Chương 4: SỰ KHÁC BIỆT QUỐC GIA VỀ HỆ THỐNG PHÁP LUẬT – XÃ HỘI Chủ đề 1: HỆ THỐNG PHÁP LUẬT
2. Sự ảnh hưởng trực tiếp của hệ thống pháp luật đối với giao dịch quốc tế
Hệ thống pháp luật có tầm ảnh hưởng lớn đến mọi lĩnh vực trong hoạt động kinh doanh quốc tế của công ty chẳng hạn như nhân sự, marketing, chuỗi cung ứng,…
Đối với hệ thống pháp luật, các nhà quản lý quan tâm đến 2 khía cạnh sau:
1. Các qui định pháp lý tác động đến các hoạt động kinh doanh hằng ngày của công ty như thế nào? Cụ thể như là, các qui định về việc thành lập công ty mới,
P a g e 5 | 7 tuyển dụng và sa thải người lao động, hiệu lực hợp đồng và thủ tục đóng cửa công ty?
2. Các quy định pháp luật được áp dụng một cách có hiệu lực hoặc thiếu sự quản lý chặt chẽ sẽ ảnh hưởng đến tính cạnh tranh lâu dài của công ty như thế nào?
9.
Sự ảnh hưởng trực tiếp của hệ thống pháp luật đối với giao dịch quốc tế.
Chiến lược là yếu tố đầu tiên giúp cho công ty có thể phát triển thành công cũng như tạo ra giá trị lâu dài. Trong khi đó, những vấn đề pháp lý sẽ tác động tới quá trình tạo lập giá trị, hoạt động chuỗi cung ứng từ khâu sản xuất sản phẩm đến phương thức tiếp thị sản phẩm hoặc dịch vụ tại thị trường nước ngoài. Điều đó cho thấy, các kế hoạch chiến lược mà công ty đa quốc gia sẽ được định hình thông qua quy định pháp luật của chính quốc cũng như nước sở tại mà công ty đang hoạt động.
Trong đó, sự ảnh hưởng trực tiếp của hệ thống pháp luật đối với giao dịch quốc tế bao gồm 5 vấn đề chính là an toàn sản phẩm và trách nhiệm pháp lý, thị trường, nguồn gốc sản phẩm, quyền thực thi pháp luật, và trọng tài phân xử.
10.
a. An toàn sản phẩm và trách nhiệm pháp lý
Ở mỗi quốc gia khác nhau, tiêu chuẩn pháp lý liên quan đến sản phẩm thường cao hơn so với thị trường trong nước cũng như mang tính khác biệt cụ thể là các quy định liên quan đến an toàn sản phẩm ở Mỹ, Liên Minh Châu Âu và các quốc gia phát triển khác.
11.
Trong khi đó, ở các quốc gia kém phát triển, những quy định liên quan đến an toàn của sản phẩm thì không mang tính đồng nhất, thiếu tính chính xác, hoặc không được thực hiện và quan tâm một cách nghiêm túc.
Tại Mỹ, các vụ kiện liên quan đến vấn đề về an toàn sản phẩm và trách nhiệm pháp lý có thể mang lại nhiều thiệt hại nặng nề đến công ty cũng như các khoản bồi thường đáng kể.
P a g e 6 | 7 12.
b. Đối với thị trường
Đối với vấn đề liên quan đến thị trường, các bộ luật của các nước sẽ quy định đến các hoạt động trong quản trị marketing quốc tế từ chiến lược giá, phân phối, quảng cáo, tiếp thị sản phẩm và dịch vụ.
Ví dụ như hoạt động quảng cáo rượu bia có nhiều quốc gia trên thế giới như Thái Lan, Pháp, Nga, Thuỵ Điển và Ấn Độ.
Ngoài ra, tại Pháp, một nhà sản xuất không thể tặng sản phẩm mà họ sản xuất nhằm khuyến khích khách hàng mua sản phẩm của mình mà phải tặng khi khách hàng thắng được trò chơi.
13.
c. Nguồn gốc sản phẩm
Trong hệ thống pháp luật của các quốc gia cũng quy định về xuất xứ của sản phẩm cụ thể là việc sản phẩm tiêu thụ trong nước sẽ được phép nhập khẩu từ quốc gia nào. Dựa vào những quy định về xuất xứ sản phẩm, công ty có thể quyết định chi phí cho các nhà cung cấp được quyền mang nó vào thị trường tại nước sở tại. Ngoài ra, dựa vào nguồn gốc sản phẩm để quyết định tỷ lệ sản phẩm được làm ra tại thị trường nội địa so với sản phẩm được sản xuất từ nước ngoài.
14.
d. Quyền thực thi pháp luật
Đối với vấn đề quyền thực thi pháp luật, mỗi quốc gia có những quy định rõ về việc áp dụng và nơi nào việc tranh chấp sẽ xảy ra trong trường hợp liên quan đến nhiều người – nếu họ là công dân hợp pháp của cùng một nước hay các nước khác nhau. Sau đó, các toà án của một nước có quyết định sau cùng trong việc thực thi pháp luật.
Thông thường, một doanh nghiệp sẽ thúc đẩy toà án ở chính quốc để đòi quyền thi hành pháp luật và tin rằng khi đó công ty sẽ nhận được thuận lợi hơn.
P a g e 7 | 7 Do đó, trong điều khoản hợp đồng, công ty cần phải chắc chắn về việc lựa chọn điều khoản luật pháp và toà án nào sẽ được áp dụng trong trường hợp có tranh luận.
15.
e. Trọng tài phân xử
Ngoài ra, khi xảy ra tranh chấp, nếu công ty không thể tự tiến hành giải quyết tranh chấp được thì doanh nghiệp sẽ phải sử dụng đến trọng tài để giải quyết tranh chấp.
Đa số phân xử của trọng tài bị chi phối bởi Hiệp định New York, bản dự thảo đầu tiên được ghi rõ vào năm 1958, với bản dự thảo này cho phép các bên được chọn người hoà giải riêng và giải quyết tại một nước trung lập.
Các trung tâm trọng tài tại Việt Nam như là Trung tâm Trọng tài Thương mại Phía Nam, Trung tâm Trọng tài Thương mại, Trung tâm Trọng tài Thương mại Thành phố Hồ Chí Minh,…
16. Xin cảm ơn và hẹn gặp lại tất cả các bạn ở những chương sau.
Tài liệu tham khảo
Charles W. L. Hill, 12th edition (2019), International Business: competing in the global marketplace, McGraw-Hill, New York.
Trịnh Thùy Anh, Trương Mỹ Diễm, Ngô Kim Trâm Anh (2017), Kinh doanh quốc tế, NXB Kinh tế TpHCM.
P a g e 1 | 6
BÀI GIẢNG DẠNG VĂN BẢN (SCRIPT) Môn học: KINH DOANH QUỐC TẾ