Giúp Hs :
- Kiến thức: Khắc sâu kiến thức về thành phần trạng ngữ. HS biết sử dụng trạng ngữ - Kỹ năng: HS nắm vững hơn phương pháp lập luận trong văn bản nghị luận, thực hành làm bài văn chứng minh một vấn đề. Tiếp tục rèn kĩ năng về văn nghị luận: tìm hiểu đề, tìm ý….
- Thái độ: Vận dụng vào thực tiễn khi nói và viết B. Chuẩn bị
- GV: Bài soạn. Đáp án và những tình huống - HS: Chuẩn bị theo các đề nghị luận SGK C. Tiến trình dạy học
1. Ổn định lớp 2. Kiểm tra bài cũ :
- Kiểm tra chuẩn bị ở nhà của học sinh.
3. Bài mới
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt Tiết 43
Luận điểm mà đề bài yêu cầu chứng minh là gì
?
Luận điểm ấy đợc thể hiện trong những câu nào ?
Tiết 44
Víi mét luËn ®iÓm nh
I. Ôn tập trạng ngữ
1. Công dụng của trạng ngữ.
- Trạng ngữ xác định hoàn cảnh, điều kiện xảu ra sự việc trong câu, làm cho nội dung của câu đầy đủ và chính xác hơn
- Các trạng ngữ trên có tác dụng liên kết câu.
=>Vai trò của trạng ngữ giúp cho việc sắp xếp các luận cứ trong văn bản nghị luận theo những trình tự nhất định về thời gian, không gian hoặc các nguyên nhân kết quả
Ghi nhớ 1: SGK T46
2. Tách trạng ngữ thành câu riêng.
Ví dụ:SGK
Và để tin tưởng hơn nữa vào tương lai của nó.
- Được tách thành một câu riêng.
=>Nhấn mạnh ý nghĩa của TN - Tạo nhịp điệu cho câu văn - Có giá trị tu từ
II. Bài văn lập luận chứng minh
*Các bước làm bài văn lập luận chứng minh . 1. Tìm hiểu đề
Đề bài: Nhân dân ta thường nói : “Có chí thì nên”
Em hãy chứng minh tính đúng đắn của nhận định trên.
- Ý chí quyết tâm học tập, rèn luyện
- Được thể hiện trong câu tục ngữ và trong lời chỉ dẫn của đề: câu tục ngữ khẳng định vai trò,ý nghĩa to lớn của chí trong câu tục ngữ . Chí có nghĩa là hoài bão,lí tưởng tốt đẹp, ý chí, nghị lực, sự kiên trì. Ai có các điều kiện đó thì sẽ thành công trong sự nghiệp.
HS trả lời
2. Tìm ý và lập bố cục
a. Mở bài: Dẫn vào luận điểm: -> nêu vấn đề:
Hoài bão trong cuộc sống.
b. Thân bài:
thế, bài viết cần có
những luận cứ nào và có thể sắp xếp chúng theo tr×nh tù bè côc ra sao ?
Bước quan trọng nhất là gì?
Khi là bài xong ta còn phải có thao tác gì nữa?
- Lấy dẫn chứng từ đời sống, những tấm gương về bạn bè vượt khó vượt khổ để học tập tốt .
- Lấy dẫn chứng từ thời gian, không gian ;quá khứ, hiện tại, trong nước, ngoài nước .
c. Kết bài :
- Sức mạnh tinh thần của con người có lí tưởng 3. Viết bài :
GV cho học sinh viết bài (có thể viết mở bài ,thân bài ,kết bài )
GV cho học sinh đọc bài mẫu -HS rút ra lời nhận xét
4. Đọc lại và sữa chữa
HS đọc bài viết của mình -các bạn nhận xét
III. Bài tập
A. Bài tập trắc nghiệm
Câu 1: Có thể phân loại trạng ngữ theo cơ sở nào?
A. Theo nội dung mà chúng biểu thị.
B.Theo vị trí của chúng trong câu.
C. Theo thành phần chính nào chúng đứng liền trước hoặc liền sau trong câu.
D. Theo mục đích nói của câu.
Câu 2: Tách trạng ngữ thành câu riêng người nói người viết nhằm mục đích gì A. Câu văn ngắn gọn hơn
B. Nhấn mạnh, chuyển ý hoặc thể hiện những cảm xúc nhất định C. Làm cho nòng cốt câu chặt chẽ hơn
D. Làm cho nội dung câu dễ hiểu hơn
Chữa câu 1 đến câu 20 Sách BT trắc nghiệm Bài 22 Trang 104 B. Bài tập tự luận
Câu 1: Thêm trạng ngữ vào các câu sau :
a. ( Vào đêm trước ngày k/trường của con,) … mẹ không ngủ được . b. Thuyền rẽ song lao nhanh, lướt bon bon …( để về cho kịp).
c. Một đàn chim ngói sạt qua rồi vội vã kéo nhau về ( phía mặt trời lặn.) d. Những bông hồng đua nhau khoe ăc trong vườn trường .
e. Trên giàn thiên lí, bóng xuân sang.
Câu 2: Tác dụng của trạng ngữ trong các câu trên ?
Học sinh thảo luận theo bàn , cử đại diện trình bày . Các bàn khá thi đua trả lời…
Câu 3: Viết một đoạn văn ngắn 5- 7 câu , chủ đề tự chọn, trong đó có sử dụng một câu đặc biệt , hai- ba trạng ngữ .
Tiết 45 Câu 4:
Đề bài 1: Lập dàn ý cho đề bài: Chứng minh tính đúng đắn của câu tục ngữ “Có chí thì nên”
1. Mở bài: Đi từ chung đến riêng hoặc đi từ khái quát đến cụ thể.
2. Thân bài:
a/ Giải thích ý nghĩa câu tục ngữ:
- "Chí" là gì? Là hoài bão, lí tưởng tốt đẹp, ý chí, nghị lực, sự kiên trì. Chí là điều cần thiết để con người vượt qua trở ngại.
- "Nên" là thế nào? Là sự thành công, thành đạt trong mọi việc.
- "Có chí thì nên" nghĩa là thế nào? Câu tục ngữ nhằm khẳng định vai trò, ý nghĩa to lớn của ý chí trong cuộc sống. Khi ta làm bất cứ một việc gì, nếu chúng ta có ý chí, nghị lực và sự kiên trì thì nhất định chúng ta sẽ vượt qua được mọi khó khăn, trở ngại để đi đến thành công.
b/ Giải thích cơ sở của chân lí:
Tại sao người có ý chí nghị lực thì dẫn đến thành công?
- Bởi vì đây là một đức tính không thể thiếu được trong cuộc sống khi ta làm bất cứ việc gì, muốn thành công đều phải trở thành một quá trình, một thời gian rèn luyện lâu dài. Có khi thành công đó lại được đúc rút kinh nghiệm từ thất bại này đến thất bại khác. Không chỉ qua một lần làm việc mà thành công, mà chính ý chí, nghị lực,lòng kiên trì mới là sức mạnh giúp ta đi đến thành công. Càng gian nan chịu đựng thử thách trong công việc thì sự thành công càng vinh quang, càng đáng tự hào.
- Nếu chỉ một lần thất bại mà vội nản lòng, nhụt chí thì khó đạt được mục đích.
- Anh Nguyễn Ngọc Kí bị liệt cả hai tay, phải tập viết bằng chân và đã tốt nghiệp trường đại học và đã trở thành một nhà giáo mẫu mực được mọi người kính trọng.
- Các vận động viên khuyết tật điều khiển xe lăn bằng tay mà đạt huy chương vàng.
3. Kết bài:
- Khẳng định giá trị kinh nghiệm của câu tục ngữ đối với đời sống thực tiễn, khẳng định giá trị bền vững của câu tục ngữ đối với mọi người.
Đề bài 2: Chứng minh tính đúng đắn của câu tục ngữ: “Có công mài sắt có ngày nên kim’
GV hướng dẫn theo dàn bài
a. Mở bài: Nêu vai trò quan trọng của lòng kiên trì nhân nại. Dẫn câu tục ngữ: “ Có công … kim”
b. Thân bài:
- Xét về thực tế câu tục ngữ có nghĩa là có công sức, lòng kiên trì mãi mãi 1 thanh sắt to lớn sẽ trở thành 1 cây kim nhỏ bé ..
- Vai trò lòng kiên trì nhẫn nại trong đời sống trong học tập và trong mọi lĩnh vực - Sự kiên trì, nhẫn nại giúp chúng ta thành công trong mọi lĩnh vực
- Tìm dẫn chứng trong đời sống xung quanh, các gương sáng trong XH, trong các tác phẩm văn học và trong ca dao tục ngữ .
c. Kết bài: Nêu suy nghĩ của em về câu tục ngữ ấy 4. Hướng dẫn học bài
- Ôn tập trạng ngữ
- Nắm các kỹ năng làm bài văn chứng minh
- Học bài, làm hoàn chỉnh bài TLV cho 2 đề trên ở nhà - Chuẩn bị ôn tập:
+ VB “Đức tính giản dị của Bác Hồ”
+ Chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động RÚT KINH NGHIỆM
………
………
………
………
………
Soạn ngày 19/3/2016
Ngày dạy: