CHƯƠNG I VIỆT NAM TỪ NĂM 1919 ĐẾN NĂM 1930 Bài 12 - PHONG TRÀO DÂN TỘC DÂN CHỦ Ở VIỆT NAM
BÀI 14 PHONG TRÀO CÁCH MẠNG 1930 - 1931 (Tiết 2)
1. Kiến thức
- Học sinh biết được sự ra đời của các Xô viết và những chính sách mà các Xô viết đã thực hiện. Hiểu được đây chính là giai đoạn phát triển đỉnh cao của phong trào 1930 -1931
- Học sinh trình bày được hội nghị lần thứ nhất BCHTU lâm thời ĐCS Việt Nam và những nội dung chính của Luận cương chính trị do Trần Phú soạn thảo
- So sánh Luận cương chính trị của Đảng Cộng sản Đông Dương với Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam, từ đó hiểu được sự đúng đắn của Cương lĩnh và hạn chế của Luận cương.
2. Kỹ năng:
- Kỹ năng quan sát, khai thác tranh ảnh lịch sử - Kỹ năng quan sát, khai thác, sử dụng lược đồ, .
- Kỹ năng phân tích, đánh giá, rút ra bản chất của các sự kiện lịch sử.
3. Thái độ:
- Bồi dưỡng niềm tin, tự hào về sự lãnh đạo của đảng, niềm tin vào sức mạnh của quần chúng
- Xác định nhiệm vụ của bản thân trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
4. Định hướng phát triển năng lực
Năng lực tự học, hớp tác, trình bày cho học sinh…
II. CHUẨN BỊ BÀI HỌC
- Lược đồ phong trào Xô viết Nghệ - Tĩnh.
- Tranh sơn dầu cuộc đấu tranh phong trào Xô viết Nghệ - Tĩnh.
- Các tranh ảnh có liên quan.
- Các tài liệu tham khảo có liên quan.
- Máy tính kết nối máy chiếu.
III. TIẾN TRÌNH BÀI HỌC
A. HOẠT ĐỘNG TẠO TÌNH HUỐNG HỌC TẬP (Thời gian 5 phút).
1. Mục tiêu:
- Học sinh biết được sự ra đời của các Xô viết và những chính sách mà các Xô viết đã thực hiện. Hiểu được đây chính là giai đoạn phát triển đỉnh cao của phong trào 1930 – 1931
- Học sinh trình bày được hội nghị lần thứ nhất BCHTU lâm thời ĐCS Việt Nam và những nội dung chính của Luận cương chính trị do Trần Phú soạn thảo
- So sánh Luận cương chính trị của Đảng Cộng sản Đông Dương với Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam, từ đó hiểu được sự đúng đắn của Cương lĩnh và hạn chế của Luận cương.
- HS nêu được YNLS, BHKN cuả PTCM 1930-1931 2. Phương thức: hoạt động cá nhân, cặp đôi
- Chuyển giao nhiệm vụ cho HS: Hãy quan sát 3 bức ảnh ( Lược đồ phong trào Xô viết Nghệ - Tĩnh; Tranh sơn dầu cuộc đấu tranh phong trào Xô viết Nghệ - Tĩnh và chân dung Trần Phú) và thảo luận một số vấn đề dưới đây:
1) Bức ảnh phản ánh sự kiện nào trong phong trào cách mạng 1930 - 1931. Trình bày hiểu biết của em về sự kiện đó.
2) Vì sao nói Xô viết Nghệ - Tĩnh là chính quyền của dân, do dân, vì dân?
3) Em nêu hiểu biết của mình về nhân vật trong ảnh, vai trò của ông đối với CMVN.
- HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ - HS báo cáo kết quả
- Đánh giá, nhận xét
3. Gợi ý sản phẩm: Mỗi HS có thể trình bày sản phẩm với các mức độ khác nhau, GV lựa chọn 01 sản phẩm nào đó của HS để làm tình huống kết nối vào bài mới.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC (32 phút) Hoạt động 1: Tìm hiểu về Xô viết Nghệ - Tĩnh ( 10 phút)
* Mục tiêu: HS hiểu được bản chất của chế độ mới được xây dựng ở Nghệ - Tĩnh
*Phương thức: Hoạt động nhóm, cá nhân, cặp đôi
- GV chuyển giao nhiệm vụ cho HS: HS quan sát lược đồ và đọc thông tin trong sách giáo khoa trang 93 và cho biết:
1) Xô viết được thành lập ở đâu? Trong thời gian nào? Và thực hiện chức năng gì?
2) Sau khi thành lập Xô viết đã thực hiện những chính sách như thế nào? Nhận xét các chính sách đó?
3) Xô viết tồn tại trong thời gian bao lâu? Có ý nghĩa như thế nào?
- GV tổ chức cho HS hoạt động cá nhân sau đó trao đổi đàm thoại ở các cặp đôi để tìm hiểu
- HS suy nghĩ, trao đổi thực hiện theo yêu cầu.
- Trong quá trình HS làm việc, GV chú ý đến các HS để có thể gợi ý hoặc trợ giúp HS khi các em gặp khó khăn.
* Gợi ý sản phẩm:
- Sự thành lập:
+ Ở Nghệ An, Xô viết ra đời 9/1930, ở các xã thuộc huyện Thanh Chương, Nam Đàn, Hưng Nguyên…
+ Ở Hà Tĩnh, Xô viết được hình thành cuối 1930 - đầu 1931, tại các xã thuộc huyện Can Lộc, Nghi Xuân, Hương Khê…
=> Các Xô viết đã thực hiện quyền làm chủ của quần chúng, điều hành mọi mặt của đời sống xã hội
- Các chính sách:
+ Chính trị: Thực hiện các quyền tự do, dân chủ cho nhân dân, thành lập đội tự vệ đỏ và tòa án nhân dân
+ Kinh tế: Tịch thu ruộng đất công chia cho dân nghèo, bãi bỏ các thứ thuế vô lý.
+ Văn hóa – xã hội: mở lớp dạy chữ quốc ngữ, xây dựng nếp sống mới…
=> Nhận xét: Xô viết Nghệ - Tĩnh là chính quyền của dân, do dân, vì dân.
- Kết quả: Xô viết Nghệ - Tĩnh tồn tại khoảng 4 – 5 tháng rồi bị thực dân Pháp đàn áp - Ý nghĩa:
+ Là đỉnh cao của phong trào cách mạng 1930 – 1931
+ Khẳng định sự đúng đắn trong đường lối lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương.
+ Chứng tỏ sức mạnh to lớn của liên minh công – nông.
Hoạt động 2: Tìm hiểu Hội nghị lần thứ nhất BCH TW lâm thời Đảng CSVN (10.
1930).
(15 phút)
* Mục tiêu: HS trình bày những nét chính về hội nghị và hiểu sâu sắc nội dung bản luận cương chính trị của ĐCS Đông Dương, từ đó thấy được những hạn chế của Luận cương.
* Phương thức: hoạt động cá nhân, cặp đôi, nhóm.
- GV giao nhiệm vụ cho học sinh: Hãy quan sát hình ảnh, tìm hiểu SGK và cho biết:
1) Bối cảnh triệu tập, nội dung của Hội nghị lần thứ nhất BCHTW lâm thời ĐCSVN?
2) Giới thiệu đôi nét về cuộc đời và hoạt động cách mạng của đồng chí Trần Phú.
3) Hoàn thành những nội dung sau về Luận cương tháng 10/1930 ( phát phiếu học tập cho từng nhóm hs)
+ Đường lối chiến lược cách mạng...
+ Nhiệm vụ cách mạng...
+ Động lực cách mạng...
+ Lãnh đạo cách mạng...
+ Mối quan hệ cách mạng Việt Nam với cách mạng thế giới...
4) So sánh những điểm giống và khác nhau giữa Luận cương chính trị và Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng, qua đó hãy chỉ rõ những ưu điểm, hạn chế của Luận cương chính trị?
- Trong hoạt động này GV có thể tổ chức cho HS hoạt động cá nhân sau đó trao đổi đàm thoại ở các cặp đôi hoặc nhóm để tìm hiểu.
- Học sinh suy nghĩ, trao đổi thực hiện theo yêu cầu.
- Trong quá trình HS làm việc, GV chú ý đến các các HS để có thể gợi ý hoặc trợ giúp HS khi các em gặp khó khăn.
* Gợi ý sản phẩm:
- Hoàn cảnh triệu tập: 10/1930, phong trào cách mạng của quần chúng đang diễn ra quyết liệt, BCH TW lâm thời của ĐCSVN họp hội nghị lần thứ nhất tại Hương Cảng (TQ).
- Nội dung HN:
+ Đổi tên Đảng là Đảng CS Đông Dương.
+ Cử BCHTW chính thức do Trần Phú làm Tổng bí thư.
+ Thông qua Luận cương chính trị do đồng chí Trần Phú khởi thảo.
- Nội dung của Luận cương chính trị:
+ Đường lối chiến lược CM: lúc đầu là cuộc CMTS DQ sau khi hoàn thành tiến thẳng lên con đường XHCN.
+ Nhiệm vụ CM: Đánh đổ PK và ĐQ.
+ Động lực CM: CN và ND.
+ Lãnh đạo CM: GCCN với đội tiên phong là ĐCS ĐD.
+ Luận cương còn xác định hình thức, phương pháp đấu tranh và mối quan hệ giữa cách mạng Đông Dương với cách mạng thế giới
=> Nhận xét Luận cương:
+ Ưu điểm: Luận cương đã xác định được 1 số vấn đề có tính chiến lược của CM Đông Dương.
+ Hạn chế:
. Chưa nêu được mâu thuẫn chủ yếu của XH Đông Dương, không đưa ngọn cờ giải phóng dân tộc lên hàng đầu mà nặng về đấu tranh giai cấp.
. Đánh giá không đúng khả năng cách mạng của TTS,TSDT, khả năng lôi kéo 1 bộ phận trung tiểu địa chủ.
Hoạt động 3: Tìm hiểu Ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm của phong trào CM 1930 – 1931. (7 phút)
* Mục tiêu: HS trình bày ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm của PTCM 1930 - 1931 PTCM đầu tiên diễn ra dưới sự lãnh đạo của Đảng, qua đó hiểu được tại sao đây được coi là cuộc tập dượt đầu tiên chuẩn bị cho CM tháng Tám.
* Phương thức: hoạt động cá nhân, cặp đôi.
- GV giao nhiệm vụ cho học sinh: Hãy tìm hiểu SGK và cho biết:
1) PTCM 1930 – 1931 có gì khác biệt so với các PTCM trước đó? Sự khác biệt đó nói lên điều gì?
2) Từ những thành quả mà PTCM 1930-1931 đạt được đã để lại những bài học kinh nghiệm quý báu gì cho CMVN sau này?
3) Giải thích được tại sao đây được coi là cuộc tập dượt đầu tiên chuẩn bị cho CM tháng 8.
- Trong hoạt động này GV có thể tổ chức cho HS hoạt động cặp đôi để tìm hiểu
* Gợi ý sản phẩm:
- Ý nghĩa:
+ Khẳng định đường lối đúng đắn của Đảng, quyền lãnh đạo của GCCN đối với CMĐD.
+ Khối liên minh công – nông được hình thành.
+ Phong trào được đánh giá cao trong phong trào cộng sản và công nhân quốc tế.
QTCS đã công nhận ĐCS Đông Dương là phân bộ độc lập, trực thuộc QTCS.
- Bài học kinh nghiệm: Để lại nhiều bài học quý báu về công tác tư tưởng, xây dựng khối liên minh công nông và mặt trận dân tộc thống nhất, về tổ chức lãnh đạo quần chúng đấu tranh.
=> là cuộc tập dược đầu tiên cho Tổng khởi nghĩa tháng Tám sau này.
- PTCM 1930- 1931 được coi là cuộc tập dượt đầu tiên chuẩn bị cho CM tháng Tám vì PT có ý nghĩa lịch sử to lớn như trên và đã để lại nhiều bài học kinh nghiệp quý giá cho PTCM VN ( đặc biệt là cho Cách mạng Tháng Tám) sau này, nên được coi là cuộc tập dượt đầu tiên chuân bị cho thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP (5 phút)
* Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức về: Sự thành lập và hoạt động của chính quyền Xô Viết Nghệ - Tĩnh; Nội dung Luận cương chính trị của Đảng; Ý nghĩa lịch sử, bài học kinh nghiệm của PTCM 1930-1931
* Phương thức: (hoạt động cá nhân)
- GV giao nhiệm vụ cho HS: GV giao nhiệm vụ cho HS và chủ yếu cho làm việc cá nhân, trong quá trình làm việc HS có thể trao đổi với bạn hoặc thầy, cô giáo:
1) Tại sao nói Xô Viết Nghệ - Tĩnh là hình thức chính quyền cách mạng kiểu mới, chính quyền của dân, do dân và vì dân?
2) Nguyên nhân vì sao PTCM 1930 – 1931 được coi là cuộc tập dượt đầu tiên chuẩn bị cho thắng lợi của cách mạng tháng Tám
* Dự kiến sản phẩm
1) Xô Viết Nghệ - Tĩnh là hình thức chính quyền cách mạng kiểu mới, chính quyền của dân, do dân và vì dân: Các Xô viết đã thực hiện quyền làm chủ của quần chúng, điều hành mọi mặt của đời sống xã hội
+ Chính trị: Thực hiện các quyền tự do, dân chủ cho nhân dân, thành lập đội tự vệ đỏ và tòa án nhân dân
+ Kinh tế: Tịch thu ruộng đất công chia cho dân nghèo, bãi bỏ các thứ thuế vô lý.
+ Văn hóa – xã hội: mở lớp dạy chữ quốc ngữ, xây dựng nếp sống mới…
2) Ý nghĩa:
D. VẬN DỤNG VÀ MỞ RỘNG (3 phút)
* Mục tiêu:
- Nhằm vận dụng kiến thức mới mà HS đã được lĩnh hội để giải quyết những vấn đề mới trong học tập và thực tiễn về:
+ Vai trò lãnh đạo của Đảng đối với sự nghiệp cách mạng ( Nhất là trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện nay).
+ HS Liên hệ chính quyền Xô Viết Nghệ - Tĩnh với chính quyền ở nước ta hiện nay( cụ thể chính quyền địa phương nơi em sinh sống), qua đó thấy được bản chất ưu việt của chế độ XHCN
+ Giáo dục ý thức, trách nhiệm cho HS trong cuộc đấu tranh bảo vệ đất nước hiện nay
* Phương thức:
- GV giao nhiệm vụ cho HS (học sinh có thể làm bài tập ở nhà):
1. Thông qua PTCM 1930 – 1931 hãy chứng minh: Đảng ra đời là sự chuẩn bị tất yếu đầu tiên có tính quyết định cho những bước phát triển nhảy vọt tiếp theo trong lịch sử dân tộc Việt Nam.
2. Liên hệ chính quyền Xô Viết Nghệ - Tĩnh với chính quyền ở nước ta hiện nay( cụ thể chính quyền địa phương nơi em sinh sống). Trách nhiệm của bản thân em trong công cuộc đấu tranh bảo vệ chủ quyền đất nước hiện nay?
3. Ở địa phương em trong những năm 1930- 1931 có diễn ra phong trào đấu tranh nào không? Hãy trình bày diễn biến và kết quả của phong trào?
- HS có thể viết báo cáo (đoạn văn hay trình chiếu hay bộ sưu tập ảnh…)
- HS chia sẻ với bạn bằng việc thông qua trao đổi sản phẩm cho bạn, gửi thư điện tử…
- GV đánh giá sản phẩm của HS: nhận xét, tuyên dương, khen gợi…
* Dự kiến sản phẩm
1. Thông qua PTCM 1930 – 1931 hãy chứng minh: Đảng ra đời là sự chuẩn bị tất yếu đầu tiên có tính quyết định cho những bước phát triển nhảy vọt tiếp theo trong lịch sử dân tộc Việt Nam.
2. Liên hệ: Về bản chất chính quyền Xô Viết và chính quyền thiết lập ở nước ta hiện nay là giống nhau - đều là hình thưc chính quyền cách mạng do nhân dân lao động làm chủ, thực hiện các chính sách phục vụ cho lợi ích của nhân dân.
( HS sưu tầm và báo cáo kết quả sau).
IV. RÚT KINH NGHIỆM BÀI HỌC
………
………
………
Ngày soạn: ………
Ngày dạy: ………..
Tiết số: 22