1. Kiến thức : HS nắm được một số ý bản sau:
- Thời gian hình thành và tồn tại của xã hội phong kiến.
- Nền tản kinh tế và các giai cấp trong xã hội phong kiến.
- Thể chế chính trị của nhà nước phong kiến.
--- 2. Tư tưởng: Giáo dục niềm tin và lòng tự hào về truyền thống lịch sử, những thành tựu về kinh tế, văn hoá mà các dân tộc đã đạt được trong thời kì phong kiến.
3. Kỉ năng: Làm quen với phương pháp tổng hợp, khái quát hoá các sự kiện, biến cố lịch sử, từ đó rút ra nhận xét, kết luận cần thiết.
II/ Chuẩn bị bài giảng :
*GV: - Phiếu thảo luận, bảng phụ, bảng tóm tắt những nét chung về xã hội phong kiến.
- Bản đồ hành chính khu vực Đông Nam Á
* HS: nghiên cứu bài,chuẩn bị bảng thống kê những nét chính của xã hội phong kiến III/ Tiến trình tổ chức dạy học:
1. Ổn định tổ chức: bcs lớp báo cáo tình hình chuẩn bị bài ở nhà của các bạn.
2. Kiểm tra bài cũ:
? Trình bày sự phát triển thịnh vượng của Cam pu chia thời phong kiến?
* Bài tập: Hoàn thành bảng niên biểu các giai đoạn lịch sử chính của Lào.
Thời gian Sự kiện lịch sử
- ... Nước Lạn xạng thành lập
- ... Thời kì thịnh vượng của Lạn xạng
- TK XIII – TK XIX ...
3. Bài mới
Qua các bài học trước chúng ta đã được biết sự hình thành, phát triển của chế độ phong kiến ở cả phương Đông và phương Tây → tìm những nét chung.
Hoạt động giữa thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt
*Hoạt động 1
GV giới thiệu: Xã hội phòn kiến là chế độ xã hội tiếp sau xã hội cổ đại,nó đượic hình thành trên cơ sở tan rã của xã hội cổ đại.Nhưng quá trình suy vong của xã hội cổ đại phương Đông và phương Tây không giống nhau vì thế sự hình thành xã hội phong kiến ở hai khu vực này cũng có những điểm khác biệt
GV(H): Xã hội phong kiến phương Đông được hình thành từ bao giờ?
( TK III TCN- TK X)
GV(H): Xã hội phong kiến châu Âu được hình thành từ bao giờ
(TK V – TK X)
GV(H): Thời kì thình vượng của xã hội phong kiến phương Đông?(X – XV) ? XHPK châu Âu(XI – XIV )
GV(H): Thời kì khủng hoảng và suy vong của của XH PK phương Đông? Châu Âu ( phương Đông:
XVI- XIX). Châu Âu ( XV – XVI)
N thảo luận: Em có nhận xét gì về quá trình hình
1. Sự hình thành và phát triển của xã hội phong kiến :
- XH PK phương Đông : hình thành sớm, phát triển chậm, quá trình khủng hoảng và suy vong kéo dài.
- XH PK châu Âu: hình thành muộn và cũng kết thúc sớm hơn, nhường chỗ cho CNTB.
--- thành, phát triển và suy vong của XHPK châu Âu và
phương Đông
HS thảo luận và suy nghĩ trả lời câu hỏi
GVchốt ý: Như vậy xã hội phong kiến phương Đông được hình thành sớm nhưng phát triển chậm và suy vong kéo dài, còn xã hội phong kiến châu Âu hình thành muộn hơn,kết thúc sớm hơn,nhường chổ cho chủ nghĩa tư bản.
* Hoạt động 2
N thảo luận: Cơ sở kinh tế của XHPK châu Âu và phương Đông có gì giống và khác nhau?
( giống: đều sống nhờ vào nông nghiệp là chủ yếu.
nhưng ở phương Đông sản xuất nông nghiẹp đóng kín trong công xã nông thôn, còn ở châu Âu là trong các lãnh địa phong kiến, bước vào giai đoạn hậu kì kinh tế công thương nghiệp ngày càng phát triển) GV(H): Nêu các giai cấp cơ bản trong xã hội phong kiến châu Âu và phương Đông?
( trong xã hội phong kiến đều có hai giai cấp cơ bản nhưng tên gọi và quyền hạn khác nhau. Thân phận của tầng lớp bị trị cũng khác nhua,nông nô ở châu Âu hoàn toàn phụ thuộc vào lãnh chúa,nông dân lĩnh canh ở phương Đông được tự do hơn,song cả hai đều bị bóc lột nặng nề bằng tô thuế)
GV(H): Hình thức bóc lột của CHPK? Em hãy giải thích hình thức bóc lột này?
( địa tô –ruộng đất chủ yếu nằm trong tay địa chủ và lãnh chúa,họ lại giao đất cho những người nông dân lĩnh canh hoặc nông nô cày cấy và
thu tô thuế)
* Hoạt đông 3 :
GV(H): Nhà nước phong kiến được tổ chức như thế nào? ( chế độ quân chủ)
N thảo luận: Chế độ quân chủ ở phương Đông và châu Âu có điểm gì khác nhau cơ bản?
GV: kết luận ghi bảng.
2/ Cơ sở kinh tế xã hội của xã hội phong kiến:
- Cơ sở kinh tế: nông nghiệp đóng vai trò chủ yếu.
- Xã hội:
+ Phương Đông: 2 giai cấp chính là địa chủ và nông dân.
+ Châu Âu: 2 giai cấp chính là lãnh chúa và nông nô.
- Phương thức bóc lột: địa tô.
III/ Nhà nước phong kiến:
- Thể chế nhà nước: chế độ quân chủ.
*Chế độ quân chủ ở châu Âu và phương Đông có sự khác nhau về mức độ và thời gian.
4. Sơ kết bài học
a. Củng cố : Hãy so sánh những nét chính về xã hội phong kiến phương Đông và châu Âu theo
mẫu:(gọi 2 HS lên bảng, mỗi em 1 cột)
XH PK phương Đông XH PK châu Âu Thời kì hình thành
Thời kì phát triển
--- Thời kì khủng hoảng và suy
vong
Cơ sở kinh tế
Xã hội(các giai cấp cơ bản) Thể chế chính trị
b. Dặn dò:
- Học bài cũ, lập lại bảng so sánh vào vở.
- Chuẩn bị bài sau: Ôn lại các bài đã học để chuẩn bị bài tập lịch sử.
--- Ngày soạn:14/09/2010
Tiết 10
LÀM BÀI TẬP LỊCH SỬ I. Mục tiêu bài học :
Giúp HS nắm được phần trọng tâm kiến thức lịch sử thế giới thời kì trung đại, bước đầu biết khai thác kênh hình(tranh ảnh, lược đồ,biểu đồ lịch sử…),rèn luyện kĩ năng khai thác tranh ảnh, lược đồ và bản đồ lịch sử
II. Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
*GV:- Lược đồ các cuộc phát kiến địa lí
- Bảng thống kê những đặc đỉêm về xã hội phong kiến phương Đông và châu Âu
*HS: chuẩn bị các nội dung đã học III. Tiến trình tổ chức dạy học:
1.Kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi: Em hãy trình bày sự hình thành phát triển và suy vong của xã hội phong kiến phương Đông và châu Âu?
2. Dạy và học bài mới:
Hoạt động 1: Làm các dạng bài tập trắc nghiệm khách quan:
Bài tập 1. Hãy đánh dấu x vào ô vuông trong các câu sau mà em cho là đúng:
1.Cuối thế kỉ thứ V xã hội Tây Âu có những biến đổi to lớn là do:
a) Dân số tăng
b) Sự xâm nhập của người Giắc Man c) Công cụ sản xuất đuợc cải tiến d) Kinh tế hàng hoá phát triển 2. Phát kiến địa lí là :
a) Quá trình tìm ra những con đường mới của người châu Âu.
b) Quá trình tìm ra những vùng đất mới.
c) Quá trình tìm ra những dân tộc mới d) Cả 3 câu trên đều đúng
--- 3. Hãy ghép các chữ cái đứng trước các ý ở cột A với chữ cái đứng trướt ở cột B cho đúng:
A B Đáp án
a) 221- 206 TCN b) 206 TCN- 220 c) 1271- 1368 d) 960- 1279 đ) 618- 907
e) Tần g) Hán i) Tống k) Đường l) Nguyên
a- e b- g c-l d-i đ-k 4.
A B Đáp án
a)Lào b)Ấn Độ c)Cam pu chia d)Mi an ma e)In- đô-nê-xi-a g)Trung Quốc
h) Cố cung
i) Đền A- jan - ta
k) Đền Bô - rô - bua - đua l) Chùa tháp Pa - gan m) Ăng co vác
n ) Thạt Juổng
a-n b-i c-m d-l e-k g-h 5. Chọn ý đúng trong các câu sau:
Thực chất phong trào văn hoá phục hưng là:
A. Đả phá xã hội phong kiến, con người phải được tự do và phát triển.
B. Đề cao khoa học tự nhiên, xây dựng thế giới khoa học tiến bộ.
C. Văn hoá phục hưng là cuộcCM văn hoá tiến bộ vĩ đại.
D. Cả 3 câu trên đều đúng.
6. Lập bảng thống kê những thành tựư về mặt văn hoá của Ấn Độ
Các lĩnh vực chủ yếu Những thành tựu
1. Chữ viết
2. Các bộ kinh khổng lồ 3. Văn học:
- Thể loại
- Các tác phẩm nổi tiếng 4. Nghệ thuật kiến trúc
Hoạt động 2. Khai thác tranh ảnh ,lược đồ -GV giới thiệu lược đồ các cuộc phát kiến địa lí
- Yêu cầu học sinh xác định được vị trí của các cuộc phát kiến địa lí trên lược đồ - HS quan sát, nhận nhiệm vụ và thực hiện theo yêu cầu
Kiểm tra giáo án đầu tuần TTCM:
Lê Thị Thanh Ngày soạn:14/09/2010
Tiết 11
Phần hai: LỊCH SỬ VIỆT NAM TỪ THẾ KỈ X ĐẾN GIỮA THẾ KỈ XIX Chương I: BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP THỜI NGÔ- ĐINH- TIỀN LÊ (THẾ KỈ X)
Bài 8: NƯỚC TA BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP
--- I. Mục tiêu bài học :
1.Kiến thức:
- Ngô Quyền xây dựng nền độc lập không phụ thuộc vào các triều đại phong kiến Trung Quốc.
- Nắm được quá trình thống nhất đất của Đinh Bộ Lĩnh.
2. Tư tưởng :
Giáo dục ý thức độc lập tự chủ và thống nhất đất nước của dân tộc.Ghi nhớ công ơn Ngô Quyền và Đinh Bộ Lĩnh đã có công giành quyền tự chủ, thống nhất đất nước . 3. Kĩ năng: Bồi dưỡng HS kĩ năng lập biểu đồ, sơ đồ sử dụng bản đồ khi học bài.
II. Chuẩn bị bài giảng :
* GV: -Sơ đồ tổ chức bộ máy nhà nước ( thời Ngô Quyền) - Lược đồ 12 sứ quân
* HS: nghiên cứu và chuẩn bị bài III. Tiến trình tổ chức dạy học : 1. Ổn định tổ chức:
2. Kiểm tra bài cũ :
Câu hỏi: Trình bày những đặc điểm cơ bản của xã hội phong kiến châu Âu?
3. Giới thiệu bài mới:
Sau hơn 1000 năm kiên cường và bền bỉ chống lại ách đô hộ của phong kiến phương kiến phương Bắc. Cuối cùng nhân dân ta đã giành được nền độc lập với trận Bạch Đằng lịch sử( năm 938) nước ta bước vào thời kì độc lập tự chủ.
Hoạt động giữa thầy và trò Nội dung kiến thức cơ bản
* Hoạt động 1
GV yêu cầu HS đọc SGK
GV(H): Chiến thắng Bạch Đằng Năm 938 có ý nghiã như thế nào?
HS: Đành lại âm mưu xâm lược của nhà Nam Hán, chấm dứt hơn 10 thế kỉ thống trị của các triều đại phong kiến phương Bắc.
? Sau khi dẹp xong quân Nam Hán Ngô Quyền đã làm gì?
(lên ngôi vua, đóng đô ở Hoa Lư,bãi bỏ chức tiết độ sứ)
GV(H): Tại sao Ngô Quyền bãi bỏ bộ máy cai trị của họ Khúc để thiếc lập triều đại mới?
HS: Họ Khúc mới chỉ dành được quyền tự chủ, trên danh nghĩa vắn phụ thuộc nhà Hán => Ngô Quyền quyết tâm xây dựng một quốc gia độc lập.
? Việc lên ngôi vua xác định địa điểm xây dựng kinh đô có ý nghĩa như thế nào(khẳng định quyết tâm của nhân dân ta kiên quyết xây dựng lại giang sơn riêng của người Việt với nền độc lập lâu dài)
? Tinh chất độc lập tự chủ của nhà Ngô thể hiện ở
1. Ngô Quyền dựng nền độc lập tự chủ:
- Năm 939 Ngô Quyền lên ngôi vua đóng đô ở Hoa Lư
- Bãi bỏ chức tiết độ sứ, thiết lập triều đình mới ở trung ương
Sơ đồ bộ máy nhà nước VUA
--- điểm nào (bỏ chức tiết độ sứ,lập triều đình theo chế
độ quân chủ)
GV : hướng dấn HS vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước.
GV(H): Vua có vai tró gì trong bộ máy nhà nước?
HS: Đứng đầu triều đình, quyết định mọi công việc chính trị, ngoại giao, quân sự.
GV(H): Em có nhận xét gì về bộ máy nhà nước thời Ngô?
HS: Còn đơn giản, sơ sài nhưng bước đầu đã thể hiện ý thức độc lập tự chủ.
* Hoạt động 2
GV(H): Sau khi trị vì đất nước được 5 năm, Ngô quyền qua đời, Lúc đó tình hình đất ta như thế nào?
HS: Đắt nước rối loạn, các phe phái nhân cơ hôi này nổi lên giành quyền lự Dương Tam Kha cướp ngôi?
GV (giảng) Năm 952 Ngô Xương văn giành được lại ngôi vua song uy tín của nhà Ngô đã giảm sút =>Đất nước không ổn định.
GV(H): Sứ quân là gì?
HS: Là các thế lực phong kiến nổi dậy chiến lĩnh một vùng đất.
GV dùng lược đồ trong SGK lần lượt chỉ các vị trí chiếm đóng của các sứ quân
GV(H): Việc chiếm đóng của các sứ quân ảnh hưởng như thế nào đến đất nước?
HS: Các sứ quân chiếm đóng ở nhiều vị trí quan trọng trên khắp đất nước, liên tiếp đánh nhau => đắt nước loạn lạc => là điều kiện thuận lợi cho giặc ngoại xâm tấn công.
GV(H): Tình hình trên đặt ra yêu cầu cấp thiết gì cho đất nước ta ?
(đất nước mới giành được độc lập tự chủ chưa được bao lâu lại đứng trước tình thế chia cắt đất nước làm cho sức mạnh bảo vệ tổ quốc bị suy yếu việc thống nhất đất nước cấp bách hơn bao giờ hết)
* Hoạt động 3
GV(giảng) Loạn12 sứ quân gây biết bao tan tóc cho nhân dân. Trong khi đó nhà Tống đang có âm mưu xâm lượt nước ta. Do vậy việc thống nhất đất nước trở nên cấp bách hơn bao giờ hết.
Q. VĂN QUAN
VÕ
THỨ SỬ CÁC CHÂU
⇒ Còn đơn giản, sơ sài nhưng bước đầu đã thể hiện ý thức độc lập tự chủ.
2. Tình hình chính trị cuối thời Ngô
- Năm 944 Ngô Quyền mất,Dương Tam Kha cướp ngôi→ triều đình lục đục
- Năm 950 Ngô Xương Văn lật đổ Dương Tam Kha nhưng không quản lí được đất nước
- Năm 965 Ngô Xương Văn chết =>
loạn 12 sứ quân
3. Đinh Bộ Lĩnh thống nhất đất nước
* Tình hình đất nước:
- Loạn 12 sứ quân => đất nước chia cắt
--- GV(H): Đinh Bộ Lĩnh là người như thế nào?
HS: Con của thứ sử Đinh Công Trứ, người Ninh Bình, có tài thống lĩnh quân đội
GV(H): Ông đã làm gì để dẹp loạn 12 sứ quân?
HS: Tổ chức lực lượng, rèn vũ khí. Xây dựng căn cứ ở Hoa Lư.
GV(H): Vì sao Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn được 12 sứ quân?
HS: Được nhân dân ủng hộ,có tài đánh đâu thắng đó
=> các sứ quân xin hàng hoặc lần lượt bị đánh bại.
GV(H): Việc Đinh Bộ Lính dẹp loạn được 12 sứ quân có ý nghĩa gì?
HS: Thống nhất đất nước, lập lại hoà bình trong cả nước => Tạo điều kiện để xây dựng đất nước vững mạnh chống lại âm mưu của kẻ thù
loạn lạc.
- Nhà Tống âm mưu xâm lược
* Quá trình thống nhất:
- Đinh Bộ Lĩnh lập căn cứ ở Hoa Lư - Được nhân dân ủng hộ, liên kết với sứ quân Trần Lãm tiến đánh các sứ quân khác
→ Năm 967 Đất nước thống nhất
4. Sơ kết bài học : a. Củng cố:
- Vẽ sơ đồ bộ máy chính quyền nhà Ngô?
- Trình bày những biểu hiện về ý thức tự chủ của Ngô Quyền trong việc dẹp yên 12 sứ quân?
b. Dặn dò:
- Học thuộc bài và làm bài tập về nhà
- Chuẩn bị bài sau: " Nước Đại Cồ Việt thời Đinh - Tiền Lê"
--- Ngày soạn:25/09/2010
Tiết 12