CHƯƠNG III: KẾT QUẢ THẢO LUẬN
3.4 Các hiệu quả, tồn tại, nguyên nhân tồn tại và giải pháp trong quy hoạch sử dụng đất đai
3.4.1. Hiệu quả
Xây dựng đƣợc cơ bản nền cơ sở hạ tầng cho toàn huyện, các khu dân cƣ đảm bảo vệ sinh môi trường, thuận tiện nguồn nước, đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng theo hướng hợp lý đem đến hiệu quả kinh tế tương đối ổn định. Nhờ đó, kinh tế huyện tăng trưởng với tốc độ khá cao, cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng, kết cấu hạ tầng đƣợc đầu tƣ và phát huy hiệu quả, diện mạo các đô thị và khu vực nông thôn dự kiến có nhiều khởi sắc, đờ sống vật chất và tinh thần của người dân không ngừng được cải thiện, an sinh xã hội ngày càng đảm bảo, chính trị xã hội ổn định, quốc phòng an nih đƣợc giữ vững và hệ thống chính trị đƣợc đƣợc cũng cố và nâng cao.
3.4.2 . Tồn tại
Công tác quản lý quy hoạch sau khi đƣợc phê duyệt còn nhiều bất cập, dẫn đến tình trạng để dân lấn chiếm, tự chuyển mục đích sử dụng đất trái phép.
Đội ngũ cán bộ làm công tác quy hoạch ở các cấp còn yếu về nghiệp vụ, thiếu kinh nghiệm và chƣa có tính chuyên nghiệp.
Thiếu ngân sách để thực hiện quy hoạch hoặc bị động về nguồn thu.
Một số chi tiêu thực hiện chƣa đƣợc tốt (đất tròng lúa, đất cơ sở sản xuất kinh doanh, ...).
Phương án quy hoạch để phát triển các loại đất chuyên dùng để đáp ứng nhu cầu công nghiệp hóa – hiện đại hóa là còn chƣa làm đƣợc.
Các dự án có sử dụng đất thường phụ thuộc vào vốn được cấp phát từ nguồn sách cấp trên, địa phương không chủ động được kế hoạch thực hiện quy hoạch sử dụng đất.
Một số đơn vị, ban ngành chƣa thực sự coi trọng công tác quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất từng năm nên tập trung chỉ đạo công tác này còn hạn chế.
3.4.3. Nguyên nhân của tồn tại
Công tác dự báo định hướng trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất chưa sát với tốc độ phát triển kinh tế - xã hội nên tính khả thi thấp.
Do ảnh hưởn đến việc tách ranh giới hành chính huyện, việc sử dụng đất đai vẫn còn nhiều bất cập, chƣa hợp lý.
Vẫn còn tình trạng một số cá nhân, tổ chức không chấp hành đúng các quy định về quy hoạch kế hoạch sử dụng đất, nhƣ xây dựng nhà trái phép, chuyển mục đích không xin phép, gây ra khó khăn cho việc thực hiện quy hoạch.
Do thiếu nguồn lực đầu tƣ nên dẫn đến việc thực hiện thấp hơn so với chỉ tiêu quy hoạch đề ra như xây dựng trụ sở, trường học, văn hóa, y tế, công viên, đất sản xuất kinh doanh.
3.4.4. Giải pháp
* Giải pháp về chính sách
Về quy hoạch sử dụng đất: xác định vị trí quy hoạch sử dụng đất trong hệ thống quy hoạch (quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội, các quy hoạch ngành và lĩnh vực) để đảm bảo tính thống nhất trong quản lý và bố trí sử dụng hợp lý quỹ đất, đáp ứng mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội và quốc phòng, an ninh.
Về chính sách tài chính đất đai: điều tiết giá trị gia tăng từ đất do Nhà nước đầu tư cơ sở hạ tầng và chuyển đổi mục đích sử dụng đất mang lại; điều tiết các nguồn thu từ đất để cân đối, phân phối hợp lý tạo nguồn lực phát triển đồng đều giữa các vùng miền …
Về quản lý sử dụng đất: Tạo hành lang pháp lý để xác định rõ vùng trồng lúa và cắm mốc ranh giới trên thực địa. Có quy định cụ thể về mức chuyển đổi mục đích sử dụng đất trồng lúa sang các mục đích khác, đặc biệt chuyển sang các mục đích phi nông nghiệp.
Các chính sách đối với nông nghiệp và phát triển nông thôn:
Khuyến khích, tạo điều kiện để nông dân góp vốn bằng giá trị quyền sử dụng đất khi bị thu hồi đất nông nghiệp để sử dụng vào mục đích khác;
Chính sách đầu tƣ quy hoạch xây dựng và phát triển nông thôn nhằm thu hút dân cƣ đến sinh sống ở vùng điều kiện khó khăn;
Hỗ trợ nông dân tận dụng quỹ đất nông nghiệp còn lại chuyển sang phát triển nông nghiệp đạt hiệu quả cao, áp dụng các tiến bộ khoa học mới tăng giá trị sản xuất trên một đơn vị diện tích canh tác.
Tăng cường đào tạo nghề để giúp các hộ dân mất đất lúa chuyển đổi nghề, phát triển ngành nghề dịch vụ.
* Giải pháp về nguồn lực và vốn đầu tư
Về nguồn lực
Xây dựng và thực hiện chiến lƣợc đào tạo và nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý đất đai các cấp, đặc biệt là cán bộ địa chính ở cấp xã, thị trấn để đáp ứng yêu cầu về đổi mới ngành và hội nhập quốc tế.
Chú trọng công tác đào tạo cán bộ chuyên môn có đủ năng lực lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đạt hiệu quả và chất lƣợng.
Nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý, giám sát thực hiện quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp dưới đã được phê duyệt.
Xây dựng các chương trình đào tạo ngắn hạn trên cơ sở đào tạo theo chuyên đề, ưu tiên đào tạo cho cán bộ lập, thực hiện và giám sát quy hoạch sử dụng đất ở địa phương.
Về vốn đầu tƣ
Có chính sách ƣu đãi trong đầu tƣ đối với những hạng mục công trình có khả năng thực hiện dưới hình thức xã hội hoá (khu đô thị mới, trung tâm hành chính, chợ đầu mối, các trục giao thông nội thị…). Cần chú trọng tìm kiếm và mời gọi nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài.
Thực hiện chính sách đổi đất tạo vốn để xây dựng cơ sở hạ tầng, thông qua các biện pháp: Chuyển đổi vị trí của các trụ sở cơ quan hành chính có lợi thế, tiềm năng về kinh doanh dịch vụ và thương mại, phát triển đô thị; Khai thác hiệu quả về mặt vị trí thuận lợi, về dịch vụ thương mại, công nghiệp, các khu dân cư đô thị…đối với khu vực ven trục giao thông, các trung tâm hành chính xã, thị trấn và các chợ đầu mối…
UBND các cấp căn cứ vào các mục tiêu của kế hoạch tiến hành xây dựng các phương án đầu tư bằng nhiều hình thức để người dân, các doanh nghiệp, các nhà đầu tư cùng thực hiện.
Về vốn đầu tƣ, ngoài nguồn vốn từ ngân sách, huyện cần tuyên truyền vận động nhân dân hiến đất để xây dựng các công trình dự án phục vụ cho mục đích công cộng, dân sinh và an ninh quốc phòng nhƣ: Giáo dục, y tế, giao thông nông thôn, thủy lợi nội đồng… trên cơ sở phát huy truyền thống, tích cực của quần chúng nhân dân. Đồng thời, phải có biện pháp ƣu đãi thiết thực đối với nhân dân khi hiến đất; có kế hoạch bố trí vốn từ ngân sách Nhà nước để chỉnh lý biến động đất đai, đăng ký và cấp giấy chứng nhận... Huy động các thành phần kinh tế tham gia đầu tƣ phát triển thông qua chính sách khuyến khích đầu tƣ.
* Giải pháp về khoa học - công nghệ
Bố trí đủ điều kiện vật chất, từng bước ứng dụng thành tựu khoa học, công nghệ trong việc lập và giám sát, tổ chức thực hiện quy hoạch.
Tăng cường công tác điều tra cơ bản, xây dựng cơ sở dữ liệu ban đầu, sự tham gia phản biện khoa học trong và ngoài ngành nhằm nâng cao chất lượng phương án quy hoạch sử dụng đất.
Xây dựng và cập nhật cơ sở dữ liệu quản lý tài nguyên đất, áp dụng công nghệ tiên tiến để cải thiện chất lƣợng điều tra quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất.
Củng cố và nâng cao hệ thống thông tin về đất đai, ứng dụng khoa học công nghệ trong việc kiểm tra, giám sát việc thực hiện quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đáp ứng yêu cầu quản lý đất đai.
* Giải pháp về bảo vệ, cải tạo đất và bảo vệ môi trường
Có chính sách khuyến khích mọi tổ chức, cá nhân đầu tƣ bảo vệ, cải tạo, nâng cao độ phì của đất.
Bảo vệ tầng đất canh tác khi chuyển đất sản xuất nông nghiệp sang sử dụng vào các mục đích phi nông nghiệp.
Đầu tƣ các công trình xử lý chất thải ở các khu, cụm công nghiệp, bệnh viện, khu đô thị… đảm bảo chất thải được xử lý đạt tiêu chuẩn trước khi thải ra môi trường.
Thường xuyên kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường.
Tăng cường công tác quản lý môi trường trong khu công nghiệp, khu đô thị; tổ chức tốt hoạt động quản lý môi trường trong các khu công nghiệp, khu đô thị theo sự phân cấp và ủy quyền của bộ máy quản lý môi trường; nâng cao năng lực của bộ máy quản lý môi trường trong các khu công nghiệp, khu dân cư đô thị, khu dân cư nông thôn.
Ngoài việc bảo đảm hệ thống xử lý nước thải công nghiệp ngay trong quá trình đầu tư phát triển hạ tầng khu công nghiệp cần phối hợp với các cơ quan có liên quan cấp tỉnh, thành phố xây dựng quy hoạch xử lý chất thải rắn qua hệ thống thu gom và xử lý tập trung.
Cần triển khai đồng bộ, kịp thời việc đầu tƣ công trình xử lý rác thải công nghiệp, rác thải sinh hoạt tại các khu đô thị, khu dân cƣ nông thôn.
Xây dựng cơ chế để hình thành doanh nghiệp dịch vụ môi trường phục vụ cho các hoạt động của các khu công nghiệp, khu đô thị, khu dân cƣ nông thôn.
Kiên quyết di dời toàn bộ nhà máy, xí nghiệp sản xuất gây ô nhiễm ra xa khu dân cƣ.
Tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho người dân và các tổ chức, doanh nghiệp về bảo vệ môi trường, coi bảo vệ môi trường là trách nhiệm chung của toàn xã hội.
* Giải pháp về tổ chức thực hiện
Cần phải có sự phân công nhiệm vụ rõ ràng. Theo đó:
UBND huyện: Có trách nhiệm giám sát và chỉ đạo việc thực hiện quy hoạch, từ đó đưa ra các chiến lược phát triển lâu dài của huyện cũng như tháo gỡ các vướng
Các Phòng, Ban của huyện: Có trách nhiệm tham mưu cho UBND huyện các thủ tục cần thiết để tiến hành công bố xóa bỏ các công trình đã được quy hoạch trước đây mà đến nay về quy mô, vị trí và công năng không còn phù hợp nữa. Đồng thời tiến hành tổng hợp và đƣa ra kế hoạch sử dụng đất chi tiết của ngành mình một cách hiệu quả và khoa học theo phương án quy hoạch của huyện đã được các cấp có thẩm quyền phê duyệt, theo dõi và tổ chức thực hiện các khoản thu từ đất theo Luật Đất đai năm 2003.
UBND các xã, thị trấn: Tiến hành chi tiết hóa các chỉ tiêu sử dụng đất từ kết quả quy hoạch của huyện đến từng địa phương do mình quản lý. Đồng thời đưa ra kế hoạch sử dụng đất từ nay đến năm 2020 của địa phương phù hợp với phương án quy hoạch của huyện.