6. Bố cục luận văn
1.4. Vận dụng lý thuyết Marketing Hỗn hợp 4P vào trong định hướng phát triển du lịch làng nghề
2.1.2. Các làng nghề truyền thống
ắ Đặc điểm của làng nghề ở Tp.HCM
Làng nghề truyền thống luôn mang đậm dấu ấn của những tinh hoa của truyền thống dân tộc. Thế mạnh của các làng nghề thành phố Hồ Chí Minh là có các sản phẩm thủ công độc đáo mang đậm dấu ấn và tình cảm của con người Việt Nam.
Các làng nghề ở thành phố Hồ Chí Minh tuy chỉ mới hình thành và đang trong quá trình phát triển nhưng cũng đã có những kỹ thuật chế tác các sản phẩm thủ công truyền thống, tinh xảo, đặc trưng cho mỗi làng nghề khách nhau được truyền từ đời nay sang đời khác trong quá trình di cư của người dân ở miền Bắc, Trung vào trong Nam. Các sản phẩm thủ công tại các làng nghề luôn mang tính độc đáo. Đây là những sản phẩm văn hoá, là sự kết tinh của những bản sắc văn hoá Việt, không chỉ mang tính nghệ thuật, mĩ thuật tinh xảo mà còn hàm chế triết lý. Các làng nghề nối tiếng chính là nhờ những sản phẩm thủ công độc đáo này.
Đến với các làng nghề, đặc biệt là các làng nghề du lịch, khách du lịch sẽ tận mắt xem các nghệ nhân làm các công đoạn để tạo ra một sản phẩm hoàn chỉnh. Mỗi sản phẩm là kết tinh của những giá trị lao động, văn hoá của những người thợ, nghệ nhân thủ công. Không những vậy, du khách còn được hoà mình vào những cảnh quan thiên nhiên, con người tại các làng nghề. Chính những điều này đã tạo ra tiềm năng du lịch làng nghề thành phố Hồ Chí Minh.
Làng nghề chính là môi trường văn hoá, kinh tế, xã hội cả từng khu vực, địa phương. Những làng nghề không chỉ là nơi tập trung một hay nhiều nghề thủ công mà còn là nơi hội tụ những người thợ thủ công, những nghệ nhân, những người tạo ra những sản phẩm độc đáo có bản sắc riêng mà không nơi nào bắt chước được.
Làng nghề góp phần bảo lưu những tinh hoa nghệ thuật và kỹ thuật được truyền từ đời này sang đời khác. Môi trường văn hoá làng nghề với quần thể kiến trúc cùng với các hoạt động lễ hội đã trở thành một phần không thể thiếu của văn hoá Việt.
Cách thức sản xuất đặc trưng của mối sản phẩm làng nghề tạo ra sức hút rất lớn đối với nhu cầu tham quan, tìm hiểu và khám phá của khách du lịch. Các sản phẩm mang những sắc thái riêng biệt đã vượt qua thử thách của thời gian, được chọn lọc, được thừa nhận để tồn tại và phát triển cùng với sự bổ sung lẫn nhau, trở thành những sản phẩm kiểu mẫu hoàn thiện cho những sản phẩm cùng loại được sản xuất và chế tác trước đó. Trên thực tế, sản phẩm thủ công luôn luôn là những sản phẩm bản sao giống hệt nhau. Những người thợ, nghệ nhân có thể tự do sáng tạo ngay trong quá trình sáng tác sản phẩm. Do vậy, sản phẩm truyền thống của Việt Nam có nhiều giá trị vô hình bên cạnh những giá trị hữu hình, các giá trị vô hình nay được khách hàng nhìn nhận ở góc độ văn hoá, nghệ thuật, tính sáng tạo, độc đáo.
Tính thủ công của các sản phẩm làng nghề mang lại giá trị cao trong một nền sản xuất hiện đại hoá, tự động hoá như ngày nay. Theo xu hướng của một xã hội hiện nay, một nền sản xuất hiện đại các sản phẩm làm ra ít có tính khác biệt, ít có tính đặc thù và thường không có nhiều giá trị lao động. Với khách du lịch thì hàm lượng lao động thủ công có tính sáng tạo cao, kết tinh trong sản phẩm được đánh giá rất cao.
Sự phát triển của các làng nghề giúp cho ngành du lịch quảng bá, đẩy mạnh xuất khẩu các sản phẩm truyền thống. Nếu hoạt động du lịch làng nghề được tổ chức tốt, đáp ứng các nhu cầu tìm hiều về văn hoá của khách du lịch thì các làng nghề sẽ là điểm đến hấp dẫn du khách.
Các công ty du lịch đã có sự quan tâm đến các làng nghề, đưa vào các tour du lịch làng nghề. Đặc biệt đối với khách du lịch nước ngoài, nhu cầu các tour du lịch đến các làng nghề là rất cao.
ắ Cơ cấu làng nghề ở Tp.HCM
Làng nghề ở Thành Phố Hồ chí Minh được chia làm 3 lĩnh vực:
- Làng sản xuất thuộc lĩnh vực văn hóa tinh thần như : làng chạm khắc gỗ Trung Mỹ Tây, làng đúc lư đồng An Hội, làng lồng đèn Phú Bình, làng mành trúc Tân Thông Hội, làng nhang Bình Chánh…
- Làng sản xuất hàng tiêu dùng như: làng mây tre lá (làng bồ An Nhơn Tây, làng chằm lá Phước Lộc, làng giỏ trạc Xuân Thới Sơn, làng rổ rá Thái Mỹ), làng chiếu cói (làng chiếu Bình An, chiếu Minh Đức, chiếu Nam Đa Phước ), làng mộc Băng Ky, làng giày Khánh Hội, làng thuộc da, làng thủy tỉnh Phú Thọ, làng gạch gốm Long Bình ...
- Làng chế biến lương thực thực phẩm như : làng bánh tráng Phú Hòa Đông, làng bún khô Pháp Giới, làng đậu hủ Bùi Môn, làng nem Thủ Đức, làng hủ tiếu Hóc Môn, xóm hột vịt Xóm Củi, xóm giò chả Hà Nội ...
Bảng 2.4. Thống kê một số làng nghề tiêu biểu
Stt Tên làng nghề Địa phương
1 Bánh tráng Phú Hòa Đông Củ Chi, TP.HCM
2 Đan lát Thái Mỹ Củ Chi, TP.HCM
3 Sơn mài Bình Mỹ Củ Chi, TP.HCM
4 Nấu rượu Tân Phước Trung Củ Chi, TP.HCM
5 Giỏ đệm Tân Thạnh Tây Củ Chi, TP.HCM
6 Mành trúc Tân Thông Hội Củ Chi, TP.HCM
7 Mây tre Xuân Thới Sơn Hóc Môn, TP.HCM
8 Sừng mỹ nghệ Tân Xuân Hóc Môn, TP.HCM
9 Dệt Xuân Thới Đông Hóc Môn, TP.HCM
10 Dệt Ngã Tư Bảy Hiền Tân Bình, TP.HCM
11 Nấu rượu Trường Thọ Thủ Đức, TP.HCM
12 Tinh bột Bình Chiểu Thủ Đức, TP.HCM
13 Làng làm nem Thủ Đức, TP.HCM
14 Gỗ gia dụng Đông Hưng Thuận Quận 12, TP.HCM 15 Nuôi cá sấu Thạnh Xuân Quận 12, TP.HCM 16 Chạm khắc gỗ Trung Mỹ Tây Quận 12, TP.HCM 17 Muối Lý Nhơn Cần Giờ, TP.HCM.
18 Gạch và gốm Long Bình Quận 9, TP.HCM
( Nguồn : Báo cáo của UBND, Sở Công nghiệp và Sở NN&PTNT của các tỉnh, thành ở miền Đông Nam Bộ từ 2004-2007).
Một số làng nghề trong các làng nghề kể trên đã và đang đón khách du lịch đến tham quan và chiêm ngưỡng các công đoạn sản xuất sản phẩm như làng bánh tráng Trung Hoà Đông, gạch, sơn mài Bình Mỹ và gốm Long Bình. Đặc biệt, trong đó có làng nghề nuôi cá sấu Thạnh Xuân được tổ chức theo dạng Hợp Tác Xã, cung
cấp các sản phẩm làm từ da cá sấu, bên cạnh đó làng nghề còn đón khách vào tham quan, vui chơi, giải trí và thưởng thức ẩm thực làm từ thịt cá sấu.
Tóm lại, qua phân tích những điều kiện thuận và các làng nghề ở Tp.HCM, thì chúng ta có thể khẳng định rằng: Tp. HCM có tiềm năng rất lớn để phát triển du lịch làng nghề trong tương lai.