Chương II: XÃ HỘI VIỆT NAM TỪ NĂM 1897- 1918
II. Phong trào yêu nước trong thời kỳ chiến tranh thế giới I (1914- 1918)
1. Chính sách của thực dân Pháp ở Đông Dương trong thời chiến.
- Vơ vét sức người, sức của để phục vụ chiến tranh.
+ Nông nghiệp: Từ chuyên canh cây lúa
→ trông cây công nghiệp (thầu dầu, đậu, cao su …)
+ Tăng cường khai thác kim loại quý hiếm.
+ Bắt nhân dân ta mua công trái …
=> Đời sống nhân dân ta khổ cực → mâu thuẫn dân tộc và giai cấp gay gắt.
Giáo án Lịch sử lớp 8. Năm học 2021 - 2022
28
? Em biết gì về Nguyễn Tất Thành?
? Vì sao Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước?
? Hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Người diễn ra như thế nào?
? Tại sao Nguyễn Tất Thành không đi theo con đường cứu nước như các bậc tiền bối trước (Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh …) mà quyết định đi tìm đường cứu nước theo 1 con đường mới?
? Em có nhận xét gì về con đường và cách thức mà Nguyễn Tất Thành đã trải qua tìm đường cứu nước?
3. Những hoạt động của Nguyễn Tất Thành sau khi ra đi tìm đường cứu nước.
a. Tiểu sử và hoàn cảnh.
- Nguyễn Tất Thành: 19.5.1890, trong một gia đình trí thức yêu nước ở xã Kim Liên, Nam Đàn, Nghệ An.
b. Những hoạt động của Nguyễn Tất Thành từ 1911- 1916.
- Năm 1911: Ra đi tìm đường cứu nước.
- Từ 1911- 1916: Người qua nhiều nước ở châu Phi, châu Âu, châu Mĩ.
- Năm 1917: Người trở lại Pháp.
+ Hoạt động trong phong trào công nhân Pháp.
+ Tiếp nhận ảnh hưởng của CMT10 Nga.
=> Bước đầu hoạt động của Người mở ra chân trời mới cho cách mạng Việt Nam.
4. Củng cố.
? Trình bày đặc điểm nổi bật của phong trào yêu nước trong những năm 1914- 1918?
? Hướng đi tìm đường cứu nước của Nguyễn Ái Quốc có gì khác so với các bậc tiền bối?
5. Hướng dẫn về nhà:
- Học bài, chuẩn bị ôn tập?
6.Điềuchỉnh:
………
………
………
Ngày soạn: 10/5/2019
Ngày dạy: 8C(11/5/), 8E(13/5/2019)
Bài 31 - Tiết 51.
ÔN TẬP LỊCH SỬ VIỆT NAM TỪ 1858 - 1918 I. Mục tiêu
1. Kiến thức
- Lịch sử dân tộc thời kỳ giữa TK XIX đến chiến tranh thế giới I.
- Tiến trình xâm lược của Pháp, cuộc đấu tranh chống xâm lược của nhân dân ta, nguyên nhân thất bại của công cuộc giữ nước cuối TK XIX.
- Đặc điểm, diễn biến cơ bản của phong trào đấu tranh vũ trang trong phạm trù phong kiến.
- Bước chuyển biến của phong trào yêu nước đầu TK XIX.
2. Tư tưởng
- Củng cố lòng yêu nước, ý chí căm thù giặc. Trân trọng các tấm gương dũng cảm vì dân, vì nước, noi gương học tập cha anh.
3. Kỹ năng
- Rèn kỹ năng tổng hợp trong việc học tập môn lịch sử, kỹ năng phân tích, nhận xét, đánh giá.
II. Phương tiện dạy học;
- Chân dung các nhà yêu nước đầu TK XX: Nguyễn Ái Quốc - Văn thơ yêu nước đầu thế kỷ.
III. Tiến trình dạy học 1. Ổn định lớp
2. Kiểm tra.
Kết hợp trong giờ.
3. Bài mới.
I. Những sự kiện lịch sử chính.
1. Quá trình xâm lược Việt Nam của thực dân Pháp và cuộc đấu tranh chống xâm lược của nhân dân ta từ 1858- 1884 (lập bảng thống kê)
Thời gian Qúa trình xâm lược của thực
dân Pháp Cuộc đấu tranh của nhân dân ta 1.9.1858
T2.1959 T2.1962 T6.1867 20.11.1873 18.8.1883
- Thực dân Pháp đánh chiếm bán đảo Sơn Trà mở màn xâm lược Việt Nam.
- Pháp kéo vào Gia Định - Pháp đánh Gia Định, Định Tường, Biên Hoà, Vĩnh Long.
- Pháp chiếm 3 tỉnh miền Tây.
- Pháp đánh thành Hà Nội - Pháp đánh vào Huế.
- Ta ngăn chặn địch ở đây.
- Quân triều đình chống đỡ không nổi → ký Hiệp ước Nhâm Tuất (5.6.1862) cắt cho Pháp 3 tỉnh miền Đông Nam kỳ.
- Nhân dân 6 tỉnh Nam kỳ khởi nghĩa
- Triều đình đầu hàng, kí Hiệp ước Hác-măng rồi Patơ-nốt (6.6.1884).
Giáo án Lịch sử lớp 8. Năm học 2021 - 2022
30
2. Phong trào Cần Vương (1885- 1896) (Lập niên biểu).
Thời gian Sự kiện tiêu biểu
5.7.1885 13.7.1885 1885- 1895
- Cuộc phản công của phái chủ chiến ở kinh thành Huế.
- Vua Hàm Nghi ra chiếu Cần Vương.
- Khởi nghĩa Hương Khê → thất bại sau 10 năm tồn tại.
(Lãnh đạo; Phan Đình Phùng- Cao Thắng)
3. Phong trào yêu nước đầu Tk XX (đến năm 1918) (lập bảng).
Phong trào Chủ trương Biện pháp đấu tranh Thành phần tham - Phong trào gia
Đông Du (1905- 1909)
- Giành độc lập, xây dựng xã hội tiến bộ.
- Bạo động vũ trang để giành độc lập. Cầu viện Nhật Bản.
- Nhiều thành phần nhưng chủ yếu là thanh niên yêu nước.
- Đông kinh nghĩa thục (1907)
- Giành độc lập, xây dựng xã hội tiến bộ.
- Truyền bá tư tưởng mới, vận động chấn hưng đất nước.
- Đông đảo nhân dân tham gia nhiều tầng lớp xã - Cuộc vận hội.
động Duy Tân ở Trung kỳ (1908)
- Nâng cao ý thức tự cường để đi đến giành độc lập.
- Mở trường, diễn thuyết tuyên truyền, đả phá phong tục lạc hậu, bỏ cái cũ, học theo cái mới, cổ động mở mang công thương nghiệp.
- Đông đảo các tầng lớp nhân dân tham gia.
- Phong trào chống thuế ở Trung kỳ
- Chống đi phu, chống sưu cao thuế nặng.
- Từ đấu tranh hoà bình, phong trào dần thiên về xu hướng bạo động.
- Đông đảo các tầng lớp nhân dân tham gia, chủ yếu là nông dân.
II. Những nội dung chủ yếu.
- Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận nhóm.Nhóm 1: Vì sao thực dân Pháp xâm lược nước ta?
Nhóm 2: Nguyên nhân nước ta trở thành thuộc địa của Pháp.
Nhóm 3: Nhận xét chung về phong trào chống Pháp cuối TK XIX?
Nhóm 4: Nhận xét về phong trào yêu nước ở Việt Nam đầu TK XX?
Nhóm 5: Nêu và nhận xét về bước đầu hoạt động cứu nước của Nguyễn Tất Thành?
- Nguyên nhân sâu xa: Do sự phát triển của chủ nghĩa thực dân → nhu cầu xâm luợc thuộc địa …
- Thái độ của triều đình Huế gồm 2 phái chủ chiến và chủ hoà. → Trách nhiệm của triều đình Huế trong việc để mất nước ta vào tay Pháp.
- Quy mô rộng lớn, lực lượng tham gia đông đảo các tầng lớp nhân dân, tính chất quyết liệt.
- ……
- ……