X. Pháp chế XHCN
3. Qui phạm luật Hiến phápvà Quan hệ luật Hiến pháp.
a.Qui phạm Luật Hiến pháp
Qui phạm Luật Hiến pháplà những qui tắc xử sự do Nhà nước đặt ra hoặc thừa nhận để điều chỉnh những QHXH quan trọng nhất gắn liền với việc xác định chế độ chính trị, chế độ kinh tế, chế độ văn hóa, giáo dục, khoa học, công nghệ và môi trường, chính sách quốc phòng và an ninh, địa vị pháp lý của công dân, tổ chức và hoạt động của bộ máy Nhà nước.
Quy phạm luật Nhà nước có những đặc điểm sau:
- Phần lớn các qui phạm luật Nhà nước được ghi trong Hiến phápvà ngược lại phần lớn các qui định trong Hiến pháplà những qui phạm luật Nhà nước. Chính vì vậy mà Luật Nhà nước còn được gọi là Luật Hiến pháp.
- Các qui phạm Luạt Hiến phápchủ yếu chỉ có phần giả định và qui định. Rất ít các qui phạm Luật Nhà nước có phần chế tài. Sỡ dĩ như vậy là vì bắt nguồn từ đối tượng điều chỉnh của Luật Hiến pháp, các QPPL Hiến phápchỉ qui định một cách chung nhất, trên cơ sở đó các ngành luật khác sẽ cụ thể hóa trong từng trường hợp xác định và qui định các biện pháp chế tài cụ thể.
b.Quan hệ Luật Hiến pháp.
Quan hệ Luật Hiến pháplà những QHXH được điều chỉnh bằng các qui phạm Luật Hiến pháp.
• Chủ thể quan hệ Luật Hiến pháp.
- Nhân dân: Bao gồm các giai cấp, tầng lớp trong xã hội là một loại chủ thể đặc biệt của quan hệ Luật Hiến pháp.
- Nhà nước CHXHCN Việt Nam.
- Các cơ quan Nhà nước và những người có chức trách trong các cơ quan Nhà nước.
- Các tổ chức chính trị - xã hội và những người có chức trách trong các tổ chức chính trị - xã hội.
- Các đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND. Đây là chủ thể đặc biệt của quan hệ Luật Hiến pháp
- Công dân Việt Nam và những người không có quốc tịch Việt Nam.
• Khách thể của quan hệ Luật Hiến pháp.
- Lãnh thổ quốc gia và địa giới hành chính giữa các địa phương - Những giá trị vật chất như: đất đai, rừng núi, sông hồ, nước, tài
nguyên trong lòng đất...
- Những lợi ích tinh thần của cá nhân như danh dự, nhân phẩm, quyền tự do...
- Hành vi của con người và các tổ chức như học tập, lao động, trình dự án luật.