III. Các khoản phải thu ngắn hạn 130
7.1. Đầu tư vào công ty liên kết
Yêu cầu 1: Kế toán ghi nhận và trình bày khoản đầu tư trên Báo cáo tài chính riêng
Ghi nhận: Nợ TK 223 140.000
Có TK liên quan
Trình bày: Khoản đâu tư này được tổng hợp và trình bày trên Bảng cân đối kế toán riêng của công ty A vào ngày 31/12/2004
Chỉ tiêu “ Đầu tư vào công ty LK, LD” – Số cuối năm: 140.000
Yêu cầu 2: Hãy tính toán chỉ tiêu “ Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh” để lập Báo cáo tài chính hợp nhất của nhà đầu tư A lập cho tập đoàn:
* Tại ngày mua, công ty A phải xác định:
- Giá gốc mua khoản đầu tư là: 140.000 - Giá trị ghi sổ của 40% tài sản
thuần có thể xác định được là: 40%x(320.000-70.000) = 100.000
- Chênh lệch: 40.000
* Lợi thế thương mại: Chênh lệch giữa giá gốc mua khoản đầu tư là 140.000 với 40% của tài sản thuần có thể xác định được theo giá trị hợp lý ((400.000 - 70.000) x 40% = 132.000) là 8.000.
99
Bài tập Kế toán Quản trị nâng cao TS. Mai Ngọc Anh - HVTC
* Cuối năm, khi lập Báo cáo tài chính hợp nhất, Công ty A phân bổ khoản chênh lệch giữa giá trị hợp lý và giá trị ghi sổ của TSCĐ và phân bổ lợi thế thương mại như sau:
Sổ theo dõi phân bổ
các khoản chênh lệch phát sinh khi mua khoản đầu tư vào công ty liên kết
Nội dung phân bổ
Tổng số Thời gian
phân bổ 2004 2005 2006 ………
- Chênh lệch giữa giá trị HL và giá trị GS của TSCĐ - Lợi thế thương mại
32.000
8.000
10 năm
10 năm
3.200
800
3.200
800
3.200
800
Tổng số phân bổ hàng năm 4.000 4.000 4.000
Trong năm 2004, công ty B có lợi nhuận sau thuế là 20.000, công ty A phải phản ánh phần lợi nhuận hoặc lỗ của mình trong công ty liên kết trên BCTC hợp nhất như sau:
Phần lợi nhuận hoặc lỗ
của công ty A trong công ty = 40%x 20.000 = 8.000 liên kết B trong năm 2004
Tổng số điều chỉnh tăng lợi nhuận
chưa phân phối và giá gốc khoản đầu tư = 8.000 – 4.000 = 4.000 trong công ty liên kết A trong năm 2004
Bảng xác định phần lợi nhuận hoặc lỗ trong công ty liên kết Công ty liên kết B
100
Bài tập Kế toán Quản trị nâng cao TS. Mai Ngọc Anh - HVTC
Năm 2004
STT Nội dung điều chỉnh Năm nay Năm trước
1 Phần lợi nhuận hoặc lỗ trong công ty liên kết 8.000 2 Phân bổ chênh lệch giữa giá trị hợp lý và giá trị
ghi sổ TSCĐ.
(3.200)
3 Phân bổ lợi thế thương mại (800)
4 Lợi nhuận, cổ tức được chia đã nhận -
Cộng các khoản điều chỉnh 4.000
- Sau khi xác định được tổng số điều chỉnh tăng lợi nhuận chưa phân phối và giá gốc khoản đầu tư trong công ty liên kết A trong năm 2004, ghi vào bảng các bút toán điều chỉnh để hợp nhất:
Nợ chỉ tiêu “Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh”: 4.000
Có chỉ tiêu “Phần lãi or lỗ trong công ty liên kết, liên doanh: 4.000.
- Đồng thời kết chuyển từ chỉ tiêu “ Lợi nhuận sau thuế TNDN” trên báo cáo kết quả kinh doanh hợp nhất sang chỉ tiêu “Lợi nhuận chưa phân phối” trên Bảng cân đối kế toán hợp nhất, bút toán:
Nợ Chỉ tiêu “ Lợi nhuận sau thuế TNDN” 4.000
Có chỉ tiêu “Lợi nhuận chưa phân phối” 4.000
Bút toán kết chuyển này được thực hiện tổng hợp cho tất cả các trường hợp điều chỉnh khi lập Báo cáo tài chính hợp nhất.
Lưu ý: Trình bày theo cách khác
101
Bài tập Kế toán Quản trị nâng cao TS. Mai Ngọc Anh - HVTC
1. Trên Báo cáo tài chính riêng của công ty A, các nghiệp vụ trên được ghi nhận và trình bày như thế nào.
1/1/2004, công ty A ghi nhận khoản đầu tư
Nợ TK 223 140.000
Có Liên quan
31/12/2004, trên báo cáo tài chính riêng (Bảng cân đối kế toán) của công ty A, trình bày như sau:
Chỉ tiêu : Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh” Số cuối năm: 140.000.
2. Hãy tính toán chỉ tiêu “ Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh” để lập Báo cáo tài chính hợp nhất của nhà đầu tư A lập cho tập đoàn ?
- Sử dụng số liệu trên BCTC riêng của công ty A: Chỉ tiêu “...” 140.000 + Tính toán và phân bổ lợi thế thương mại:
140.000 – 40%(400.000 – 70.000) = 8.000
- Phân bổ lợi thế thương mại để điều chỉnh cho năm N: 8.000/10 = 800 (Điều chỉnh giảm)
+ Xác định và phân bổ chênh lệch giá trị hợp lý của TSCĐ
Chênh lệch giá trị hợp lý và giá trị ghi sổ = 270.000 – 190.000 = 80.000 Phần SH của công ty A trong chênh lệch này = 80.000 x 40% = 32.000 - Xác định phần chênh lệch được điều chỉnh năm N = 32.000/10 = 3.200 (giảm) + Phần sở hữu của công ty A trong lợi nhuận của B
= 20.000 x 40% = 8.000 (điều chỉnh tăng)
+ Tổng hợp các khoản điều chỉnh khi áp dụng phương pháp vốn chủ SH 102
Bài tập Kế toán Quản trị nâng cao TS. Mai Ngọc Anh - HVTC 8.000 – 800 – 3.200 = 4.000
Nợ chỉ tiêu “Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh”: 4.000
Có chỉ tiêu “Phần lãi or lỗ trong công ty liên kết, liên doanh: 4.000.
- Đồng thời kết chuyển từ chỉ tiêu “ Lợi nhuận sau thuế TNDN” trên báo cáo kết quả kinh doanh hợp nhất sang chỉ tiêu “Lợi nhuận chưa phân phối” trên Bảng cân đối kế toán hợp nhất, bút toán:
Nợ Chỉ tiêu “ Lợi nhuận sau thuế TNDN” 4.000
Có chỉ tiêu “Lợi nhuận chưa phân phối” 4.000
Bút toán kết chuyển này được thực hiện tổng hợp cho tất cả các trường hợp điều chỉnh khi lập Báo cáo tài chính hợp nhất.
Giả sử năm 2005
Công ty B có lợi nhuận là 30.000, các tình hình khác không thay đổi
Yêu cầu: Tính toán, ghi nhận để lập chỉ tiêu liên quan trên BCTC hợp nhất lập 31/12/2005 3. Sử dụng chi tiêu “....” trên BCTC riêng của A: 140.000
4. Ghi nhận các khoản đã điều chỉnh để lập BCTC HN những năm trước (144.000 – 140.000) = 4.000
Nợ chỉ tiêu “Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh”: 4.000 Có chỉ tiêu “Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối”: 4.000.
3. Phần SH của A trong LN của B năm 2005
= 30.000 x 40% = 12.000
Phân bổ lợi thế TM: 800 (giảm) Phân bổ CL…. 3.200 (giảm)
103
Bài tập Kế toán Quản trị nâng cao TS. Mai Ngọc Anh - HVTC
Tổng hợp các khoản điều chỉnh năm 2005 = 12.000 – 800 -3.200 = 8.000 Nợ chỉ tiêu “Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh”: 8.000
Có chỉ tiêu “Phần lãi or lỗ trong công ty liên kết, liên doanh: 8.000.
7.2. Đầu tư vào cơ sở kinh doanh đồng kiểm soát
Yêu cầu 1: Trên Báo cáo tài chính riêng của công ty SH
* Ghi nhận khoản đầu tư vào ...
Nợ TK 222 500.000
Có TK liên quan
* 31/12/2004, trên BCTC riêng của công ty SH trình bày Chi tiêu “...”, số cuối năm: 500.000
* Nợ TK 138 20.000
Có TK 515
* Nợ TK 111,11210.000 Có TK 138
Yêu cầu 2: Để lập báo cáo tài chính hợp nhất:
Trong trường hợp này khi lập báo cáo tài chính hợp nhất khoản mục đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh của Công ty cổ phần SH được điều chỉnh như sau:
- Sử dụng chi tiêu “....” trên BCTC riêng của SH: 500.000 - Các khoản điều chỉnh trên sổ kế toán hợp nhất
1. Xác định phần lợi ích tương ứng của Công ty cổ phần sản xuất xi măng SH từ kết quả hoạt động kinh doanh năm 2004 trong Công ty Liên doanh sản xuất bao bì BM là:
50% x 90.000 = 45.000
Trừ đi lợi nhuận đã thông báo từ liên doanh: 45.000 - 20.000 = 25.000 Phản ánh lợi nhuận trong cơ sở kinh doanh đồng kiểm soát:
Nợ Chỉ tiêu “Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh”: 25.000
Có chỉ tiêu “Phần lãi or lỗ trong công ty liên kết, liên doanh 25.000 104
Bài tập Kế toán Quản trị nâng cao TS. Mai Ngọc Anh - HVTC
2. Phản ánh phần sở hữu của bên góp vốn liên doanh đối với các khoản thay đổi nguồn vốn chủ sở hữu nhưng không được phản ánh trên Báo cáo kết quả kinh doanh:
Nợ khoản mục “Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh”: 5.000 Có khoản mục “Chênh lệch đánh giá lại tài sản”: 5.000 3. Điều chỉnh ảnh hưởng do việc áp dụng chính sách kế toán khác của Công ty Liên doanh:
50% x 30.000 = 15.000
+ Ghi Nợ khoản mục “Phần lãi or lỗ trong công ty liên kết, liên doanh”:15.000 + Ghi Có khoản mục “ Đầu tư vào công ty liên kết, liên doanh”: 15.000
4. Đồng thời kết chuyển từ chỉ tiêu “ Lợi nhuận sau thuế TNDN” trên báo cáo kết quả kinh doanh hợp nhất sang chỉ tiêu “Lợi nhuận chưa phân phối” trên Bảng cân đối kế toán hợp nhất, bút toán:
Nợ Chỉ tiêu “ Lợi nhuận sau thuế TNDN” 10.000
Có chỉ tiêu “Lợi nhuận chưa phân phối” 10.000
Vấn đề 9
Chủ đề: Kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp Tham khảo: Chuẩn mực 17, QĐ15, TT 161...