Rừng có chức năng rất quan trọng về kinh tế và sinh thái. 3/4 đất nước ta là đồi núi, cần có khoảng 40-
50% diện tích có rừng che phủ
Độ che phủ rừng đã giảm sút đến mức báo động, năm 1943 là 43%, năm 1990 còn 28,4%
1/2001 độ che phủ rừng là 33,15%
Rừng nguyên thủy chỉ còn lại khoảng 10%
Điều hết sức đáng lo ngại là những nơi cần có nhiều rừng thì độ che phủ rừng lại rất thấp.
Trong TK 20, trung bình mỗi năm rừng lùi xa Hà Nội khoảng 1km.
1900 1943
Diễn biến rừng ở Việt Nam
6 8 10 12 14 16
1943 1976 1980 1985 1990 1995 2000
Diện tích (triệu ha)
20 25 30 35 40 45
Độ che phủ (%)
Diện tích Độ che phủ
Chất lượng rừng năm 1990 và 2000
0 2 4 6 8 10
1990 2000
Diện tích (triệu ha)
Rừng giàu Rừng trung bình Rừng nghèo
1983 1993
29
1943 1993
Tình trạng rừng trong những năm gần
®©y:
Từ 1999 đến nay cháy rừng, khai thác rừng, khai thác các động vật hoang dã có kiểm soát được
một phần, tuy nhiên vẫn còn ở mức nghiêm trọng.
Rừng tự nhiên vẫn đang bị suy thoái.
Rừng phòng hộ đầu nguồn các sông lớn có độ che phủ khoảng 20%, dưới mức báo động (30%).
Rừng trên núi đá vôi vẫn bị xâm hại, chưa kiểm soát được
37
- Hiện nay những khu rừng còn lại ở các
vùng núi phía Bắc đã xuống cấp, trữ lượng gỗ thấp và bị phân cách nhau thành những
đám rừng nhỏ cách xa nhau.
- Rừng ở miền xuôi mất dần do chuyển mục đích sử dụng đất.
- Đất trống đồi núi trọc, chưa sử dụng cả
nước có giảm, nhưng vẫn Cũn diện tích lớn, chiếm 10.027.000 ha (30,5% diện tích tự nhiên).
Rất khó ước tính tổn thất rõng
- N¨m 1991 mÊt 20.257 ha -N¨m 1995 mÊt 18.914 ha -N¨m 2000 mÊt 3.542 ha
(theo tài liệu thống kê)
Trung bình tỷ lệ mất rừng hàng năm 120.000-150.000 ha/n¨m
(Báo cáo tình trạng môi trường năm 2000)
Nguyên nhân là...
a. Khai thác gỗ quá mức…
- Khai thác gỗ: Từ năm 1986 đến năm 1991, các lâm trường quốc doanh đã khai thác trung bình 3,5 triệu m3 / năm = khoảng
80.000ha.
b. Sức ép của củi Lượng Lượng củi khoảng 21 triệu tấn/nămcủi khoảng 21 triệu tấn/năm được được khai thác từ rừng để phục vụ cho nhu cầu khai thác từ rừng để phục vụ cho nhu cầu
sinh hoạt trong gia đình nguời dân Việt Nam sinh hoạt trong gia đình nguời dân Việt Nam
Lượng
Lượng củicủi được khai thácđược khai thác nhi u ề g p 6 l n lấ ầ ượng g xu t kh u ỗ ấ ẩ h ng n m. à ă
c. Đốt nương làm rẫy, cháy rừng, đốt rừng
Trung bình hàng năm khoảng 20.000 - 100.000ha rừng bị cháy, nhất là ở vùng cao nguyên miền Trung
d. áp lực phát triển kinh tÕ...
Tây Nguyên từ 1991-2000 : Tây Nguyên từ 1991-2000 :
* Đất nông nghiệp tăng từ 8,0% lên 22,6%, gấp 2,7 lần
* Đất nông nghiệp tăng từ 8,0% lên 22,6%, gấp 2,7 lần
* Rừng giảm xuống c
* Rừng giảm xuống c ũn ũn 54,9% 54,9%
Các hồ chứa nước được xây dựng hàng năm ở Việt Nam Các hồ chứa nước được xây dựng hàng năm ở Việt Nam đã làm mất đi khoảng 30.000ha rừng (WB, 1995).
đã làm mất đi khoảng 30.000ha rừng (WB, 1995).
Mất rừng do xây dựng các công trình
Phá rừng ngập mặn để nuôi tôm
53
íc tÝnh 2 triệu ha rõng
bị phá
hủy trong chiÕn tranh tõ
1945
Bản đồ khu vực bị rải chất độc ở Nam Việt Nam
e. HËu quả
nặng nề của
chiÕn tranh ..
.
25 triệu hố bom
Trong giai đoạn từ 1961 Trong giai đoạn từ 1961
đến 1975, 13 triệu tấn
đến 1975, 13 triệu tấn bom và 72 triệu lít chất bom và 72 triệu lít chất
độc hoá học đã rải
độc hoá học đã rải
xuống chủ yếu ở phía xuống chủ yếu ở phía
Nam, đã huỷ diệt hơn 2 Nam, đã huỷ diệt hơn 2
triệu ha rừng.
triệu ha rừng.
Thung lũng A Lưới, Quảng Trị
63
Hố bom ở huyện A Lưới
Hậu quả mất rừng là rất nghiêm trọng, không thể bù đắp được, gây nhiều tổn thất về kinh tế, công ăn việc làm và cả phát triển xã hội một cách lâu dài, không những cho miền núi mà cho cả đất nước.
Lũ lụt, hạn hán, xói mòn trong
những năm vừa qua tại nhiều vùng khắp cả nước, gây thiệt hại lớn, ...
72
Hà Giang Quảng Bình
Đắc Lắc Thừa Thiên
Hậu quả mất rừng...
Hiện nay ở Đác Lắk hơn 70.000 ha caphe có nguy cơ bị chết khô
Cả bản Phổ Cảo, Đồng Văn chỉ còn lại vũng nước này dùng cho ăn uống và mọi sinh hoạt (năm 2002)
87
Nhận thức được vai trò
quan trọng của rừng, chúng ta đang thực hiện một chư
ơng trình rộng lớn về trồng rừng và bảo vệ rừng; mục tiêu là trong vòng thế kỷ 21 phủ xanh được 40-50%
diện tích cả nước.
Nhân dân cả nước nhất là nhân dân miền núi đã và
đang cố gắng thực hiện việc trồng rừng 89
91
Trà Vinh
Xu©n Thuû
Mô hình ao nuôi tôm cải tiến, vẫn giữ được rừng
ngập mặn
Việc trồng rừng được toàn dân hưởng ứng nhiệt liệt
Theo kinh nghiệm của lâm trư
ờng Mã Đà, nhân dân A Lưới
đang đốt cỏ dại tại nơI bị rảI
chât độc hóa học để trồng rừng (2002)
Cây rừng đã bắt đầu mọc lên tại những nơi bị rải chất độc hoá học ( 2005)
Tình hình trồng rừng:
Theo kết quả Tổng kiểm kê rừng toàn quốc
(1/2001): đến năm 1990 cã 745.000 ha rõng
trồng;
Đến năm 2000 là 1.471.394 ha.