận về thời đại ngày nay và về cách mạng xã hội chủ nghĩa... Một vấn đề quan trọng trong nội dung chống âm mưu diễn biến hoà bình của chủ nghĩa đế quốc.
Bảo vệ tính khoa học và cách mạng của chủ nghĩa xã hội khoa học nói chung, của các vấn đề lý luận về thời đại ngày nay và về cách mạng xã hội chủ nghĩa nói riêng, là những vấn đề không thể không quan tâm để góp phàn làm thất bại âm mưu diễn biến hoà bình của chủ nghĩa đế quốc, vì xuyên tạc, phản bác. Nhằm tạo nên sự nhận thức mơ hồ, lẫn lộn;
từ đó dẫn đến những dao động đáng lẽ không thể có trong cuộc đấu tranh bởi chủ nghĩa xã hội và bởi các mục tiêu cách mạng của thời đại không những trước đây mà cả trong giai đoạn hiện nay vẫn là một trong những vấn đề được chủ nghĩa đế quốc và các thế lực phản động tay sai khong ngừng quan tâm theo đuổi.
Trước bối cảnh phức tạp của tình hình hiện nay, lúc sự phát triển
nghĩa tư bản hiện đại có được những mặt thuận lợi mới để thay đổi bộ mặt và tạo cơ hội cho sự thích nghi mới, vấn đề trả lời các câu hỏi từ lâu vẫn đặt ra: Liệu cách mạng xã hội chủ nghĩa có còn những cơ sở khách quan để đưa đến sự bùng nổ và thắng lợi? Sự quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội liệu có còn là nội dung cơ bản của thời đại ngày nay? v.v... đều là những vấn đề không thể trả lời một cách đơn giản và dễ dàng. Đặc biệt vấn đề đó lại càng khó khăn hơn nữa lấy chủ nghĩa thực chứng thay thế cho phương pháp tư duy khoa học biện chứng...
Phải nắm chắc tình hình thực tiễn và các luận cứ khoa học để tiến hành phân tích, luận chứng một cách có sức thuyết phục nhằm bảo vệ và phát triển các nguyên lý lý luận về cách mạng xã hội chủ nghĩa và về thời đại ngày nay... một vấn đề thực tiễn có tính chất bức xúc nhằm góp phần vào việc làm thất bại âm mưu diễn biến hoà bình trên lĩnh vực tư tưởng
— lý luận của chủ nghĩa đế quốc và các thế lực phản động.
Để hướng tới mục tiêu đó, trong hoạt động nghiên cứu, truyền thụ những vấn đề lý luận về thời đại ngày nay và về cách mạng xã hội chủ nghĩa cần phải lưu ý làm tốt một số vấn đề sau đây:
Kiên trì và nắm chắc những nguyên lý lý luận, kết hợp vận dụng thực tiễn lịch sử phân tích, chứng minh làm rõ những biểu hiện lỗi thời về mặt lịch sử, những hạn chế do sự quy định bởi bản chất của chính nó - chủ nghĩa tư bản cho dù chủ nghĩa tư bản hiện đại vẫn hoàn toàn không thể vượt qua. Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản cho dù với chủ nghĩa tư bản hiện đại, trong thực tế chỉ có thể điều hoà ở một mức độ nhất định chứ không thể triệt tiêu mâu thuẫn cơ bản của chủ nghĩa tư bản... đo đó
về lâu dài sự phát triển của chủ nghĩa tư bản vẫn không thể khắc phục
những nguyên hân bên trong các chỗ nó đòi hỏi xã hội loài người để tiếp tục phát triển không thể không kinh qua cách mạng xã hội chủ nghĩa.
- Cách mạng xã hội chủ nghĩa là vấn đề tất yếu của lịch sử. Tuy nhiên sự bùng nổ và thắng lợi của cách mạng luôn luôn tuỳ thuộc ở trình độ phát triển của các điều kiện lịch sử cụ thể về tính chất gay gắt của mỗi mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất ở trong từng giai
đoạn phát triển của chủ nghĩa tư bản về điều kiện và khả năng có thể có được các giai cấp tư sản trong việc điều tiết tính chất gay gắt của mâu thuẫn, về trình độ phát triển và tương quan lực lượng giữa cách mạng và phản cách mạng diễn ra trong từng giaIi đoạn của cuộc đấu tranh v.v...
- Do có được những lợi thế lớn trong cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại, do những sai lầm về mặt chủ quan đặc biệt là của các đảng giữ vị trí cầm quyền ở các nức xã hội chủ nghĩa... Tình hình diễn biến trên trường chính trị quốc tế hiện nay đang diễn ra theo chiều hướng có lợi cho chủ nghĩa đế quốc và bất lợi cho chủ nghĩa xã hội, mặc dù vậy tiến trình diễn biến và phát triển của cách mạng xã hội chủ nghĩa — hiểu theo nghĩa rộng của từ — trong thực tế vẫn không hoàn toàn bị triệt tiêu.
Sự nghiệp tổ chức xây dựng xã hội mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa vẫn là một thực tế đang tiếp tục điễn ra tuỳ cường độ, phạm vi, đặc điểm của nó đã có nhiều hay đổi so với thời kỳ trước.
- Mặc dù tương quan lực lượng trên trường chính trị quốc tế cũng như tính chất, đặc điểm của cuộc đấu tranh giữa các lực lượng trong giai đoạn hiện nay đã và đang có nhiều thay đổi. Tuy nhiên sự diễn biến đó
trong thực tế vẫn chưa thể và càng không thể làm thay đổi xu hướng
khách quan lịch sử của thời đại hiện nay. Xu hướng đó đã và sẽ không thể thay đổi là do những hạn chế của chủ nghĩa tư bản (kể cả chủ nghĩa tư bản hiện đại) đó là những hạn chế thuộc về bản chất, mặc dù muốn bản thân nó vẫn không thể vượt qua. Song song với sự tổn tại của những
hạn chế lịch sử không thể khắc phục, sự phát triển của chủ nghĩa tư bản
hiện đại, chẳng những không hạn chế mà còn tạo ra những tiền đề khách quan để xã hội loài người tiếp tục tiến lên một trình độ cao hơn về điều kiện sống, lối sống, về trình độ dân chủ v.v..
Cùng với sự phát triển mang tính tất yếu khách quan của quá trình
lịch sử, những thành tựu đã đạt được của các quốc gia phát triển theo con đường xã hội chủ nghĩa còn lại sau thời kỳ khủng hoảng của hệ thống xã hội chủ nghĩa thế giới thông qua sự nghiệp cải cách, đổi mới... mặc dù đó chỉ mới là những thành tựu bước đầu, song tự nó cũng đã chứng minh