-Nắm được khái niệm câu chủ động, câu bị động.
-Nắm được mục đích của việc chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động.
-Rèn kĩ năng s.dụng câu chủ động, câu bị động linh hoạt trong nói, viết.
B-Chuẩn bị:
-Gv: Bảng phụ.Những điều cần lưu ý: Tham gia c.tạo câu bị động trong TV thường có các từ được, bị. Tuy nhiên cần phân biệt câu bị động với câu b.thường chứa các từ bị, được (câu bị động: Nó bị thầy phạt. Nó bị phạt. Nó được khen; câu
b.thường:Cơm bị thiu. Nó được đi bơi.).
Hs:Bài soạn
C-Tiến trình lên lớp:
I-HĐ1: Khởi động (5 phút) 1.Ổn định lớp
2.Kiểm tra:
Trạng ngữ có những công dụng gì ? 3.Bài mới:
Thế nào là câu chủ động, câu bị động?Mục đích của việc chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động là gì?Bài học hôm nay chúng ta làm rõ điều đó
II-HĐ2:Hình thành kiến thức mới (20 phút)
Hoạt động của thầy-trò Nội dung kiến thức
+Hs đọc ví dụ (bảng phụ).
-Xác định CN của các câu bên ? CN của câu a là ai ? Thực hiện h.đ gì ? Hướng vào ai ? -CN của câu b là ai ? H.đ của người khác hướng về CN đó là gì ?
-Nêu ý nghĩa của CN trong các câu trên, khác nhau như thế nào ?
+Gv: câu a là câu chủ động, câu b là câu bị động.
-Em hiểu thế nào là câu chủ động, thế nào là câu bị động ?
A-Tìm hiểu bài:
I-Câu chủ động và câu bị động:
*Ví dụ:
a-Mọi người / yêu mến em. ->CN biểu thị người thực hiện 1 h.đ hướng đến người khác (hay CN biểu thị chủ thể của h.đ)
b-Em / được mọi người yêu mến.
->CN biểu thị người được h.đ của người khác hướng đến (hay CN biểu thị đ.tượng của h.đ).
*Ghi nhớ : sgk (57 ).
+Hs đọc ví dụ (bảng phụ).
-Em sẽ chọn câu a hay câu b để điền vào chỗ có dấu ba chấm trong đ.v ?
-Giải thích vì sao em lại chọn cách viết như vậy ? (Vì nó giúp cho việc liên kết các câu trong đoạn được tốt hơn. Câu đi trước đã nói về Thuỷ-thông qua CN em tôi, vì vậy sẽ là hợp lí và dễ hiểu hơn nếu câu sau cũng tiếp tục nói về Thuỷ-thông qua CN em.).
-Việc chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động và ngược lại, nhằm mục đích gì ? III-HĐ3:Tổng kết(5 phút)
-Thế nào là câu CĐ,BĐ?Mục đích của việc chuyển đổi câu CĐ thành câu BĐ?
IV-HĐ4:Luyện tập, củng cố (10 phút)
-Tìm câu bị động trong các đ.trích dưới đây ?
- Giải thích vì sao tác giả chọn cách viết như vậy ?
II-Mục đích của việc chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động:
*Ví dụ:
-Chọn câu b. Em được mọi người yêu mến.
*Ghi nhớ 2: sgk (58 ).
III-Tổng kết
*ghi nhớ 1,2 sgk B-Luyện tập:
*Các câu bị động:
-Có khi (các thứ của quí) được trưng bày trong tủ kính, trong bình pha lê.
-Tác giả “Mấy vần thơ ” liền được tôn làm đương thời đệ nhất.
*Trong các VD trên đây, tác giả chọn câu bị động nhằm tránh lặp lại kiểu câu đã dùng trước đó, đồng thời tạo liên kết tốt hơn giữa các câu trong đoạn.
V-HĐ5:Đánh giá (3 phút) -Gv đánh giá tiết học VI-HĐ6:Dặn dò (2 phút)
-Học thuộc 2 ghi nhớ; đặt 5 câu chủ động, 5 câu bị động.
-Về nhà ôn tập văn nghị luận, 2 tiết sau viết bài TLV số 5
Tiết 95,96:Tập làm văn: VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 5 – VĂN LẬP LUẬN CHỨNG MINH
A-Mục tiêu bài học:
-Ôn tập về cách làm b.văn lập luận chứng minh, cũng như về các k.thức văn và tiếng Việt có liên quan đến bài làm, để có thể vận dụng k.thức đó vào việc làm 1 b.văn lập luận chứng minh cụ thể.
-Có thể tự đánh giá c.xác hơn trình độ TLV của bản thân để có ph.hướng phấn đấu phát hyu ưu điểm và sửa chữa nhược điểm.
B-Chuẩn bị:
-Gv: chuẩn bị đề, đáp án.Những điều cần lưu ý: Gv cần thông báo sớm với hs về các yêu cầu chính của b.văn: phạm vi, nội dung của đề tài, kiểu văn bản phải tạo lập, những điều hs cần đạt được và những điều cần tránh trong bài làm.
-Hs:ôn bài ở nhà
C-Tiến trình lên lớp:
I-ổn định lớp II-Gv ghi đề - Đề bài:
Hãy chứng minh rằng đời sống của chúng ta sẽ bị tổn hại rất lớn nếu mỗi người không có ý thức bảo vệ môi trường sống.
III-Gv theo dõi hs làm bài IV-Gv thu bài-nhận xét V-Dặn dò:
-Tiếp tục ôn lí thuyết về văn lập luận chứng minh.
-Soạn bài “Ý nghĩa văn chương”
D- Đáp án:
I. Mở bài :
(Nêu luận điểm cần chứng minh - dẫn dắt vào đề - chuyển ý).
Nếu ngoài đời con người sinh hoạt rất thoải mái, bừa bãi... Nói chung họ chẳng có ý thức bảo vệ m.trường sống... Vì vậy chính con người phải chuốc lấy những tổn hại khốc liệt. Chúng ta sẽ làm sáng tỏ việc này.
II. Thân bài :
(Dùng lí lẽ và dẫn chứng để chứng minh).
-Lí lẽ: Thật không sai, hằng ngày mỗi người đều lo lắng cho cuộc sống: chỗ ở, miếng ăn, sinh hoạt, giao lưu làm việc... Chung quanh ta là cơ sở hạ tầng: cầu cống, mương rạch, sông ngòi, đường xá...
Vì sao cống rãnh bị tắc ? Con mương nc đọng đen ngòm ? Rác đầy đường ? Mùi hôi thối xông lên... Bệnh ngoài da, bệnh đường hô hấp, bệnh đau mắt... Tất cả là do con người không có ý thức giữ gìn sạch đẹp m.trong...
-Dẫn chứng thực tế: Thực tế cho thấy, vì con người không có ý thức bảo vệ m.trong sống, nên chính họ mang tai hoạ bi thảm:
+Mưa xuống đường ngập nc vì cống rãnh bị tắc.
+Nước mương rạch thối gây bệnh ngoài da.
+Súc vật chết, ném bừa bãi, gây bệnh dịch hạch...
+Những chỗ nc đọng sinh muỗi, gây bệnh sốt xuất huyết.
III. Kết bài :
(Tổng kết đánh giá chung, rút ra bài học, suy nghĩ).
Tất cả chỉ tại con người không giữ gìn sạch đẹp m.trong sống.
Nói tóm lại muốn tránh những tổn hại đáng tiếc đó, mỗi người phải góp công sức bảo vệ trong sạch m.trong sống của thiên nhiên.
E-Biểu điểm Điểm 9 – 10:
-bài làm đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của đáp án -Văn viết mạch lạc, rõ ràng
-không sai lỗi chính tả, biết dùng từ, đặt câu, XD đoạn văn Điểm 7 – 8:
-Bài làm đáp ứng đủ các yêu vầu trên -Hành văn chưa đạt mạch lạc
-Sai vài lỗi chính tả Điểm 5 – 6:
-Bài làm đáp ứng tương đối đủ các yêu cầu trên -Còn sai lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu
Điểm 3 – 4:
Bài làm đáp ứng chưa đủ các yêu cầu trên -Văn viết lủng củng
-Sai nhiều lỗi chính tả Điểm 1 – 2:
Bài làm sơ sài
Điểm 0:Bài làm bỏ giấy trắng hoặc viết vài câu nhập đề Tuần 26