Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng các biện pháp cưỡng chế

5. Bố cục đề tài

3.2. Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng các biện pháp cưỡng chế

hành án dân sự.

- Hoàn thiện pháp luật về các biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự phải đáp ứng được các tiêu chí đánh giá yêu cầu hoàn thiện pháp luật như tính thống nhất; đồng bộ và toàn diện; tính khả thi và phù hợp với thực tiễn; tính công khai, minh bạch; phù hợp với các cam kết quốc tế của Việt Nam; tính hiệu quả và khả năng dự báo.

- Cần nghiên cứu, tổng hợp, phân tích đề ra giải pháp hoàn thiện pháp luật về thi hành án dân sự phù hợp và đáp ứng được yêu cầu của công cuộc đổi mới, hội nhập kinh tế quốc tế. Kiện toàn tổ chức, bộ máy Cơ quan thi hành án; tuyển dụng đủ số lượng biên chế được giao, bảo đảm chất lượng cán bộ có chức danh tư pháp, phân bổ biên chế hợp lý cho các đơn vị, địa phương; đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng, tập huấn chuyên môn nghiệp vụ, rèn luyện đạo đức, phẩm chất cho cán bộ, công chức

- Hoàn thiện pháp luật về các biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự phải đảm bảo sự gắn kết giữa hoạt động xét xử và thi hành án dân sự, tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức và quy định rõ hơn vai trò, trách nhiệm của Toà án, Viện kiểm sát và Ủy ban nhân dân các cấp trong hoạt động thi hành án dân sự để bản án, quyết định của Tòa án có hiệu lực pháp luật được thi hành có hiệu quả, thực chất, bền vững.

- Nâng cao chất lượng xét xử, thực hiện tốt việc bảo đảm tranh tụng trong xét xử theo quy định; hạn chế tối đa bản án, quyết định bị huỷ, sửa do vi phạm quy định của pháp luật. Tăng cường công tác kiểm sát thi hành án; Đồng thời bảo đảm điều kiện cần thiết về cơ sở vật chất, phương tiện làm việc cho Cơ quan thi hành án

- Xã hội hóa một số công việc thi hành án dân sự thông qua chế định thừa phát lại là việc cần thiết, song vẫn phải đảm bảo tuân thủ nguyên tắc quyền lực Nhà nước là thống nhất có sự phân công, phối hợp và kiểm soát chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp

3.2. Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng các biện pháp cưỡng chếthi hành án dân sự. thi hành án dân sự.

Từ những nghiên cứu về mặt lý luận và chỉ ra những bất cập trong việc áp dụng biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự, trong bối cảnh Luật thi hành án dân sự sửa đổi, bổ sung năm 2014 đã có hiệu lực nhưng chưa khắc phục triệt để những vướng mắc của biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự. Đồng thời để các quy định về biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự được người có thẩm quyền thi hành án áp dụng trong thực tế được triệt để, góp phần tổ chức thi hành án dân sự đạt hiệu quả, tôi xin đề xuất một số giải pháp như sau:

- Về cơ chế quản lý công tác thi hành án

Tăng cường công tác hướng dẫn chỉ đạo chuyên môn. Tiếp tục kiện toàn tổ chức, bộ máy, đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác thi hành án dân sự, đủ về số

lượng, bảo đảm về chất lượng. Tăng cường cơ sở vật chất, mở lớp bồi dưỡng cán bộ để nâng cao trình độ cán bộ, công chức của ngành.

Xây dựng quy chế thi đua - khen thưởng. Đồng thời thẳng thắn kiểm điểm các cá nhân yếu kém nhằm khắc phục những vướng mắc, bất cập, tình trạng phân tán trong hoạt động thi hành án đã đề cập trong phần trên.

Kịp thời phát hiện và tiến hành xử lý nghiêm minh những cán bộ, công chức trong ngành vi phạm pháp luật, đặc biệt là các vụ liên quan đến tham nhũng, sách nhiễu đương sự.

- Về xây dựng pháp luật

Luật thi hành án dân sự sửa đổi, bổ sung có hiệu lực tuy nhiên vẫn chưa khắc phục được những vướng mắc cơ bản của việc áp dụng các biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự. Do đó, để nâng cao hiệu quả của việc áp dụng các biện pháp cưỡng chế trước hết chúng ta cần phải hoàn thiện hệ thống pháp luật về thi hành án dân sự nói chung và các quy định của pháp luật về biện pháp cưỡng chế nói riêng như: xây dựng, ban hành đầy đủ, kịp thời các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành luật để khắc phục những thiếu sót của luật. Thực hiện đồng bộ, quyết liệt các giải pháp nhằm tăng tốc, đẩy mạnh toàn diện kết quả hoạt động của các văn phòng Thừa phát lại trên phạm vi toàn quốc. Song song với đó, Quốc hội cũng cần có những sự điều chỉnh trong các lĩnh vực hình sự, đất đai, hành chính, dân sự… cho pháp luật thống nhất, tránh chồng chéo để công tác thi hành án được thuận lợi, mang lại quyền và lợi ích trên thực tế cho đương sự.

Đối với thẩm quyền của người có thẩm quyền thi hành án, cần mở rộng thẩm quyền cho người có thẩm quyền thi hành án bằng cách cho phép người có thẩm quyền thi hành án yêu cầu Ṭa án hủy bỏ giao dịch sau khi có bản án để ngăn chặn kịp thời việc tẩu tán tài sản khi áp dụng biện pháp kê biên. Mặt khác, cần quy kết trách nhiệm rõ ràng với người có thẩm quyền thi hành án tiến hành cưỡng chế kê biên tài sản để tránh sự tùy tiện của người có thẩm quyền thi hành án.

Để người có thẩm quyền thi hành án có thể áp dụng các quy định của biện pháp cưỡng chế trừ vào thu nhập của người phải thi hành án đạt hiệu quả, thì trên hết phải có quy định cụ thể về công tác phối hợp giữa cơ quan thi hành án với chính quyền địa phương, đặc biệt là cơ quan công an cấp xã và chi cục thuế. Các cơ quan hữu quan có trách nhiệm theo dõi, cung cấp thông tin thu nhập khi người có thẩm quyền thi hành án yêu cầu. Phải đưa nhiệm vụ này vào nhiệm vụ chung để thực hiện trong quá trình phối hợp với người có thẩm quyền thi hành án. Chỉ khi có sự đồng lòng, quyết tâm như vậy thì việc thực hiện biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự nói riêng và công tác thi hành án dân sự nói chung trong thực tế mới đạt hiệu quả cao.

Ngoài ra, cần phải thắt chặt hơn nữa các chế tài đối với các cơ quan, tổ chức và cá nhân trong việc từ chối phối hợp thực hiện những yêu cầu của cơ quan thi hành án dân sự như: Phối hợp với các cơ quan chuyên môn để thiết lập nên các quy chế, chế định, chế tài để xử lý các hành vi làm cản trở đến công tác thực thi pháp luật thi hành án dân sự.

Tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan hữu quan trong việc áp dụng biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự trong đó cơ quan thi hành án dân sự là chủ đạo, các cơ quan khác hỗ trợ tối đa, tạo điều kiện tốt nhất cho việc thi hành án.

Tăng cường công tác giáo dục thuyết phục, kiên quyết áp dụng biện pháp cưỡng chế khi giáo dục, thuyết phục không hiệu quả; Tăng cường công tác tuyên truyền trước, trong và sau khi cưỡng chế để tranh thủ sự ủng hộ của nhân dân kết hợp với giáo dục, nâng cao nhận thức pháp luật về thi hành án dân sự của các đối tượng phải thi hành án khác.

Gắn kết trách nhiệm của các ngành trong thi hành án dân sự. Ví dụ: Đưa bảo hiểm xã hội, ngân hàng, kho bạc,... vào là thành viên ban chỉ đạo thi hành án, ban hành quy chế phối hợp, tăng cường vai trò của ban chỉ đạo thi hành án.

Từ việc nghiên cứu các biện pháp cưỡng chế trong thực tiễn đã chỉ ra nhiều bất cập mà nếu tiếp diễn thì sẽ để lại những hậu quả khôn lường cho xă hội. Vì vậy, cần mau chóng hoàn thiện về mặt pháp luật cộng với sự đổi mới về tổ chức hoạt động một cách hợp lý và tạo được cơ chế phối hợp giữa các ban ngành là cơ sở cho sự hoàn thiện về thi hành án dân sự nói chung và biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự nói riêng.

KÊT LUẬN CHƯƠNG 3

Giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự trên địa bàN phải được đặt trong mối quan hệ giữa định hướng hoàn thiện pháp luật về cưỡng chế thi hành án dân sự và hoàn thiện cơ chế áp dụng biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự từ đó nâng cao hiệu quả cưỡng chế thi hành án dân sự.

Định hướng hoàn thiện pháp luật về cưỡng chế thi hành án dân sự phải được coi trọng, việc xây dựng hệ thống pháp luật thi hành án dân sự trong đó có chế định pháp luật về cưỡng chế cần được tiếp tục thực hiện. Tuy nhiên, chế định pháp luật về cưỡng chế thi hành án dân sự cần đảm bảo nguyên tắc của cưỡng chế, tính hiệu lực thi hành bản án, quyết định của Tòa án, quyền lợi ích của đương sự nhằm củng cố cơ chế phối hợp trong áp dụng các biện pháp cưỡng chế. Bởi cưỡng chế không chỉ là công tác chuyên môn nghiệp vụ đơn thuần của cơ quan thi hành án dân sự mà còn mang ý nghĩa chính trị xã hội rộng lớn. Việc áp dụng biện pháp cưỡng chế nói chung và cưỡng chế trên địa bàn huyện Kon Plông nói riêng cần đảm bảo chặt chẽ về mặt thủ tục, được thực hiện đầy đủ các bước chuẩn bị trước khi thực hiện, bảo đảm an toàn, hiệu quả trong quá trình tổ chức thực hiện. Thực hiện tốt những điều này, việc cưỡng chế sẽ được an toàn, thuận lợi và có hiệu quả tốt.

KÊT LUẬN

Công tác thi hành án dân sự có một ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với quá trình giải quyết vụ án của Toà án, nó củng cố kết quả công tác xét xử, đảm bảo hiệu lực của bản án, quyết định của Toà án, góp phần củng cố pháp chế xã hội chủ nghĩa. Qua công tác thi hành án Toà án có điều kiện kiểm tra lại đường lối xét xử của mình đối với từng vụ án cụ thể trên cơ sở đó tổng kết kinh nghiệm nâng cao chất lượng công tác xét xử. Phán quyết của Tòa án nhân danh quyền lực nhà nước sẽ chỉ là quyết định trên giấy nếu không được tổ chức thi hành án hoặc thi hành không đầy đủ trên thực tế. Hoạt động thi hành án kém hiệu quả sẽ làm vô hiệu hóa toàn bộ hoạt động của các cơ quan tố tụng, gây tổn hại đến trật tự, kỷ cương làm giảm sút lòng tin của nhân dân vào tính nghiêm minh vào pháp luật. Vì vậy, nâng cao hiệu quả của việc thi hành bản án, quyết định vừa là nhiệm vụ trước mắt và lâu dài của công tác thi hành án dân sự.

Thi hành án dân sự là hoạt động chuyên môn nghiệp vụ thể hiện quyền lực của Nhà nước, đảm bảo hiệu lực của các bản án, quyết định trên thực tế, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích của Nhà nước, tổ chức và cá nhân liên quan. Việc áp dụng biện pháp cưỡng chế nhằm thi hành bản án, quyết định của Tòa án có một vai trò quan trọng trong việc đảm bảo hiệu lực của các phán quyết dân sự của Tòa án. Hiệu quả của việc cưỡng chế là cơ sở, tiền đề cho sự thành công, hiệu quả của một vụ thi hành án khi đương sự không tự nguyện thi hành.

Trong những năm gần đây, được sự chỉ đạo của Đảng, Quốc hội và Nhà nước, công tác Tư pháp nói chung và công tác thi hành án nói riêng ngày càng có nhiều chuyển biến to lớn. Cùng với sự phát triển của kinh tế - xã hội, thi hành án dân sự cũng ngày càng được hoàn thiện và Chi cục Thi hành án dân sự huyện Kon Plông cũng đang từng bước đổi mới và hoàn thiện về cơ cấu tổ chức để dần khẳng định vị trí của mình. Bên cạnh đó, được sự quan tâm trực tiếp từ cấp ủy, chính quyền địa phương, các ban ngành của huyện và của Cục Thi hành án dân sự tỉnh càng là động lực thúc đẩy hoạt động thi hành án tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Kon Plông đạt hiệu quả cao. Do thực hiện tốt công tác thi hành mà nhiều Bản án, Quyết định của Tòa án đã nhanh chóng thực thi trong thực tế. Nhiều vụ việc khó khăn và phức tạp cũng dần được tháo gỡ, bảo vệ quyền và lợi ích của hợp pháp của Nhà nước, của nhân dân.

Từ thực tế công tác thi hành án dân sự trên địa bàn huyện Kon Plông trong các năm cho thấy việc áp dụng các biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự nhằm thi hành bản án, quyết định của Tòa án vẫn còn những hạn chế nhất định. Do đó, yêu cầu phải hoàn thiện hơn nữa các quy định của pháp luật về thi hành án dân sự nói chung, quy định về các biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự nói riêng là một yêu cầu cấp thiết nhằm tạo điều kiện cho cơ quan Thi hành án dân sự và Chấp hành viên có căn cứ pháp lý cụ thể, rõ ràng nhằm góp phần nâng cao hiệu quả công tác thi hành án dân sự. Thực hiện đồng bộ các giải pháp đổi mới tư duy, hoàn thiện khung pháp luật và cơ chế áp dụng sẽ tạo những tác động thực tế đến việc áp dụng biện pháp cưỡng chế thi hành án dân sự, góp phần đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật, thúc đẩy công cuộc cải cách tư pháp, góp phần phát triển kinh tế - xã hội.

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Hiến pháp năm 2013.

Luật Thi hành án dân sự năm 2008.

Luật Thi hành án dân sự sửa đổi năm 2014.

Nghị định 62/2015/NĐ-CP ngày 18/7/2015 của chính chủ Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thi hành án dân sự.

Quyết định số 61/2014/QĐ-TTg ngày 30/10/2014 của Thủ tướng Chính phủ Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Tổng cục Thi hành án dân sự trực thuộc Bộ Tư pháp.