ÔN TẬP TỔNG HỢP
TIẾT 2: LUYỆN TẬP VIẾT ĐOẠN VĂN CHỨNG MINH
A. Hệ thống các kiến thức đã học. ( 10 phút)
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt.
Gv yêu cầu hs nhắc lại yêu cầu đối với đoạn văn chứng minh.
I.Lí thuyết.
*Quy trình triển khai một đoạn văn chứng minh.
- Xác định luận điểm cho đoạn văn.
-Lựa chọn cách triển khai đoạn văn -Dự định số luận cứ sử dụng.
-Triển khai thành đoạn văn.
*Lưu ý khi viết đoạn văn:
+ Khi viết một đoạn văn cần hình dung đoạn văn đó nằm ở chỗ nào của bài văn, có thế mới viết được phần chuyển đoạn + Cần cơ cấu chủ đề nêu rõ luận điểm của đoạn văn, các ý, các câu trong đoạn văn phải tập trung làm rõ luận điểm.
+ Các lí lẽ ( và dẫn chứng) phải được sắp xếp hợp lý để quá trình lập luận chứng minh được thực sự rõ ràng và mạch lạc.
+ Có thể trình bày theo cách diễn dịch hoặc quy nạp.
B: Luyện tập ( 35 phút)
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt Bài tập 1:
Đề bài: Chứng minh rằng "văn chương luyện những tình cảm ta sẵn có"
Hs đọc đề bài.
-Để viết được đoạn văn này, điều đầu tiên chúng ta phải làm gì? (Xđ luận điểm cho đv).
-Vậy luận điểm của đv này là gì?
-Em dự định sẽ triển khai đv theo cách nào? (Triển khai theo cách diễn dịch).
-Thế nào là diễn dịch? (Nêu luận điểm trước rồi mới dùng d.c và lí lẽ để chứng minh)
-Để chứng minh cho luận điểm trên, em cần bao nhiêu lụân cứ giải thích, bao nhiêu luận cứ thực tế? (Cần 2 luận cứ giải thích và 4 luận cứ thực tế).
-Đó là những luận cứ nào?
Bài 1:
*Đề bài: Chứng minh rằng "văn chương luyện những tình cảm ta sẵn có".
-Luận điểm: Văn chương luyện cho ta những tình cảm ta sẵn có.
+Luận cứ giải thích: Văn chương có nội dung tình cảm.
Văn chương có tác dụng truyền cảm.
+Luận cứ thực tế: Ta tìm được tình cảm thực tế qua các bài văn đã học:
Cổng trường mở ra: Nhớ lại tình cảm ngày đầu tiên đi học.
-Gv hướng dẫn hs cách viết đoạn văn.
Bài tập 2:
Đề bài: Chứng minh rằng bảo vệ môi trường thiên nhiên là bảo vệ cuộc sống của chúng ta.
? Xác định luận điểm chính của đề bài trên?
Mẹ tôi: Nhớ lại những lỗi lầm với mẹ.
Một thứ quà của lúa non : Cốm: Nhớ lại một lần ăn cốm.
Mùa xuân của tôi: Nhớ lại một ngày tế cở quê hương.
*Viết đoạn văn:
Nói đến ý nghĩa văn chương, người ta hay nói đến: "Văn chương luyện những tình cảm ta sẵn có".Nội dung của văn chương bao giờ cũng là tình cảm của nhà văn đối với cuộc sống. Khi đã thành văn, tình cảm nhà văn truyền đến người đọc, tạo nên sự đồng cảm và làm phong phú thêm các tình cảm ta đã có. Qua bài “ Cổng trường mở ra ”, em thấy yêu thương hơn những ngôi trường đã học, thấy mình cần phải có trách nhiệm hơn trong học tập và càng biết ơn các thầy cô giáo đã không quản ngày đêm dạy dỗ chúng em nên người. Em đã có lần phạm lỗi với mẹ. Bức thư của người bố gửi cho Enn- ri-cô trong bài “ Mẹ tôi” đã làm cho em nhớ lại các lần phạm lỗi với mẹ mà em không biết xin lỗi mẹ. Em đã có lần được ăn cốm, nhưng sau khi học bài
“ Một thứ quà của lúa non : Cốm”, em mới cảm thấy lần ấy, em thực sự chưa biết thưởng thức cốm. Ai cũng đã sống qua những ngày tết trong khung cảnh tình cảm gia đình, nhưng sao bài “ Mùa xuân của tôi” làm em ước ao trở lại Hà Nội một cách xốn xang, khi em nghĩ rằng từ lâu em đã không có 1 tình cảm quê hương sâu nặng như trong bài văn dù em là người Hà Nội. Tóm lại văn chương có tác động rất lớn đến tình cảm con người, nó làm cho cuộc sống của con người trở nên tốt đẹp hơn.
Bài tập 2:
-Luận điểm chính : Tác dụng của việc bảo vệ môi trường thiên nhiên là bảo vệ cuộc sống của con người.
Luận điểm chính : Tác dụng của việc bảo vệ môi trường thiên nhiên là bảo về cuộc sống của con người .”
? Em sẽ triển khai đề bài trên bằng cách nào ? ( trình bày theo kiểu diễn dịch )
? Để chứng cho luận điểm trên em cần đưa ra những luận cứ nào ?
GV hướng dẫn học sinh viết đoạn văn trên cơ sở đã phân tích.
-Luận cứ 1: Giải thích thế nào là môi trường.
-Luận cứ 2: Nguyên nhân và những ảnh hưởng của môi trường đối với đời sống chúng ta.
Luận cứ 3: Giải pháp.
*Viết đoạn văn:
Môi trường có ảnh hưởng rất lớn đến đời sống và sức khỏe của cộng đồng nhưng hiện nay môi trường đang bị đe dọa một cách nghiêm trọng do chính bàn tay của con người. Vì vậy mỗi chúng ta cần ý thức và hiểu được rằng: bảo vệ môi trường là bảo vệ cuộc sống của chúng ta.Vậy chúng ta nên hiểu môi trường là gì ? Môi trường là những gì xung quanh cuộc sống của chúng ta bao gôm như đất, nước, không khí… Thật vậy! Môi trường có một mối quan hệ mật thiết tới cuộc sống con người. Những cánh rừng bạt ngàn như những lá phổi xanh khổng lồ đem lại bầu không khí trong lành cho con người.
Không những thế rừng còn che chắn bão lũ, là nơi trú ngụ của những loài động vật quý hiếm. Vậy mà giờ đây rừng đang bị chính bàn tay con người tàn phá một cách không thương tiếc dẫn đến thiên tai, lũ lụt xảy ra ngày càng nghiêm trọng dẫn đến bao cảnh đau lòng. Bên cạnh đó, nguồn nước cũng đang bị ô nhiễm nghiêm trọng bởi các chất thải từ các nhà máy dẫn đến cá chết hàng loạt nguồn nước sinh hoạt không được đảm bảo dẫn đến nhiều bệnh nguy hiểm cho con người. Ở các thành phố lớn dân cư đông đường xá cầu cống xuống cấp lượng xe cộ nhiều nên không khí cũng bị ô nhiễm nặng tai nạn giao thông ngày càng nhiều đã cướp đi bao nhiêu sinh mạng…Từ những vấn đề nêu trên đã giúp chúng ta hiểu rõ môi trường có ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe của
cộng đồng nói chung và sự sống của con người nói riêng. Từng ngày từng giờ môi trường đang lên tiếng kêu cứu. Vậy mỗi chúng ta phải làm gì để bảo vệ ngôi nhà chung của chúng ta? Có rất nhiều biện pháp để giữ gìn môi trường xanh - sạch đẹp. Là học sinh, chúng ta có thể cùng chung tay trồng cây, gây rừng, trồng cây quanh khu vực sinh sống. Hàng ngày, chúng ta và người thân hãy cùng nhau thu gom rác thải, đổ rác đúng nơi quy định, tái chế rác thải, xử lí chất thải độc hại trước khi thải ra môi trường. Bên cạnh đó, chúng ta nên tích cực hưởng ứng ngày môi trường thế giới….Tóm lại môi trường có ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe cộng đồng. Vậy nên chúng ta phải có ý thức giữ gìn môi trường sống. Là học sinh chúng ta hãy có ý thức trồng thêm cây xanh, giữ gìn vệ sinh trường lớp. Làm được như vậy là chúng ta đã góp phần bảo vệ được cuộc sống của chính mình.