6.2.1. Khái niệm về phí phục vụ: là khoản tiền trả thêm ngoài giá dịch vụ đã qui định, nhưng được cộng vào tổng số tiền dịch vụ mà khách hàng thực trả. Tiền thưởng của khách cho cơ sở do sự phục vụ tốt và chất lượng được xem là phí phục vụ.
6.2.2. Điều kiện, phạm vi và mức thu
- Điều kiện: Các cơ sở kinh doanh du lịch, nếu đủ các điều kiện sau đây thì được tự và sử dụng phí dịch vụ.
Có chất lượng phục vụ tốt, được khách hàng hài lòng và tự nguyện trả thêm ngoài giá dịch vụ được thực hiện niêm yết giá công khai.
Hạch toán rõ ràng khoản tiền thưởng thêm của khách hàng.
- Phạm vi:
Giá các dịch vụ sau:
Cho thuê phòng ngủ.
Phục vụ ăn uống.
Cho thuê phương tiện vận chuyển có người phục vụ.
Các dịch vụ: cắt tóc, thẩm mỹ, may đo...
Tắm hơi, massage...
Lữ hành, hướng dẫn viên du lịch, hướng dẫn tổ chức vui chơi giải trí.
Các dịch vụ khác...
6.2.3. Mức thu khoản phí phục vụ
Nhiều khách du lịch thác mác khồng hiểu ý nghĩa của hai dấu cộng sau những con số trong bảng giá của một số khách sạn, nhà hàng. Đó chính là giá chưa cộng thuế giá trị gia tăng và phí phục vụ mà khách hàng phải trả cho doanh nghiệp.
Vậy phí phục vụ trong ngành du lịch (hay những người trong ngành thường dùng thuật ngữ service charge) là gì ?
Theo Thông tư liên bộ Tài chính — Tổng cục du lịch số 88: Phí phục vụ trong ngành du lịch là khoản tiền thưởng của khách cho cơ sở kinh doanh dịch vụ du lịch, khách sạn do chất lượng phục vụ tốt, đồng thời là biểu hiện thiện cảm của người được phục vụ về thái độ phục vụ của các nhân viên phục vụ.
Nếu đủ các điều kiện trên, mức thu không quá 5% trên giá bán các dịch vụ thuộc phạm vi qui định.
6.2.4. Sử dụng phí dịch vụ
Được trích để chi thưởng cho các cá nhân, tập thể có chất lượng phục vụ tốt, chi tham quan, học tập, nâng cao trình độ nghiệp vụ, cải thiện điêu kiện lao động nhưng không vượt quá 50% quỹ lương thực hiện.
Số tiền còn lại được hạch toán vào thu nhập của đơn vị để xác định thu nhập chịu thuế và chịu thuế theo qui định. Đối với những đơn vị thua lỗ thì không dược chi các khoản trên mà phải hạch toán chung vào thu nhập để giảm lỗ.
Khoản chi này được coi là chi phí hợp lý, hợp lệ khi xác định lợi tức chịu thuế và không tính vào mức khống chế các quỹ xí nghiệp theo chế độ phân phối lợi nhuận hàng năm.
Số tiền còn lại sau khi nộp thuế doanh thu và trích thưởng nói trên, được hạch toán vào thu nhập của đơn vị để xác định lợi tức chịu thuế và
nộp thuế lợi tức theo quy định. Riêng đối với đơn vị kinh doanh thua lỗ thì không được trích chi cho các khoản quy định trên mà phải hạch toán chung vào thu nhập để giảm lỗ.
Theo quy định, toàn bộ khoản thu về phí phục vụ phải đưa vào doanh thu để tính thuế doanh thu, nhưng trên thực tế việc thu và sử dụng khoản phụ phí phục vụ còn tuỳ tiện, một số cơ sở thu chưa đúng, hạch toán chưa rõ ràng, sử dụng chưa hợp lý. Ờ Việt Nam, không phải cơ sở kinh doanh du lịch nào cũng phân định rõ ràng phí phục vụ và giá công bố cho khách, nhìn chung thì chủ yếu những khách sạn, resort cấp hạng sao đạt chuẩn thực hiện cách tính như trên.
Phân biệt phí phục vụ và tiền tip (boa)
Văn hóa Việt Nam không có phong tục cho tiền tip đối với nhân viên phục vụ như một số nước khác. Tiền tip là khoản tiền khách hàng tự nguyện cho người phục vụ và số lượng tùy thuộc vào khả năng của khách hàng cũng như mức độ hài lòng của họ về sự phục vụ của nhân viên đó và hoàn toàn không bắt buộc.
Còn phí phục vụ được pháp luật cho phép các doanh nghiệp tính tỉ lệ
% (không quá 5%) trên doanh thu, được ghi trong hóa đơn và chịu cả thuế giá trị gia tăng. Như vậy tiền tip là tiền của riêng nhân viên và phí phục vụ là được của doanh nghiệp.
Đối với những doanh nghiệp thực hiện đúng mục đích của việc thu phí này, khoản phí phục vụ mới đúng nghĩa là tiền thưởng của khách hàng cho nhân viên và nhân viên được nhận khoản tiền này hàng tháng (ngoài tiền lương cố định) nhiều hay ít tùy thuộc vào số lượng khách đến với doanh nghiệp, do đó khuyến khích họ làm việc tích cực hơn, tạo ra tiêu chuấn đồng bộ trong phục vụ của nhân viên để mang lại hài lòng, thu hút khách quay trở lại và đến với doanh nghiệp, qua đó mang lại hiệu quả cho doanh nghiệp cũng như tăng thuế nộp cho Nhà nước.
Đối với khách hàng, đôi khi họ cần lời giải thích từ khoán phí phục vụ này, một số người sẽ cảm thấy khó chịu khi bị tính thêm phí vào giá vì chẳng khác gì bắt họ thưởng tiền cho nhân viên mà có khi họ không hài lòng về chất lượng phục vụ. Thường thì các doanh nghiệp khi đã công khai tính phí phục vụ sẽ ra quy định nếu nhân viên được nhận tiền tip từ khách thì số tiền đó sẽ được hưởng chung cho ca phục vụ, bởi lẽ sự hài
lòng của khách không chỉ do cá nhân nhân viên đó mang lại mà lả sự nỗ lực của cả một tập thể.