CHƯƠNG 3: HIỆN TRẠNG HOẠT ĐỘNG TÁI CHẾ NHỰA TẠI TP. HCM
4.4. ĐỀ XUẤT VỀ CƠ CHẾ, CHÍNH SÁCH KHUYẾN KHÍCH VÀ HỖ TRỢ
Loại vật liệu này có thể tồn tại trong môi trường tự nhiên cả thế kỷ, vì vậy, từ nhiều năm qua, rác nhựa đã trở thành mối đe dọa lớn đối với môi trường TP Hồ Chí Minh, cũng như ở nhiều đô thị khác. Chính vì thế tái chế chính là một trong những giải pháp thiết thực nhất do đó nhà nước cần có những chính sách khuyến khích và hỗ trợ cho ngành này
Xử lý phát thải ô nhiễm ngay tại nguồn: như đã biết đối với hầu hết các cơ sở tái chế nhựa thì chất thải chủ yếu là khí thải và nước thải, các chủ sản xuất lớn cần chủ động thực hiện đầy đủ các biện pháp ngăn ngừa phát thải ô nhiễm theo các biện pháp được thể hiện trong báo cáo đánh giá tác động môi trường như: xây dựng hệ thống xử lý nước, khí, xây dựng các tường che chắn cách ly cơ sở sản xuất với nhà dân và kho phế liệu vì hầu hết đây đều là những chất dễ cháy, các nhân công cần được trang bị bảo hộ lao động đầy đủ.
Xây dựng một khu công nghiệp chuyên tuần hòan tái chế nhựa, trong đó bao gồm nhiều cơ sở nhỏ mỗi cơ sở sẽ là một khâu nhỏ trong chu trình tái chế
Để công tác tái chế nhựa được diễn ra thuận lợi thì phân lọai rác tại nguồn là vấn đề cần phải được thực hiện đồng bộ, có thể nói phân loại rác tại nguồn chính là một trong những cách thu hồi nhựa hiệu quả nhất.
Trong điều kiện nước ta hiện nay, đặc biệt là trong công tác BVMT thu hồi tái chế vẫn là một giải pháp quan trọng trong chiến lược quản lý CTR. Do đó nên thừa nhận và hỗ trợ cho hệ thống sẵn có này, định hướng phát triển theo hướng gắn kết với công tác quản lý CTR và các hoạt động BVMT có liên quan để vừa phát triển kinh tế xã hội vừa BVMT, thực hiện tốt chiến lược phát triển bền vững.
Nhà nước cần phải có những quy hoạch cụ thể trong vấn đề xử lý và sử dụng nguồn nguyên liệu tái chế cũng như việc khuyến khích phát triển các cơ sở tái chế nhựa bằng cách hỗ trợ nguồn kinh phí để các cơ sở cải tiến công nghệ làm giảm thiểu ô nhiễm môi trường xung quanh.
Kinh nghiệm ở một số nước lân cận cho thấy Chính phủ hầu như không đánh thuế đối với hoạt động tái sinh nhựa và luôn khuyến khích người dân phân loại rác để tiện cho việc thu gom nhựa phế liệu đưa đi tái sinh.
64 Trong giai đoạn trước mắt cần có một số giải pháp cụ thể như sau:
4.4.1. Hỗ trợ mặt bằng
Vận dụng Điều 33, 68 và 117, Luật BVMT (2005) , các cơ sở tái chế nhựa (có nhu cầu) được hỗ trợ về đất đai để tạo điều kiện ổn định sản xuất lâu dài.
Hình thức hỗ trợ:
- Hỗ trợ, tư vấn tìm kiếm mặt bằng sản xuất phù hợp;
- Ưu tiên bố trí mặt bằng cho các dự án tái chế nói chung và tái chế nhựa nói riêng trong quy hoạch các khu liên hiệp xử lý chất thải rắn của thành phố;
- Hỗ trợ hạ tầng kỹ thuật (đường giao thông, hệ thống cấp thoát nước, hệ thống cấp điên, hệ thống thông tin liên lạc, hệ thống xử lý nước thải...);
- Miễn hoặc giảm tiền thuê đất trong một số năm nhất định khi dự án mới đi vào hoạt động (theo Luật Bảo Vệ Môi Trường và các quy định hiện hành).
Như vậy, các dự án tái chế nhựa sẽ được cấp đất trong 2 khu Liên Hiệp Xử Lý CTR đã quy hoạch (một ở Phước Hiệp, Củ Chi và một ở Thủ Thừa, Long An);
4.4.2. Hỗ trợ về Tài chính
Vận dụng Điều 33, 68 và 117, Luật Bảo vệ Môi trường (2005), các doanh nghiệp tái chế nhựa được ưu tiên hỗ trợ về tài chính.
Hình thức hỗ trợ:
- Hỗ trợ về vốn:
Các dự án/cơ sở tái chế nhựa đảm bảo các tiêu chuẩn theo các tiêu chí đã đề ra được xem xét hỗ trợ về vốn thông qua Quỹ Tái chế Chất thải. Các cơ sở này được ưu tiên cho vay ưu đãi (lãi suất thấp hoặc bằng không) trong một thời hạn nhất định đối với các dự án đầu tư về công nghệ tái chế nhựa, đầu tư cải thiện chất lượng sản phẩm nhựa tái chế, cải tiến hệ thống thu mua và phân loại có hiệu quả hơn. Nguồn vốn hỗ trợ lấy từ Quỹ Tái Chế Chất Thải.
- Ưu đãi về thuế:
Quỹ Tái Chế sẽ đề xuất để các doanh nghiệp tái chế nhựa được hưởng các ưu đãi về thuế như được miễn hoặc giảm thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp doanh nghiệp trong một số năm nhất định.
4.4.3. Hỗ trợ Kỹ thuật và Thông tin
Các cơ sở tái chế nhựa được tạo điều kiện tiếp cận với công nghệ tái chế tiên tiến, được hỗ trợ thông tin và tư vấn kỹ thuật, đặc biệt là về:
- Công nghệ tái chế nhựa tiên tiến;
- Các giải pháp sản xuất sạch hơn cho ngành tái chế nhựa;
- Kỹ thuật xử lý ô nhiễm môi trường do hoạt động ngành tái chế nhựa;
- Thông tin về các chính sách hỗ trợ tái chế nhựa.
Quỹ tái chế chịu trách nhiệm hỗ trợ thông tin và kỹ thuật cho các cơ sở tái chế nhựa với các hình thức như:
- Phối hợp với các cơ quan chức năng các công ty nhựa trong và ngoài nước tổ chức các hội thảo cập nhật thông tin và phổ biến, quảng bá về công nghệ tái chế nhựa cho các cơ sở tái chế nhựa;
- Phối hợp với các cơ quan chức năng, các viện nghiên cứu… tổ chức các lớp tập huấn sản xuất sạch hơn ngành nhựa;
- Tổ chức cho các cơ sở tái chế nhựa tham quan học hỏi kinh nghiệm ở các cơ sở tái chế nhựa điển hình trong và ngoài nước;
- Tổ chức một bộ phận tư vấn thường trực (thuộc Quỹ Tái chê), chuyên trách hỗ trợ kỹ thuật và thông tin, cung cấp cơ sở dữ liệu về ngành nhựa cho các cơ sở tái chế nhưa;
4.4.4. Hỗ trợ nguồn nguyên liệu đầu vào và tiêu thụ sản phẩm đầu ra
Các cơ sở tái chế nhựa sẽ được tạo điều kiện tối đa về nguồn nguyên liệu nhựa phế liệu cũng như hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm tái chế đầu ra:
Các hình thức hỗ trợ nguyên liệu đầu vào:
- Mở rộng và nâng cao chương trình phân loại rác tại nguồn cả về phạm vi và chất lượng.
Từng bước thúc đẩy chương trình phân loại rác tại nguồn và mở rộng cho toàn thành phố, đảm bảo phân loại đúng và triệt để, tạo thuận lợi cho quá trình phân loại thứ cấp và thu mua nhựa phế liệu;
Trong tương lai, mở rộng từ phân loại chất thải rắn từ thành 2 thành phần (rác thực phẩm và còn lại) thành nhiều thành phần hơn (ví dụ rác thực phẩm, nhựa và nylon, giấy, thủy tinh và chất thải rắn còn lại), tạo thuận lợi cho phân loại thứ cấp tại cơ sở tái chế.
- Đề xuất việc miễn hoặc giảm thuế đối với mua bán nhựa phế liệu.
Các hình thức hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm đầu ra:
- Hỗ trợ các cơ sở giới thiệu, quảng bá sản phẩm nhựa tái chế;
- Đẩy mạnh các chương trình khuyến khích sử dụng sản phẩm tái chế trên các phương tiện truyền thông đại chúng; nâng cao ý thức cộng đồng về ý nghĩa của sử dụng sản phẩm tái chế;
-