CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
3.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
3.2.1. Thiết kế nghiên cứu: mô tả cắt ngang.
3.2.2. Cỡ mẫu:
50 mẫu.
Phương pháp chọn mẫu: chọn mẫu thuận tiện.
3.2.3. Nội dung nghiên cứu:
3.2.3.1. Đặc điểm chung về đối tượng:
- Giới: nam, nữ.
- Dân tộc:
+ Kinh + Hoa + Khmer + Khác - Tôn giáo:
+ Phật
+ Khác: thiên chúa, hòa hảo, cao đài,…
- Trình độ học vấn:
+ Cấp I trở xuống + Cấp II
+ Cấp III trở lên
- Nghề nghiệp: nghề đem lại thu nhập chính hay công việc chính.
+ Công nhân viên + Công nhân + Nông dân + Buôn bán + Nội trợ
+ Khác: thợ may, uốn tóc, làm thuê,….
- Mức sống: thể hiện điều kiện kinh tế của gia đình.
+ Nghèo: nghèo, cận nghèo + Khá, giàu, khác: không nghèo - Giai đoạn bệnh suy thận mạn.
+ Giai đoạn I + Giai đoạn II + Giai đoạn IIIa + Giai đoạn IIIb + Giai đoạn IV
3.2.3.2. Kiến thức về bệnh.
- Khi bị bệnh suy thận mạn thì chất lượng cuộc sống sẽ giảm.
+ Đúng.
+ Sai.
- Chạy thận nhân tạo:
+ Có.
+ Không.
- Hiểu biết về bệnh suy thận mạn:
+ Có.
+ Không.
- Nguyên nhân gây ra bệnh suy thận mạn:
+ Tăng huyết áp.
13
+ Đái Tháo đường.
+ Bệnh thận bẩm sinh, di truyền.
+ Không rõ nguyên nhân.
- Biểu hiện của suy thận mạn:
+ Cao Huyết áp + Phù
+ Da xanh xao + Xuất huyết + Mệt, khó thở + Rối loạn tiêu hóa + Ngứa
+Chuột rút
- Những kiến thức về suy thận mạn được biết từ:
+ Phương tiện thổn tin + Bạn bè, người thân + Nhân viên y tế
+ Bệnh nhân truyền đạt cho nhau.
+ Không biết: không có kiến thức về bệnh suy thận mạn.
- Việc làm khi phát hiện suy thận mạn:
+ Điều trị liên tục + Điều trị khi khó chịu + Không điều trị + Không biết.
- Phương pháp điều trị suy thận mạn:
+ Điều trị bảo tồn
+ Điều trị thay thế thận suy + Không biết
Bệnh nhân trả lời đúng khi chọn “điều trị bảo tồn” và “ điều trị thay thế thận suy”
- Bệnh nhân biết phương pháp điều trị:
+ Có + Không
- Chế độ ăn trong bệnh suy thận mạn là rất quan
+ Có + Không
Bệnh nhân trả lời đúng khi chọn đáp án “có”.
3.2.3.3. Kiến thức tuân thủ điều trị.
- Chế độ hạn chế muối trong điều trị bệnh suy thận mạn là cần thiết:
+ Có + Không
- Chế độ hạn chế nước trong điều trị bệnh suy thận mạn là cần thiết:
+ Có + Không
- Ăn nhiều loại trái cây, hoa quả có nhiều kali như chuối, hồng xiêm, cam, quýt, táo, rau dền, củ cải, su hào là không tốt:
+ Có + Không
- Nguyên tắc của chế độ ăn trong điều trị suy thận mạn:
+ Ít protein
+ Giàu năng lượng, đủ vitamin, đủ yếu tố vi lượng + Cân bằng muối nước
+ Đủ canxi, ít phosphate + Hạn chế mỡ
+ Hạn chế rượu, bia, hút thuốc lá và các chất kích thích + Ăn uống tự do
+ Không biết
- Chế độ chăm sóc giảm phù:
+ Hạn chế muối + Hạn chế nước + Nghỉ ngơi khi phù + Không biết
- Những loại thức ăn cần phải bổ sung thêm:
+ Sắt + Canxi
15
+ Vitamin A + Vitamin D + Không biết
- Uống thuốc đúng giờ:
+ Có + Không
- Bệnh nhân nghỉ uống thuốc đúng giờ là quan trọng:
+ Có + Không
- Nguyên nhân không tuân thủ điều trị:
+ Quên
+ Khó khăn về kinh tế + Thấy không cần thiết + Luôn tuân thủ điều trị đúng
- Sự tuân thủ chế độ điều trị của bệnh nhân và người nhà là rất quan trọng:
+ Có + Không
- Nguyên nhân không đi chạy thận đúng giờ + Nhà xa
+ Không có ai đưa đi + Quên
+ Thấy không cần thiết + Luôn đúng giờ + Lọc màng bụng
- Sử dụng rượu, bia, cà phê:
+ Thường Xuyên + Thỉnh thoảng + Không
- Hút thuốc lá:
+ Thường xuyên
+ Thỉnh thoảng + Không
- Chú ý đến thực đơn món ăn hàng ngày:
+ Thường xuyên + Thỉnh thoảng + Không
- Chú ý đến việc vệ sinh và bảo vệ da hàng ngày:
+ Thường xuyên + Thỉnh thoảng + Không
- Luyện tập thể dục hợp lý:
+ Gắng sức + Nhẹ + Vừa phải + Không biết
Bệnh nhân trả lời đúng khi chọn đáp án “nhẹ”.
3.2.4. Phương pháp thu thập và đánh giá số liệu.
- Thu thập số liệu bằng bộ câu hỏi đã được soạn sẵn.
- Trước khi tiến hành phỏng vấn đối tượng tại bệnh viện, các cộng tác viên sẽ được tập huấn kỹ, nhằm tránh sai sót trong quá trình phỏng vấn.
- Phỏng vấn trực tiếp đối tượng, cộng tác viên ghi chép trong quá trình phỏng vấn.
3.2.5. Phương pháp kiểm soát sai số
- Trước khi tiến hành phỏng vấn các câu hỏi trong bảng kiểm, cần tổ chức tập huấn cho công tác viên thu thập số liệu nhằm tránh sai sót trong quá trình phỏng vấn, bảng câu hỏi cũng như các câu trả lời cần được tiến hành thử nghiệm trên một nhóm nhỏ để có thể điều chỉnh sai sót trước khi tiến hành phỏng vấn trên bệnh viện. Sau đó tiến hành phỏng vấn từng bệnh nhân bằng bộ câu hỏi phỏng vấn đã được thiết kế sẵn.
- Các thông tin đưa ra cho đối tượng chọn lựa cần phải đơn giản, dễ đọc, dễ hiểu, dễ trả lời đúng.
- Khi đối tượng được chọn nhưng phỏng vấn không được vì lí do nào đó thì sẽ chọn đối tượng khác vào mẫu nghiên cứu.
17
3.2.6. Phương pháp xử lý và phân tích số liệu
- Sau khi thu nhập, mỗi phiếu phỏng vấn sẽ được kiểm tra lại để đảm bảo có đầy đủ những thông tin mong muốn trước khi nhập số liệu. Những phiếu không hoàn tất, không phù hợp sẽ được phỏng vấn lại hoặc loại bỏ.