CHƯƠNG 11. MỘT SỐ QUY TRÌNH SỬA CHỬA BẢO DƯỠNG Ô TÔ
11.1.2. Quy trình cân cam động cơ
Cách cân cam động cơ ô tô cho 3 cơ cấu OHC, OHD, OHV
Tùy theo động cơ của từng hãng xe mà các dấu lắp ráp cơ cấu phân phối khí sẽđược bố trí ở những vị trí khác nhau. Sau đây, chúng tôi sẽ nêu ra một số trường hợp thường gặp phải nhất.
a. Cơ cấu OHC – Truyền động đai
Phương pháp tháo dây đai
B1. Tháo nắp đậy máy và nắp mặt trước của bộ truyền động đai
B2. Quay trục khuỷu theo chiều quay sao chõ rãnh khuyến trên puli trùng với điểm 0 trên vạch chia độ (Pittoong số 1 ởĐCT).
Hình 11.2 –Phương pháp tháo dây đai
Nhóm 1 Trang 156 Hình 11.3 – Phương pháp tháo dây đai
B3. Kiểm tra dấu của bánh đai cam. Bạn có thể đánh dấu trên dây đai để khi lắp ráp lại được diễn ra thuận lợi hơn.
B4. Nới lỏng bỏnh căng đai khoảng ẵ vũng, sử dụng tuốc nơ vớt bẩy bỏnh căng đai theo chiều nới lỏng dây đai và xiết chặt bánh căng đai.
B5. Tháo dây đai cam ra khỏi bánh răng cam.
B6. Dùng dụng cụ chuyên dụng để tháo đai ốc đầu trục khuỷu.
B7. Dùng cảo tháo puli dẫn động đầu trục khuỷu và tháo nắp đậy mặt dưới.
B8. Tháo miếng chặn đai cam.
Nhóm 1 Trang 157 Hình 11.4 – Phương pháp tháo dây đai
B9. Đánh dấu dây đai với bánh răng trục khuỷu. Tháo dây đai ra ngoài.
B10. Tháo bánh căng đai và thay mới.
B11. Lắp bánh căng đai mới và lò xo. Đẩy bánh căng theo hướng chùng đai và xiết chặt nó lại.
Hình 11.5 –Phương pháp tháo dây đai
Nhóm 1 Trang 158
Phương pháp cân cam động cơ
B1. Kiểm tra lại vị trí điểm chết trên trục khuỷu và dấu trên bánh răng trục cam.
B2. Lắp đai cam vào động cơ đúng với vị trí ban đầu của nó.
Hình 11.6 - Phương pháp cân cam động cơ
B3. Nới lỏng bỏnh căng đai khoảng ẵ vũng. Quay trục khuỷu 2 vũng và kiểm tra lại dấu cân cam.
B4. Xiết chặt vị trí giữ bánh căng đai.
B5. Lắp miếng chặn đai cam và chú ý mặt cong hướng ra ngoài.
B6. Lắp trở lại các miếng che đầu động cơ.
B7. Lắp puli đầu trục khuỷu và xiết đúng lực.
Nhóm 1 Trang 159 b. Cơ cấu OHV – Truyền động xích
Phương pháp tháo bộ truyền động
Hình 11.7 - Phương pháp tháo bộ truyền động B1. Tách các bộ phận có liên quan ra ngoài.
B2. Tháo nắp đậy cò mổ và trục cò mổ.
B3. Nới lỏng đều từ ngoài vào trong, tháo cò mổ và trục cò mổ ra khỏi nắp máy.
B4. Lấy các đũa đẩy và các con đội ra ngoài.
B5. Sử dụng dụng cụ chuyên dụng để tháo đai ốc đầu trục khuỷu. Lấy Puli đầu trục khuỷu ra ngoài.
B6. Tháo nắp đậy xích cam ở mặt trước của động cơ.
Nhóm 1 Trang 160 B7. Tháo bộ căng xích và lấy nó ra ngoài.
Hình 11.8 - Phương pháp tháo bộ truyền động
B8. Kiểm tra dấu cân cam: xoay trục khuỷu cho pittong số 1 ởđiểm chết trên. Kiểm tra dấu trên trục cam và dấu trên trục khuỷu phải trùng tương ứng với dấu trên xích cam. Nếu cần thiết, đánh dấu trước khi tháo.
Hình 11.9 - Phương pháp tháo bộ truyền động
Nhóm 1 Trang 161 Hình 11.10 - Phương pháp tháo bộ truyền động
B9. Dùng cảo tháo bánh răng xích và lấy cả bộ truyền động xích ra ngoài.
B10. Tháo bộđỡ xích.
B11. Tháo các con vít lắp ghép tấm chận dọc trục cam, nâng nhẹ trục cam và rút nó ra khỏi các ổ đỡ.
Hình 11.11 - Phương pháp tháo bộ truyền động B12. Vệ sinh các sạch sẽ các chi tiết và sắp xếp chúng theo thứ tự.
Nhóm 1 Trang 162
Phương pháp cân cam động cơ B1. Lắp trục cam vào thân máy.
B2. Lắp miếng sắt chận dọc ở đầu trục cam và xiết chặt nó lại.
B3. Lắp miếng đỡ xích cam.
B4. Xoay trục khuỷu sao cho then trên đầu trục khuỷu hướng lên theo phương thẳng đứng.
B5. Xoay trục cam cho then trên đầu trục cam cũng hướng lên theo phương thẳng đứng giống với trục khuỷu.
Hình 11.12 - Phương pháp cân cam động cơ B6. Lắp xích cam vào hai bánh răng đúng theo đánh dấu đã định sẵn.
B7. Lắp bộ truyền động xích cam vào trục khuỷu và trục cam.
B8. Lắp đai ốc đầu trục cam và xiết chặt đúng momen.
B9. Lắp bộcăng xích cam và các bộ phận còn lại vào.
Nhóm 1 Trang 163 Hình 11.13 - Phương pháp cân cam động cơ
Đối với động cơ cũ
Đây là trường hợp trục cam được bố trí ở thân máy, khoảng cách giữa trục cam và trục khuỷu là gần nhau. Hiện nay, loại này thường rất ít gặp. Phương pháp cân cam động cơ ô tô cũ này được thực hiện như sau:
B1. Quay dấu trên bánh răng trục khuỷu nằm trên đường thẳng đứng qua tâm trục khuỷu và trục cam.
B2. Lắp trục cam vào thân máy sao cho dấu trên bánh răng cam trùng với dấu trên bánh răng trục khuỷu.
Nhóm 1 Trang 164 B3. Xiết chặt miếng chặn chuyển động dọc của trục cam vào thân máy.
Hình 11.14 - Phương pháp cân cam động cơ đối với động cơ cũ c. Cơ cấu OHD – Truyền động xích
Ở cơ cấu này, trục cam được lắp đặt trên nắp máy và phương pháp lắp xích cam vào động cơ có hơi phức tạp. Ví dụ động cơ 1RZ và 2RZ. Bạn nên đánh dấu trước khi thao ra để khi lắp lại không bị quên.
B1. Quay trục khuỷu cho tới khi rãnh then trên đầu trục khuỷu hướng lên trên.
B2. Lắp bánh răng truyền động xích cam vào đầu trục khuỷu.
Hình 11.13 - Phương pháp tháo truyền động xích
Nhóm 1 Trang 165 B3. Lắp ống dầu bôi trơn bộ truyền động xích cam.
B4. Lắp bộthanh đỡxích và thanh căng sên vào thân máy.
Hình 11.14 - Phương pháp tháo truyền động xích
B5. Lắp xích cam vào bánh răng cốt máy và bánh răng cam sao cho dấu trên bánh răng cam hướng lên trên.
Hình 11.15 - Phương pháp tháo truyền động xích
B6. Dùng dây cột thanh đỡ xích và thanh căng xích như hình vẽ.
Nhóm 1 Trang 166 B7. Lắp nắp đậy xích cam vào thân máy và xiết đúng lực.
B8. Lắp joint nắp máy vào thân máy.
Hình 11.16 - Phương pháp tháo truyền động xích B9. Lắp nắp máy vào động cơ và xiết đúng lực.
B10. Lắp trục cam vào nắp máy.
B11. Lắp bánh răng cam vào trục cam và xiết chặt.
B12. Đẩy pittong căng xích vào sát thân của nó và dùng móc giữ lại.
B13. Lắp bộ căng xích cam vào thân máy và xiết chặt.
B14. Quay trục khuỷu theo chiều quay để cho pittong bộ căng xích bung ra. Nếu không được, hãy sử dụng tuốc nơ vít xeo nhẹ hoặc dùng tay kéo thanh đỡ xích cam ra ngoài và buông tay, pittong sẽ đẩy thanh căng xích cam.
Nhóm 1 Trang 167 B15. Lắp các bộ phận còn lại vào đúng vị trí.
Hình 11.17 - Phương pháp tháo truyền động xích Những lưu ý khi cân cam động cơ ô tô
Dấu điểm chết trên ở trục khuỷu thường như nhau ở các loại động cơ. Nhưng dấu trên bánh răng cam thì lại rất đa dạng. Nên đánh dấu cơ cấu truyền động trục cam trước khi tháo, nhất là truyền động bằng xích cam.
Ở một số động cơ, dấu cân cam được đánh ở các bánh răng như: bánh răng trục cân bằng, bánh răng trục khuỷu… Khi lắp các dấu này phải lắp đúng vị trí của nó. Dấu cân cam còn có một số dạng như sau.