CHƯƠNG VIII ĐỂ TRẺ ĐƯỢC RÈN LUYỆN TRƯỞNG THÀNH TRONG GIAN KHÓ
5. Học và chơi, học vẫn luôn ở vị trí số một
Là một học sinh, học luôn ở vị trí số một, cho dùở bất cứ thời điểm nào đều nên học trước chơi sau. Học cần phải học thực sự, xuất sắc, chơi phải chơi mội cách vui vẻ thoải mái, như vậy mới có lợi cho sức khoẻ tinh thần và thể chất.
1989 Ngô Thuần học tiểu học, ngày đầu tiên con đi học, tôi dặn dò con rất cẩn thận: “Trong mắt của mẹ, con là một đứa trẻ có khả năng làm tất cả mọi việc, chỉ cần con chịu khó chăm chỉ học hành, con nhất định làm được tốt hơn những gì con mongđợi”, đối với trẻ, bạn khen ngợi, cổ vũ chúng, chúng sẽ làm tốt hơn cả sự kỳ vọng của bạn.
Để con trưởng thành lành mạnh, trong gia đình tôi kiên trì giữ vững 4 nguyên tắc sau: thường xuyên động viên, bồi dưỡng thói quen tốt, tạo bầu không khí tốt, phát triển cân đối toàn diện.
Mặc dù tôi biết rất rõ tính quan trọng của việc học kiến thức văn hoá, nhưng cũng biết nếu không có phẩm chất đạo đức tốt cũng khó thành tài. Do đó tôi rất coi trọng phát triển toàn diện: “đức, trí, thể, mỹ, lao”,rất coi trọng đào tạo tính công đức cho trẻ. Yêu cầu con trên xe bus nên nhường ghế cho người già, phụ nữ có thai, người tàn tật, giừ gìn vệ sinh môi trường, hơn nữa giáo dục chúng trong lớp học không lấy thành tích học tập tốt làm tiêu chuẩn lựa chọn bạn duy nhất, phải vui vẻ giúp đỡ những bạn có khó khăn trong học tập, giúp đỡ
190
người khác cùng tiến bộ.
Tôi yêu cầu con cùng các bạn học làm việc thiện, không đánh cãi nhau, trong học tập luôn cùng nhau tiến bộ, không thiên lệch môn học, không phân biệt mônhọc chính,môn học phụ, trong thi cử tuyệt đối không được gian lận, vì thành thật là đức tính cơ bản nhất của con người, thành tích thi cử phải phù hợp với kiến thức bản thân nắm được.
Tôiủng hộ phương pháp vui vẻ giáo dục con. Vì nghĩ nhiệm vụ học đàn của con so với các bạn cùng lớp nhiều hơn một môn, nên tôi chưa bao giờ quy định con phải nằm ở top 3 trong lớp, cũng không giao thêm bài tập cho con, cũng không mời gia sư. Tôi chỉ yêu cầu con khi lên lớp phải chăm chỉ nghe giảng, nắm chắc toàn bộ những kiến thức trong giáo trình, thành tích học tập trên lớp chỉ cần nằm trong top 5 là được.
Tôi chưa từng lấy tiền và vật chất để kích thích trẻ chăm học, nâng cao thành tích học tập, cũng không hứa hẹn con thi đạt được bao nhiêu điểm thì sẽ được thưởng bao nhiêu, vì tôi luôn cho rằng việc học là nhiệm vụ của mỗi học sinh khi đi học nên hoàn thành. Thành tích họctập cũng là việc học sinh nên cố gắng để đạt kết quả cao, là một sinh viên bạn khônghọc tốt thì có thể làm được gì? Bố mẹ bỏ tiền cho bạn mua sách học, bạn không học hành chăm chỉ, không tranh thủ học để đạt thành tích tốt, bạn có thể nói sai đúng với ai đây?
Tôi để cho Ngô Thuần hiểu rõ học tập là để cho bản thân mình. Nhưng chỉ làm đến vậy thì vẫn chưa đủ đối với sự trưởng thành của contrẻ! Trong quá trình trưởng thành của trẻ nảy sinh rất nhiều khuyết điểm vẫn cần có bàn tay của người mẹ ân cần dạy bảo và uốn nắn kịp thời.
Khi Ngô Thuần học tiểu học, mỗi ngày đều có bài tập. Khi mới nhập học, nó rất hồn nhiên, rất hăng say học tập, tôi liền bổ sung thêm tính tích cực cho con. Yêu cầu con khi làm bài tập từng nét chữ phải viết cẩn thận, giữ gìn tất cả những trang viết luôn sạch sẽ, luôn hỏi cô giáo để cô viết phê bình sửa chữa.
Hàng ngày khi làm bài tập đều chủ động mang bài cho tôi xem, tôi gật đầu, nhiệm vụ học tập cả ngày lúc đó mới coi như hoàn thành.
Có một lần vì con muốn xem chương trình ti vi, dođó đã làm bài tập làm rất nhanh, khi con lưỡng lự cầm quyển sách đó về phía tôi. Tôi cầm quyển sách trong tay con, vừa nhìn đã thấy về căn bản không đạt yêu cầu của tôi. Lúc đó nếu tôi dễ tính đồng ý và cho qua, con có thể vượt qua, dễ dàng được xem ti vi,
nhưng tôi nghĩ nếu dễ tính ngày hôm nay thì lần sau con cũng có thể sẽ như hôm nay, sau này khó có thể nghiêm khắc được với con.Vì vậytôi bình tĩnh với con:
“con hãy tự mình đánh giá xem, bài tập hôm nay có được coi là hoàn thành tốt không? Nên hay không nên làm lại lần nữa”con vừa biết mìnhđuối lại cảm thấy oanức, nuốt nước mắt ngồi vào bàn làm lại, tôi không nói lời nào. Cho đến tận 11 giờ tối, con tôi xem bài tập đã hoàn thành cẩn thận, lúc đó mới thở dài nói với tôi: “sau này con sẽ không làm việc dại dột như thế này nữa. Con muốn làm nhanh để xem ti vi, kết quả mục đích nào cũng không đạt được, ngược lại mất nhiều hơn được."
Thựctế đãđào tạo Ngô Thuần, sự yêu cầu nghiêm khắc của tôi làm con trở thành người có thói quen tốt và cũng từ đó đạt được vinh dự. Trong 6 năm học tiểu học, con tôi liên tục đạt giải nhất trong "cuộc thi viết chữ đẹp toàn trường", đã từng đoạt giải nhì, giải ba cuộc thi thư pháp khu vực Hồng Sơn, những quyển vở bài tập của con tôi đều là những vật triển lãm trong các kỳ họp phụ huynh. Sau này khi con lớn, trong một lần nghỉ học về nhà đã rất thành thật nói với tôi: “mẹ, con thực sự cảm ơn mẹ rất nhiều, chính sự yêu cầu nghiêm khắc của mẹ đã làm cho con có khả năng viết chữ đẹp như ngày hôm nay, khi ở trường con thường lên bảng viết báo, làm băng rôn tuyên truyền, rất nhiều bạn nhìn con viết chữ đẹp như vậy đều rất khâm phục, lúc này con đã thấu hiểu sự nghiêm khắc ngọt ngào của mẹ ngày nhỏ".
Luyện viết chữ xem ra là một việc nhỏ nhưng có thể đủ nói lên thái độ đối với học hành của trẻ có nghiêm túc hay không, việc hoàn thành bài tập tốt hay không cũng chứng minh một đứa trẻ có tinh thần theo đuổi chủ nghĩa hoàn mỹ hay không. Vì vậy, phụ huynh yêu cầu nghiêm khắc ở trẻ hay lơ là với trẻ, kết quả sẽ một trời một vực.
Bản tính của con trẻ là thích chơi, đặc biệt là ngày càng có nhiều trò chơi mới lạ rất hấp dẫn trẻ. Tôi thường thấy các bậc phụ huynh lúc nào cũng lolắng khi thấy thế giới trò chơi ngày càng phong phú, nhưng con trẻ thì ngược lại chơi rất thoải mái. Cuối cùng làm thế nào để xử lý việc học và chơi của con trẻ cho hợp lý đây!
Ngô Thuần cũng là một đứa trẻ thích chơi, nó thích đánh bóng (bóng đá, bóng bàn, bóng chuyền, cầu lông), chơi cờ (cờ tướng, cờ vua, cờ vây) và các loại chò trơi khác như chơi điện tử vv… Là bậc phụ huynh, tôi biết trẻ trời sinh
192
đã có tính ham chơi, vì vậy khi giáo dục con trai, tôi kiên quyết giữ phương pháp và quan điểm: “lấp đầy không bằng để trống”.
Trước tiên, tôi bảo con: “muốn chơi cũng được, nhưng trước tiên phải chăm chỉ học tập, làm tốt bài tập các môn học, thành tích học tập luôn ở trong top 5 của lớp, sau đó học đàn cũng phải tốt. Dưới tiền đề như vậy con mới có thể chơivui vẻ thoải mái. Nhà mình không có máy tính không chơi điện tử được, mẹ có thể cho phép con đến nhà bạn chơi điện tử nhưng phải chú ý thời gian, nói mấy giờ về nhà phải về đúng giờ như quy định mình đặtra, còn nếu không thì miễn bàn". Con tôisau khi đã hiểu chính sách của tôi, nó đã nắm vững rất tốt quy định đó, lấy hiệu xuất tối đa để hoàn thành nhiệm vụ học tập, lấy tinh thần thoải mái nhất để chơi đùa. Có lúc cô giáo chủ nhiệm của con nói với tôi: “Mẹ Ngô Thuần này, con chị có một tiềm năng rất lớn có thể khai phá, cháu hoàn toàn có thể đứng ở vị trí số một. Nó học hành rất nhẹ nhàng, không thấy nó học hành vất vả gì mà có thể thi đạt 99 điểm, chị phải thúc giục Ngô Thuận hơn nữa”.
Thực ra, tôi cũng cảm thấy con mình không hết sức lắm và cũng từng phê bình nó: “Ngô Thuần, con rất thông minh nhưng sự phấn đấu học tập của con vấn chưa đủ”Nhưng nó trả lời tôivới vẻ mặt rạng rỡ nói với tôi: “mẹ à, để con thả lỏng một chút, con đã quá mệt rồi”Nghe con nói vừa dứt lời tôi liền nghĩ:
"đạo văn võ là biết cương biết nhu", trẻ con luôn là trẻ con, bạn không cho chúng chơi thì làm sao chúng chịu được. Khi tâm chúng không tập trung vào học tập, nếu bạn bắt buộc chúng học cũng chỉ là vô tác dụng mà thôi.
Vì vậy tôi cho rằng các bậc phụ huynh trước tiên cần phải giúp con cái sắp xếp vị trí hợp lý của "học”và "chơi", phải dạy con tính tự giác học tập, để chúng xây dựng quan niệm: “họchành luôn ở vị trí số 1”, tôi thường giảng cho con: “là một học sinh, việc học luôn đứng hàng đầu, bất cứ lúc nào cũng cần phải học trước chơi sau,khi học phải chăm chỉ ưu tú, khi chơi phải chơi cho vui vẻ lành mạnh, như vậy sẽ có lợi cho sức khoẻ tinh thần và thể chất”.