Dự Án Nâng Cấp Đô Thị và Làm Sạch Kênh Tân Hóa-Lò Gốm
BÁO CÁO GIÁM SÁT TỔNG QUAN VỀ TÁC ĐỘNG TÁI ĐỊNH CƯ
Nhìn chung, người tái định cư ở cả hai khu đều vui mừng với cấp nước và điện của dự án.
Họ đánh giá cao việc các dịch vụ này được lắp đặt nhanh chóng và miễn phí.
CUNG CẤP NƯỚC
Khả năng tiếp cận nước máy để ăn, uống và tắm giặt đã được cải thiện đáng kể. 100%
người dân tái định cư chung cư và tự xây dựng đều được sử dụng nước máy mặc dù tất cả các hộ vẫn giữ thói quen chứa nước trong thùng nhựa để sử dụng hàng ngày. 10% có khả năng mua nước tinh lọc về uống.
Chất lượng nước đôi khi rất kém: màu nâu, không trong. Điều này xảy ra một hay hai lần một tháng và gây hap tốn vì nước phải đổ đi nhưng vẫn bị tính tiền. Công ty nước giải thích vấn đề này có thể xảy ra đối với mọi khu vực trong thành phố do trục trặc của hệ thống xử lý nước. Người tiêu dùng được đền bù qua việc giá nước được giảm một nửa trong vài tháng.
Chung cư P.11 Q.6
Từ tháng 1 năm 2005, chỉ sau khi người dân di dời đến chung cư vài ngày, điện và nước của Nhà nước đã được kết nối vào khu vực này. Giá điện và nước chính thức mang lại những sự thuận tiện nhất định và giảm chi phí cho các hộ chung cư dù vẫn có một số quan ngại như sau:
• Một bể lớn bằng kim loại có lắp vòi được dự án lắp đặt trên một khung đỡ ở ngay trong chung cư. Thiết bị này đuợc bảo vệ và duy tu phù hợp. Một ngườI đàn ông được giao vận hành bể cũng là đối tượng hưởng lợi của dự án và sống ngay tại chung cư. Người này vận hành máy bơm điện bơm nước vào bể và được hưởng trợ cấp 100.000 đồng/tháng. Do đó, thỉnh thoảng lại mất nước nếu bơm không được chạy đúng giờ, mặc dù các hộ đều có bồn nước đặt trên phòng tắm. Người vận hành thường dùng nơi chứa bơm để chứa xe gắn máy và điều này bị dự án phản đối bởi lý do an toàn.
• Nước được cung cấp đầy đủ cho mọi mục đích sử dụng với giá 4,000 đồng/m3 (gồm 3000 đồng/m3 phí sử dụng nước và 1,000đồng/m3 chi phí tiền điện và duy tu máy bơm được dân chung cư chấp nhận). Hiện nay, không có nhiều kinh nghiệm sử dụng bể nước do cộng đồng thường trực quản lý với bơm điều khiển bằng tay.
• Việc có nhiều nước sạch và giá thấp được đề cập đến trong các cuộc phỏng vấn.
Người dân đều lo ngại rằng hố xí xả nước do dự án thiết kế sẽ tiêu thụ rất nhiều nước mỗi lần sử dụng. (Thiết bị vệ sinh này là xa xỉ với gần như tất cả các hộ sống trong nhà ổ chuột, đặc biệt là với những người sống cạnh hay trên kênh vốn rất thiếu nước để vệ sinh).
Có một số phàn nàn như sau:
• Loại công tơ lắp đặt trong chung cư. Ít nhất ba hộ cho rằng công tơ của họ đo sai, đặc biệt là hộ Nguyễn Hữu Đức phàn nàn rằng phải trả tiền điện nhiều hơn trước khi tái định cư mặc dù không sử dụng máy lạnh và bình nước nóng. Loại công tơ
Dự Án Nâng Cấp Đô Thị và Làm Sạch Kênh Tân Hóa-Lò Gốm
BÁO CÁO GIÁM SÁT TỔNG QUAN VỀ TÁC ĐỘNG TÁI ĐỊNH CƯ
phố than phiền. Cần thay thế bằng loại công tơ cơ truyền thống. Ban quản trị chung cư đã gửi thư đề nghị cho Công ty Điện lực Chợ Lớn vào tháng 7 năm 2005. Công ty gởI thông báo đến các khách hàng TĐC hứa sẽ bồi thường cho lượng điện tính sai cũng như thay công tơ khác trong thờI hạn sớm nhất. Nhưng cho đến tháng 12 năm 2005 tình hình vẫn chưa có gì thay đổi. Dự án cần nhắc nhở công ty thực hiện lời hứa.
• Người dân không được nhìn thấy công tơ điện của mình. Những thiết bị này được giữ riêng trong một phòng chung luôn bị khoá. NgườI dân đã quen với việc công tơ điện được lắp trong nhà để họ có thể kiểm tra mức tiêu thụ điện năng bất cứ lúc nào. Hiện nay họ chỉ biết lượng điện đã tiêu thụ qua hoá đơn tiền điện được gửi đến hàng tháng.
• Đối với các đèn chiếu sáng công cộng được bố trí dọc các hành lang, chi phí được tính bình quân cho từng hộ, nhưng các hộ muốn được thấy hoá đơn để có thể kiểm tra. Cũng có phàn nàn về việc trong vài tháng đầu, tiền điện không được thu theo từng tháng mà dồn lại thu một lần. Có những gia đình đã phải vay nóng để có tiền trả hoá đơn điện. Mặc dù NXH đã giúp thoả thuận với Công ty điện lực để các hộ dân có thể trả làm hai lần, cần đảm bảo thu tiền điện theo tháng để các hộ dân nghèo có điều kiện chi trả.
• Trong tháng 9 năm 2005, nước máy bị đục, tuy nhiên công ty nước đã đền bù bằng cách giảm giá, chỉ thu tiền nước với giá 2500 đồng/m3
Phân nền tự xây dựng , P.BHHA, Q.BT
Các hộ sớm chuyển đến khu tái định cư của dự án đã khoan giếng với giá 1.200.000 đồng/giếng để đầu tiên có nước phục vụ cho xây dựng và sau đó là cho nhu cầu sinh hoạt.
Nhiều hộ khác dung nước ngầm mua từ cộng đồng tiếp nhận hoặc từ một số nhà xung quanh đó. Mua như vậy rất tốn kém và nhiều bất tiện cho người dân phải dùng nước ngầm và điện câu mua lại của cộng đồng xung quanh.
Các hộ tái định cư đã không có nguồn điện và nước chính thức để sử dụng trong vòng nửa năm. Họ phàn nàn chung rằng cả điện và nước đều quá tốn kém và chất lượng nước giếng khoan kém, không đủ an toàn để ăn uống, nấu nướng. Trên thực tế, nhiều hộ tái định cư (50% số hộ) phải chuyên chở nước lấy từ nhà bạn bè hoặc họ hàng ở P.11 Q.6 tới khu tái đinh cư ở P. BHHA hàng ngày nếu họ có xe máy. Nước này chỉ được giớI hạn dùng để ăn uống. Những người không thể chở nước đi xa như vậy phải dùng nguồn nước sẵn có và mua nước tinh lọc khi có tiền. Cũng có thể, một số hộ mua thùng nước từ vùng lân cận với giá cao.
Hộ nghèo phải dung nước giếng khoan chất lượng thấp (có mùi, đục) cho nhu cầu hàng ngày. Người dân cũng rất cần điện. Họ phải mua với giá rất đắt (2,000 đồng/kW trong khi gia s chính thức của nhà nước là 550-,1200 đồng/kW)
Tất cả các hộ tái định cư ở P. BHHA đều được lắp đặt đồng hồ nước miễn phí. Từ tháng 8 năm 2005, tất cả người dân trong khu tái định cư đều được sử dụng nước từ hệ thống của Nhà nước. Theo báo cáo, chỉ có một số hộ giữ lại máy bơm giếng khoan ở nhà (để dung khi cần thiết). Trên thực tế, hầu như tất cả máy bơm đều bị bán đi ngay sau khi có
Dự Án Nâng Cấp Đô Thị và Làm Sạch Kênh Tân Hóa-Lò Gốm
BÁO CÁO GIÁM SÁT TỔNG QUAN VỀ TÁC ĐỘNG TÁI ĐỊNH CƯ
nước thủy cục. Việc có nước từ giữa tháng 6 và điện từ đầu tháng 7 đã giúp giảm gánh nặng chi phí của nhiều hộ gia đình.
VIỄN THÔNG
Tất cả các hộ tái định cư đều có TV với ăng ten riêng. Cơ sở hạ tầng của dự án cũng cung cấp cho khách hang đủ điều kiện những dịch vụ truyền thông như điện thoại, truyền hình cáp.
Chung cư:
Trước khi tái định cư trong vùng dự án, rất ít hộ có điện thoại tại nhà và đây chính là một mơ ước trong cuộc sống của họ. Lắp đặt điện thoại không phải là một vấn đề đối với các căn hộ chung cư. Tuy nhiên, ở giai đoạn mới tái định cư, chỉ có một số hộ (10 hộ) có thể sử dụng điện thoại tại căn hộ bởi giá lắp đặt quá cao. Cho tới tháng 12 năm 2005, 60/72 hộ tái đinh cư có điện thoại tại nhà. Tiến bộ tích cực này có được là nhờ một chương trình khuyến mại miễn phí lắp đặt của một công ty viễn thông. Với chương trình này, một hộ cho biết họ đã lắp đặt 2 số máy, một tại nhà và một tại địa điểm kinh doanh gần chợ Lò Gốm! Điều này cho thấy chi tiêu và mức sống của các hộ TĐC đã tăng lên.
Do lắp ăng ten parabol cho cả chung cư phí đắt so với các hộ tái định cư (500.000 đồng/hộ) nên họ sử dụng ăng ten thông thường để xem tivi với giá hơn 100.000 đồng/bộ.
Phân nền tự xây dựng
Cho tới tháng 12 năm 2005, chưa có điện thoại được lắp cho khu phân lô tái đinh cư trong khi ở khu nâng cấp đô thị gần đó một số hộ giàu đã dùng điện thoại từ nhiều năm trước. Người dân tái định cư trông mong có được điện thoại tại nhà để sử dụng bở sử dụng điện thoại công cộng, điện thoại di động và dịch vụ tư nhân là rất tốn kém. Theo điều tra, khoảng 60% hộ sẽ lắp điện thoại ngay nếu có dịch vụ, và nếu lắp đặt miễn phí thì tỉ lệ này còn cao hơn. Dù nhu cầu là lớn nhưng chưa có cáp ngầm cho khu vực tái định cư. Một số hộ muốn dây điện thoại chạy lộ thiên từ cộng đồng tiếp nhận sang khu TĐC. Điều này gây mất mỹ quan và thành nguy hiểm cho khu tái định cư.
Tự lo tái định cư
Điện và nước: Sau tái định cư không còn thấy hiện tượng trữ nước mưa ở cả chung cư và khu phân lô tái định cư. Đây là cải thiện mức sống đáng kể về nước sinh hoạt. Tuy nhiên, đốI với một số NBAH tự tái định cư, do họ di dời tái định cư ở khu vực ngoai thành có cơ sở hạ tầng kém, có nước sạch để sinh hoạt có thể là đắt đỏ và do đó họ có thể trữ nước mưa tuỳ thuộc vào phương tiện và điều kiện gia đình sẵn có vì họ đã từng lấy nước từ bình chứa và máng xối. Một số hộ vẫn lắp đặt đường máng xốI để lấy nước mưa ngoài sân, Có một số hộ tự lo vẫn dung nước từ ao và kênh (các hộ đang sống TĐC tại Quận Bình Chánh khi tư vấn và cán bộ dự án đến thăm).
Hầu hết các hộ tự tái định cư không có nguồn điện và nước của Nhà nước. Họ dùng nước giếng khoan hoặc mua lại nước, điện thì câu tư nhân với giá cao nhưng thuận tiện.
Dự Án Nâng Cấp Đô Thị và Làm Sạch Kênh Tân Hóa-Lò Gốm
BÁO CÁO GIÁM SÁT TỔNG QUAN VỀ TÁC ĐỘNG TÁI ĐỊNH CƯ