Chương 2. ĐẶC ĐIỂM ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1. Khái quát về huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội
2.1.1. Đặc điểm tự nhiên của huyện Chương Mỹ
Chương Mỹ là một huyện nằm ở phía Tây Nam của thủ đô Hà Nội, cách trung tâm thành phố Hà Nội khoảng 20 km. Ranh giới của huyện Chương Mỹ như sau:
- Phía Bắc giáp huyện Hoài Đức và Quốc Oai - Phía Nam giáp huyện Ứng Hòa và Mỹ Đức
- Phía Đông giáp huyện Thanh Oai và quận Hà Đông - Phía Nây giáp với huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình
Trên địa bàn huyện có 2 tuyến quốc lộ chạy qua đó là quốc lộ 6A (đi các tỉnh Tây Bắc) với chiều dài 18 km và đường Hồ Chí Minh với chiều dài 16,5 km.
Chương Mỹ cũng là huyện nằm trong quy hoạch vùng thủ đô, là vùng vành đai xanh có đô thị vệ tinh Xuân Mai và đô thị sinh thái Chúc Sơn. Đây là những điều kiện thuận lợi về vị trí địa lý giúp Chương Mỹ trở thành trung tâm giao thương kinh tế giữa các tỉnh vùng Tây Bắc với vùng Đông Bắc Bộ.
Về đơn vị hành chính, huyện có 2 thị trấn và 30 xã, đó là: thị trấn Xuân Mai, thị trấn Chúc Sơn; các xã: Phụng Châu, Tiên Phương, Phú Nghĩa, Đông Phương Yên, Đông Sơn, Thủy Xuân Tiên, Thanh Bình, Trường Yên, Ngọc Hòa, Thụy Hương, Đại Yên, Trung Hòa, Tốt Động, Nam Phương Tiến, Tân Tiến, Hoàng Văn Thụ, Hữu Văn, Mỹ Lương, Quảng Bị, Hợp Đồng, Lam Điền, Hoàng Diệu, Thượng Vực, Văn Võ, Đồng Phú, Hồng Phong, Trần Phú, Đồng Lạc, Hòa Chính, Phú Nam An.
34
Hình 2.1: Bản đồ hành chính huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội 2.1.1.2. Địa hình
Chương Mỹ có địa hình vừa mang đặc trưng của vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng, vừa mang đặc trưng của vùng đồi núi bán sơn địa. Một số vùng phía Tây bắc giáp ranh với Hòa Bình và khu vực tiếp giáp với Quốc Oai, Ba Vì có địa hình đồi gò, nhưng ngay chân các vùng đồi gò này lại là cả một vùng trũng như một thung lũng của những ngọn núi cao xung quanh. Phía đông nam, nhất là vùng ven lưu vực sông lớn, là vùng đất phù sa tương tự vùng châu thổ sông Hồng. Tuy nhiên vẫn là vùng đất thấp, vì thế mà nơi đây là rốn nước của các con suối lớn từ thượng nguồn đổ về và là huyện phân lũ của Trung ương khi sức đê sông Hồng quá tải.
2.1.1.3.Khí hậu, thủy văn
Chương Mỹ nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa ẩm, một năm có bốn mùa rõ rệt. Nhiệt độ trung bình năm là 23,50C, lượng mưa trung bình năm là 1700
35
mm. Điều kiện khí hậu của huyện nhìn chung thích hợp cho sản xuất nông lâm nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và làm các dịch vụ về sản xuất nông lâm nghiệp, công nghiệp và hàng hóa.
2.1.1.4. Đất đai
Bảng 2.1: Cơ cấu sử dụng đất hu ện Chương Mỹ năm 2018
TT Chỉ ti u Diện tích
(ha)
Tỷ trọng
(%)
1 Đất nông nghiệp 16.314,67 68,73
1.1 Đất trồng lúa 9.264,55 56,79
1.2 Đất trồng cây hàng năm 1.016,61 6,23
1.3 Đất trồng cây lâu năm 3.182,91 19,51
1.4 Đất rừng phòng hộ 217,16 1,33
1.5 Đất rừng đặc dụng 42,95 0,26
1.6 Đất rừng sản xuất 40,82 0,25
1.7 Đất nuôi trồng thủy sản 1389,2 8,52
1.8 Đất nông nghiệp khác 1160,47 7,11
2 Đất phi nông nghiệp 6.958,40 29,31
2.1 Đất ở 1694,17 24,35
2.2 Đất quốc phòng, an ninh 577,7 8,30
2.3 Đất công nghiệp thương mại 190,48 2,74
2.4 Đất cơ sở sản xuất phi nông nghiệp 184,38 2,65 2.5 Đất phát triển hạ tầng cấp quốc gia, cấp tỉnh, cấp
huyện, cấp xã 2.948,89 42,38
2.6 Đất có di tích lịch sử văn hóa 52,36 0,75
2.7 Đất bãi thải, xử lý chất thải 37,63 0,54
2.8 Đất xây dựng trụ sở của tổ chức sự nghiệp 22,61 0,32
2.9 Đất tôn giáo, tín ngưỡng 78,04 1,12
2.10 Đất nghĩa trang, nghĩa địa, nhà tang lễ, nhà hỏa táng 242,93 3,49 2.11 Đất sản xuất vật liệu xây dựng, làm đồ gốm 46,36 0,67 2.12 Đất sinh hoạt cộng đồng, vui chơi, giải trí 26,62 0,38
2.13 Đất sông suối, mặt nước 835,53 12,01
2.14 Đất phi nông nghiệp khác 2,73 0,04
3 Đất chƣa sử dụng 464,67 1,96
Tổng diện tích tự nhi n 23.737,74 100,00 Nguồn: UBND huyện Chương Mỹ 2018
36
Cơ cấu sử dụng đất của huyện Chương Mỹ được thể hiện qua bảng 2.1. Qua đó ta thấy năm 2018, tổng diện tích tự nhiên của toàn huyện là 23.737,74 ha, trong đó nhóm đất nông nghiệp là 16314,67 ha chiếm 68,73%; nhóm đất phi nông nghiệp là 6958,40 ha chiếm 29,31%; nhóm đất chưa sử dụng là 464,67 chiếm 1,96%. Với lợi thế về điều kiện đất đai, huyện Chương Mỹ có đủ cơ sở để phát triển đa dạng các ngành nghề.