Tổ chức thực hiện kế hoạch, chính sách pháp luật về khoáng sản

2.2 Thực trạng quản lý Nhà nước về khoáng sản tại sở Tài nguyên và Môi trường Bình Định giai đoạn 2020 – 2022

2.2.2 Tổ chức thực hiện kế hoạch, chính sách pháp luật về khoáng sản

2.2.2.1 Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về khoáng sản

- Trên cơ sở quy định pháp luật về khoáng sản và các văn bản quy phạm pháp luật, chỉ đạo điều hành của UBND tỉnh, Sở Tài nguyên và Môi trường phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức tập huấn các quy định về khoáng sản, nhất là công tác bảo vệ khoáng sản chưa khai thác và trách nhiệm của chính quyền địa phương, với nhiều hình thức khác nhau như: phối hợp với báo, đài phát thanh truyền hình, thông qua cổng thông tin điện tử của tỉnh, hội nghị giao ban với các Phòng Tài nguyên và Môi trường, biên soạn tài liệu để hướng dẫn thực hiện.

Song song với việc tuyên truyền về chính sách pháp luật về khoáng sản, Sở Tài nguyên và Môi trường cùng với các cơ quan chức năng của tỉnh và chính quyền địa

phương tiếp tục thực hiện nghiêm Chỉ thị số 17/CT-UBND ngày 27/9/2017 và Quyết định số 26/2019/QĐ-UBND ngày 05/7/2019 của UBND tỉnh, trong đó có nội dung: Tăng cường tuyên truyền pháp luật về bảo vệ tài nguyên khoáng sản, vận động nhân dân tích cực tham gia giám sát, phát hiện, tố giác với chính quyền địa phương về các hành vi vi phạm pháp luật trong hoạt động khai thác, vận chuyển khoáng sản, có cam kết không cho khai thác đất (đất đồi, đất ruộng) thuộc quyền sử dụng đất của mình khi chưa được UBND tỉnh cho phép. Qua đó, Sở Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp với các ngành và

UBND các huyện, thị xã, thành phố kiểm tra, xử lý và chấn chỉnh tình hình khai thác khoáng sản trái phép tại một số địa phương theo phản ánh của báo chí và người dân qua đường dây nóng.

2.2.2.2 Công tác cấp phép hoạt động khoáng sản

Việc tiếp nhận và trả kết quả được thực hiện tại Trung tâm Dịch vụ Hành chính công tỉnh Bình Định. Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có 132 giấy phép khai thác khoáng sản do UBND tỉnh cấp còn hiệu lực và hoạt động, trong đó đá làm VLXD (kể cả đá xay nghiền và đá làm VLXD TT có thu hồi đá khối) có 62 mỏ, cát làm khuôn đúc 02 mỏ, cát nhiễm mặn 01 mỏ, cát sỏi lòng sông có 41 mỏ, đất san lấp 26 mỏ, đất sét 01 mỏ.

Ngoài ra, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã cấp 09 giấy phép còn hiệu lực (trong đó đá granite 03 GP, titan 05 GP, nước khoáng 01 GP).

Trong năm 2021, đã tham mưu UBND tỉnh cấp 30 giấy phép khai thác khoáng sản;

15 giấy phép gia hạn, 16 giấy phép thăm dò khoáng sản; 10 Quyết định phê duyệt trữ lượng khoáng sản, 12 Quyết định thu hồi giấy phép khai thác khoáng sản và 01 Quyết định cho phép trả lại một phần diện tích khu vực khai thác khoáng sản; 02 giấy xác nhận khai thác khoáng sản trong khu vực có đầu tư xây dựng công trình; 04 Quyết định điều chỉnh giấy phép khai thác và 04 Quyết định chuyển nhượng giấy phép khai thác.

Trong thời gian qua, Sở Tài nguyên và Môi trường đã tăng cường công tác kiểm tra hoạt động khai thác khoáng sản. Qua kết quả kiểm tra cho thấy hầu hết các doanh nghiệp chấp hành theo đúng quy định của giấy phép khai thác; công tác bảo vệ môi trường được ngày càng được quan tâm, chú trọng; các doanh nghiệp đã đầu tư xây dựng các công trình xử lý môi trường. Phần lớn các doanh nghiệp khai thác đá ốp lát đã đầu tư nhà máy chế biến khoáng sản để nâng cao giá trị khoáng sản. Hoạt động khai thác khoáng sản của tỉnh dần dần đi vào chiều sâu, quy mô công nghiệp được thay thế khai thác nhỏ lẻ góp phần làm tăng giá trị khoáng sản, tạo nguồn thu cho ngân sách, giải quyết việc làm cho lao động, góp phần vào việc phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Khai thác đá khối làm đá ốp lát đạt khoảng 120.000m3/năm (đạt 50% công suất cấp phép), đáp ứng khoảng 30% nhu cầu nguyên liệu cho hơn 70 nhà máy chế biến đá đá ốp lát, để gia tăng giá trị khoáng sản, tạo thế mạnh của địa phương về ngành khai thác, chế biến đá. Khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường (đá xay nghiền, cát xây dựng) đã tạo ra các sản phẩm (cát đạt khoảng 500.000m3/năm, đá xay nghiền đạt khoảng 1,3 triệu m3/năm) đáp ứng phục vụ nhu cầu về vật liệu xây dựng để thi các công trình xây dựng tại địa phương. Khai thác đất san lấp, mặc dù đóng góp vào giá trị công nghiệp khai khoáng không lớn, nhưng đã tạo ra sản phẩm khoảng 1,2 triệu m3/năm, phục vụ nhu cầu đất để thi công các công trình trọng điểm của tỉnh, góp phần xây dựng cơ sở hạ tầng trên địa bàn tỉnh Bình Định.

Đến nay, Sở Tài nguyên và Môi trường đã chủ trì tính và trình UBND tỉnh Bình Định ban hành 249 quyết định phê duyệt tiền cấp quyền khai thác khoáng sản với tổng số tiền phải nộp gần 727 tỷ đồng, các doanh nghiệp đã nộp khoảng 200 tỷ đồng, số tiền còn lại nộp cho các năm tiếp theo.

Riêng trong năm 2021, đã tham mưu UBND tỉnh ban hành 15 quyết định phê duyệt tiền cấp quyền khai thác khoáng sản và 16 giấy phép khai thác khoáng sản có lồng ghép tiền cấp quyền với tổng số tiền phải nộp hơn 20,8 tỷ đồng. Xác định số tiền cấp quyền các doanh nghiệp phải nộp năm 2021 (đối với các quyết định phê duyệt tiền cấp quyền trước năm 2021 mà doanh nghiệp phải nộp hàng năm) với tổng số tiền hơn 27 tỷ đồng.

Ngoài ra, các doanh nghiệp đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng cho địa phương trong khai thác khoáng sản ước khoảng 7 tỷ/năm.

Giá trị công nghiệp khai khoáng trên địa bàn tỉnh năm 2021 ước đạt 864 tỷ đồng (chiếm 1,1% ), nguồn thu cho ngân sách nhà nước từ khai thác khoáng sản năm 2021 ước đạt 200 tỷ đồng. Chỉ số sản xuất ngành công nghiệp khai khoáng giảm 1,66% so với năm 2020 do ảnh hưởng bỡi dịch Covid-19.

2.2.2.3 Công tác thu tiền cấp quyền khai thác khoáng sản

Đến nay, Sở Tài nguyên và Môi trường đã chủ trì tính và trình UBND tỉnh Bình Định ban hành 213 quyết định phê duyệt tiền cấp quyền khai thác khoáng sản với tổng số tiền phải nộp gần 500 tỷ đồng, đến nay đã nộp 170 tỷ đồng (riêng năm 2020 nọp 75 tỷ đồng), số tiền còn lại nộp cho các năm tiếp theo.

2.2.2.4 Công tác bảo vệ khoáng sản chưa khai thác

Căn cứ Luật Khoáng sản, Nghị định số 158/2016/NĐ-CP ngày 29/11/2016 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Khoáng sản và Chỉ thị số 17/CT-UBND ngày 27/9/2017 của UBND tỉnh về việc tăng cường quản lý và chấn chỉnh tình hình hoạt động khoáng sản trên địa bàn tỉnh Bình Định, Sở Tài nguyên và Môi trương đã có văn bản hướng dẫn UBND các huyện lập Phương án bảo vệ khoáng sản chưa khai thác theo Điều 18 Nghị định 158/2016/NĐ-CP ngày 29/11/2016 của Chính phủ và Dự toán chi phí thực hiện bảo vệ khoáng sản chưa khai thác theo quy định tại Thông tư số 136/2017/TT-BTC ngày 22/12/2017 của Bộ Tài chính quy định lập, quản lý sử dụng kinh phí chi hoạt động kinh tế đối với các nhiệm vụ chi về tài nguyên môi trường và Quyết định số 28/2018/QĐ-UBND ngày 20/07/2018 của UBND tỉnh quy định một số mức chi và tỷ lệ chi phí quản lý chung trong hoạt động kinh tế đối với các nhiệm vụ chi về tài nguyên môi trường trên địa bàn tỉnh Bình Định. Hiện nay, một số địa phương trên địa bàn tỉnh đã hoàn thành việc xây dựng phương án bảo vệ khoáng sản chưa khai thác trên địa bàn để thực hiện.

2.2.2.5 Công tác tổ chức đấu giá quyền khai thác khoáng sản

Thực hiện theo Nghị định số 22/2012/NĐ-CP ngày 26/3/2012 của Chính phủ quy định về đấu giá quyền khai thác khoáng sản và Quyết định số 16/2016/QĐ-UBND ngày 03/02/2016 quy định về đấu giá quyền khai thác khoáng sản trên địa bàn tỉnh Bình Định, hằng năm Sở Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp với các sở và chính quyền địa phương khảo sát các mỏ khoáng sản để trình UBND ban hành Kế hoạch đấu giá quyền khai thác khoáng sản.

Đến nay, đã tổ chức đấu giá thành công 42 mỏ khoáng sản (21 mỏ cát sông, 03 mỏ cát tô, 01 mỏ cát khuôn đúc, 11 mỏ đất vụ san lấp, 03 mỏ đất sét và 03 mỏ đá xây dựng) số tiền thu được từ việc đấu giá quyền khai thác khoáng sản hơn 53 tỷ đồng (chưa tính đến các khoản nghĩa vụ tài chính liên quan khác như thuế tài nguyên, phí bảo vệ môi trường, thuê đất, đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng…).

2.2.2.6 Công tác cấp phép khai thác khoáng sản

Việc cấp phép thăm dò, khai thác khoáng sản được tiếp nhận và trả kết quả được thực hiện tại Trung tâm Dịch vụ Hành chính công tỉnh (từ ngày 01/4/2020). Trong thời

gian qua, việc tiếp nhận hồ sơ và giải quyết TTHC trong lĩnh vực khoáng sản và trả kết quả trước hạn cho tổ chức, cá nhân (không có hồ sơ chậm trễ).

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có 137 giấy phép khai thác khoáng sản do UBND tỉnh cấp còn hiệu lực và hoạt động, trong đá làm VLXD Tông thường 26 GP đá làm VLXD TT có thu hồi đá khối có 28 GP, cát làm khuôn đúc 02 GP, cát nhiễm mặn 01 GP, cát sỏi lòng sông có 41 GP, đất san lấp 36 GP, đất sét 03 GP.

Ngoài ra, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã cấp 09 giấy phép còn hiệu lực (trong đó đá granite 03 GP, titan 05 GP, nước khoáng 01 GP).

Trong năm 2021, đã tham mưu UBND tỉnh cấp 30 giấy phép khai thác khoáng sản;

15 giấy phép gia hạn, 16 giấy phép thăm dò khoáng sản; 10 Quyết định phê duyệt trữ lượng khoáng sản, 12 Quyết định thu hồi giấy phép khai thác khoáng sản và 01 Quyết định cho phép trả lại một phần diện tích khu vực khai thác khoáng sản; 02 giấy xác nhận khai thác khoáng sản trong khu vực có đầu tư xây dựng công trình; 04 Quyết định điều chỉnh giấy phép khai thác và 04 Quyết định chuyển nhượng giấy phép khai thác.

Trong thời gian qua, Sở Tài nguyên và Môi trường đã tăng cường công tác kiểm tra hoạt động khai thác khoáng sản. Qua kết quả kiểm tra cho thấy hầu hết các doanh nghiệp chấp hành theo đúng quy định của giấy phép khai thác; công tác bảo vệ môi trường được ngày càng được quan tâm, chú trọng; các doanh nghiệp đã đầu tư xây dựng các công trình xử lý môi trường. Phần lớn các doanh nghiệp khai thác đá ốp lát đã đầu tư nhà máy chế biến khoáng sản để nâng cao giá trị khoáng sản. Hoạt động khai thác khoáng sản của tỉnh dần dần đi vào chiều sâu, quy mô công nghiệp được thay thế khai thác nhỏ lẻ góp phần làm tăng giá trị khoáng sản, tạo nguồn thu cho ngân sách, giải quyết việc làm cho lao động, góp phần vào việc phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Khai thác đá khối làm đá ốp lát đạt khoảng 120.000m3/năm (đạt 50% công suất cấp phép), đáp ứng khoảng 30% nhu cầu nguyên liệu cho hơn 70 nhà máy chế biến đá đá ốp lát, để gia tăng giá trị khoáng sản, tạo thế mạnh của địa phương về ngành khai thác, chế biến đá. Khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường (đá xay nghiền, cát xây dựng) đã tạo ra các sản phẩm (cát đạt khoảng 500.000m3/năm, đá xay nghiền đạt khoảng 1,3 triệu m3/năm) đáp ứng phục vụ nhu cầu về vật liệu xây dựng để thi các công trình xây dựng tại địa phương. Khai thác đất san lấp, mặc dù đóng góp vào giá trị công nghiệp khai khoáng không lớn, nhưng đã tạo ra sản phẩm khoảng 1,2 triệu m3/năm, phục vụ nhu cầu đất để thi công các công trình trọng điểm của tỉnh, góp phần xây dựng cơ sở hạ tầng trên địa bàn tỉnh Bình Định.

Đến nay, Sở Tài nguyên và Môi trường đã chủ trì tính và trình UBND tỉnh Bình Định ban hành 249 quyết định phê duyệt tiền cấp quyền khai thác khoáng sản với tổng số

tiền phải nộp gần 727 tỷ đồng, các doanh nghiệp đã nộp khoảng 200 tỷ đồng, số tiền còn lại nộp cho các năm tiếp theo.

Riêng trong năm 2021, đã tham mưu UBND tỉnh ban hành 15 quyết định phê duyệt tiền cấp quyền khai thác khoáng sản và 16 giấy phép khai thác khoáng sản có lồng ghép tiền cấp quyền với tổng số tiền phải nộp hơn 20,8 tỷ đồng. Xác định số tiền cấp quyền các doanh nghiệp phải nộp năm 2021 (đối với các quyết định phê duyệt tiền cấp quyền trước năm 2021 mà doanh nghiệp phải nộp hàng năm) với tổng số tiền hơn 27 tỷ đồng.

Ngoài ra, các doanh nghiệp đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng cho địa phương trong khai thác khoáng sản ước khoảng 7 tỷ/năm.

Giá trị công nghiệp khai khoáng trên địa bàn tỉnh năm 2021 ước đạt 864 tỷ đồng (chiếm 1,1% ), nguồn thu cho ngân sách nhà nước từ khai thác khoáng sản năm 2021 ước đạt 200 tỷ đồng. Chỉ số sản xuất ngành công nghiệp khai khoáng giảm 1,66% so với năm 2020 do ảnh hưởng bỡi dịch Covid-19.