1. Thành công
Mặc dù mới đợc đổi mới về tổ chức, trong sạch hoá các hoạt động từ năm 1997, chỉ sau 6 năm hoạt động song ngân hàng công thơng Hoàn Kiếm đã có những bớc tiến khá vững chắc, bớc đầu thu đợc những kết quả đáng ghi nhận.
Trong những thành công đó có đóng góp không nhỏ của hoạt động thanh toán quốc tế. Đến năm 2001 tổng giá trị thanh toán quốc tế qua ngân hàng công th ơng Hoàn Kiếm đã đạt 164,738 tr USD, dem lại cho ngân hàng một khoản thu nhập 2,43 tỷ VND, chiếm gần 14% tổng lợi nhuận của ngân hàng, đa chi nhánh trở thành một trong 6 chi nhánh xuất sắc trong kinh doanh đối ngoại của hệ thống ngân hàng Công Thơng Việt Nam.
Những kết quả đó đã đánh dấu một bớc trởng thành trong hoạt động kinh doanh đối ngoại nói chung và trong hoạt động thanh toán quốc tế nói riêng, bởi lẽ với một thời gian hoạt động kinh doanh đối ngoại cha bằng 1/2 thời gian của các chi nhánh khác lại phải hoạt động trong một môi trờng cạnh tranh hết sức găy gắt, nơi có rất nhiều ngân hàng thơng mại lớn nh VietComBank, ngân hàng á châu (ACB), ngân hàng ĐT&PT, City Bank, ANZ, Hội Sở Chính ngân hàng Công thơng Việt Nam... nhng ngân hàng công thơng Hoàn Kiếm vẫn đứng vững và có tốc độ tăng trởng khá. Điều này đang dần khẳng định vị thế của chi nhánh trong lĩnh vực thanh toán quốc tế.
Hoạt động thanh toán quốc tế tại ngân hàng công thơng Hoàn Kiếm ngày càng đợc phát triển, chất lợng dịch vụ ngày càng cao đáp ứng kịp thời nhu cầu ngày càng cao của khách hàng và đóng góp ngày càng nhiều vào sự phát triển chung của chi nhánh. Những kết quả mà hoạt động thanh toán quốc tế mang lại không chỉ là phí dịch vụ đơn thuần mà còn bap gồm cả những giá trị lợi nhuận
đem lại từ các hoạt động khác nh bảo lãnh, tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu... ngoài ra một lợi ích vô hình nhng vô cùng to lớn đó là uy tín của chi nhánh ngày càng đ- ợc nâng cao trên thị trờng tài chính-tín dụng trong nớc cũng nh quốc tế. Điều đó sẽ tạo rất nhiều thuận lợi cho hoạt động của ngân hàng trong tơng lai.
Nhứng kết quả đó là kết quả của những nỗ lực không ngừng của tập thể cán bộ phòng kinh doanh đối ngoại cũng nh sự quan tâm, tạo điều kiện của ban lãnh
đạo đối với lĩnh vực hoạt động này. Chắc chắn trong một tơng lai không xa, hoạt
động thanh toán quốc tế tại ngân hàng công thơng Hoàn Kiếm sẽ còn tiến xa hơn n÷a.
2. Tồn tại
Bên cạnh những thành công đạt đợc đó, hoạt động thanh toán quốc tế tại ngân hàng công thơng Hoàn Kiếm vẫn còn một số tồn tại cần đợc nghiên cứu và tìm ra những giải pháp khắc phục nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả của hoạt động này. Qua quá trình tìm hiểu thực tế, ngời viết xin nêu ra một số tồn tại sau:
Thứ nhất, Một điều dễ thấy đó là hoạt động thanh toán hàng nhập cha đợc chú trọng phát triển, mới chỉ đợc thực hiện 2 năm trở lại đay, ngiệp vụ còn đơn giản, chủ yếu mới sử dụng phơng thức tín dụng chứng từ. Chi nhánh cần chú trọng hơn nữa mảng nghiệp vụ này thì mới có thể đáp ứng đợc hết mọi nhu cầu ngày càng đa dạng của khách hàng, nhờ đó thu hút đợc nhiều khách hàng hơn.
Thứ hai, sản phẩm dịch vụ cha đa dạng, cha đáp ứng hết những đòi hỏi của khách hàng và đòi hỏi của thơng mại quốc tế trong tình hình hiện nay. Tính đến thời điểm này, ngân hàng mới chỉ thực hiện thanh toán quốc tế bằng các phơng thức: tín dụng chứng từ (chỉ có 2 loại là L/C không huỷ ngang và L/C không huỷ ngang có xác nhận), chuyển tiền bằng điện (TTR) và nhò thu.
Trong điều kiện thơng mại quốc tế ngày càng phát triển cùng với sự bùng nổ công nghệ thông tin thì việc đa dạng hoá sản phẩm và cung cấp các sản phẩm thanh toán quốc tế mới là rất cần thiết. Do vậy, chi nhánh cần nhanh chóng áp dụng các phơng thức thanh toán khác nh L/C tuần hoàn, L/C giáp lng, L/C đối ứng... và sớm nghiên cứu, cung ứng các dịchvụ mới nh dịch vụ FACTORING (tạm dịch là bao tiêu thanh toán), FORFATING (tạm dịch là mua bán nơj thơng mại quốc tế) mà hiện nay ở Việt Nam, cha ngân hàng nào sử dụng.
Thứ ba, sự phân cấp, phân chia quyền hạn, trách nhiệm giữa Hội Sở Chính và các chi nhánh của ngân hàng hiện nay cũng gây rất nhiều khó khăn cho các chi nhánh lẫn khách hàng. Nếu nh các chi nhánh của VietComBank đợc phép trực tiếp thiết lập quan hệ đại lý và mở tài khoản vãng lai tại ngân hàng nớc ngoài thì ngân hàng công thơng Hoàn Kiếm cha đợc phép làm nh vậy. Chi nhánh phải mở tài khoản ngoại tệ tại Hội Sở Chính, phải thực hiện dịch vụ cho khách hàng thông qua Hội Sở Chính, điều này dẫn tới việc tăng phí dịch vụ và kéo dài thời gian thanh toán, đặc biệt trong những trờng hợp có sai sót trong quá trình thanh toán.
3. Nguyên nhân
Để nâng cao hiệu quả hoạt động thanh toán quốc tế tại ngân hàng công th-
ơng Hoàn Kiếm thì không những phải thấy đợc những tồn tại trong nó mà còn phải tìm ra những nguyên nhân của những tồn tại đó, có nh vậy mới có thể đề ra đợc
những giải pháp phù hợp và sát thực. Có rất nhiều nguyên nhân khác nhau nhng tựu chung lại có một số nguyên nhân cơ bản sau:
thứ nhất, Hành lang pháp lý cho hoạt động ngân hàng nói chung còn thiếu và cha đồng bộ. Luật ngân hàng Nhà nớc và luật các tổ chức tín dụng đã có hiệu lực thi hành từ ngày 1/10/1998, song việc ban hành các văn bản pháp quy để thi hành luật còn rất chậm. Riêng hoạt động thanh toán quốc tế ở Việt Nam cha có một văn bản nào điều chỉnh các mối quan hệ giữa các chủ thể tham gia. Các văn bản quy định về công tác xuất nhập khẩu, thuế quan, hải quan của Việt Nam cha ổn định, hay thay đổi đột xuất đã gián tiếp làm ảnh hởng tới hoạt động thanh toán quèc tÕ.
thứ hai, chi nhánh mới tham gia vào lĩnh vực thanh toán quốc tế cha lâu, mới chỉ bằng 1/2 so với các ngân hàng khác nên kinh nghiệm, tiềm lực cũng nh uy tín của chi nhánh cha cao. Bởi vậy chi nhánh mới chỉ khai thác đợc mảng khách hàng truyền thống mà cha đủ mạnh để giành giật thị phần trên thị trờng. Đối với các thị trờng mới, chi nhánh mới chỉ tiến những bớc mang tính chất thăm dò nên thị phần cũng nh quy mô hoạt động còn bé.
Thứ ba, Trình độ đội ngũ cán bộ làm công tác thanh toán quốc tế cha cao và cha thật đồng đều. Mặc dù đã đợc ban lãnh đạo rất quan tâm trong việc tuyển dụng,
đào tạo cũng nh tạo mọi điều kiện thuận lợi khác song cha phải cán bộ thanh toán quốc tế nào cũng làm việc có hiệu quả nh mong muốn. Đến nay, các nghiệp vụ thanh toán quốc tế vẫn còn ít, các nghiệp vụ mang tính kỹ thuật nghiệp vụ ngân hàng phức tạp vẫn cha đợc áp dụng.
Thứ t, kỹ năng lập chứng từ của khách hàng cha cao, điều này đã làm cho thời gian thanh toán bị kéo dài, chi phí tăng.
Thứ năm, Sự cạnh tranh găy gắt của các ngân hàng đóng trên địa bàn Hà Nội
đặc biệt là các ngân hàng lớn hay ngân hàng nớc ngoài, ngân hàng liên doanh nh:
ViêtComBank, ngân hàng ĐT&PT, ngân hàng á Châu (ACB), City Bank, ANZ, ngân hàng Quốc tế... là những ngân hàng có kinh nghiệm, trình độ cũng nh công nghệ ngân hàng hiện đại, là những yếu tố quyết định tới sự thành công của hoạt
động thanh toán quốc tế.
Ch ơng III
một số Giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả
hoạt động thanh toán quốc tế tại ngân hàng Công Th -
ơng Hoàn Kiếm