ĐỘC HỌC MÔI TRƯỜNG VỀ THUỐC LÁ
12.4. ĐỘC HẠI CỦA KHÓI THUỐC LÁ
12.4.5. Nồng độ của khói thuốc lá trong môi trường
Khói thuốc lá trong môi trường là một hỗn hợp phức tạp của chất khí và những hạt nhỏ chứa đựng vô số các gốc hoá học khác nhau. Việc hút thuốc lá trong môi trường trong nhà làm gia tăng nồng độ của các hạt trong khí thở, chất nicotin, chất carbon monoxit, acrolen, NO2 và nhiều hợp chất khác. Mức độ gia tăng trong nồng độ
của những chỉ số này thay đổi theo số lượng người hút thuốc, cường độ hút thuốc, tỷ lệ trao đổi giữa không khí bên trong nhà và bên ngoài nhà và việc sử dụng những thiết bị làm sạch không khí. Giáo sư Ott (1999) đã sử dụng kỹ thuật cân bằng số lượng để mô tả đặc điểm của những yếu tố ảnh hưởng đến nồng độ của khói thuóc ở trong nhà. Sử dụng những thông tin về sự phát tán nguồn (Ví dụ:
việc sinh ra những chất phát tán của thuốc lá) và dựa trên mức độ trao đổi không khí, những nhà nghiên cứu có thể áp dụng những kỹ thuật cân bằng số lượng để dự đoán nồng độ của khói thuốc. Những kỹ thuật này có thể được sử dụng để dự đoán sự phơi nhiễm và dự tính kết quả đo lường có kiểm soát.
Nhiều thành phần của khói thuốc lá đã được đo lường ở môi trường trong nhà, ví dụ như các chỉ số về việc đóng góp của khói thuốc lá trong ô nhiễm không khí trong nhà. Thường thì người ta đo lường các hạt bụi bởi vì các nguồn khói thuốc lá chính cũng như phụ đều có chứa nồng độ các hạt bụi rất cao với các kích cỡ khác nhau.
Tuy nhiên các hạt bụi là một chỉ số không đặc hiệu của ô nhiễm khói thuốc lá bởi vì có nhiều nguồn khác cũng tạo nên bụi trong không khí trong nhà. Mặt khác, những chỉ số đặc hiệu hơn cũng đã được đo lường bao gồm nicotin, tia tử ngoại và sự hấp thụ của các thành phần bụi. Nicotin có thể được đo lường khác các phương pháp chọn mẫu tích cực và cũng sử dụng những phương pháp khuyếch tán thụ động.
Các nghiên cứu về nồng độ của các thành phần của không khí trong môi trường đã được tiến hành chủ yếu ở trong các toà nhà công cộng, một số ít được tiến hành ở trong nhà và trong phòng. Việc đóng góp của các môi trường khác nhau vào khả năng tiếp xúc khói thuốc lá của mỗi cá nhân thay đổi tuỳ theo mẫu thời gian làm việc, ví dụ làm việc ở những thời gian khác nhau ở những nơi khác nhau. Mẫu thời gian làm việc có ảnh hưởng lớn đến việc phơi nhiễm của đường hô hấp trong các môi trường bụi ở một số đối tượng nhất định. Ví dụ việc tiếp xúc trong nhà chủ yếu là gặp ở trẻ em không đi nhà trẻ. Đối với những người lớn nghiện ở chung với những người không hút thuốc thì môi trường làm việc là một nơi tiếp xúc chủ yếu với bụi. Một nghiên cứu ở Mỹ gần đây đã đánh giá mức độ phơi nhiễm của những
người không hút thuốc ở 16 khu vực dân cư tại Mỹ. Nghiên cứu này trên 100 người ở mỗi nơi hướng đến việc phơi nhiễm tại nơi làm việc và việc đo lường các hạt bụi trong khí thở và các chỉ số khác. Kết quả cho thấy trong hai năm 93–94 mức độ phơi nhiễm đối với khói thuốc lá trong môi trường ở trong nhà nói chung lớn hơn ở nơi làm việc.
Việc đóng góp của khói thuốc lá ở trong nhà vào ô nhiễm môi trường bên trong nhà đã được chứng minh bởi nhiều nghiên cứu sử dụng các phương pháp đo đạc các hạt bụi hô hấp cá nhân và trong nhà. Trong những cuộc nghiên cứu trước đây, Spengler et al. (1980) đã đo lường nồng độ các hạt bụi hô hấp ở các nhà dân ở 6 thành phố nước Mỹ trong vài năm và đã nhận thấy rằng một người hút 1 gói thuốc hàng ngày đóng góp khoảng 20mg/m3 nồng độ hạt bụi trong nhà trong vòng 24 giờ. Trong nhà có từ 2 người hút thuốc lá trở lên có thể đóng góp khoảng 260mg/m3 nồng độ hạt bụi trong nhà trong vòng 24 giờ (theo Tiêu chuẩn chất lượng không khí quốc gia). Bởi vì thuốc lá không được hút đều đặn trong ngày nên nồng độ cao hơn chỉ xuaỏt hieọn khi huựt thuoỏc.
Trong một vài cuộc nghiên cứu, chỉ một số lượng nhỏ nhà dân được đo lường chất nicotin mà chất này được xem là hợp thành qua giai đoạn bốc hơi của việc phơi nhiễm khói thuốc lá trong môi trường.
Trong một cuộc nghiên cứu về sự phơi nhiễm khói thuốc lá trong môi trường ở trẻ em đi nhà trẻ, nồng độ nicotin trung bình trong suốt thời gian trẻ ở nhà là 3,7mg/ m3; đối với những nhà không có người hút thuốc nồng độ trung bình là 0,3 mg/m3. Nước Mỹ đứng đầu trong việc nghiên cứu phương pháp đánh giá sự phơi nhiễm. Cục bảo vệ môi trường liên bang đã cung cấp dữ liệu tổng quát về nồng độ của 20 hợp chất hữu cơ bay hơi ở một số mẫu nhà ở một vài khu dân cư. Việc đo lường trong nhà đã cho thấy có sự gia tăng nồng độ benzen, xylen, ethybenzen và styren ở nhà có người hút thuốc so với những nhà không có người hút.
Những môi trường giao thông cũng có thể bị ô nhiễm do hút thuốc. Việc ô nhiễm không khí trên tàu, xe bus, xe ô tô, máy bay và tàu ngầm đã được chứng minh. Một báo cáo của hội đồng nghiên cứu quốc gia (NRC, 1986b) về chất lượng không khí trên máy bay đã tóm
tắt những nghiên cứu về chất gây ô nhiễm từ khói thuốc lá trong máy bay thương mại. Trong một cuộc nghiên cứu qua suốt chuyến bay đơn, nồng độ NO2 thay đổi tùy theo số lượng hành khách đang hút thuốc.
Trong một cuộc nghiên cứu khác, những hạt nhỏ hô hấp ở khu vực có người đang hút thuốc được đo là bằng hoặc cao hơn gấp 5 lần so với những khu vực không có người hút thuốc. Nồng độ cao tối đa ở những khu vực có người đang hút thuốc là 1000 mg/m3. Mátton và những đồng nghiệp của ông (1989) đã sử dụng phương pháp đo lường phơi nhiễm cá nhân để đánh giá việc phơi nhiễm chất nicotin ở những hành khách và những người có mặt trên chuyến bay. Tất cả mọi người đều bị nhiễm chất nicotin, thậm chí những người được ngồi ở khoang riêng không có người hút thuốc. Việc phơi nhiễm càng lớn hơn ở những nơi có người hút thuốc hơn là những nơi không có người hút và cũng lớn hơn trên máy bay thương mại với vòng quay không khí.