Trước khi Khổng Giáo được xem là một tụghi thức thờ cúng của quốc gia. Đạo
Khổng đã tồn tại qua nhiều cuộc đàn áp
không thương xót của triều đại nhà Tần
(221-206 trước CN), Hoàng đế thứ nhất của
đời Tân đã ra lệnh đốt bỏ các kinh sách
của Khổng giáo và hành hình các học gia
ở bức hình trên vào cuối thế kỷ 18.
hi nhà Tần thống nhất Trung Quốc năm 221 trước CƠN, nó cũng chấm dứt một thời đại có nhiều trường phái tư tưởng tranh giành ảnh hưởng chính trị. Hoàng đế nhà Tần đầu tiên, Tần Thúy Hoàng, hỗ trợ trường phái Hiện Thực, tán dương sự tập trung quyển lực và sự giàu sang dưới sự điều khiển của một nhà nước trung ương. Ông ta lo lắng về những chư hầu vừa mới bị chỉnh phục sẽ tạo ra một sự phục hồi trở lại, và muốn đập tắt bất cứ sự chống đối nào với chủ nghĩa Hiện Thực do những người theo đạo Khổng, Mặc Dịch và những trường phái khác trước đây đã từng có thanh thế. Vị tướng quốc tham vọng của ông, Lý Tư, người đã từng là môn sinh của Tuân Tử cổ vũ cho việc cấm chỉ tất cả các trường phái cạnh tranh, đốt tất cả những sách vở của họ, ngoài một số bản sách nào đó được giữ lại cho các vị thầy của triểu đình và các tác phẩm vẻ nông nghiệp, chiêm tỉnh và y học. Lệnh này bao gồm luôn cả Ngũ Kinh cũng như lịch sử của các chư hầu đối nghịch.
198
Hoàng dé nhà Tần chấp thuận lời đề nghị của Lý Tư và vào năm 213 trước CN đã ra chiếu chỉ thi hành lệnh. Bất cứ ai không phục tùng mệnh lệnh đều bị thích tự trên mật và bị đày đi biên giới xây dựng Vạn Lý Trường Thành. Mặc dù có những biện pháp hà khắc, tuy thế những cuốn sách này vẫn thoát khỏi mạng lưới này, kể luôn một số kinh điển, được người ta phát hiện nhiều năm sau khi chúng được cất dấu trong những vách tường ở căn nhà xưa của Khống Tử. Người Trung Quốc cũng thường học thuộc lòng các kinh sách này và rồi có thể sao chép lại chúng khi triều đại nhà Tan sụp đổ.
Mặc dù sự cai trị của nhà Tần hết sức nghiệt ngã và tàn ác, nó đã thành công trong việc phá vỡ quyển lực của các giai cấp quí tộc ngày xưa bằng cách thiết lập một hệ thống tự đo, các quan lại được chỉ định trêncơ bản ở sự đóng góp của họ cho đất nước hơn là kế nghiệp địa vị. Nó cũng chia đất nước thành những khu vực hành chính, các thống đốc được trung ương bổ nhiệm. Đây là sự mở đầu của thế chế quân chủ chuyên chế quan liêu thống nhất đã cai trị Trung Quốc hơn 2000 năm.
Triểu đại nhà Tần được kế tục bởi triểu đại nhà Hán, sau khi trải qua một thời kỳ chính trị hỗn loạn ngắn ngủi (209 trước CN - 220 CN) trong thời kỳ này Khổng Giáo trở thành học thuyết quốc gia. Các hoàng đế nhà Hán tiếp tục điều hành một hệ thống hành chính tương tự với nhà Tân, nhưng cho phép phục hồi các trường phái triết lý khác nhau
đã bị triều đại trước đàn áp. Tuy thế, không bao lâu sau họ nhận ra rằng họ cần có một hệ thống tư tưởng độc nhất hầu để quản lý một vùng rộng lớn và phân tán như thế,
Năm 136 trước CN, Đổng Trọng Thư, môn sinh của đạo Khổng thời Hán trình bày cho nhà.vua một đài tưởng niệm cho nhà vua ở đó ông ta tán dương lấy Đạo Khống làm nền tang cho quốc gia. Ông ta gợi ý tất cả mọi người muốn trở 199
thành một quan chức phải học thuộc tư tưởng Khổng Giáo và Ngũ Kinh, nhưng ông không đi xa hơn trong trừng phạt các người đi theo trường phái này hoặc trường phái khác. Vua Hán Vũ Đế chấp thuận lời để nghị của họ Đổng, vào năm 124 trước CN một học viện được thành lập ở thành Trường An, để khuyến khích các quan lại theo học kinh điển Khổng Tử. Các học viên nhập môn học viện được chọn trên cơ bản giới thiệu, và sau đó được củng cố bằng kỳ thi sát hạch. Các triều đại tiếp theo mở rộng và thanh lọc hệ thống này cho tới khi bước vào thành phần quan lại qua cuộc sát hạch kinh điển để trở thành khuôn mẫu là ngoại lệ. Hệ thống này bị sụp đổ vào năm 1906 do bởi một phần của sự nổ lực hiện đại hóa nền giáo dục, và người ta đưa vào một phong cách thi cử theo phương Tây.
Su Jin Kink Khéng Jit
Trong thời kỳ nhà Hán có một số nổ lực để khiến người dân tin rằng còn vượt xa hơn một nhà hiển triết hoặc một vị thầy. Đổng Trọng Thư cho là sự suy tàn của nhà Chu, Mệnh Trời không dành cho nhà Tần hoặc nhà Hán, nhưng đã ban cho Khổng Tử. Ông ta dùng Kinh Xuân Thu để biện minh cho giả thuyết đặc biệt này, và rằng cuốn sách này là một lời tuyên bố khẳng định về những
đường lối chính trị của Khổng Đền thở Khổng Tử ở Nam Kinh, thành
, sles a ee og .„ phố nằm trên bờ sông Dương Tủ, Tủ, nhờ đó ông ta trở nên một xựa kia từng là thử đó của Trung
vị vua công bằng chính trực. Lý Quốc trong những thởi ky ngắn ngủi
200
thuyết này được những thành viên trong trường phái của Đổng tin tưởng, và họ chuẩn bị để giải thích nó.
Trong thế kỷ thứ I trước CN, một số người Hán theo Không giáo bắt đầu biên soạn những kinh điển mới mà họ khẳng định là những thành phần bị thất lạc thuộc những tác phẩm của Khổng Tử. Được người Phương Tây gọi là Kinh ngụy tác, những tập kinh điển này chỉ được người ta quan tâm đến vào thời điểm đó, mặc dù sau này người ta phát hiện chúng là những sự giả tạo. Sự ngông cuồng nhất của những văn kiện này là tuyên bố rằng Khổng Tử là con trai của một vị thần được gọi là Hắc Hoàng Đế, do đó Khổng Tử có quyển lực để tiên đoán cho tương lai và thực hiện những phép màu. Tác
giả cuốn sách cũng khẳng định rằng Khổng Tử đã tiên đoán việc xuất hiện nhà Hán.
Việc tôn thờ Khổng Tử như là một vị thần linh xuất phát từ thời kỳ này, mặc dù nhiều học giả Khổng giáo phản đối về những lời tuyên bố ngông cuồng như vậy, và khẳng định lại quan điểm là Khống Tử không phải là một vị vua hoặc một vị thần mà chỉ là một nhà hiển triết. Tuy thế, qua nhiêu thế kỷ, người ta đã xây dựng đên thờ Khổng Tử kắp mọi moi ở Trung Quốc. Đầu tiên đến thờ này được xây dựng ở nước Lỗ, nơi quê hương của Khổng Tử, Khúc Phụ, ngày nay thuộc tỉnh Sơn Đông.
Vào triéu đại nhà Đường (618 - 907 CN) các đến thờ Khổng Tử được mở rộng theo chỉ dụ của nhà vua ở tất cả các thành phố chỉnh khắp đất nước. Những viên chức cai trị địa phương đều phải đến bái lạy bậc Đại sư ở các ngôi đến trước khi nhận chức. Người ta tổ chức các buổi lễ hàng năm, và các đển thờ đặc biệt trở thành mối liên kết và các nên giáo dục ở hệ thống thi cử và những danh sách của các tử sĩ thành dat ở thành phần quan văn khắp trên các bia đá trong sân đến thờ Khổng Tử ở Bắc Kinh. Những đến thờ như thế tổn tại cho đến ngày nay không chỉ ở Trung Quốc mà còn ở những vùng xa hơn như ở Hàn Quốc, Nhật Bản.
201