BÀI 21. NAM CHÂM VĨNH C U Ử

Một phần của tài liệu Giáo án Vật lí lớp 9 (Học kỳ 1) (Trang 67 - 72)

       1. Ki n th cế

­ Mô t  đả ượ ừc t  tính c a nam châm;ủ

­ Bi t cách xác đ nh các t  c c B c, Nam c a nam châm vĩnh c u;ế ị ừ ự ắ ủ ử

­ Bi t đế ược các t  c c lo i nào thì hút nhau, lo i nào thì đ y nhau;ừ ự ạ ạ ẩ

­ Mô t  đả ượ ấ ạc c u t o và gi i thích đả ược ho t đ ng c a la bàn.ạ ộ ủ        2. K  năng

­ Xác đ nh c c c a nam châm;ị ự ủ

­ Gi i thích đả ược ho t đ ng c a la bàn, bi t s  d ng la bàn đ  xác đ nh phạ ộ ủ ế ử ụ ể ị ương  hướng.

       3. Thái đ :  Yêu thích môn h c, có ý th c thu th p thông tin.ọ ứ ậ II. CHU N B :  Đ i v i nhóm HS.ố ớ

­ 2 thanh nam châm th ng, trong đó m t thanh đẳ ộ ược b c kín đ  che ph n s n màu vàọ ể ầ ơ   tên các c c.ự

­ H p đ ng m t s t.ộ ự ạ ắ

­ 1 nam châm hình móng ng a.ự

­ Kim nam châm đ t trên mũi nh n th ng đ ng ặ ọ ẳ ứ

­ La bàn.

­ Giá TN và m t s i dây đ  treo thanh nam châm.ộ ợ ể

III. Đ NH H ƯỚNG PHÁT TRI N NĂNG L C CHO H C SINH

­ Năng l c gi i quy t v n đ .ự ả ế ấ ề

­ Năng l c tính toán.ự

­ Năng l c h p tác.ự ợ

­ Năng l c sáng t o.ự ạ

­ Năng l c t  h c.ự ự ọ

­ Năng l c s  d ng ngôn ng .ự ử ụ ữ IV. T  CH C HO T Đ NG D Y H C

1. Kh i đ ngở ộ

GV nêu nh ng m c tiêu c  b n c a ch ng II. Đi n t  h cữ ụ ơ ả ủ ươ ệ ừ ọ ĐVĐ: Nh  SGK.ư

2. Hình thành ki n th cế

* Ho t đ ng 1. Tìm hi u v  t  tính c a nam châmạ ộ ề ừ

 GV t  ch c cho HS nh  l i ki n th c cũ.ổ ứ ớ ạ ế ứ

 Nam châm là v t có đ c đi m gì ?ậ ặ ể

 D a vào ki n th c đã bi t hãy nêu phự ế ứ ế ương  án lo i s t ra kh i h n h p (s t, g , nhôm,ạ ắ ỏ ỗ ợ ắ ỗ   đ ng, nh a, x p).ồ ự ố

  Hướng d n th o lu n, đ  đ a ra phẫ ả ậ ể ư ương  án đúng.

 Yêu c u các nhóm ti n hành TN câu C1.ầ ế

 G i HS các nhóm báo cáo k t qu  TN.ọ ế ả

 GV nh n m nh l i: Nam châm có tính hútấ ạ ạ   s t. (l u ý có HS cho r ng nam châm có thắ ư ằ ể  hút các kim lo i).ạ

I. T  TÍNH C A NAM CHÂM 1. Thí nghi mệ

 HS nh  l i ki n th c cũớ ạ ế ứ

 Nam châm hút s t hay b  s t hút, namắ ị ắ   châm có hai c c b c và nam...ự ắ

 HS nêu phương án lo i s t ra kh i h nạ ắ ỏ ỗ   h p (s t, g , nhôm, đ ng, nh a, x p).ợ ắ ỗ ồ ự ố

 Các nhóm HS th c hi n TN câu C1.ự ệ   Đ a thanh kim lo i l i g n v n s tư ạ ạ ầ ụ ắ   tr n   l n   v n   nhôm,   đ ng,...N u   thanhộ ẫ ụ ồ ế   kim lo i hút v n s t thì nó là nam châm.ạ ụ ắ

* Ho t đ ng 2. Phát hi n thêm t  tính c a nam châmạ ộ

  Yêu c u HS đ c SGK đ  n m v ng yêuầ ọ ể ắ ữ   c u c a câu C2. G i m t HS nh c l i nhi mầ ủ ọ ộ ắ ạ ệ   v .ụ

 GV giao d ng c  TN cho các nhóm, nh cụ ụ ắ   HS chú ý theo dõi, quan sát  đ  rút ra k tể ế   lu n.ậ

 Yêu c u đ i di n các nhóm trình bày t ngầ ạ ệ ừ   ph n c a câu C2. Th o lu n chung c  l pầ ủ ả ậ ả ớ   đ  rút ra k t lu n.ể ế ậ

 GV g i HS đ c k t lu n tr 58 và yêu c uọ ọ ế ậ ầ   HS ghi l i k t lu n vào v .ạ ế ậ ở

 GV g i HS đ c ph n thông báo SGK tr 59ọ ọ ầ   đ  ghi nh :ể ớ

+ Quy ước kí hi u tên c c t , đánh d u b ngệ ự ừ ấ ằ   màu s n các c c t  c a nam châm.ơ ự ừ ủ

+ Tên các v t li u t .ậ ệ ừ

  GV có th  g i 1, 2 HS đ  ki m tra ph nể ọ ể ể ầ   tìm hi u thông tin c a m c thông báo. GV cóể ủ ụ   th  đ a ra m t s  màu s n đ i v i các c cể ư ộ ố ơ ố ớ ự   t  thừ ường có   PTN nh  màu đ  c c b c,ở ư ỏ ự ắ   màu xanh ho c tr ng là c c nam....tùy n iặ ắ ự ơ   s n xu t vì v y đ  phân bi t c c t  c a namả ấ ậ ể ệ ự ừ ủ   châm chúng ta có th  d a vào kí hi u ho cể ự ệ ặ   có th  phân bi t b ng các TN đ n gi n.ể ệ ằ ơ ả

 GV yêu c u HS d a vào hình v  trong SGKầ ự ẽ   và nam châm có   b  TN c a các nhóm g iở ộ ủ ọ   tên các lo i nam châm.ạ

 Cá nhân HS đ c câu C2, n m v ng yêuọ ắ ữ   c u.ầ

 Các nhóm th c hi n t ng yêu c u c aự ệ ừ ầ ủ   câu C2. C  nhóm chú ý quan sát, trao đ iả ổ   tr  l i câu C2.ả ờ

 Đ i di n nhóm trình bày t ng ph n c aạ ệ ừ ầ ủ   câu C2. Tham gia th o lu n trên l p.ả ậ ớ

  Khi đã đ ng cân b ng, kim nam châmứ ằ   n m d c theo hằ ọ ướng Nam­B c.ắ

  Khi   đã   đ ng   cân   b ng   tr   l i,   namứ ằ ở ạ   châm v n ch  hẫ ỉ ướng Nam­B c nh  cũ.ắ ư 2. K t lu nế ậ

 Th c hi n theo yêu c u c a giáo viênự ệ ầ ủ B t kì nam châm nào cũng có hai t  c c.ấ ừ ư   Khi đ  t  do, c c luôn ch  hể ự ự ỉ ướng B cắ   g i là c c B c, còn c c luôn ch  họ ự ắ ự ỉ ướng  Nam g i là c c Nam.ọ ự

 Các nhân HS đ c ph n thông báo SGKọ ầ   ghi nh  kí hi u tên c c t , đánh d u màuớ ệ ự ừ ấ   t  c c c a nam châm và tên các v t li uừ ự ủ ậ ệ   t . ừ

   

  HS quan sát hình v  k t h p v i namẽ ế ợ ớ   châm có s n trong b  TN c a các nhómẵ ộ ủ   đ  nh n bi t các nam châm.ể ậ ế

* Ho t đ ng 3. Tìm hi u s  tạ ộ ự ương tác gi a hai nam châm

 GV yêu c u HS d a vào hình v  21.3 SGKầ ự ẽ   và các yêu c u ghi trong câu C3, C4 làm TNầ   theo nhóm.

  GV hướng d n HS th o lu n câu C3, C4ẫ ả ậ   qua k t qu  TN.ế ả

      

  GV g i 1 HS nêu k t lu n v  tọ ế ậ ề ương tác  gi a các nam châm qua TN Yêu c u ghi vữ → ầ ở  k t lu n.ế ậ

II. Tương tác gi a hai nam châm 1. Thí nghi mệ

 HS ho t đ ng theo nhóm đ  tr  l i câuạ ộ ể ả ờ   C3, C4.

 HS tham gia th o lu n trên l p câu C3, C4.ả ậ ớ  Đ a c c Nam c a thanh nam châm l iư ự ủ ạ   g n kim nam châm C c B c c a kimầ → ự ắ ủ   nam châm b  hút v  phía c c Nam c aị ề ự ủ   thanh nam châm.

  Đ i đ u c a m t trong hai nam châm r iổ ầ ủ ộ ồ   đ a l i g n các c c cùng tên c a hai namư ạ ầ → ự ủ   châm đ y nhau, các c c khác tên hút nhau.ẩ ự 2. K t lu nế ậ

 HS nêu k t lu n và ghi vế ậ ở

  Khi đ t hai nam châm g n nhau, các tặ ầ ừ  c c cùng tên đ y nhau, các t  c c khác tênự ẩ ừ ự   hút nhau.

3. Luy n t pệ ậ

 Yêu c u HS nêu đ c đi m c a nam châmầ ặ ể ủ   và h  th ng lai ki n th c đã h c.ệ ố ế ứ ọ

 V n d ng câu C5, C6. Yêu c u HS nêu c uậ ụ ầ ấ   t o và ho t đ ng Tác d ng c a la bàn.ạ ạ ộ → ụ ủ

 T ng t  h ng d n HS th o lu n câu C7.ươ ự ướ ẫ ả ậ

  Xác đ nh c c t  c a các nam châm cóị ự ừ ủ   trong b  TN. V i kim nam châm (không ghiộ ớ   tên c c) ph i xác đ nh c c t  nh  th  nào ?ự ả ị ự ừ ư ế

 GV l u ý:ư

+ Dùng nam châm khác đã bi t c c t  đ aế ự ừ ư   l i   g n,   d a   vào   tạ ầ ự ương   tác   gi a   hai   namữ   châm đ  xác đ nh tên c c.ể ị ự

+ Đ t kim nam châm t  do, d a vào đ nhặ ự ự ị   hướng c a kim nam châm đ  bi t đủ ể ế ược tên  c c t  c a kim nam châm.ự ừ ủ

+ HS th ng nh m l n kí hi u N là c c Nam.ườ ầ ẫ ệ ự

  GV hướng d n h c sinh th o lu n nhómẫ ọ ả ậ   hoàn thành C8.

 GV quan sát giúp đ  các nhóm.ỡ

  GV: (B  sung bài t p) Cho hai thanh thépổ ậ   gi ng h t nhau, 1 thanh có t  tính. Làm thố ệ ừ ế  nào đ  phân bi t hai thanh?ể ệ

N u   HS   không   có   phế ương   án   tr   l iả ờ   đúng GV   cho   các   nhóm   ti n   hành   TN   so→ ế  

III. V n d ng

 HS nêu được đ c đi m c a nam châmặ ể ủ   nh  ph n ghi nh  cu i bài và ghi nh  t iư ầ ớ ố ớ ạ   l p.ớ

 Cá nhân HS tr  l i câu C5 và tìm hi uả ờ ể   v  la bàn và tr  l i câu C6.ề ả ờ

  B  ph n ch  hộ ậ ỉ ướng c a la bàn là kimủ   nam châm b i vì t i m i v  trí trên Tráiở ạ ọ ị   Đ t (tr    hai đ a c c) kim nam châmấ ừ ở ị ự   luôn ch  hỉ ướng Nam­B c đ a lý.ắ ị

  La   bàn   dùng   đ   xác   đ nh   ph ng

→ ể ị ươ  

hướng dùng cho người đi bi n, đi r ng,ể ừ   xác đ nh hị ướng nhà...

       

 HS l ng nghe, th o lu n đ a ra câu trắ ả ậ ư ả  l i câu C7.ờ

 HS ho t đ ng nhóm hoàn thành C8 theoạ ộ   hướng d n c a GVẫ ủ

      

  T  tính c a nam châm t p trung chừ ủ ậ ủ  y u   hai đ u nam châm.ế ở ầ

4.  ng d ng và m  r ng, b  sung ở ộ

­ Đ c n i dung ph n ghi nh .ọ ộ ầ ớ

­ Đ c ph n có th  em ch a bi t.ọ ầ ể ư ế

­ Xem trước bài 22. Tác d ng t  c a dòng đi n – T  trụ ừ ủ ệ ừ ường.

Tu n 13ầ Ti t 26ế

Ngày so n………..ạ Ngày d y: 29/11ạ

Một phần của tài liệu Giáo án Vật lí lớp 9 (Học kỳ 1) (Trang 67 - 72)

Tải bản đầy đủ (PDF)

(122 trang)