KIỂM TRA HỌC KÌ I
BÀI 25: PHONG TRÀO TÂY SƠN
1. Lật đổ chính quyền họ Nguyễn
- Tháng 9/1773 nghĩa quân hạ thành Quy Nhơn.
--- Sơn ,tỉnh Bình Định ).
GV:kể chuyện: Nguyễn Nhạc giả vờ bị bắt ,bị nhốt vào cũi rồi khiêng vào thành nộp cho quân
Nguyễn .Nửa đêm ông phá cũi đánh từ trong ra ,phối hợp với quân Tây Sơn tấn công từ ngoài vào .Chỉ trong một đêm nghĩa quân hạ được thành Quy Nhơn .
GV(H): Nhận xét cách hạ thành Quy Nhơn của Nguyễn Nhạc? Thành Quy Nhơn thuộc về Tây Sơn có ý nghĩa gì?
HS: Lần đầu tiên nghĩa quân hạ được một thành luỹ dinh thự của bọn quan lại. Uy thế chính trị của chúng suy sụp, trái lại uy thế nghĩa quân tăng lên nhanh chóng.
GV chỉ vùng từ Quảng Ngãi đến Bình Thuận nghĩa quân đã làm chủ khi chiếm được thành Quy Nhơn.
GV(H): Biết tin Tây Sơn nổi dậy chúa Trịnh có hành động gì?
HS: Phái mấy vạn quân vào đánh chiếm Phú Xuân (Huế) khiến chúa Nguyễn phải bỏ chạy vào Gia Định.Quân Trịnh nhân đó đánh quân Tây Sơn.
Nghĩa quân gặp phải khó khăn lớn: phía Bắc quân Trịn đánh xuống, phía Nam quân Nguyến đánh lên.
GV(H): Khi vấp phải khó khăn lớn đó, nghĩa quân đã làm gì để có thể tiêu diệt chính quyền họ
Nguyễn?
HS: Khi vấp phải khó khăn lớn đó, thủ lĩnh Nguyễn Nhạc đã phải tạm hoà hoãn với quân Trịnh
GV(H):Tại sao Nguyễn Nhạc phải hoà hoãn với quân Trịnh?
HS: Nguyễn Nhạc phải hoà hoãn với quân Trịnh để yên mặt bắc, sau đó dồn sức đánh vào nam và năm 1777 bắt giết được chúa nguyễn lật đổ chính quyền họ Nguyễn.
GV(giảng):từ năm 1776-1783 nghĩa quân 4 lần đánh vào Gia Định. Trong lần tiến quân thứ 2 (năm 1777) Tây Sơn bắt giết được chúa Nguyễn chỉ còn Nguyễn Ánh chạy thoát
GV đính niên hiệu 1783 vào Gia Định trên bản đồ.
GV(H): Theo em vì sao cuộc khởi nghĩa lan nhanh và giành được thắng lợi?
HS: Sức mạnh của nhân dân hưởng ứng khởi nghĩa thể hiện lòng căm thù giai cấp phong kiến và sự đoàn kết dân tộc.Tài trí của anh em Tây Sơn lãnh
-Năm 1774 mở rộng vùng kiểm soát từ Quảng Ngãi đến Bình Thuận.
- Chúa Tịnh phái mấy vạn quân vào đánh chiếm Phú Xuân (Huế) khiến chúa Nguyễn phải bỏ chạy vào Gia Định.Quân Trịnh nhân đó đánh quân Tây Sơn
→Hoà hoãn với quân Trịnh.
- Năm 1783 chính quyền họ Nguyễn bị lật đổ.
--- đạo phong trào…
* Hoạt động 2:
GV(H): Vì sao quân Xiêm xâm lược nước ta?
HS: Sau nhiều lần bị quân Tây Sơn đánh bại, Nguyễn Ánh sang cầu cứu quân Xiêm. Vua Xiêm lợi dụng cơ hội này thực hiện âm mưu chiếm đất Gia Định.
GV sử dụng lược đồ chiến thắng Rạch Gầm – Xoài Mút chỉ đường tiến quân của quân Xiêm kéo vào Gia Định theo hai đường: 2 vạn quân thuỷ đổ bộ trên Rạch Giá(Kiên Giang)và 3 vạn quân bộ xuyên qua Chân Lạp tiến vào Cần Thơ.
GV(H): Thái độ của quân Xiêm như thế nào khi tiến vào nước ta?
HS: Hung hăng, bạo ngược, kiêu căng ra sức đốt phá nhà cửa của nhân dân ta, cướp vàng bạc chở về nước nên nhân dân căm ghét.
GV(H): Việc Nguyễn Ánh cầu cứu quân Xiêm nói lên điều gì?
(hành động này ví như “cõng rắn cắn gà nhà”, không đặt lợi ích của quê hương đất nước trên hết mà vì quyền lợi ích kỉ của donhg họ…)
GV chỉ bản đồ địa danh Mĩ Tho (Đại bản danh của nghĩa quân) chọn khoảng sông Tiền từ Rạch Gầm đến Xoài Mút làm trận địa quyết chiến.
GV(H): Vì sao Nguyễn Huệ lại chọn đoạn sông này?
HS: trả lời theo SGK.
-GV giới thiệu các kí hiệu chỉ thuỷ quân, bộ binh Tây Sơn, trình bày thế trận của Nguyễn Huệ theo bản đồ
- HS trình bày lại diễn biến bằng lược đồ.
GV(H):Chiến thắng Rạch Gầm - Xoài Mút có ý nghĩa như thế nào?
HS: Là một trong những cuộc thuỷ chiến lớn nhất.
Khẳng định sức mạnh to lớn của nghĩa quân, thiên tài quân sự của của Nguyễn Huệ. Đập tan âm mưu xâm lược của phong kiến nhà Xiêm do Nguyễn Ánh dẫn đường.Nâng cuộc khởi nghĩa lên tầm cao mới, chiến đấu vì sự nghiệp bảo vệ tổ quốc.
GV yêu cầu HS đọc lời của sử nhà Nguyễn trong SGK
2.Chiến thắng Rạch Gầm-Xoài Mút (1785)
a. Nguyên nhân:
- Sau nhiều lần thất bại liên tiếp,Nguyễn Ánh sang cầu cứu quân Xiêm
→giữa năm 1784 chúng đem 5 vạn quân kéo vào Gia Định
b. Diễn biến:
(SGK)
c. Kết quả:
- Quân Xiêm bị đánh tan.
- Nguyễn Ánh chạy thoát
d. Ý nghĩa:
- Đập tan âm mưu xâm lược của Xiêm.
- Khẳng định sức mạnh của nghĩa quân.
3. Củng cố, luyện tập:
--- GV củng cố lại nội dung bài học và cho HS làm bài tập sau: Cột I ghi niên đại, em hãy ghi những dữ kiện lịch sử vào cột II sao cho phù hợp:
NIÊN ĐẠI DỮ KIỆN LỊCH SỬ
1. Mùa thu năm 1773 2. Tháng 9 năm 1773 3. Từ năm 1776 đến 1783 4. Tháng 1. 1785
5. Mờ sáng 19.1.1785 4. Hướng dẫn về nhà:
- Về nhà học thuộc bài và chuẩn bị trước bài Phong trào Tây Sơn phần III "Tây Sơn lật đổ chính quyền họ Trịnh".
- Làm các bài tập, tập trình bày diễn biến trận Rạch Gầm- Xoài Mút bằng lược đồ.
IV. RÚT KINH NGHIỆM
………
………
………
………
Kiểm tra giáo án đầu tuần TTCM:
Lê Thị Thanh
Ngày soạn: 10/03/2011 Tiết 53:
BÀI 25: PHONG TRÀO TÂY SƠN III/ Tây Sơn lật đổ chính quyền họ Trịnh I. MỤC TIÊU:
1.Kiến thức: giúp HS nắm được:
- Mốc niên đại gắn liền hoạt động của nghĩa quân Tây Sơn đánh đổ chính quyền vua Lê ,chúa Trịnh.
- Những hoạt động của Nguyễn Huệ từ năm 1786 đến năm 1788
2.Tư tưởng: rèn luyện lòng tự hào về truyền thống đấu tranh anh dũng của dân tộc ,những chiến công vĩ đại của nghĩa quân Tây Sơn .
3. Kĩ năng: rèn luyện kĩ năng trình bày diễn biến trận đánh trên bản đồ . II. CHUẨN BỊ:
1. Giáo viên:
- Lược đồ Tây Sơn khởi nghĩa chống các thế lực phong kiến và chống quân xâm lược nước ngoài - Tư liệu về Nguyễn Hữu Chỉnh
--- 2. Học sinh: nghiên cứu bài trước khi đến lớp.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1. Kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi: Dùng lược đồ thuật lại chiến thắng Rạch Gầm- Xoài Mút? Nêu ý nghĩa của sự kiện đó ? 2. Dạy bài mới:
Sự mục nát, suy yếu của chính quyền phong kiến là nguyên nhân dẫn đến các cuộc đấu tranh của nhân dân ta. Sau khi tiêu diệt nhà Nguyễn ở phía Nam, Nguyễn Huệ đem quân ra Bắc tiêu diệt vua Lê chúa Trịnh, tiêná tới thống nhất đất nước. Vậy Nguyễn Huệ cùng nghĩa quân đã tiêu diệt chúa Trịnh ra sao chúng ta tìm hiểu nội dung bài học hôm nay.
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG GHI BẢNG
* Hoạt động 1:
GV(H): Sau khi đnáh tan quân Xiêm tại sao nghĩa quân Tây Sơn quyết định đánh tiếp Phú Xuân?
- HS suy nghĩ trả lời
- GV bổ sung: Phú Xuân là kinh đô của Đàng Trong, giờ đây bị quân Trịnh chiếm đóng. Sau khi đánh bại quân xâm lược Xiêm, quân Tây Sơn đã trở thành người chủ đất Đàng Trong, không thể không đánh đuổi quân Trịnh ra khỏi Phú Xuân vaqf các vùng còn lại của Đàng Trong
GV:Dùng lược đồ trình bày diễn biến của nghĩa quân Tây sơn đánh chiếm Phú Xuân bằng thuỷ quân vào tháng 6/1786: Mùa hè năm 1786, Nguyễn Huệ được sự giúp sức của Nguyễn Hữu Cỉnh tiến quân vượt đèo Hải Vân đánh thành Pú Xuân.Thuỷ quân Tây Sơn đã lợi dụng lúc nước thuỷ triều lên cao về đêm rồi cho chiến thuyền tiến sát vào thành ,đại bác ở các chiến thuyền bắn phá kịch liệt vào thành ,bộ binh xông lên giáp chiến với quân Trịnh.Quân Trịnh bạc nhược bị tiêu diệt nhanh chóng. Thừa thắng, Nguyễn Huệ đưa quân ra Nam sông Gianh, giải phóng toàn bộ đất Đàng Trong.Nhân cơ hội nầy Nguyễn Huệ tiến thẳng ra Bắc.
GV(H): Vì sao Nguyễn Huệ lại đánh ra Đàng Ngoài và nêu cao danh nghĩa "Phù Lê diệt Trịnh" ?
- HS suy nghĩ trả lời
- GV bổ sung: Sau khi đnáh đuỏi quân Trịnh ra khỏi Đàng Trong, Nguyễn Huệ quyết định đánh ra Đàng Ngoài để tiêu diệt nốt thế lực của họ Trịnh. Bấy giờ ở Đàng Ngoài nhiều người chán ghét họ Trịnh, muốn khôi phục quyền ành cho nhà Lê, do đó danh nghĩa
“phù Lê diệt Trịnh” sẽ thu phục được lòng dân và như vậy nghĩa quân Tây Sơn sẽ dễ dàng giành được