Trong máy CD, mạch điểu khiển Slide motor và mạch Slide servo có liên quan chặt chẽ với nhau. Tương tự như phương pháp kiểm tra, sửa chữa mạch điều khiển Slide motor ở bài 8. Vì vậy, để kiểm tra và sửa chữa mạch điều khiển Slide servo ta tiến hành sửa chữa các pan hư hỏng theo các bước như sau:
13.5.1. Phương pháp kiểm tra mạch Slide servo
Trên máy CD/VCD, những hư hỏng ở mạch Slide thường rất phức tạp. Vì vậy, để sửa chữa mạch điều khiển Slide servo chúng ta cần tuân thủ theo các quy tắc kiểm tra cân chỉnh như sau:
Bước 1 : Kiểm tra tổng quát
- Vận hành máy và quan sát hiện tượng.
- Nhận định hiện tượng hư hỏng xảy ra ở khối nào trên máy.
- So sánh với các hiện tượng, hư hỏng cơ bản đã nêu trong bài này.
- Tiến hành kiểm tra mạch Slide servo theo nội dung đã học.
- Đưa ra kết luận nguyên nhân hư hỏng, vị trí hư hỏng.
- Tiến hành sửa chữa và thay thế các phần tử.
Bước 2 : Kiểm tra các mức điện áp cấp cho IC MDA và IC servo - Cấp nguồn vào máy, đặt máy ở chế độ phát lại, ta dò tìm chân cấp
nguồn cho IC servo.
- Dùng VOM hoặc máy hiện sóng để đo các mức điện áp cấp cho IC, sau đó ta so sánh các mức điện áp đo được với các mức áp chuẩn theo sơ đồ mạch. Thông thường nguồn cung cấp cho các IC này là 5Vdc. Mạch Slide servo hư hỏng có thể làm mất nguồn hoặc sụt áp cấp cho IC.
Bước 3 : Đo kiểm tra tín hiệu điều khiển từ IC servo
- Cấp nguồn vào máy, đặt máy ở chế độ phát lại, ta dò tìm chân SP+ và chân SP- từ IC servo, sau đó dùng máy hiện sóng đo dạng sóng ở chân này. Nếu máy hoạt động tốt dạng sóng ngõ ra có dạng chuẩn, biên độ khoảng 5Vpp.
- Nếu dạng sóng ngõ ra bị biến dạng hoặc biên độ dao động quá nhỏ thì có thể xảy ra hư hỏng ở mạch này.
Bước 4 : Làm vệ sinh board mạch.
- Khi máy sử dụng lâu ngày board mạch có thể bị ẩm, bám bụi làm cho máy không hoạt động tốt, vì vậy trước khi sửa chữa ta cần thực hiện bước làm vệ sinh board mạch trên máy.
- Ta dùng cọ thấm xăng thơm lau sạch bụi bẩn trên board sau đó có thể dùng máy hàn hơi lấy IC để sấy khô board mạch trong khoảng 1 phút hoặc có thể mang máy phơi ngoài ánh nắng khoảng 30 phút.
Bước 5 : Cách thay thế IC servo
- IC servo thường có nhiều chân dán trên board mạch. Vì vậy khi thay mới IC servo ta phải dùng mỏ hàn tháo IC cũ ra khỏi board mạch và thay IC mới cùng mã số hoặc cùng loại.
- Qui trình tháo ráp IC dán được trình bày ở bài 4.
13.5.2. Sửa chữa các lỗi hư hỏng ở mạch Slide servo
Pan 1. Khi mới nạp đĩa vào, bấm lệnh play đĩa quay, máy không báo bảng nhạc, quay một lúc rồi tự động stop
Như đã phân tích ở trên hiện tượng hư hỏng này do nhiều nguyên nhân gây nên, liên quan đến hiều khối. Để sửa chữ pan này ta tiến hành các bước như sau:
171
Bước 1 : Kiểm tra xem đầu quang có bị kẹt hay không.
- Cắt nguồn cấp cho máy, dùng tay xoay nhẹ di chuyển đầu quang trên thanh trượt xem đầu quang có di chuyển được không.
- Nếu đầu quang di chuyển được thì đầu quang và thanh trượt vẫn hoạt động tốt, tức hư hỏng không thuộc khối này.
- Nếu đầu quang bị kẹt cứng không di chuyển được hoặc bị cọ vào các bộ phận khác thì ta tiến hành tháo và kiểm tra khối cơ (xem bài tháo ráp khối cơ bài 2).
Bước 2 : Kiểm tra hoạt động của motor
- Sau khi kiểm tra ở bước 1 đầu quang vẫn di chuyển trên thanh trượt bình thường, ta tiếp tục kiểm tra nguồn cấp cho motor.
- Cấp nguồn cho máy, bấm lệnh play, dùng đồng hồ VOM đo nguồn cấp cho motor.
- Nếu có điện áp cấp cho motor nhưng đầu quang vẫn không di chuyển được, ta kiểm tra lại motor.
- Tháo bus dây cấp nguồn motor, ta chỉnh VOM sang thang đo ohm x 1, đo vào hai chân cấp nguồn cho motor nếu motor quay thì còn tốt.
- Nếu motor đứng im không quay thì có thể bị hư → thay thử motor mới cùng loại.
Bước 3 : Kiểm tra nguồn cấp cho IC servo
- Nếu đo không thấy có nguồn cấp cho motor ta tiếp tục kiểm tra nguồn cấp cho các IC.
- Kiểm tra nguồn cấp cho IC servo, dùng VOM đo tại các chân cấp nguồn cho IC, thông thường mạch sử dụng nguồn đối xứng khoảng 5Vdc.
- Nếu không có nguồn cấp cho mạch IC servo cần kiểm tra lại mạch servo có chạm chập hay hỏng IC không.
- Nếu IC servo bị hỏng cũng có thể gây mất nguồn, ta thay IC servo mới.
Bước 4 : Kiểm tra các linh kiện liện quan đến mạch Slide servo
- Sau khi hoàn tất bước 3, ta tiếp tục kiểm tra các linh kiện liên quan với mạch.
- Kiểm tra các tụ điện, hư hỏng trên linh kiện thường xuất hiện trên các tụ điện gắn xuống mass. Các tụ hoạt động lâu ngày có thể bị hư, hoặc nối tắt xuống mass gây mất nguồn, mất tín hiệu. Với cách này ta có thể thay thế một vài tụ có liên quan.
Bước 5 : Thay mới IC servo
- Sau khi đã tiến hành sửa chữa ở bước 4 nếu như mạch vẫn không hoạt động tốt chúng ta tiến hành thay mới IC servo.
- Thường IC servo là loại IC dán có nhiều chân dán trên board. Để thay các IC này ta dùng mỏ hàn hơi lấy IC ra khỏi board mạch và thay IC mới cùng mã số. Quy trình tháp ráp IC dán ở bài 4.
172
Pan 2. Khi nạp đĩa vào, máy chỉ đọc được một thời gian thì không đọc tiếp được, tự động nhảy bản.
Như đã phân tích ở trên, hiện tượng hư hỏng này do nhiều nguyên nhân gây nên. Để sửa chữa lỗi hư hỏng này ta tiến hành theo trình tự các bước như sau:
Bước 1 : Kiểm tra nguồn cấp cho IC MDA.
- Đặt máy ở chế độ phát lại, đo áp cấp cho IC MDA, dùng VOM đo tại các chân cấp nguồn cho IC, thông tường IC sử dụng nguồn đối xứng khoảng ±9V, hoặc ±12V.
- Mạch MDA bị hỏng cũng có thể làm nguồn cấp bị thay đổi. Nếu điện áp tăng hoặc giảm mạnh so với áp chuẩn thì kiểm tra mạch MDA, mạch servo như trên.
Bước 2 : Kiểm tra công tắc giám sát đầu đọc
- Nếu đầu đọc dịch chuyển bình thường, nhưng chỉ dịch vào trong hoặc chỉ dịch ra ngoài có thể do công tắc giám sát đầu đọc bị hỏng. Đây là công tắc dạng thường hở khi đầu đọc vào đến trong cùng thì công tắc đóng lại báo lệnh về vi xử lý để điều khiển ngắt motor.
- Ngắt nguồn cấp cho máy, dùng VOM đo hai chân của công tắc này.
Dùng tay xoay đầu quang di chuyển vào trong cùng xem công tắc có tác động không.
- Nếu công tắc hoạt động bình thường, ta tiếp tục kiểm tra mạch điều khiển.
Bước 3 : Làm vệ sinh board mạch.
- Sau khi hoàn tất bước 3, máy vẫn không hoạt động tốt, ta tiếp tục thực hiện bước làm vệ sinh board mạch trên máy. Khi sử dụng lâu ngày, board mạch có thể bị ẩm, bụi…ta dùng cọ thấm xăng thơm lau sạch bụi bẩn trên board sau đó có thể dùng máy hàn hơi lấy IC để sấy khô board mạch trong khoảng 1 phút hoặc có thể mang máy phơi ngoài ánh nắng khoảng 30 phút.
Bước 4 : Thay IC servo
- Khi đã thực hiện các bước trên mà máy vẫn không hoạt động tốt, ta tiếp tục thay IC servo.
- Thường IC servo là loại IC dán có nhiều chân dán trên board. Để thay các IC này ta dùng mỏ hàn hơi lấy IC ra khỏi board mạch và thay IC mới cùng mã số. Qui trình thực hiện giống như sửa pan 1.
173