B. MỘT SỐ TÁC GIẢ TIÊU BIỂU
I. KIEN THUC CO BAN CAN LuU ¥
1, Rabindranat Tago là nhà thơ, nhà văn, nhà viết kịch lớn, đồng thời cũng là một hoạ sĩ, một nhạc sĩ nổi tiếng của đất nước Ấn Độ. Nhưng thành tựu lớn nhất của ông là thơ. Ngoài những tập thơ rất tiêu biểu viết cho người lớn, ông còn
có tập Trăng non viết cho trẻ em. Tập thơ đã được địch ra nhiều thứ tiếng trên.
thế giới, được cả trẻ em và người lớn yêu thích.
179
2. Tập thơ Trăng non có nội dung phong phú và đa dạng. Ông đã phản ánh cuộc.
sống sinh động của thế giới trẻ thơ bằng một bút pháp điêu luyện và một trái
tim nhân hậu, một tình yêu trẻ em vô bờ bến.
3. Thơ Tago viết cho trẻ em giàu sức gợi cảm, vừa hiện thực, vừa bay bổng, lãng mạn, giàu mơ ước.
1. CAU HOI VA BAI TAP
1... Những hoàn cảnh và điều kiện tạo nên hồn thơ Trăng non của Tago.
2. Tấm lòng của nhà thơ Tago đối với trẻ thơ được thể hiện như thế nào qua tập
Trăng non ?
3. Hay mượn lời một em bé đang trò chuyện với mẹ để viết lại bằng văn xuôi bài thơ Máy và sóng.
4. Ý nghĩa triết lí được thể hiện trong bài thơ Buổi sơ khai:
Bé hỏi mẹ.
“Mẹ ơi, con từ đâu đến vậy,
Mẹ đã nhặt được con ở tận nơi nào?”
Mẹ ôm chặt bé vào lòng, và trả lời
Nửa cười nửa khóc:
“Con ơi con, con đã được giấu kín trong lòng mẹ như chính những thèm khát,
ưỚC mơ của nó.
Con ở trong con búp bê của những món đồ chơi tuổi nhỏ của me Và mỗi buổi sáng khi mẹ lấy đất sét nặn ra
Hình ảnh Chúa Đời của mẹ
Thì mẹ đã nặn đi nặn lại con rồi.
Con đã ở trên bàn thờ nơi vị thổ thần
Và khi thờ thân đó, đông thời mẹ cũng thờ con.
Con đã sống trong tất cả mọi niêm hi vọng, thương yêu trong đời mẹ,
Và trong cuộc đời của mẹ mẹ nữa kia.
Con đã được nuôi dưỡng từ đời này qua đời khác
Trong lòng của vị thân linh bất tử đã ngự trị ở nhà ta.
Khi trong thời con gái, trái tìm mẹ nở xoè như một đoá hoa.
180
Con đã lượn quanh nó như một mùi hương phẳng phất.
Vẻ tươi mát nhẹ nhàng của con
Nở trên chân tay non trể của mẹ
Như một ánh hông
Trên trời cao
Trước buổi bình mình.
Con là đứa con cưng của Thượng đế.
Là anh em sinh đôi với ánh bình mình.
Con đã theo dòng nước trôi xuống cuộc đời trần tục này Và cuối cùng con đã được đặt trong lòng mẹ.
Khi mẹ ngây nhìn khuôn mặt của con
Me nhu duoc ngập trong bao điều bí ẩn;
Và con, vốn là của chung của tất cả mọi người
Đã trở thành của riêng mẹ.
Sợ mất con đi, mẹ đã siết chặt con trên ngực mẹ,
Không biết sự kì diệu nào
Đã chiếm lĩnh cái kho vàng trên cối thế.
Và đặt vào đôi tay mảnh khánh của mẹ đây?”
(Đào Xuân Quý địch)
181
LEP NICÔLAEVITS TÔNXTÔI I. GIỚI THIỆU TÁC GIẢ
Lep Nicôlaevits Tônxtôi (Lev Nikolayevich Tolstoy) sinh ngày 28 tháng §
năm 1828 và mất ngày 7 tháng II năm 1910. Ông là nhà văn Nga vĩ đại sinh
trưởng trong một gia đình quý tộc ở trại ấp laxnaia Pôliana (nay là Viện Bảo tàng
Quốc gia L. Tônxtôi). Ông nổi tiếng là người thông minh, say mê văn học, âm
nhạc và đọc nhiều, hiểu biết rộng. Ông biết tới hơn mười ngoại ngữ, đọc thông viết thạo tiếng Latinh, tiếng Pháp, Anh, Ý, Hi Lạp. Vốn hiểu biết phong phú ấy đã giúp
cho ông làm chủ được văn hoá nhân loại. Ông đã cống hiến cho văn học thế giới
những tác phẩm văn học nổi tiếng như bộ sử thi Chiến tranh và hoà bình; các tiểu thuyết Phục sinh, Anna Karênina, Thời thơ ấu,.. và những truyện ngụ ngôn, truyện cổ tích, truyện ngắn viết cho thiếu nhỉ.
Trong suốt thời thơ ấu, Tônxtôi đã sống gần gũi với nông dân và thiên nhiên
Nga. Ông đã có một tuổi thơ khá êm đềm ở trại ấp laxnaia Pôliana, nhưng sau này,
được chứng kiến nhiều cảnh bất công trong xã hội, đặc biệt là sau khi đi du lịch nhiều nước trên thế giới trở vẻ (nam 1857), ông đã có sự chuyển biến quan trọng
trong thế giới quan và tư tưởng nghệ thuật. Ông càng thấy rõ sự tương phản giữa
cuộc sống nghèo khổ của nông đân với cuộc sống xa hoa thừa thãi của giai cấp địa chủ, quan lại. Tônxtôi đã bỏ tiền xây trường học và đành nhiều công sức để đem lại sự no ấm cho con em nông dân.
Những truyện ngắn và truyện đồng thoại viết cho thiếu nhỉ được ông tập hợp
in trong Sách học vẩn và Sách tập đọc tiếng Nga. Trong đó có những truyện rất hấp dẫn như: Phi-li-pốc, Ba con gấu, Sư tử và chó con, Con cá mập.... Ông còn
địch nhiều truyện ngụ ngôn Êdốp ra tiếng Nga. Thường thì truyện ngụ ngôn có kết
thúc bằng một lời giáo huấn nhưng Tônxtôi đã vứt bỏ những đoạn kết ấy, chỉ giữ lại hành động và tính cách của các nhân vật. Và ông đã chuyển những sự kiện của
truyện về với môi trường thân quen: môi trường trẻ thơ trên đất nước Nga. Chính
vì vậy, truyện dịch của ông mang đậm phong vị Nga và dấu ấn riêng của ngồi bút
'Tônxtôi. Nhìn chung, truyện viết cho thiếu nhi của ông tràn đầy tư tưởng nhân văn
và ý nghĩa giáo dục. Nhà văn Pháp R. Rôlăng (Romain Rolland) đã có nhận xét về những ảnh hưởng của Lep Tônxtôi tới chính bản thân ông như sau: “Các bạn
182
cũng biết, với tư cách con người và nghệ sĩ, L. Tônxtôi có ý nghĩa như thế nào đối với tôi lúc còn trẻ. Cánh tay mạnh mẽ của ông đã nâng đỡ tôi trong cảnh cô đơn tỉnh
thần ở phương Tây.
Cách nhìn rõ tâm hồn và các đồ vật của ông đã giúp tôi đổi mới quang cảnh vũ
trụ. Ông dạy tôi cách nhìn và yêu mến nhân loại. Tôi mong muốn truyền cho
những người khác tỉa lửa mà tôi đã khơi được trong đống lửa của ông...” (Dẫn theo Tác phẩm văn 11, NXB Giáo dục, H., 1995).
Cùng với những bộ tiểu thuyết đã kể trên, Lep Tônxtôi đã tạo ra “một bước
tiến trong quá trình phát triển nghệ thuật của nhân loại”. Ông xứng đáng là một nhà văn Nga thiên tài, một “con sư tử của nên văn học Nga” (Đánh giá của V.I. Lênin).