Chương I VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM 1919 – 1930
Bài 23 TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM NĂM 1945
I. ĐẢNG BỘ HÀ TĨNH RA ĐỜI
1. Hội nghị thành lập Đảng bộ lâm thời Hà Tĩnh
- Cuối những năm 20 của thế kỉ XX, phong trào CM phát triển mạnh mẽ trong cả nước, ba t/c Cộng sản ra đời ở VN.
- 3.2.1930, Đảng CSVN ra đời -> tác động mạnh mẽ đến xd t/c và phát triển lực lượng cộng sản ở Hà Tĩnh.
2. Nội dung:
- Hợp nhất các tổ chức Cộng sản, thành lập
thành lập Đảng bộ lâm thời Hà Tĩnh ?
? Việc thành lập Đảng bộ lâm thời Hà Tĩnh có ý nghĩa gì ?
- GV cho HS đọc mục II.1 - Sgk LSHT.
? Nguyên nhân bùng nổ phong trào Cách mạng 1930-1931 ở Hà Tĩnh là gì ?
? Phong trào Cách mạng 1930- 1931 ở Hà Tĩnh đã diễn ra ntn ?
- GV thông tin thêm về cuộc đấu tranh của hơn 500 ND Can Lộc ngày 1.8.1930.
? Em có nhận xét gì về diễn biến của phong trào CM 1930 - 1931 ở HT ?
? Kết quả của phong trào CM 1930 - 1931 ở Hà Tĩnh Ntn ?
- GV cho HS đọc mục III .Sgk LSHT
? Cuộc vân động GPDT tiến tới K/n giành chính quyền ở Hà Tĩnh đã diễn ra ntn ?
Đảng bộ lâm thời Hà Tĩnh.
- Đẩy mạnh công tác xd t/c các cơ sở Đảng, các t/c q/c, trước hết là “Công hội đỏ” nhằm tập hợp rộng rãi các tầng lớp nhân dân.
- Cử ra BCH Đảng bộ lâm thời Hà Tĩnh do ông Trần Hữu Thiều làm Bí thư
3. Ý nghĩa:
Từ đây cuộc đấu tranh yêu nước của nhân dân Hà Tĩnh được đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng bộ lâm thời Hà Tĩnh.
II - HÀ TĨNH TRONG NHỮNG NĂM 1930 - 1939
1. Phong trào Cách mạng 1930 - 1931 và sự ra đời của các làng, xã Xô viết ở Hà Tĩnh.
a. Nguyên nhân:
- Khủng hoảng KT thế giới (1929 - 1933) tác động sâu sắc tới KT - XH Hà Tĩnh.
- Đảng bộ lâm thời Hà Tĩnh ra đời (3.1930) trực tiếp lãnh đạo nhân dân Hà Tĩnh làm CM.
- Hưởng ứng phong trào đấu tranh chung của cả nước.
b. Diễn biến:
- 1.5.1930, nh/dân Can Lộc, Hương Sơn, Thạch Hà, Cẩm Xuyên, Kì Anh tổ chức kỉ niệm ngày QTLĐ.
- Truyền đơn, cờ đỏ búa liềm xuất hiện nhiều nơi.
- Các tháng 6,7,8 phong trào phát triển cao hơn với nhiều hình thức và quy mô lớn hơn.
- 1.8.1930, hàng ngàn người ở Can Lộc, Hương Khê, Nghi Xuân, Kì Anh, Đức Thọ mít tinh, biểu tình đòi miễn giảm sưu thuế, chia lại công điền.
- 9.1930, phong trào phát triển đến đỉnh cao.
c. Kết quả:
- C/q thực dân và tay sai ở một số đp tan rã.
- C/q Xô viết ở một số làng xã ra đời (170 làng) đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản.
III - HÀ TĨNH TRONG THỜI KÌ 1939 - 1945
1. Cuộc vận động giải phóng dân tộc, tiến tới khởi nghĩa giành chính quyền
- 20.5.1945, Ban vận động thành lập Việt Minh liên tĩnh Nghệ - Tĩnh ra đời.
+ Cơ sở VM được thành lập hầu khắp mọi nơi.
? Cuộc k/n giành chính quyền ở Hà Tĩnh đã diễn ra ntn ?
- GV tường trình lại cuộc k/n giành chính quyền trong toàn tỉnh, đặc biệt là việc giành chính quyền ở tỉnh lị HT.
? Kết quả của cuộc k/n giành chính quyền trong CM tháng Tám ở HT ntn ?
- GV nhấn mạnh: HT là 1 trong 4 tỉnh giành cq đầu tiên trong cả nước.
? Cuộc k/n giành chính quyền thắng lợi ở HT có ý nghĩa lịch sử to lơn ntn ?
? Nguyên nhân khiến HT nhanh chóng giành thắng lợi là gì ?
+ Các đoàn thể cứu quốc thu hút tập hợp quần chúng tham gia.
- 6.1945, MTVM liên tỉnh khẩn trương chuẩn bị giành chính quyền khi thời cơ đến.
- 13.8.1945, VM liên tỉnh ban bố Lệnh TKN - Cùng ngày Chi bộ VM Nam Hà họp bàn kế hoạch K/n ở Cẩm Nhượng.
2. Khởi nghĩa giành chính quyền tháng Tám 1945
a. Diễn biến:
- 16.8.1945, Can Lộc giành chính quyền - 17.8, Thạch Hà, Cẩm Xuyên giành chính quyền
- 17.8, UBKN do VM Nam Hà cử ra tuyên bố Lệnh TKN
- 18.8, tỉnh lị Hà Tĩnh, Kì Anh, Đức Thọ giành cq
- 19.8, Nghi Xuân, Hương Sơn giành c/q - 21.8, Hương Khê giành cq
b. Kết quả:
Chỉ trong 6 ngày, chính quyền thực dân và tay sai ở Hà Tĩnh bị đánh đổ, chính quyền CM được thành lập.
c. Ý nghĩa lịch sử và nguyên nhân thắng lợi:
- Thể hiện sự lãnh đạo sáng tạo, tài tình và nhạy bén của Đảng bộ và nhân dân Hà Tĩnh trong việc chớp thời cơ CM.
- Góp phần đánh đổ chính quyền phát xít Nhật và chính phủ tay sai nhanh chóng.
- Truyền thống CM của quê hương Hà Tĩnh; sự lãnh đạo sáng tạo, kịp thời và nhạy bén của Đảng bộ HT; sự chuẩn bị chu đáo về mọi mặt…
3. Củng cố bài:
- Đảng bộ lâm thời Hà Tĩnh ra đời trong hoàn cảnh nào ?
- Diễn biến của phong trào CM 1930 - 1931 và CM tháng Tám 1945 ở Hà Tĩnh đã diễn ra như thế nào ?
- Ý nghĩa của cao trào CM 1930 - 1931 và CM tháng Tám 1945 là gì ? 4. Bài tập:
? Tại sao nói: cao trào Xô viết đạt tới đỉnh cao là cuộc đấu tranh của nhân dân Can Lộc ? ? Xô viết Nghệ - Tĩnh đã làm được những gì ?
Chương IV