Tương tự như cách kiểm tra các mạch tín hiệu khác, để kiểm tra và sửa chữa mạch điều khiển hiển thị chúng ta tiến hành theo nguyên tắc chung như sau:
- Vận hành máy và quan sát hiện tượng.
- Nhận định hiện tượng hư hỏng xảy ra ở khối nào trên máy.
- So sánh với các hiện tượng, hư hỏng cơ bản đã nêu trong bài này.
- Tiến hành kiểm tra mạch điều khiển hiển thị theo nội dung đã học.
- Đưa ra kết luận nguyên nhân hư hỏng, vị trí hư hỏng.
- Tiến hành sửa chữa các hư hỏng.
15.5.2. Sửa chữa các pan thường gặp ở mạch hiển thị
Pan 1. Khi mới nạp đĩa vào, bấm lệnh play đĩa quay, máy hoạt động bình thường nhưng các đèn hiển thị không sáng
Như đã phân tích ở trên, máy hoạt động bình thường chứng tỏ IC vi xử lý hoạt động bình thường, đèn không sáng có thể hư hỏng chỉ xảy ra ở mạch hiển thị. Để sửa chữa pan này ta tiến hành theo các bước như sau:
Bước 1 : Đo kiểm tra các mức nguồn cấp cho đèn hiển thị
- Cấp nguồn cho máy, dùng VOM đo kiểm tra điện áp cấp cho các đèn, tùy theo từng loại đèn mà mức điện áp cấp khác nhau.
- Nếu không có điện áp ta tiếp tục đo các dây tín hiệu liên lạc trên mạch.
Bước 2 : Kiểm tra IC giải mã hiển thị
- Nếu kiểm tra thấy các đèn hiển thị tốt mà đèn vẫn không sáng ta tiến hành kiểm tra đến IC giải mã hiển thị.
- Cấp nguồn cho máy, đo kiểm tra nguồn cấp cho IC giải mã, IC hư có thể gây mất nguồn cung cấp.
- + Kiểm tra nguồn cấp và Mass cho display decoder.
- + Kiểm tra chân CE (Chip Enable) của display decoder.
- + Kiểm tra chân /BLK của display decoder.
- + Kiểm tra chân CLK của display decoder.
- Nếu xác định hư hỏng ở IC giải mã ta thay IC giải mã mới.
Bước 3 : Kiểm tra đường tín hiệu điều khiển từ vi xử lý đến đèn hiển thị - Cắt nguồn không cấp cho máy.
- Dò tìm đường tín hiệu từ vi xử lý đến đèn hiển thị xem có bị chạm chập hay đứt không.
- Kiểm tra các linh kiện liên quan với đường mạch như tụ điện, transistor…các linh kiện hư hỏng cũng làm mất tín hiệu điều khiển từ vi xử lý đến mạch hiển thị.
Pan 2. Khi mới nạp đĩa vào, bấm lệnh play đĩa quay, máy hoạt động bình thường nhưng một vài đèn hiển thị không sáng
Máy hoạt động bình thường nhưng một vài đèn hiển thị không sáng chứng tỏ vi xử lý và mạch giải mã hiển thị hoạt động bình thường, như vậy hư hỏng có
thể ở đèn hiển thị hoặc các bus dây tín hiệu điều khiển. Tương tự như sửa chữa ở pan 1, ta tiến hành sửa chữa pan này theo các bước như sau:
Bước 1 : Kiểm tra hoạt động của các đèn hiển thị
- Ngắt nguồn cấp cho máy, dùng xung điện áp (có thể lấy từ VOM) kích thử các đèn kiểm tra xem có sáng không.
- Nếu đèn không sáng → đèn bị hỏng → thay đèn mới tương đương.
Bước 2 : Kiểm tra các bus dây tín hiệu - Tháo các bus dây ra sau đó cắm lại.
- Nếu đèn sáng lên chứng tỏ bus dây còn tốt .
- Nếu đèn không sáng, dùng VOM đo kiểm tra các bus dây đến đèn.
- Nếu bus dây bị đứt ta thay các bus dây mới.
Bước 3 : Kiểm tra nguồn cấp cho IC giải mã hiển thị
- Cấp nguồn vào máy, đặt máy ở chế độ phát lại, ta dò tìm chân cấp nguồn cho IC điều khiển hiển thị.
- Dùng VOM hoặc máy hiện sóng để đo các mức điện áp cấp cho IC, sau đó ta so sánh các mức điện áp đo được với các mức áp chuẩn theo sơ đồ mạch.
- Thông thường nguồn cung cấp cho các IC này là 5Vdc. Nếu mất nguồn cấp cho IC điều khiển hiển thị cũng làm cho mạch không hoạt động.
Bước 4 : Thay thế đèn hiển thị
- Khi đã thực hiện các bước sửa chữa trên nhưng đèn vẫn không hoạt động tốt ta tiến hành thay mới đèn hiển thị.
- Dùng mỏ hàn tháo đèn hiển thị cũ, lưu ý chỉnh mỏ hàn ở nhiệt độ cao lấy đèn nhanh ra khỏi board, tránh làm cháy board.
- Thay đèn hiển thị mới cùng loại.
Pan 3. Khi nạp đĩa vào máy, máy hoạt động bình thường nhưng đèn hiển thị khi sáng khi không sáng.
Máy hoạt động bình thường nhưng đèn hiển thị khi sáng khi không sáng chứng tỏ vi xử lý và mạch giải mã hiển thị hoạt động bình thường, như vậy hư hỏng có thể ở bus dây tín hiệu. Ta tiến hành sửa chữa pan hư hỏng này theo các bước như sau:
Bước 1 : Kiểm tra các bus dây tín hiệu - Tháo các bus dây ra sau đó cắm lại.
- Nếu đèn sáng lên chứng tỏ bus dây còn tốt.
- Nếu đèn không sáng, dùng VOM đo kiểm tra các bus dây đến đèn.
- Nếu bus dây bị đứt ta thay các bus dây mới.
Bước 2 : Kiểm tra các mối hàn trên chân IC giải mã hiển thị
- Ngắt nguồn cấp cho máy, đo kiểm tra các đường mạch tín hiệu.
- Kiểm tra các chân IC đèn hiển thị có bị lỏng, hở mối hàn không.
- Nếu các chân hàn bị hở ta dùng mỏ hàn hàn lại.
Bước 3 : Kiểm tra nguồn cấp cho IC giải mã hiển thị
- Cấp nguồn vào máy, đặt máy ở chế độ phát lại, ta dò tìm chân cấp nguồn cho IC điều khiển hiển thị.
- Dùng VOM hoặc máy hiện sóng để đo các mức điện áp cấp cho IC, sau đó ta so sánh các mức điện áp đo được với các mức áp chuẩn theo sơ đồ mạch.
- Thông thường nguồn cung cấp cho các IC này là 5Vdc. Nếu nguồn không đủ cũng làm cho mạch hoạt động không ổn định.
Bước 4 : Kiểm tra các linh kiện trên mạch mã hiển thị
- Sau khi hoàn tất bước 3 nhưng mạch hiển thị vẫn không hoạt động tốt, ta tiếp tục kiểm tra các linh kiện liên quan với mạch.
- Các hư hỏng trên linh kiện thường xuất hiện trên các tụ điện gắn xuống mass. Các tụ hoạt động lâu ngày có thể bị hư hoặc nối tắt xuống mass gây mất nguồn, mất tín hiệu. Với cách này ta có thể thay thế một vài tụ có liên quan.
- Kiểm tra làm vệ sinh mạch sạch sẽ, có thể dùng mỏ hàn hơi sấy khô mạch nếu mạch bị ẩm.
Bước 5 : Thay thế đèn hiển thị
- Khi đã thực hiện các bước sửa chữa trên nhưng đèn vẫn không hoạt động tốt ta tiến hành thay mới đèn hiển thị.
- Dùng mỏ hàn tháo đèn hiển thị cũ, lưu ý chỉnh mỏ hàn ở nhiệt độ cao lấy đèn nhanh ra khỏi board, tránh làm cháy board.
- Thay đèn hiển thị mới cùng loại.