II. Phương pháp làm bài văn biểu cảm về con người và sự việc
2.1. Biểu cảm về con người ngoài cuộc sống
Đề minh họa : Trong cuộc sống, có rất nhiều người để lại cho em tình cảm ấn tượng sâu sắc. Em hãy viết bài văn biểu cảm bày tỏ tình cảm, suy nghĩ của mình về một trong những người em yêu quý và có ấn tượng sâu sắc đó.
Hướng dẫn làm bài
Bước 1: Chuẩn bị trước khi viết
- Lựa chọn đề tài: Đối tượng biểu cảm là bà Nguyễn Thị Nhung ở quận Đống Đa, Hà Nội.
- Xác định mục đích làm bài: Bày tỏ tình cảm, cảm xúc, suy nghĩ của mình đối với bà Nhung và khơi gợi lòng đồng cảm nơi người đọc.
- Thu thập tài liệu: Từ những câu chuyện bà kể, thông tin trên truyền hình VTV1 và sách báo viết về bà.
Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý
- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt lại kiến thức.
a. Tìm ý:
- Đối tượng biểu cảm là ai? (là cụ
Nhung)
- Bà cụ Nhung có những đặc điểm nào nổi bật về hoàn cảnh
+ Bà Nhung 57 tuổi, hiện đang sống tại một căn nhà nhỏ trên phố Văn Miếu, làm bán hàng
+ Dù điều kiện sống không dư giả nhưng bà luôn chia sẻ với những mảnh đời cơ cực: bà cưu mang những mảnh đời khó khăn suốt 30 năm, bà tham gia thiện nguyện, trao quà cho người dân miền núi, ...
+ Cảm xúc của người viết về đối tượng biểu cảm: cảm phục, kính trọng, tự hào,
…
- Để thể hiện tình cảm, cảm xúc, suy nghĩ, thái độ của mình, em dự định sẽ chọn cách biểu cảm nào?
+Trực tiếp: dùng từ ngữ, câu văn,
….bộc lộ cảm xúc.
+Gián tiếp thông qua (kết hợp) yếu tố tự sự, miêu tả….)
b. Lập dàn ý:
*Mở bài:
- Giới thiệu đối tượng biểu cảm: Bà Nguyễn Thị Nhung - Người phụ nữ có
tấm lòng nhân hậu, hết lòng làm thiện nguyện.
- Ấn tượng ban đầu của em: Xúc động trước nhân cách cao đẹp của bà Nhung
* Thân bài: Tập trung bày tỏ tình cảm, cảm xúc, suy nghĩ…dựa vào những đặc điểm của bà Nhung với những ý chính sau:
* Giới thiệu về bà Nhung:
- Bà Nhung 57 tuổi sống ở quận Đống Đa, Hà Nội.
- Sống tại một căn nhà nhỏ trên phố Văn Miếu và hằng ngày tần tảo bán hàng ở chợ để mưu sinh.
- Quan niệm sống của bà là: “Với tôi, cuộc sống phải biết chia sẻ, cho đi thì mới thật sự ý nghĩa và đáng để sống”.
*Những đặc điểm của bà Nhung:
- Suốt 30 năm cưu mang, dạy dỗ những trẻ có hoàn cảnh khó khăn trong đó có 2 người tự kỉ.
- Buôn bán làm ăn để có tiền nuôi dưỡng 13 đứa trẻ.
- Tham gia các hoạt động thiện nguyện, đến vùng sâu vùng xa để trao quà cho người dân miền núi.
- Cuối tuần, bà thường dậy từ 3 giờ sáng
để chuẩn bị những xuất cháo đem tới bệnh viện.
*Những tình cảm, cảm xúc dành cho bà Nhung: Yêu mến, kính trọng, cảm phục và tự hào về bà Nhung.
* Kết bài:
- Khẳng định lại tình cảm, suy nghĩ của em với bà Nhung.
- Rút ra điều đáng nhớ, đáng học tập…
với bản thân hoặc với mọi người.
Bước 3: Viết bài Bài tham khảo
Giới thiệu đối tượng biếu cảm Cách đây hơn một năm, em được đọc bài viết trên báo Lao động, mục
“Người tử tế” em vô cùng ngưỡng mộ và tự hào về những tấm gương có lòng nhân hậu, với lối sống nghĩa tình mà một trong số đó là bà Nguyễn Thị Nhung ở quận Đống Đa, Hà Nội-người phụ nữ hết lòng làm thiện nguyện. Ấn tượng ban đầu về đối tượng Em thực sự xúc động trước nhân cách cao đẹp ấy.
Bà Nhung hiện đang sống tại một căn nhà nhỏ trên phố Văn Miếu và hằng ngày người phụ nữ 57 tuổi ấy vẫn tần
tảo với việc bán hàng ở chợ. Mặc dù điều kiện sống cũng không dư dả gì nhưng bà vẫn luôn cố hết sức mình để chia sẻ, đem lại niềm vui cho những mảnh đời cơ cực bởi bà luôn tâm niệm:
“Với tôi, cuộc sống phải biết sẻ chia, cho đi thì mới thật sự ý nghĩa và đáng để sống”.
Suốt 30 năm qua, bà Nhung đã mở rộng vòng tay cưu mang, nuôi dưỡng và dạy dỗ những đứa trẻ có hoàn cảnh khó khăn. Trong số 13 người con được bà nhận nuôi, có 2 người bị tự kỉ.
Thế nhưng bằng tấm lòng yêu thương, sự quan tâm, chăm sóc hết mực của mình, bà đã dần dần giúp cả hai đứa con có một cuộc sống như bao người bình thường khác. Họ vẫn ngày ngày theo bà buôn bán làm ăn. Với những người con đó, bà là một người mẹ tuyệt vời, người mẹ không có công sinh những có công dưỡng, người đã mang lại niềm vui, hạnh phúc cho cuộc đời họ. Ngoài việc nhận nuôi những đứa trẻ bất hạnh, bà Nhung còn nhiệt tình tham gia các hoạt động thiện nguyện khác để giúp ích cho đời. Tuy đã có tuổi nhưng bà không quản ngại khó khăn, lặn lội đến những vùng sâu, vùng xa trao quà cho người dân miền núi. Bà đã tham gia vào nhóm thiện nguyện “Mùa thu và những người bạn” để giúp đỡ những bệnh nhân nghèo, bất hạnh ở các bệnh viện Hà Nội.
Hằng tháng bà quyên góp gạo để nhóm
nấu cháo phát cho bệnh nhân. Vào mỗi dịp cuối tuần, bà thường dậy từ 3h sáng để chuẩn bị những suất cháo đem tới bệnh viện. Nhìn nụ cười rạng rỡ trên khuôn mặt phúc hậu của bà khi tận tay trao những suất cháo cho bệnh nhân có lẽ không ai không cảm thấy ấm áp và xúc động.
Bài báo viết về bà em đã đọc từ lâu rồi nhưng mỗi khi nhớ lại hình ảnh về bà khiến em xúc động mãi. Bà tiêu biểu cho người phụ nữ Việt Nam trong đời sống thường ngày. Em rất cảm phục và kính trọng bà – người phụ nữ tuy không thân quen nhưng với em lại rất đỗi gần gũi, ấm áp. Với những việc làm ý nghĩa của mình cho cộng đồng, bà Nhung đã góp phần làm cho xã hội ngày càng trở nên tốt đẹp, nhân văn hơn. Và bà đã vinh dự được nhận danh hiệu
“Người tốt, việc tốt” do chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội trao tặng.
Những việc làm, suy nghĩ và tấm lòng của bà sẽ là tấm gương sáng cho mọi người và bản thân em noi theo.
Bước 4: Chỉnh sửa
Rà soát, chỉnh sửa bài viết theo những gợi ý trong bảng kiểm ở phần hướng dẫn chung.