63
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Về kiến thức:
- HS cần hiểu được tình hình phát triển kinh tế ở Đồâng bằng sông Hồng.Trong cơ cấu GDP nông nghiệp vẫn chiếm tỉ trọng cao, nhưng công nghiệp và dịch vụ đang chuyển biến tích cực.
- Vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc đang tác động mạnh đến sản xuất và đời sống dân cư . Các thành phố Hà Nội, Hải Phòng, là 2 trung tâm kinh tế lớn và quan trọng của Đồâng bằng sông Hồng.
2. Veà kó naêng:
- HS phải biết kết hợp kênh chữ và kênh hình để giải thích một số vấn đề của vuứng
3. Về tư tưởng: Giáo dục lòng yêu thiên nhiên, lòng tự hào dân tộc II. CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS
- Bản đồ tự nhiên Việt Nam
- Bản đồ kinh tế của vùng Đồâng bằng sông Hồng - Một số tranh ảnh vùng Đồâng bằng sông Hồng III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1.Kiểm tra bài cũ
? Điều kiện tự nhiên của Đồâng bằng sông Hồng có những thuận lợi và khó khăn gì cho sự phát triển kinh tế – xã hội ?
2.
Giíi thiƯu .Bài mới: PhÇn ch÷ nhá sgk 3. Bài mới
Hoạt động của GV và HS Nội dung chính
HĐ1: Tình hình phát triển kinh tế công nghiệp
GV giới thiệu:CN ở ĐBSH hình thành sớm nhất VN và phát triển mạnh trong thời kì đất nước thực hiện CNH, HẹH
? Quan sát hình 21.1 hãy nhận xét sự chuyển biến về tỉ trọng khu vực công nghiệp- xây dựng ở vùng đồng baèng soâng Hoàng?
? Nhận xét giá trị sản xuất công nghiệp ở Đồng bằng soâng Hoàng naêm 1995- 2002?
Tì trọng khu vực CN tăng mạnh 18,3 nghìn tỉ đồng (1995) lên 55,2 nghìn tỉ đồng(2002)
I. TÌNH HÌNH PHÁT TRIỂN KINH TEÁ
1. Coõng nghieọp
- Tăng mạnh về giá trị và tỉ trọng trong cơ cấu GDP vuứng
Hoạt động của GV và HS Nội dung chính
? Kể tên các ngành CN
? Ngành nào là ngành CN trọng điểm cùa ĐB s. Hồng?
CN chế biến lương thực thực phẩm, hàng tiêu dùng, vật liệu xây dựng và cơ khí
? Kể tên những sản phẩm CN quan trọng của vùng?
? Địa bàn phân bố các ngành CN trọng điểm
Chế biến LT –TP : HN, HP, NĐ, Hưng Yên, Hải Dửụng
Hàng tiêu dùng: HN, Ninh Bình, Hải Phòng
Cơ khí: HN, H Đông, Hải Dương, HP, Hưng Yên, Nam Định, Thái Bình ( H21.3)
- HS trình bày, góp ý bổ sung - Gv chuẩn xác
* Chuyển ý: với tài nguyên khoáng sản, vùng ĐBSH đã phát triển 1 số ngành CN trọng điểm. Còn NN có những điều kiện TN ảnh hưởng: khí hậu, sông ngòi, đất ủai…
Hẹ2 Noõng nghieọp:
? Dựa vào bảng 21.2, so sánh năng suất lúa của Đồng bằng sông Hồng, Đồng bằng sông Cửu Long và cả nước, Giải thích.
? Sản xuất lương thực ở Đồng bằng sông Hồng tầm quan trọng như thế nào? Đồng bằng sông Hồng có những thuận lợi khó khăn gì để phát triển sản xuất lương thực?
? Đồng bằng sông Hồng có những loại cây trồng nào ưa lạnh?
- Cây ưa lạnh đem lại hiệu quả kinh tế lớn như các cây ngô đông, khoai tây, su hào, cà chua. Vụ đông đang trở thành vụ sản xuất chính
? Nêu lợi ích kinh tế của việc đưa vụ đông thành vụ sản xuất chính ở Đồng bằng sông Hồng?.
GV: Tửứ thaựng 10 đến thaựng 4 naờm sau, thụứi tieỏt ụỷ ẹB s.
- Ngành CN trọng điểm : chế biến lương thực thực phẩm, hàng tiêu dùng, vật liệu xây dựng và cơ khí
- Trung taâm CN: HN, HP
2. Noõng nghieọp + Trồng trọt:
- Nghề trồng luá có trình độ thaâm canh cao
- Vụ đông với nhiều cây trồng ưa lạnh đang trở thành vụ sản xuất chính
65
Hoạt động của GV và HS Nội dung chính Hồng thường lạnh, khô.Nhờ có giống ngô năng suất
cao lại chịu hạn, chịu rét tốt nên ngô là cây được trồng nhiều vào vụ đông. Cùng với ngô và khoai tây, vùng còn phát triển mạnh rau qủa ôn đới và can nhiệt, do đó cơ cấu cây trồng trong vụ đông trở nên đa dạng, đem lại lợi ích kinh tế cao
? Chăn nuôi ở Đồng bằng sông Hồng như thế nào?
Đàn lợn chiếm tỉ trọng lớn nhất cả nước 27,2% năm 2002). Chăn nuôi bò (bò sữa) đang phát triển. Chăn nuôi gia cầm và nuôi trồng thuỷ sản được chú ý phát trieồn
Hẹ3: DV
? Dựa trên hình 21.2 và sự hiểu biết, hãy xác định vị trí địa lý và nêu ý nghĩa kinh tế – xã hội của cảng Hải Phòng và sân bay quốc tế Nội Bài.
Hẹ4:
? Dựa vào lược đồ (hình 21.2) nêu các ngành kinh tế của các trung tâm kinh tế Hà Nội, Hải Phòng, Nam ẹũnh.
? Xác định vị trí của các tỉnh, TP’ thuộc vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ
GV định hướng để HS nhận thấy hầu hết các tỉnh , thành trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ đều nằm kề với vùng Trung Du và miền núi Bắc Bộ (trong đó tỉnh Quảng Ninh với TP’ Hạ Long thuộc vùng Trung du và miền nỳi Bắc Bộ là2 vựng kinh tế, chứ khụng riờng đối với đồng bằng sông Hồng
+ Chaên nuoâi:
- Chaờn nuoõi gia suực,chieỏm tổ trọng lớn
- Nuôi trồng và đánh bắt thủy hải sản đang phát triĨn 3. Dũch vuù
- Hà Nội, Hải Phòng là hai đầu mối giao thông vận tải quan trọng và là hai trung tâm du lịch lớn ở phía bắc - Đồng bằng sông Hồng có nhieàu ủũa danh du lũch haỏp daón, noồi tieỏng …
- Bưu chính viễn thông là ngành phát triển mạnh
V. CÁC TRUNG TÂM KINH TẾ VÀ VÙNG KINH TẾ TRỌNG ĐIỂM BẮC BỘ
- Hà Nội, Hải Phòng là hai trung tâm kinh tế lớn nhất Đồng bằng sông Hồng.
- á Hà Nội, Hải Phòng, Hạ Long (Quảng Ninh) tạo thành tam giác kinh tế mạnh cho vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ.
3. Củng cố, đánh giá
1. Trình bày đặc điểm công nghiệp của Đồâng bằng sông Hồng thời kì 1995-2002
2. Sản xuất lương thực ở Đồng bằng sông Hồng tầm quan trọng như thế nào? Đồng bằng sông Hồng có những thuận lợi khó khăn gì để phát triển sản xuất lương thực?
3.Chứng minh rằng Đồng bằng sông Hồng có điều kiện thận lợi để phát triển du lịch ---
Ngày soạn : 5/11/2010 Ngày dạy: 11/ 11/2010 TuÇn12 TiÕt 24
- Bài 22: THỰC HÀNH
VẼ VÀ PHÂN TÍCH BIỂU ĐỒ VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA DÂN SỐ, SẢN LƯỢNG LƯƠNG THỰC VÀ
BÌNH QUÂN LƯƠNG THỰC THEO ĐẦU NGƯỜI I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Về kiến thức:
- HS cần phân tích được mối quan hệ giữa dân số , sản lượng lơng thực và bình quân theo đầu người để củng cố kiến thức đã học về vùng Đồâng bằng sông Hồng, một vùng đất chật người đông, mà giaiû pháp quan trọng là thâm canh tăng vụ và taêng naêng xuaát .
- Suy nghĩ về các giải pháp phát triển bền vững 2. Veà kó naêng
- Rèn kĩ năng vẽ biểu đồ trên cơ sở xử lí bảng số liệu 3. Về tư tưởng: Giáo dục tinh thần lao động
II. CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS
- Bản đồ tự nhiên của vùng Đồâng bằng sông Hồng III. TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY
1. Kiểm tra bài cũ
CH: Sản xuất lương thực ở Đồng bằng sông Hồng tầm quan trọng như thế nào? Đồng bằng sông Hồng có những thuận lợi khó khăn gì để phát triển sản xuất lương thực CH: Chứng minh rằng Đồng bằng sông Hồng có điều kiện thận lợi để phát triển du lòch?
2.Bài mới:
67
Hoạt động của GV và HS Nội dung chính HĐ1: Cá nhân
Naêm
Tieâu chí 1995 1998 2000 2002
Daân soá 100.0 103.5 105.6 108.2
Sản lượng
LT 100.0 117.
7 128.6 131.1
BQ lửụng thực/ngườ
i 100.0 113.
6 121.9 121.2
Bảng 22.1. Tốc độ tăng dân số , Sản lượng lương thực Sản lượng lương thực theo đầu người
- Vẽ ba đường GV hướng dẫn HS dựa vào sự biến đổi của các đường trên biểu đồ để nhận xét mối quan hệ dân số –lương thực
HĐ2:HS làm việc theo nhóm
2. Dựa vào biểu đồ đã vẽ và các bài học 20,21, hãy cho biết:
a. Những thuận lợi khó khăn trong sản xuất lương thực ở Đồng bằng sông Hồng
- Đầu tư vào các khâu thuỷ lợi, cơ khí hoá khâu làm đất, giống cây trồng, vật nuôi, thuốc bảo vệ thực vật, công nghiệp chế biến
b. Vai trò của vụ đông trong việc sản xuất lương thực ở Đồng bằng sông Hồng
- Ngô đông có năng suất cao, ổn định, diện tích đang mở rộng chính là nguồn lương thực, nguồn thức ăn gia súc quan trọng
c. Aûnh hưởng của việc giảm tỉ lệ gia tăng dân số tới việc đảm bảo lương thực của vùng
- Tỉ lệ gia tăng dân số ở đồng bằng sông Hồng giảm mạnh là do việc triển khai chính sách dân số kế hoạch hoá gia đình có hiệu quả. Do đó, cùng với
1. Hướng dẫn vẽ biểu đồ
2. Những thuận lợi khó khăn trong sản xuất lương thực ở Đồng bằng soâng Hoàng
* Thuận lợi: đất phù sa, khí hậu có mùa đông lạnh, nguồn nước, lao động dồi dào.
* Khó khăn: thời tiết thất thường
*. Vai trò của vụ đông: Ngô đông có năng suất cao, ổn định, là nguồn lương thực, nguồn thức ăn gia súc quan trọng
* Tỉ lệ gia tăng dân số ở đồng bằng sông Hồng giảm mạnh
Hoạt động của GV và HS Nội dung chính phát triển nông nghiệp ,bình quân lương thực đạt
trên 400kg/người 3. Củng cố, đánh giá
- Nêu các bước vẽ biểu đồ đường
- Dựa vào bảng 22.1, vẽ biểu đồ đường thể hiện tốc độ tăng dân số, sản lượng lương thực ở ĐBSH
- Chuẩn bị bài sau: Bài 23
Ngày 9 tháng11 năm 2009 Tuaàn:12
BGH:kớ duyeọt
Ngày soạn :10 11/2010 Ngày dạy: 15/11/2010
69