3.1. Ý nghĩa của lễ hội trong đời sống của người dân Thanh Chương
- Giáo dục cho mọi tầng lớp nhân dân, đặc biệt thế hệ trẻ về truyền thống
“Uống nước - Nhớ nguồn” và tưởng nhớ công đức của các bậc tiền bối đã có công xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
- Nhằm bảo tồn và phát huy các giá trị văn hoá, tinh thần của nhân dân.
- Tạo sự giao lưu văn hoá, văn nghệ, TDTT giữa các địa phương, đưa Lễ hội trở thành một sinh hoạt truyền thống của nhân dân, đáp ứng nhu cầu văn hoá
tâm linh, tạo vị thế của điểm tham quan Di tích Lịch sử - Văn hoá, Danh lam thắng cảnh.
Lễ hội Đền Bạch Mã tôn vinh những giá trị thiêng liêng, vừa thỏa mãn các nhu cầu văn hóa tinh thần của con người nơi đây và góp phần thắt chặt các quan hệ xã hội. Là một hình thức sinh hoạt văn hóa tổng hợp, lễ hội được cấu thành bởi hai yếu tố lễ và hội, tương ứng với các mặt: tinh thần, tôn giáo -tín ngưỡng, linh thiêng là yếu tố lễ; vật chất, văn hóa-nghệ thuật, đời thường là yếu tố hội, cả hai yếu tố gắn bó, hòa quyện với nhau không thể bỏ đi một yếu tố nào mà không làm mất đi bản thân nó. Lễ và hội đền Bạch Mã hướng con người tới “cái thiêng”
và gắn bó con người lại với nhau, có sức hấp dẫn lôi cuốn các tầng lớp xã hội, trở thành một nhu cầu, một khát vọng của nhân dân.
3.2. Bảo tồn và phát huy giá trị và bản sắc văn hóa của lễ hội đền Bạch Mã Hiện nay lễ hội Đền Bạch Mã đã thu hút được hàng ngàn quần chúng nhân dân tham gia, tạo nên một không khí náo nhiệt, hào hứng giữa đời sống lao động sản xuất của nhân dân. Chiều sâu của tinh thần lễ hội Đền Bạch Mã là bảo lưu cội nguồn, là thứ vũ khí tư tưởng rất sắc bén cho mọi thời đại của dân tộc; do đó, thực hiện tốt các chức năng của lễ hội truyền thống là góp phần giáo dục truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc, làm lành mạnh, phong phú đời sống tinh thần của xã hội và cũng để nhằm góp phần “xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc” đề ra trong Nghị quyết lần thứ 5 Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa VIII).
Thông qua lễ hội, đã góp phần vào giáo dục truyền thống lịch sử, văn hoá quê hương, đất nước; ghi nhớ công lao của các anh hùng trong lịch sử, cổ vũ, động viên nhân dân hướng về cội nguồn, nâng cao ý thức trách nhiệm trong việc gìn giữ, tôn tạo các di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh; động viên nhân dân
phấn khởi đón xuân, xây dựng tính cộng đồng, tăng cường giao lưu văn hoá, củng cố tình đoàn kết trong nhân dân.
Thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước. Đặc biệt là hội nghị lần thứ V của Ban chấp hành Trung ương Đảng ( Khóa VIII), để đáp ứng nhu cầu văn hóa tâm linh của nhân dân. Tổ chức lễ hội Đền Bạch Mã là một việc làm thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn, tỏ lòng biết ơn đối với các bậc tiền nhân đã có công với muôn dân trăm họ. Đây là việc làm thiết thực phát huy bản sắc văn hóa truyền thống của quê hương đất nước có tác dụng sâu sắc tới mọi tầng lớp nhân dân, nhất là thế hệ trẻ. Đặc biệt, làm cho mọi người dân trong vùng thấy được ý nghĩa sâu sắc của lễ hội, tích cực bảo vệ, tôn tạo và phát huy di tích lịch sử văn hóa, làm cho Đền Bạch Mã, Lễ hội Đền Bạch Mã là nơi hội tụ tâm linh, của sức mạnh văn hóa quê hương, góp phần xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc, văn minh, tiến bộ.
Di sản văn hóa, bản sắc văn hóa chính là sức mạnh nội sinh tiềm tàng, thúc đẩy sự phát triển bền vững của một dân tộc. Bảo tồn di sản văn hóa, do vậy, không chỉ là nghĩa vụ mà còn là quyền lợi thiết thực của mỗi con người. Nắm vững quy luật, tìm ra phương thức, hoạch định chiến lược, giải quyết những vấn đề đang nổi cộm, có hệ thống giải pháp, biện pháp cụ thể, hiệu quả... chính là những điều kiện cần và đủ để công tác, bảo tồn, phát huy di sản văn hóa dân tộc có được bước phát triển mới thực sự trở thành động lực cho sự phát triển bền vững kinh tế xã hội.
Việc tổ chức và duy trì các hoạt động lễ hội tại đền Bạch Mã không chỉ giúp người dân được thưởng thức, lưu giữ những nét văn hoá, nghệ thuật dân gian, những loại hình trò chơi do tổ tiên để lại mà còn giúp huyện Thanh Chương
quảng bá hình ảnh, giao lưu văn hoá với các địa phương khác và phát triển ngành du lịch của địa phương.