I-MUẽC ẹÍCH , YEÂU CAÀU
Bước đầu có kĩ năng thuyết trình , tranh luận về một vấn đề đơn giản , gần gũi với lứa tuổi :
1. Trong thuyết trình , tranh luận , nêu được những lí lẽ và dẫn chứng cụ thể , có sức thuyeỏt phuùc .
2. Biết cách diễn đạt gãy gọn và có thái độ bình tĩnh , tự tin , tôn trọng người cùng tranh luận .
II-ĐỒ DÙNG DẠY – HỌC
- Một số tờ giấy khổ to kẻ bảng nội dung BT1 ( xem mẫu ở dưới ) - Một số tờ giấy khổ to photo nội dung BT3a .
- Lời giải BT1 :
Câu a : Vấn đề tranh luận : Cái gì quý nhất trên đời ? Câu b : Ý kiến và lí lẽ của mỗi bạn
Ý kiến của mỗi bạn Lí lẽ đưa ra để bảo vệ ý kiến Hùng : Quý nhất là lúa gạo .
Quý : Quý nhất là vàng . Nam : Quý nhất là thì giờ .
-Có ăn mới sống đựơc
-Có vàng là có tiền , có tiền sẽ mua được lúa gạo . -Có thì giờ thì mới làm ra được lúa gạo , vàng bạc . Câu c : Ý kiến , lí lẽ và thái độ tranh luận của thầy giáo
-Thầy giáo muốn Hùng , Quý , Nam công nhận điều gì ?
-Thầy đã lập luận như thế nào?
-Cách nói của thầy thể hiện
-Người lao động là quý nhất .
-Lúa gạo , vàng bạc , thì giờ đều quý nhưng chưa phải là quý nhất . Không có người lao động thì không có lúa gạo , vàng bạc và thì giờ cũng trôi qua vô vị . -Thầy tôn trọng người đối thoại , lập luận có tình có lí:
thái độ tranh luận như thế nào?
+Công nhận những thứ Hùng , Quý , Nam đưa ra đều đáng quý ( lập luận có tình )
+Nêu câu hỏi : “ Ai làm ra lúa gạo , vàng bạc , ai biết dùng thì giờ ?” , rồi ôn tồn giảng giải để thuyết phục hs ( lập luận có lí )
III-CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
HOẠT ĐỘNG THẤY HOẠT ĐỘNG TRÒ
A-KIỂM TRA BÀI CŨ -Gv nhận xét , chấm điểm . B-DẠY BÀI MỚI
1-Giới thiệu bài
Các em đã là hs lớp 5 . Đội khi các em sẽ phải trình bày , thuyết trình một vấn đề trước nhiều người hay tranh luận với ai đó về một vấn đề . Làm thế nào để bài thuyết trình , tranh luận hấp dẫn , có khả năng thuyết phục người khác , đạt mục đích đặt ra . Tiết học hôm nay sẽ giúp các em bước đầu có kĩ năng đó .
-Đọc đoạn mở bài gián tiếp , kết bài mở rộng cho bài văn tả con đường .
2-Hướng dẫn hs luyện tập Bài tập 1 :
-Gv nhấn mạnh : Khi thuyết trình , tranh luận về một vấn đề nào đó , ta phải có ý kiến riêng , biết nêu lí lẽ để bảo vệ ý kiến một cách có lí có tình , thể hiện sự tôn trọng người đối thoại .
-Hs làm việc theo nhóm , viết kết quả vào giấy khổ to đã kẻ sẵn bảng tổng hợp theo mẫu ở phần chuẩn bị bài và trình bày trước lớp .
Bài tập 2
-Gv phân tích VD , giúp hs hiểu thế nào là mở rộng thêm lí lẽ và dẫn chứng .
-Phân công mỗi nhóm đóng 1 nhân vật ; suy nghĩ , trao đổi , chuẩn bị lí lẽ và dẫn chứng cho cuộc tranh luận ( ghi ra nháp ).
-Đọc yêu cầu BT2 và VD mẫu .
-Từng tốp 3 hs đại diện cho 3 nhóm thực hiện cuộc trao đổi , tranh luận .
-Cả lớp và gv nhận xét , đánh giá cao những nhóm tranh luận sôi nổi , hs đại diện nhóm biết mở rộng lí lẽ và nêu dẫn chứng cụ thể làm cho lời tranh luận giàu sức thuyết phục .
Bài tập 3
a)Có thể chọn một trong 2 cách tổ chức thực hiện sau : gv ghi số thứ tự 1,2,3,4 trước mỗi câu văn ; hướng dẫn hs ghi kết
-1,2 hs đọc thành tiếng nội dung BT3 . cả lớp đọc thầm lại .
quả lựa chọn câu trả lời đúng , sau đó sắp xếp theo số thứ tự .
-Gv chốt lại lới giải đúng :
Những câu trả lời đúng được sắp xếp theo trình tự : bắt đầu từ điều kiện quan trọng , căn bản nhaát :
ĐK1 : Phải có hiểu biết về vấn đề được thuyết trình , tranh luận , nếu không không thể tham gia thuyết trình , tranh luận .
ĐK2 : Phải có ý kiến riêng về vấn đề được thuyết trình , tranh luận . Không có ý kiến riêng nghĩa là không hiểu sâu sắc vấn đề , hoặc không dám bày tỏ ý kiến riêng , sẽ nói dựa , nói theo người khác .
ĐK3 : Phải biết cách nêu lí lẽ và dẫn chứng : có ý kiến rồi còn phải biết cách trình bày , lập luận để thuyết phục người đối thoại .
* Gv cùng hs phân tích : Phải nói theo ý kiến của số đông không phải là điều kiện của thuyết trình , tranh luận . Khi tranh luận không nhất thiết ý kiến của số đông là đúng . Người tham gia thuyết trình , tranh luận cần có bản lĩnh , có suy nghĩ riêng , biết đưa lí lẽ và dẫn chứng để bảo vệ ý kiến , thuyết phục mọi người .
b)Kết luận : Khi thuyết trình , tranh luận , để tăng sức thuyết phục và đảm bảo phép lịch sự , người nói cần có thái độ ôn tồn , hoà nhã , tôn trọng người đối thoại ; tránh nóng nảy , vội vã hay bảo thủ , không chịu nghe ý kiến đúng của người khác .
-Đại diện mỗi nhóm trình bày kết quả .
-Phát biểu ý kiến .
3-Củng cố , dặn dò -Nhận xét tiết học .
-Dặn hs nhớ các điều kiện thuyết trình , tranh luận ; có ý thức rèn luyện kĩ năng thuyết trình , tranh luận
-Đọc trước , chuẩn bị bài cho tiết Luyện tập thuyết trình , tranh luận sau .
LUYỆN TỪ VÀ CÂU