Chương 2. THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG DU LỊCH VĂN HÓA TỈNH PHÚ THỌ
2.2. Cơ sở vật chất kỹ thuật của du lịch văn hóa
Tính đến năm 2013 cả tỉnh Phú Thọ có 14 cơ sở kinh doanh lữ hành. Đây là một con số khiêm tốn so với sự phát triển như vũ bão của ngành du lịch. Tuy nhiên từ năm 2005 không có cơ sở kinh doanh lữ hành nào, trải qua 8 năm đến năm 2013 có 14 cơ sở, tốc độ tăng trưởng gần 40% không phải nhỏ. Với 75 nhân lực làm việc trong các công ty lữ hành, trung bình mỗi công ty có 5,5 người bao gồm cả bộ máy quản lý và nhân viên. Chính vì vậy mà các cơ sở lữ hành có năng lực yếu, chưa phát huy hết được vai trò là cầu nối giữa khách du lịch và điểm đến du lịch
Theo thống kê thì có 14 công ty đăng ký dịch vụ du lịch và lữ hành tuy nhiên có một số công ty hoạt động cầm chừng hoặc chuyển sang kinh doanh loại hình khác. Các công ty du lịch và lữ hành trong tỉnh phân bố không đều hầu hết tập trung ở thành phố Việt Trì, chỉ có một công ty ở Huyện Lâm Thao
48
Hiện nay kết quả hoạt động du lịch lữ hành của các doanh nghiệp Phú Thọ vẫn còn rất thấp so với tiềm năng của địa phương. Khả năng khai thác thị trường khách du lịch của các công ty lữ hành Phú Thọ còn nhiều hạn chế, nhiều doanh nghiệp chưa mở rộng được thị trường để khai thác các nguồn khách, nhất là khách đi lẻ. Phần lớn khách du lịch là người Phú Thọ đi du lịch nội tỉnh đều chọn phương thức đi du lịch tự do không qua các công ty du lịch lữ hành. Đối với khách du lịch là người tỉnh ngoài, nước ngoài khi đến Phú Thọ thì hầu hết đều đã sử dụng dịch vụ trọn gói của các công ty lữ hành ngoài tỉnh. Các doanh nghiệp lữ hành của tỉnh hiện nay phần lớn có quy mô nhỏ lại mới thành lập nên kinh nghiệm hoạt động chưa nhiều, đội ngũ cán bộ, nhân viên, hướng dẫn viên du lịch vừa thiếu vừa yếu về chuyên môn, thiếu tính chuyên nghiệp nên chất lượng hoạt động dịch vụ du lịch lữ hành chưa cao, chưa đáp ứng yêu cầu của khách. Vào thời kỳ cao điểm, các công ty du lịch đều rơi vào tình trạng thiếu hướng dẫn viên. Nhân viên marketing chưa thực sự am hiểu thị trường, công tác tư vấn, giới thiệu chưa có tính thuyết phục do thiếu thông tin và kinh nghiệm thực tiễn. Chiến lược chiếm lĩnh thị phần khách của các công ty còn yếu. Mặt khác, tại các điểm di tích và danh thắng, nhiều nơi cơ sở hạ tầng như đường giao thông đi vào các điểm du lịch và hệ thống các công trình nhà hàng, khách sạn, điện, nước, nơi ăn, nghỉ chưa có hoặc chưa đạt tiêu chuẩn... Các doanh nghiệp chưa có sự hợp tác liên kết với nhau theo hướng chuyên nghiệp để hỗ trợ thực hiện tốt các dịch vụ du lịch theo yêu cầu.
2.2.2. Cơ sở kinh doanh lưu trú
Hệ thống cơ sở lưu trú tỉnh Phú Thọ đã phát triển với tốc độ khá nhanh. Năm 2000 toàn tỉnh có 12 khách sạn với 326 phòng và 621 giường thì đến năm 2005 tăng lên 58 cơ sở với 984 phòng lưu trú, tốc độ tăng trưởng trung bình trong thời gian này là hơn 50%. Có 13/58 cơ sở lưu trú được Tổng cục Du lịch và Sở Thương mại - Du lịch Phú Thọ xếp hạng sao trong đó có 1 khách sạn 3 sao, 9 khách sạn 2 sao, và 3 khách sạn 1 sao. Năm 2007, toàn tỉnh có 101 cơ sở lưu trú với 1200 phòng lưu trú, trong đó có 19 khách sạn được xếp hạng, 09 khách sạn chưa xếp hạng, còn lại là các cơ sở lưu trú khác. Năm 2013, toàn tỉnh có 213 cơ sở lưu trú với 2959 buồng/phòng.
Từ chỗ không có khách sạn nào đạt tiêu chuẩn chất lượng sao vào năm 2000, đến
49
năm 2013 đã có 01 khách sạn 4 sao, 01 khách sạn 3 sao, 13 khách sạn 2 sao và 8 khách sạn 01 sao.
Sự phân bố các cơ sở lưu trú ở Phú Thọ không đồng đều. Hầu hết các cơ sở lưu trú đều tập trung ở thành phố Việt Trì và số cơ sở lưu trú này chủ yếu nằm trên hai trục Đại lộ chính là đại lộ Hùng Vương và đại lộ Nguyễn Tất Thành, thị xã Phú Thọ 15 cơ sở lưu trú... Trong khi đó các khu, điểm du lịch khác của tỉnh như Ao Châu, Ao Giời – Suối Tiên... hầu như chưa có cơ sở lưu trú và các tiện nghi du lịch khác.
Hầu hết các khách sạn ở Phú Thọ mới chỉ đáp ứng được các nhu cầu tối thiểu của khách du lịch. Trang thiết bị ở một số khách sạn đã cũ không đồng bộ cần nâng cấp. Một số phòng nghỉ ở các khách sạn tư nhân còn hẹp, bài trí thiết kế nội ngoại thất không hợp lý, vệ sinh chưa đảm bảo theo yêu cầu. Ngoài dịch vụ lưu trú và ăn uống, ở một số khách sạn hiện nay phát triển thêm các dịch vụ mới như massage, karaoke...
Nhưng trong giai đoạn từ năm 2005 đến 2013, cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch nói chung và cơ sở lưu trú nói riêng trên địa bàn tỉnh, đặc biệt là ở khu vực trung tâm tỉnh lỵ - thành phố Việt Trì đã có những bước phát triển đáng kể từ đầu tư hạ tầng cơ sở cho tới trang bị kỹ thuật và đa dạng hóa dịch vụ, nâng cao chất lượng phục vụ cũng như công suất buồng phòng, khả năng đón khách.
Trong năm 2012 - 2013, các cơ sở lưu trú du lịch (các khách sạn, nhà nghỉ) trên địa bàn đã chú trọng đến việc chỉnh trang, sửa chữa, nâng cấp, thay thế các trang thiết bị tiện nghi trong khách sạn, nhà nghỉ, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ nhân viên nâng cao tay nghề, trình độ chuyên môn phục vụ để đáp ứng yêu cầu đòi hỏi ngày càng cao của khách du lịch.
2.2.3. Cơ sở kinh doanh ăn uống
Các cơ sở ăn uống bao gồm restaurant, coffee-shop, bar, quán ăn nhanh...
Các tiện nghi phục vụ ăn uống có thể nằm trong các cở sở lưu trú nhằm phục vụ nhu cầu ăn uống, nghỉ ngơi, hội họp và giao lưu của khách đang lưu trú tại các khách sạn hoặc có thể nằm độc lập bên ngoài các các cơ sở lưu trú, ở các điểm tham quan
50
du lịch, trong các cơ sở vui chơi giải trí... nhằm phục vụ khách du lịch cũng như các tầng lớp dân cư địa phương.
Hiện tại Phú Thọ có khoảng 150 phòng ăn (restaurants) nằm trong các cơ sở lưu trú với khoảng 4.925 chỗ ngồi, phục vụ các món ăn khác nhau đáp ứng nhu cầu của khách lưu trú. Các tiện nghi ăn uống bên ngoài khách sạn, tại các điểm tham quan trong những năm qua cũng đã bước đầu phát triển.
Ngoài ra còn có các cửa hàng ăn uống tư nhân phục vụ các món ăn Việt Nam nằm chủ yếu ở khu vực thành phố Việt Trì. Tuy nhiên các nhà hàng này thường có quy mô nhỏ, khó có khả năng đón các đoàn khách lớn; bài trí của nhà hàng đơn giản, không có khu chế biến riêng biệt, món ăn chưa phong phú và vấn đề vệ sinh thực phẩm cũng chưa được chú trọng đúng mức.
2.2.4. Phương tiện vận chuyển khách du lịch
Hiện nay, toàn tỉnh Phú Thọ chỉ có 580 xe chuyên vận chuyển du lịch với năng lực vận chuyển là 12.320 khách. Lượng xe vận chuyển khách của các công ty lữ hành đang tăng dần về cả số lượng và chất lượng. Ở toàn tỉnh có nhiều công ty lữ hành vận chuyển hành khách đóng chủ yếu trên địa bàn thành phố Việt Trì như :Công ty Cổ phần Du lịch-dịch vụ thương mại Phú Thọ, công ty TNHH thương mại-du lịch và dịch vụ Á Châu…tuy nhiên tại nhiều địa điểm du lịch chưa có các chuyến xe chuyên chở khách tham quan và tạo thành các tour du lịch đặc sắc.
2.2.5. Các cơ sở vui chơi, giải trí
Các cơ sở phục vụ nhu cầu vui chơi giải trí như: Công viên, sân thể thao, nhà thi đấu, nhà văn hóa… đã bước đầu được quan tâm đầu tư. Nhìn chung các điểm vui chơi giải trí có quy mô nhỏ, các loại hình sản phẩm đơn điệu, các phương tiện vui chơi giải trí, tham quan còn quá thiếu chưa thu hút được du khách cũng như kéo dài thời gian lưu trú của khách.
Năm 2013, các khu trung tâm vui chơi giải trí và dịch vụ thương mại đã thu hút nhiều khách du lịch trong tỉnh và ngoại tỉnh như trung tâm Happy land (Việt Trì), Khu du lịch sinh thái Budapest (Việt Trì), Khu du lịch, vui chơi giải trí tổng hợp Đảo Ngọc Xanh (Thanh Thủy)
51
Đặc biệt Trung tâm văn hóa- thể thao của thành phố được phê duyệt với tổng diện tích 150.016m2 với tổng mức đầu tư 208,618 trỷ đồng (gồm: sân vận động, nhà tập luyện và thi đấu, bể bơi, nhà điều hành kết hợp tổ chức các bộ môn thể thao khác, sân tennis). Năm 2014 hoàn thành và đưa vào sử dụng 04 sân tennis; đang hoàn thiện các hạng mục sân vận động, sân bóng đá mini cỏ nhân tạo, các phòng chức năng, điều hành... với giá trị thực hiện đạt gần 80 tỷ đồng
2.2.6. Các dịch vụ bổ sung
Trong hệ thống cơ sở lưu trú của tỉnh còn có một số phòng họp có thể tổ chức các hội nghị hội thảo tương đối lớn. Dọc theo các quốc lộ lớn như: quốc lộ 2, Đại lộ Hùng Vương, khu vực vào các khu du lịch... đều có các trạm xăng dầu, điểm rửa xe và sửa chữa các phương tiện giao thông. Ngoài ra, các dịch vụ giặt là, chụp ảnh, tráng rửa phim, Internet, chat, fax... đều phát triển nhưng chủ yếu tập trung ở thành phố, thị xã