Chương I: MÔI TRƯỜNG ĐỚI NÓNG
IV. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
2. Các đặc điểm khác của môi trường
? Sự thay đổi lượng mưa ảnh hưởng tới thiên nhiên ra sao?
+ Thực vật?
+ Mực nước sông thay đổi ntn?
+ Đất đai ntn khi mưa tập trung vào một mùa?
GV yêu cầu học sinh đọc thuật ngữ “ đất feralit
” SGK/187
? Tại sao khu vực khí hậu nhiệt đới lại là khu vực đông dân nhất thế giới?(khí hậu thích hợp với nhiều loại cây lương thực)
? Xu thế phát triển của cảnh quan này ra sao? Vì sao có sự thay đổi đó?(Diện tích xavan ngày càng mở rộng – Do lượng mưa ít)
- HS: trả lời.
- GV: chuẩn kiến thức.
2. Các đặc điểm khác của môi trường.
- Thực vật thay đổi theo mùa:
Xanh tốt ở mùa mưa, khô héo vào mùa khô.
- Thực vật thay đổi theo vĩ độ: Từ xích đạo càng về chí tuyến thực vật càng nghèo nàn chuyển từ:
Rừng thưa -> đồng cỏ cao -> cỏ mọc thưa thớt -> cây bụi gai bán hoang mạc.
- Sông có 2 mùa: lũ vào mùa mưa, cạn vào mùa khô.
- Vùng nhiệt đới có đất và khí hậu thích hợp với nhiều loại cây lương thực và cây công nghiệp.
4. Củng Cố
? Phân biệt môi trừơng nhiệt đới với môi trường xích đạo ẩm?
5. Hướng dẫn về nhà
- Làm các bài tập ở Vở BT và , đọc trước bài 7
- GV: Hướng dẫn HS làm bài tập 4/sgk/22 vào VBT:
+ Biểu đồ có đường biểu diễn to với 2 lần tăng cao/năm, to quanh năm >20 0C, có 1 thời kì khô hạn (hoặc tập trung vào 1 mùa) là những đặc điểm của khí hậu to đới Bắc bán cầu (biểu đồ trái)
+ Biểu đồ bên phải có t0 cả năm >20 0C, biên độ to năm tới >15 0C, có 1 thời kì khô hạn kéo dài 6 tháng là những đặc điểm của khí hậu to đới Nam bán cầu
-> Chỉ có mùa mưa trái ngược nhau.
V. RÚT KINH NGHIỆM
- Thời gian:...
- Nội dung:...
...
- Phương pháp:...
...
Ngày soạn: 9/9/2014
Tiết 7 Bài 7: MÔI TRƯỜNG NHIỆT ĐỚI GIÓ MÙA I. MỤC TIÊU: Sau bài học, HS cần:
1. Kiến thức:
- Nắm được sơ bộ nguyên nhân hình thành gió mùa ở đới nóng và đặc điểm của gió mùa mùa hạ, gió mùa mùa đông.
- Nắm được 2 đặc điểm cơ bản của môi trường nhiệt đới gió mùa. Đặc điểm này chi phối thiên nhiên và hoạt động của con người theo nhịp điệu của gió mùa.
- Hiểu được môi trường nhiệt đới gió mùa là môi trường đặc sắc và đa dạng ở đới nóng.
2. Kỹ năng
- Rèn luyện cho HS kĩ năng đọc bản đồ, ảnh địa lý, biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa.
- Nhận biết môi trường nhiệt đới gió mùa qua biểu đồ.
3. Thái độ
- Yêu thiên nhiên, yêu đất nước à GD ý thức bảo vệ MT.
II. PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
1. Giáo viên: BĐ Khí hậu Việt Nam, BĐ Khí hậu Châu Á hoặc TG. Các tranh ảnh về các loại cảnh quan nhiệt đới gió mùa, rừng ngập mặn, rừng thông,….
2. Học sinh: Sgk, vở ghi, vở bài tập.
III. PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC - Khai thác kiến thức từ bản đồ.
- Đàm thoại, giảng giải.
- Hoạt động nhóm.
IV. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC 1. Ổn định lớp
Ngày dạy Lớp Sĩ số Tên HS vắng 7A
7B 7C 7D 7E 2. Kiểm tra bài cũ:
? Xác định vị trí môi trường nhiệt đới? Nêu đặc điểm khí hậu nhiệt đới?
(Nằm khoảng từ 50 đến 300 cả hai bán cầu.
Khí hậu: nóng quanh năm, T0 TB trên 200C....)
? Trình bày các đặc điểm khác của môi trường?
(Thực vật thay đổi theo vĩ độ....
Sông ngòi...
Đất...) 3. Bài mới
Trong đới nóng, có 1 khu vực tuy cùng vĩ độ với các môi trường nhiệt đới và hoang mạc nhưng thiên nhiên có nhiều nét đặc sắc, đó là môi trường nào? Chúng ta cùng tìm hiểu trong bài học ngày hôm nay.
Hoạt động của GV và HS Nội dung chính Hoạt động 1 : Tìm hiểu khí hậu
- GV treo lược đồ các môi trường địa lí và yêu cầu HS quan sát, kết hợp với sgk H5.1/16
1. Khí hậu
? Xác định vị trí của môi trường nhiệt đới gió mùa trên BĐ?
Toàn bộ môi trường nhiệt đới gió mùa của đới nóng nằm trong 2 khu vực Nam Á và Đông Nam Á. Việt Nam là quốc gia nằm trong khu vực gió mùa điển hình này + GV treo lược đồ H7.1, H7.2 giới thiệu và yêu cầu HS quan sát, đọc kĩ phần chú giải (Chú ý màu sắc và hướng các mũi tên).
? Nhận xét hướng gió thổi vào mùa hạ và mùa đông ở các khu vực Nam Á, Đông Nam Á. Giải thích tại sao lượng mưa ở các khu vực này lại có sự chênh lệch rất lớn giữa mùa hạ và mùa đông?
GV: Chia lớp thành hai nhóm, thảo luận:
Nhóm 1: Phân tích biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa của Hà Nội?
Nhóm 2: Phân tích biểu đồ khí hậu của Mum- Bai?
? Qua phân tích H7.3;7.4, cho biết yếu tố nào chi phối ảnh hưởng rất sâu sắc tới nhiệt độ và lượng mưa của khí hậu nhiệt đới gió mùa?
? Qua đó, em hiểu gì về đặc điểm khí hậu của môi trường nhiệt đới gió mùa?
? Khí hậu môi trường nhiệt đới gió mùa có gì khác với khí hậu môi trường nhiệt đới?
Liên hệ: Việt Nam thuộc môi trường nào?
Đặc điểm khí hậu của VN ra sao?
Tại sao có thể nói khí hậu ở MT nhiệt đới
- Đông Nam Á và Nam Á là các khu vực điển hình của môi trường nhiệt đới gió mùa hoạt động.
- Đặc điểm cơ bản: Nhiệt độ và lượng mưa thay đổi theo mùa gió;
- Nhiệt độ trung bình năm > 200C - Biên Độ T0 : 80C
gió mùa có những biến đổi thất thường?
Lấy ví dụ ở nước ta?
(Nói khí hậu ở MT nhiệt đới gió mùa có những biến đổi thất thường vì : có những năm, những thời điểm khí hậu không theo quy luật, gây khó khăn cho sản xuất và đời sống. Ví dụ : Ở nước ta, có năm mùa mưa đến sớm, có năm đến muộn và lượng mưa có năm ít, có năm nhiều nên dễ gây hạn hán, lũ lụt.)
- HS trao đổi, trả lời.
- GV: nhận xét và chuẩn kiến thức.
Hoạt động 2: Tìm hiểu Các đặc điểm khác của môi trường
- GV treo H7.5, H7.6, y/c HS quan sát:
? Nhận xét sự thay đổi cảnh sắc thiên nhiên?
? Qua tranh ảnh và dựa vào thiên nhiên Việt Nam, hãy nêu đặc điểm của môi trường nhiệt đới gió mùa?
? Khí hậu và thiên nhiên nhiệt đới gió mùa có thuận lợi và khó khăn gì?
- HS trả lời
- GV nhận xét và chuẩn kiến thức.
- Lượng mưa Tb >1500mm - Thời tiết diễn biến thất thường.
2. Các đặc điểm khác của môi trường.
- Gió mùa có ảnh hưởng tới cảnh sắc thiên nhiên và con người.
- Là môi trường đa dạng, phong phú nhất đới nóng.
- Nam Á và Đông Nam Á là những khu vực thích hợp cho việc trồng cây lương thực và cây công nghiệp.
- Đây là nơi sớm tập trung đông dân trên thế giới.
4. Củng cố
- Cho HS so sánh khí hậu môi trường xích đạo ẩm, môi trường nhiệt đới và môi trường nhiệt đới gió mùa qua bảng sau:
5. Hướng dẫn về nhà -Về nhà làm bài tập
- Sưu tầm tranh hoạt động nông nghiệp ở đới nóng ( Nương rẫy, làm lúa nước ...) . - Chuẩn bị bài mới với nội dung sau: Ở đới nóng có các hình thức canh tác nào? Nêu ưu nhược điểm của từng hình thức canh tác?
V. RÚT KINH NGHIỆM
- Thời gian:...
- Nội dung:...
...
- Phương pháp:...
...
Ngày soạn: 10/9/2014
Tiết 8 Bài 9: HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP Ở ĐỚI NÓNG I. MỤC TIÊU: Sau bài học,HS cần:
1. Kiến thức:
- Nắm được các mối quan hệ giữa khí hậu với nông nghiệp và đất trồng, giữa khai thác đất đai với bảo vệ đất.
- Biết được 1 số cây trồng, vật nuôi ở các kiểu môi trường khác nhau của đới nóng.
2. Kỹ năng
Môi trường Vị
trí
Đặ c điể
m
Các Đặc điểm khác Môi trường xích đạo ẩm
Môi trường nhiệt đới Môi trường nhiệt đới gió mùa
- Rèn luyện khái niệm phán đoán Địa Lý cho HS ở mức độ cao hơn về mối quan hệ giữa Khí hậu với Nông nghiệp và đất trồng, giữa khai thác và bảo vệ đất trồng.
- Luyện tập cách tả môi trường qua tranh liên hoàn và củng cố thêm kĩ năng đọc ảnh địa lí cho học sinh.
- KNS: Tìm kiếm và xử lí thông tin; phản hồi/ lắng nghe tích cực (HĐ 1&2; giao tiếp khi làm việc nhóm; tự tin khi trình bày một phút (HĐ 1).
3. Thái độ
GD bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học. Hình thành ý thức bảo vệ môi trường.
II. PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
1. Giáo viên: Ảnh về xói mòn đất đai trên các sườn núi. Các hình SGK hình 9.1, 9.2.
Bản đồ tự nhiên thế giới.
2. Học sinh: Sgk, vở ghi, đồ dùng.
III. PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC
- Hướng dẫn HS khai thác kiến thức từ bản đồ.
- Đàm thoại gợi mở, giảng giải tích cực.
- Hoạt động nhóm.
IV. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC 1. Ổn định lớp
Ngày dạy Lớp Sĩ số Tên HS vắng 7A
7B 7C 7D 7E 2. Kiểm tra bài cũ:
? Trình bày đặc điểm nổi bật của môi trường nhiệt đới gió mùa?
(Nhiệt độ và lượng mưa thay đổi theo mùa gió...
Thời tiết diễn biến thất thường...)
? Trình bày sự đa dạng của môi trường nhiệt đới gió mùa?
(Là môi trường đa dạng và phong phú của đới nóng: nhịp điệu mùa có ảnh hưởng tới cảnh sắc thiên nhiên và con người. VD: mùa mưa cây cối xanh tốt, mùa khô cây cối bị rụng lá...; các mùa con người có sinh hoạt khác nhau...
Thích hợp trồng cây lương thực,...) 3. Bài mới
Sự phân hoá đa dạng của môi trường đới nóng biểu hiện rõ nét ở đặc điểm khí hậu, ở sắc thái tự nhiên, nước làm cho hoạt động nông nghiệp ở mỗi vùng trong đới có những đặc điểm khác nhau, sự khác nhau đó biểu hiện như thế nào là nội dung của bài học hôm nay.
Hoạt động của GV - HS Nội dung chính Hoạt động 1: Tìm hiểu đặc điểm sản xuất nông