Phân tích vai trò của các chủ thể chính tham gia thị trường nêu giải pháp để phát huy vai trò của các chủ thể này nhằm khôi phục và phát triển ngành du lịch việt nam sau khủng hoảng đại dịch covid 19

Tính cấp thiết của đề tài Các chủ thể tham gia thị trường là các quan hệ liên quan đến trao đổi, mua bán hàng hóa trong xã hội, được hình thành do những điều kiện lịch sử, kinh tế, xã h

HỌC VIỆN NGÂN HÀNG

KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ

Học phần: Kinh tế Chính trị Mác Lênin

ĐỀ TÀI: Phân tích vai trò của các chủ thể chính tham gia thị trường Nêu giải

pháp để phát huy vai trò của các chủ thể này nhằm khôi phục và phát triển ngành

du lịch Việt Nam sau khủng hoảng đại dịch Covid 19

Giảng viên hướng dẫn : Nguyễn Thị Giang

Sinh viên thực hiện : Nguyễn Phương Nhi

Lớp : K23CLC TCA

Mã sinh viên : 23A4010482

Hà Nội, ngày 15 tháng 6 năm 2021

MỤC LỤC

PHẦN MỞ ĐẦU 3

CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT LÝ LUẬN 5

CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG 9

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP 14

a Người sản xuất 14

b Các chủ thể trung gian trong thị trường 16

c Nhà nước 17

d Người tiêu dùng 19

PHẦN KẾT LUẬN 20

PHẦN MỞ ĐẦU

a Tính cấp thiết của đề tài

Các chủ thể tham gia thị trường là các quan hệ liên quan đến trao đổi, mua bán hàng hóa trong xã hội, được hình thành do những điều kiện lịch sử, kinh tế, xã hội nhất định Khi một cuộc khủng hoảng xảy ra thì các chủ thể này là những người chịu ảnh hưởng đầu tiên

Trong hơn một năm vừa qua, dịch bệnh Covid 19 đã hoành hành gây ra tác động tiêu cực rất lớn đến nền kinh tế toàn cầu và được ví như một cuộc Đại Suy Thoái lần 2 Ngành du lịch cũng không nằm ngoài tầm ảnh hưởng này khi hàng loạt các kế hoạch du lịch, kỳ nghỉ dưỡng, hoạt động đi lại đều bị gián đoạn do Chính phủ các nước ban hành quy định về hạn chế sự lây lan của dịch bệnh Điều này khiến các hãng hàng không, khu nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí, địa điểm du lịch mất hàng tỷ USD và hàng triệu người trong ngành dịch vụ du lịch phải đối mặt với tình trạng thất nghiệp kéo dài Theo thống kê từ Tổ chức du lịch thế giới, tính đến ngày 20/4/2020, có đến 97 điểm đến du lịch ( chiếm 45% trên tổng số các địa điểm du lịch trên toàn cầu) đã thực hiện biện pháp đóng cửa hoặc một phần biên giới, khoảng 65 quốc gia và vùng lãnh thổ ( khoảng 30%) đưa ra các biện pháp hạn chế hoặc cấm các chuyến bay nội địa, nước ngoài, khoảng 39 quốc gia ( chiếm 18% ) đóng cửa biên giới đối với nhóm khách du lịch đến từ những vùng có diễn biến dịch chuyển biến xấu và khoảng 7% các khu vực còn lại thực hiện một số biện pháp phòng dịch

Tính đến thời điểm hiện tại, nhiều quốc gia đã kiểm soát tốt được dịch bệnh nhiều lệnh cấm đã được gỡ bỏ hoặc nới lỏng, tuy nhiên điều này vẫn chưa thể giúp ngành du lịch toàn cầu phục hổi Chính vì vậy, ngành du lịch có trở lại và phát triển được như trước hoàn toàn phụ thuộc vào sự phát huy tối đa vai trò của các chủ thể chính tham gia thị trường du lịch như các doanh nghiệp, bộ ngành địa phương, khách du lịch và Nhà nước Nếu như các chủ thể không cùng chung tay đóng góp

thì khôi phục lại thị trường du lịch tại Việt Nam như trước sẽ là một điều khó khăn.Việc phân tích các chủ thể chính tham gia thị trường, thực trạng khó khăn của ngành du lịch tại nước ta qua 4 đợt dịch và tìm ra giải pháp, hướng đi của các chủ thể trong ngành du lịch sau khi tình hình dịch bệnh khả quan là thiết yếu để ngành

du lịch – ngành kinh tế mũi nhọn của nước ta có thể quay trở lại guồng quay bình thường mới, sau giai đoạn chững lại hiện nay Với mong muốn tìm hiểu rõ bản chất vai trò của các chủ thể tham gia thị trường và những đóng góp mà những chủ thể có thể làm để khôi phục lại ngành Du lịch sau khủng hoảng, em quyết định chọn đề tài tiểu luận: “ Phân tích vai trò của các chủ thể chính tham gia thị trường Giải pháp

để phát huy vai trò của các chủ thể này nhằm khôi phục và phát triển ngành du lịch Việt Nam sau khủng hoảng đại dịch Covid 19”

b Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của tiểu luận là vai trò của các chủ thể chính tham gia thị trường trong quá trình khôi phục lại ngành Du lịch sau thời kì dịch bệnh khó khăn được kiểm soát

c Phương pháp nghiên cứu:

Các phương pháp chính được sử dụng trong quá trình thực hiện tiểu luận gồm: Phương pháp phân tích tổng hợp, nghiên cứu tài liệu, phương pháp logic kết hợp với lịch sử, phương pháp thu thập số liệu, tài liệu, phương pháp thống kê so sánh

d Kết cấu đề tài: Tiểu luận chia nội dung thành 3 chương:

Chương 1: Khái quát lý luận về thị trường, các chủ thể tham gia thị trường và vai trò của các chủ thể

Chương 2: Phân tích thực trạng, tình hình diễn biến phức tạp của dịch bệnh ảnh hưởng đến ngành du lịch

Chương 3: Giải pháp phát huy tối đa vai trò của các chủ thể chính tham gia thị trường nhằm khôi phục lại ngành du lịch nước ta

PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT LÝ LUẬN

1 Khái niệm Thị trường:

Thị trường ra đời, phát triển gắn liền với sự phát triển của sản xuất hàng hóa Cùng với sự phát triển nhanh chóng của sản xuất và trao đổi, khái niệm thị trường cũng có những cách quan niệm khác nhau

Theo nghĩa hẹp, thị trường là nơi diễn ra hành vi trao đổi, mua bán hàng hóa giữa các chủ thể kinh tế với nhau Tại đó, người có nhu cầu về hàng hóa, dịch vụ sẽ nhận được thứ mà mình cần và ngược lại, người có hàng hóa, dịch

vụ sẽ nhận được một số tiền tương ứng Thị trường có biểu hiện dưới hình thái thể là chợ, cửa hàng, quầy hàng lưu động, văn phòng giao dịch hay siêu thị… Theo nghĩa rộng, thị trường là tổng hòa các mối quan hệ liên quan đến trao đổi, mua bán hóa trong xã hội, được hình thành do những điều kiện lịch sử, kinh tế, xã hội nhất định Theo nghĩa này, thị trường là tổng thể các mối quan

hệ kinh tế gồm cung, cầu, giá cả; quan hệ hàng – tiền; quan hệ giá trị, giá trị sử dụng; quan hệ hợp tác, cạnh tranh; quan hệ trong nước, ngoài nước… Cùng với đó là các yếu tố kinh tế như nhu cầu ( người mua hàng ); người bán; tiền – hàng; dịch vụ mua bán… Tất cả các quan hệ và yếu tố kinh tế này được vận động theo quy luật của thị trường

2 Vai trò của một số chủ thể chính tham gia thị trường:

Với tư cách là môi trường cho các quan hệ sản xuất và trao đổi phát huy tác dụng dưới tác động của các quy luật thị trường, có rất nhiều chủ thể khác nhau tham gia thị trường, mỗi chủ thể có những vai trò quan trọng riêng Sau đây sẽ xem xét vai trò của một số chủ thể chính, đó là: người sản xuất, người tiêu dùng, các chủ thể trung gian trong thị trường và nhà nước Cụ thể:

a Người sản xuất

Người sản xuất hàng hóa là những người sản xuất và cung cấp hàng hóa, dịch vụ ra thị trường nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của xã hội Người sản xuất bao gồm các nhà sản xuất, đầu tư, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ… Họ là những người trực tiếp tạo ra của cải vật chất, sản phẩm cho xã hội để phục vụ tiêu dùng

Người sản xuất là những người sử dụng các yếu tố đầu vào để sản xuất, kinh doanh và thu lợi nhuận Nhiệm vụ của họ không chỉ làm thỏa mãn nhu cầu hiện tại của xã hội, mà còn tạo ra và phục vụ cho những nhu cầu trong tương lai với mục tiêu đạt lợi nhuận tối đa trong điều kiện nguồn lực có hạn

Vì vậy, người sản xuất luôn phải quan tâm đến việc lựa chọn sản xuất hàng hóa nào, số lượng bao nhiêu, sản xuất với các yếu tố nào sao cho có lợi nhất Ngoài mục tiêu tìm kiếm lợi nhuận, người sản xuất cần phải có trách nhiệm đối với con người, trách nhiệm cung cấp những hàng hóa dịch vụ không làm tổn hại tới sức khỏe và lợi ích của con người trong xã hội

Người tiêu dùng có vai trò rất quan trọng trong định hướng sản xuất Do

đó, trong điều kiện nền kinh tế thị trường, người tiêu dùng ngoài việc thỏa mãn nhu cầu của mình, cần phải có trách nhiệm đối với sự phát triển bền vững của

xã hội

Lưu ý, việc phân chia người sản xuất, người tiêu dùng chỉ có tính chất tương đối để thấy được chức năng chính của các chủ thể này khi tham gia thị

trường Trên thực tế, doanh nghiệp luôn đóng vai trò vừa là người mua cũng vừa là người bán

c Các chủ thể trung gian trong thị trường

Do sự phát triển của sản xuất và trao đổi dưới tác động của phân công lao động xã hội, làm cho sự tách biệt tương đối giữa sản xuất và trao đổi ngày càng sâu sắc Trên cơ sở đó xuất hiện những chủ thể trung gian trong thị trường Những chủ thể này có vai trò ngày càng quan trọng để kết nối, thông tin trong các quan hệ mua, bán

Nhờ vai trò của các trung gian này mà nền kinh tế thị trường trở nên sống động, linh hoạt hơn Hoạt động của các trung gian trong thị trường làm tăng cơ hội thực hiện giá trị của hàng hóa cũng như thỏa mãn nhu cầu của người tiêu dùng Các chủ thể trung gian làm tăng sự kết nối giữa sản xuất và tiêu dùng Các chủ thể trung gian làm tăng sự kết nối giữa sản xuất và tiêu dùng, làm cho sản xuất và tiêu dùng trở nên ăn khớp với nhau

Trong điều kiện nền kinh tế thị trường hiện đại ngày nay, các chủ thể trung gian thị trường không phải chỉ có các trung gian thương nhân mà còn rất nhiều các chủ thể trung gian phong phú trên tất cả các quan hệ kinh tế như: trung gian môi giới chứng khoán, trung gian môi giới nhà đất, trung gian môi giới khoa học công nghệ… Các trung gian trong thị trường không những hoạt động trên phạm vi thị trường trong nước mà còn trên phạm vi quốc tế Bên cạnh đó cũng có nhiều loại hình trung gian không phù hợp với các chuẩn mực đạo đức ( lừa đảo, môi giới bất hợp pháp…) Những trung gian này cần được loại trừ

d Nhà nước

Trong nền kinh tế thị trường, xét về vai trò kinh tế, nhà nước thực hiện chức năng quản lý nhà nước về kinh tế đồng thời thực hiện những biện pháp để khắc phục những khuyết tật của thị trường

Với trách nhiệm như vậy, một mặt, nhà nước thực hiện quản trị phát triển nền kinh tế thông qua việc tạo lập môi trường kinh tế tốt nhất cho các chủ thể kinh tế phát huy sức sáng tạo của họ Việc tạo ra các rào cản đối với hoạt động sản xuất kinh doanh từ phía nhà nước sẽ làm kìm hãm động lực sáng tạo của các chủ thể sản xuất kinh doanh Các rào cản như vậy phải được loại bỏ Việc này đòi hỏi mỗi cá nhân có trách nhiệm trong bộ máy quản lý nhà nước cần phải nhận thức được trách nhiệm của mình là thúc đẩy phát triển, không gây cản trở sự phát triển của nền kinh tế thị trường hoạt động hiệu quả

Tóm lại, trong nền kinh tế thị trường, mọi quan hệ sản xuất và trao đổi, các hoạt động của các chủ thể đều chịu sự tác động của các quy luật kinh tế khách quan của thị trường; đồng thời chịu sự điều tiết, can thiệp của nhà nước qua việc thực hiện hệ thống pháp luật và các chính sách kinh tế Mô hình kinh tế thị trường có sự điều tiết của nhà nước ở từng nước, từng giai đoạn có thể khác nhau tùy thuộc vào mức độ can thiệp của chính phủ đối với thị trường, song tất

cả các mô hình đều có điểm chung là không thể thiếu vai trò kinh tế của nhà nước

CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG Trong những thập kỷ qua, ngành du lịch liên tục tăng trưởng và trở thành một

trong những ngành kinh tế mũi nhọn phát triển nhanh nhất trên toàn cầu Lĩnh vực này đã chứng kiến mức tăng trưởng 59% trong vòng một thập kỷ qua về lượng khách du lịch quốc tế khi so sánh lượng khách du lịch trong năm 2009 - 880 triệu lượt khách với khoảng 1,5 tỷ lượt ghi nhận năm 2019 Ngành du lịch cũng được xem là động lực chính phát triển kinh tế - xã hội với những sự phát triển của ngành

du lịch trong việc gia tăng các số lượng điểm đến tại các quốc gia Theo số liệu thống kê, ngành du lịch đã đóng góp 8.9 nghìn tỷ USD vào GDP toàn cầu năm

2019, tương đương với 10,3%

Tuy nhiên, sự tăng trưởng mạnh mẽ đã bị ngưng lại vào năm 2020 trong bối cảnh đại dịch COVID 19 toàn cầu bùng phát Với việc hoạt động thương mại hàng không đóng băng, các khách sạn đóng cửa và các quy định hạn chế đi lại, giãn cách

xã hội được thực hiện, ngành du lịch và lữ hành đã trở thành một trong những lĩnh vực bị ảnh hưởng nhiều nhất kể từ khi virus lây lan Thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng đang ở trong thời điểm căng thẳng nhất của dịch bệnh Covid 19, điều này đã và đang gây tác động rất lớn đến ngành Các doanh nghiệp trong ngành phải gồng mình vừa phòng chống dịch, vừa phục vụ, giải quyết các tình huống không mong muốn nổi bật là Vinpearl đóng cửa 7 khách sạn, trong đó có 2 khách sạn ở Nha Trang, 5 cơ sở tại Đà Nẵng, Hội An, Phú Quốc tạm đóng cửa trong giai đoạn dịch năm 2020

Không chỉ các quốc gia trên thế giới áp đặt lệnh hạn chế nhập cảnh đối với công dân các nước đến từ vùng dịch mà Việt Nam cũng vậy Chính phủ đã đưa ra chỉ thị tạm dừng nhập cảnh hành khách quốc tế nhằm đảm bảo an toàn sức khỏe cao nhất cho hành khách và người lao động Chính vì vậy mà lượng khách quốc tế đến Việt Nam trong tháng 3/2020 ước tính chỉ đạt được 449,9 nghìn lượt người - giảm 63,8% so với tháng 2 và giảm 68,1% so với cùng kỳ năm trước Đặc biệt, 2

thị trường quốc tế lớn nhất của du lịch Việt Nam đó là Trung Quốc và Hàn Quốc đều giảm lần lượt là 91,5% và 91,4% Tổng lượt khách du lịch của cả quý I/2020 chỉ đạt 3,7 triệu lượt khách, giảm 813.335 lượt khách và chỉ bằng 81,93% mức cùng kỳ năm 2019 Kết quả quý II/2020 thậm chí còn tệ hơn khi toàn ngành du lịch gần như đóng băng do tình trạng cách ly xã hội để ngừa dịch bệnh lây lan diện rộng

Trong 3 tháng đầu năm 2020, khách du lịch đến từ châu Á chiếm 72,54% với 2.674.367 lượt khách nhưng lại giảm hơn 21% so với cùng kỳ năm 2019 Trong đó, khách đến từ hầu hết các thị trường chính, chiếm hơn 51% lượng khách du lịch năm 2019, đều giảm mạnh cụ thể là: Trung Quốc đạt 871,8 nghìn lượt người - giảm 31,9% so với cùng kỳ năm trước; Hàn Quốc: 819,1 nghìn lượt người - giảm 26,1%; Nhật Bản: 200,3 nghìn lượt người - giảm 14,1% Bên cạnh đó, một số quốc gia và vùng lãnh thổ vẫn có số khách đến Việt Nam tăng trong quý I như Thái Lan ( tăng 0,9% so với cùng kỳ năm trước), Campuchia ( tăng 254,3%) và Lào ( tăng 38,5%)

Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, tại châu Âu phần lớn các thị trường đều giảm Khách đến từ châu Âu trong quý I ước tính đạt 664,3 nghìn lượt người ( giảm 3,1% so với cùng kỳ năm trước) trong đó khách đến từ Vương quốc Anh chỉ đạt 81,4 nghìn lượt người - giảm 9,4%; Pháp 74,5 nghìn lượt người - giảm 14,7%; Đức

61,5 nghìn lượt người - giảm 14,9% Tuy nhiên khách du lịch đến từ Nga lại tăng hơn 13,6% so với cùng kỳ với hơn 245.000 lượt khách Tại châu Mỹ, Mỹ chiếm hơn 73% lượng khách của khu vực với 172.700 lượt trên tổng số lượt khách ghi nhận lại châu lục này là 234.050 lượt, giảm 21,4% so với cùng kỳ năm 2019 Châu

Úc cũng giảm 14,37% với 102.181 lượt khách Trong khi đó khách đến từ châu Phi đạt 11.930 lượt, tăng 2% so với cùng kỳ năm trước tuy nhiên tỷ trọng góp không đáng kể Lượng khách sụt giảm do tác động của dịch bệnh đã ảnh hưởng không nhỏ tới sự phát triển của một trong những ngành kinh tế mũi nhọn tại Việt Nam

Các cơ sở lưu trú phải đóng cửa, phần lớn nhân sự trong ngành du lịch đối mặt với tình trạng thất nghiệp kéo dài tại Việt Nam Do diễn biến phức tạp, ảnh hưởng nặng nề của dịch Covid 19 qua các đợt khác nhau không chỉ tác động trực tiếp lên

số lượng khách đi du lịch mà còn tác động đến các cơ sở lưu trú, khách sạn Trong những giai đoạn dịch bùng phát, công suất hoạt động các cơ sở lưu trú chỉ đạt được

20 - 30% so với cùng kỳ năm 2019 Tại Hà Nội, số lượng khách hủy phòng lên tới hơn 80.613 lượt, số ngày hủy phòng khoảng 57.652 ngày

Việc dịch Covid 19 diễn biến phức tạp tại Việt Nam đã khiến không ít khách sạn trên các tỉnh thành cả nước lần lượt tuyên bố đóng cửa tạm thời đến khi dịch lắng xuống Chính điều này khiến nhân lực ngành du lịch bị mất việc làm, các công

ty, khách sạn, nhà hàng lần lượt phải cắt giảm biên chế đến 60% Còn đối với các công ty đa quốc gia, ⅘ số lượng nhân viên bị cắt giảm vì đang trong thời kỳ khó khăn Ít nhất đến tháng 6/2020, đã có tới hơn 80% nhân sự đang đối mặt với tình trạng thất nghiệp Trải qua 4 đợt dịch kéo dài tại Việt Nam đã khiến không ít khách sạn phá sản, nhượng lại và hàng triệu lao động trong ngành du lịch bị giảm thu nhập, thậm chí bị cắt giảm do thiếu việc làm

Có thể thấy tại Việt Nam cũng như một số quốc gia lớn trên thế giới, để ngăn chặn được đại dịch lây lan thì các quy định giãn cách, hạn chế đi lại cũng như giờ giới nghiêm đã tác động không nhỏ tới ngành du lịch - một lĩnh vực kinh tế tổng