Đề Tài SỮA TƯƠI NGUYÊN CHẤT TIỆT TRÙNG

Để đảm bảo chất lượng an toàn thực phẩm và cơ sở sản xuất đã áp dụngrất nhiều hệ thống dùng để quản lý trong đó hệ thống HACCPdùng phân tíchmối nguy và kiểm soát điểm tới hạn, thực sự là

BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THỰC PHẨM TP HCM

KHOA CÔNG NGHỆ THỰC PHẨM



Đề Tài: SỮA TƯƠI NGUYÊN CHẤT TIỆT TRÙNG

GVHD: Nguyễn Thị Thảo Minh

SVTH:

TRỊNH NHƯ PHƯƠNG MSSV: 2005200401 LỚP: 11DHTP5

ĐẶNG HỮU QUANG MSSV: 2022200344 LỚP: 11DHDB2 NGUYỄN THỊ NGỌC QUÝ MSSV:2005202123 LỚP:11DHTP9

NGUYỄN THỊ HỒNG THẮM MSSV:2005208558 LỚP:11DHTP14

VÕ THỊ THU THẢO MSSV:2005200691 LỚP:11DHTP5

BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THỰC PHẨM TP HCM

KHOA CÔNG NGHỆ THỰC PHẨM



Đề Tài: SỮA TƯƠI NGUYÊN CHẤT TIỆT TRÙNG

GVHD: Nguyễn Thị Thảo Minh

ĐÁNH GIÁ MỨC ĐỘ HOÀN THÀNH CÔNG VIỆC CỦA THÀNH VIÊN

Lời cảm ơn 1

Những từ viết tắt 2

Phần I: Mở đầu 3

Phần II: Nội dung 4

Chương 1:Tổng quan 4

1.1.Tổng quan về thực trạng về sinh an toàn thực phẩm 4

1.2.Tổng quan về sữa tươi nguyên chất tiệt trùng 5

Chương 2: Sản phẩm sữa tươi nguyên chất tiệt trùng 6

2.1 Nguyên liệu 6

2.2.Quy trình sản xuất sữa tươi tiệt trùng 7

2.2.1 Sơ đồ tiệt trùng sữa 7

2.2.2.Thuyết trình sơ đồ 8

a.Chuẩn hóa 8

b.Bài khí 8

c.Đồng hóa 8

d.Rót hộp – Bao bì thủy tinh hoặc nhựa 9

e.Tiệt trùng 9 2.3.Các thiết bị sử dụng trong dây chuyền sản suất sữa tươi nguyên chất

Chương 3: Các mối nguy trong sản xuất sữa tươi nguyên chất tiệt trùng 12

3.1.Qui trình xác định các mối nguy 12

3.2.Xác định các mối nguy trong nguyên liệu 13

3.2.1.Mối nguy sinh học trong sữa nguyên liệu: 13

3.2.2.Mối nguy hóa học 14

3.2.3.Mối nguy vật lý 14

3.2.4 Các chất gây dị ứng 15

3.3.Xác định các mối nguy trong sản phẩm sữa tươi tiệt trùng 15

Chương 4:Xác định mức chấp nhận của các mối nguy trong nguyên liệu và sản phẩm 16

4.1.Mức chấp nhận mối nguy của sữa bò tươi nguyên liệu 16

4.2 Mức chấp nhận mối nguy của sản phẩm sữa tươi nguyên chất tiệt trùng 17

Chương 5: Các biện pháp kiểm soát mối nguy của sản phẩm sữa tươi nguyên chất tiệt trùng 17

5.1.Các biện pháp kiểm soát mối nguy sinh học 17

5.2.Các biện pháp kiểm soát mối nguy hóa học 18

5.2.1.Đối với mối nguy từ hóa học có sẵn trong nguyên liệu 18

5.2.2.Đối với mối nguy từ hóa chất chú ý thêm vào 19

5.3.Các biện pháp kiểm soát mối nguy vật lý 19

b.Bên ngoài nhà máy 20

c.Người vắt sữa: 20

d.Yêu cầu về làm sạch: 21

e.Yêu cầu về xử lý chất thải : 21

f.Nguồn gốc và kiểm soát mối nguy vật lý: 21

5.4 Thực hành sản xuất tốt (GMP) 21

Chương 6: Xây dựng quy trình vệ sinh cá nhân trước khi vào khu vực sản xuất.25 6.1 Phạm vi áp dụng 25

6.2.Yêu cầu chung : 25

6.3 Các quy định 25

6.3.1 Quy định vệ sinh cho cá nhân khi vào khu vực sản xuất: 25

6.3.2 Các phương tiện vệ sinh cá nhân 26

6.3.3 Quy định về trang bị bảo hộ lao động 27

6.3.4 Các bước thao tác thực hiện vệ sinh cá nhân 28

6.3.5 Quy định về cách thức mặc đồ bảo hộ lao động 28

6.3.6 Lấy mẫu kiểm chứng hiệu quả công việc thực hiện 29

6.3.7.Vệ sinh khi sửa chữa bảo trì thiết bị 29

6.3.8 Quy định vệ sinh đối với khách tham quan 29

Phần III: Kết luận 31

Tài liệu tham khảo 32

MỤC LỤC BẢNG Bảng1.1.Thành phần sữa trong các loại bò 6

Bảng 1.2:Nguyên liệu sản xuất sữa tươi nguyên chất tuyệt trùng 9

Bảng 1.3:Thiết bị chế biến sữa 9

Bảng 1.4: Các chỉ tiêu hóa - lý cảm quan chấp nhận 16

Bảng 1.5:Mức chấp nhận của vi sinh vật 17

Bảng 1.6:Dụng cụ vệ sinh cá nhân 26

Bảng1.7: Qui định chế độ BHLĐ cho nhân viên thuộc PXSX 27

Lời cảm ơn

Sau một thời gian học tập tại trường Đại học Công Nghiệp Thực Phẩmcùng với sự hướng dẫn chỉ bảo tận tình của cô Nguyễn Thị Thảo Minh đề tài

là “Sản phẩm sữa tươi nguyên chất tiệt trùng”

Bài báo cáo này của em chỉ mang tính nhận xét chủ quan của nhóm Chắc rằng nhóm em còn rất nhiều sự thiếu sót Vì vậy nhóm em rất mong được

sự quan tâm để ý, nhắc nhở của các thầy cô giáo

Một lần nữa nhóm em vô cùng biết ơn và xin cảm ơn cô Nguyễn ThịThảo Minh đã hướng dẫn chỉ bảo cho nhóm em trong thời gian qua

Những từ viết tắt

HACCP: Phân tích mối nguy và điểm kiểm soát tới hạn

VSATTP: Vệ sinh an toàn thực phẩm

sự quan trọng của việc kiểm soát chất lượng Vệ sinh an toàn thực phẩm cóđóng góp to lớn cho công cuộc ổn định dân sinh và phồn vinh của đất nước.

Và cùng với đó là sự phát triển của khoa học kỹ thuật chất lượng cuộcsống ngày càng được cải thiện Thực phẩm sạch luôn là mối quan tâm của toàn

xã hội, kiểm soát được chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm đồng nghĩa vớiviệc giải quyết được sự lo lắng lớn của toàn xã hội Đói với thời gian gần đâyvấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm trở nên quan trọng hơn và bao giờ hết khôngchỉ riêng ở mặt hàng nào, đối với sản phẩm sữa cũng như vậy Sữa là một mặthàng có lượng tiêu thụ lớn thường xuyên liên tục và quen thuộc với mọi tầnglớp trong xã hội, đặc biệt là sử dụng cho thế hệ trẻ em tương lai của đất nước

Tuy nhiên sữa là sản phẩm thực phẩm lại nằm trong nhóm sản phẩm

có nguy cơ mất vệ sinh an toàn thực phẩm cao Tình trạng sữa không đảm bảochất lượng an toàn vệ sinh , sữa có chứa Melamine…đang là vấn đề nóng gâyhoang mang trong dư luận Thực tế là đòi hỏi sự kiểm tra giám sát chặt chẽ của

cơ quan chức năng có thẩm quyền và cũng không thể thiếu được chữ tâm trongsản xuất để đảm bảo cho sản phẩm sữa đạt chất lượng đến tay người tiêu dùng

Để đảm bảo chất lượng an toàn thực phẩm và cơ sở sản xuất đã áp dụngrất nhiều hệ thống dùng để quản lý trong đó hệ thống HACCPdùng phân tíchmối nguy và kiểm soát điểm tới hạn, thực sự là một công cụ hữu hiệu đảm bảo

an toàn vệ sinh thực phẩm ngăn ngừa một cách chủ động các nguy cơ ô nhiễmthực phẩm trong quá trình sản xuất và chế biến tạo ra thực phẩm an toàn

Từ những vấn đề nêu trênnhóm em xin đưa ra tiểu luận về “ Sản phẩmsữa tươi nguyên chất tiệt trùng”

Phần II: Nội dung Chương 1:Tổng quan1.1.Tổng quan về thực trạng về sinh an toàn thực phẩm.

Chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm là vấn đề vô cùng quan trọng đặcbiệt,ảnh hưởng trực tiếp và thường xuyên đến sức khỏe của người sử dụng thựcphẩm, đến sự phát triển giống nòi, mà còn ảnh hưởng đến kinh tế, văn hóa, dulịch và an ninh an toàn xã hội

Hiện nay với vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm đang là nỗi lo lắng chongười dân và đây không chỉ là nỗi lo của bất kỳ ai mà trở thành mối quan tâmcủa toàn xã hội hiện nay.Thực tế đã có rất nhiều vụ liên quan tới vấn đề mất

vệ sinh an toàn thực phẩm được các cơ quan có trách nhiệm, báo đài lên tiếngnhư việc tiếp tục sử dụng những hóa chất sử dụng trong nuôi trồng, chế biếnnông thủy sản, thực phẩm, sản xuất một số các sản phẩm kém chất lượng đãgây ra ảnh hưởng xấu đến xuất khẩu và sức khỏe của người tiêu dùng Những

vụ ngộ độc thực phẩm do một số bếp ăn tập thể cung cấp, nhiều thông tin liêntục nói về tình hình an toàn vệ sinh thực phẩm ở một vài nước trên thế giớicộng thêm dịch cúm gia cầm tái phát, bệnh heo tai xanh,bệnh dịch tả lợn ChâuPhi ở một số địa phương nước ta làm cho sự lo lắng của người dân.Sẽ dẫn đếnmột số thực phẩm bị tẩy chay sau khi xảy ra các vụ ngộ độc có liên quan tới nógây thiệt hại lớn về mặt kinh tế cho người sản xuất

Vì vậy, để lấy lại được lòng tin của người tiêu dùng thực phẩm hiệnnay các doanh nghiệp đang phải đi tìm và xây dựng cho mình một hệ thốngquản lý chất lượng nhằm đảm bảo kiểm tra chất lượng sản phẩm của họ làm ra

là an toàn cho sức khỏe người tiêu dùng Một trong các hệ thống có thể kiểmsoát chặt chẽ và có hiệu quả nhất hiện nay là hệ thống HACCP[Phân tích mốinguy và điểm kiểm soát tới hạn] Trong đó HACCP được biết đến như là mộtcông cụ hữu hiệu giúp các cơ sở chế biến thực phẩm đảm bảo được sản phẩmcủa mình an toàn đối với người sử dụng.Hệ thống quản lý chất lượng HACCPđược các tổ chức uy tín trên thế giới công nhận và đánh giá cao, được hầu hếtcác nước phát triển trên thế giới áp dụng đồng bộ và được coi như tấm hộ chiếucủa các mặt hàng thực phẩm khi xuất khẩu vào nước họ Tổ chức thương mạithế giới WTO đã yêu cầu các nước thành viên áp dụng hệ thống HACCP nhưmột phương tiện kiểm soát an toàn thực phẩm trong thương mại quốc tế, đảmbảo thực thi hiệp định về vệ sinh an toàn thực phẩm

1.2.Tổng quan về sữa tươi nguyên chất tiệt trùng.

Sữa là một loại sản phẩm có giá trị dinh dưỡng rất cao và phù hợp đốivới mọi lứa tuổi Hiện nay khi nền kinh tế đang phát triển mạnh thì nhu cầudùng sữa ngày càng tăng lên đối với mỗi người dân.Để đáp ứng được nhu cầunày đã có rất nhiều doanh nghiệp sản xuất về sữa đã được mở ra.Trong đó cácdoanh nghiệp sản xuất sữa và các sản phẩm của sữa là các sản phẩm nhạy cảm

và một trong số đó là sản phẩm sữa tươi nguyên chất tiệt trùng là loại sản phẩmmang tính phổ biến nhất và được rất nhiều người tiêu dùng đón nhận

Sữa tươi nguyên chất tiệt trùng UHT là sản phẩm sữa được làm từ sữatươi nguyên chất có thể uống trực tiếp Loại sữa này thường được đóng gói vôtrùng trong hộp giấy Quá trình tiệt trùng UHT là sự gia nhiệt từ 135-137oCtrong vài giây với dây truyền công nghệ hiện đại và đắt tiền Loại sữa này cómùi vị riêng đặc trưng đặc biệt là nó được bảo quản trong thời gian 6 tháng

Tuy là các doanh nghiệp đã có sự đáp ứng đa dạng về mặt chủng loại,mẫu mã cho sữa nhưng việc quản lý đã có sự buông lỏng chất lượng sữa kém đi,một số nhà sản xuất sữa đã chạy theo lợi nhuận nên tỷ lệ các chất dinh dưỡngtrong sữa đã bị thiếu so với công bố trên bao bì sản phẩm hoặc không đảm bảo

vệ sinh an toàn thực phẩm có nguy cơ gây hại tới sức khỏe người tiêudùng.Theo trung tâm kiểm soát và phòng ngừa bệnh tật (The Center for diseaseand prevention (CDC) ) báo cáo rằng những sản phẩm từ sữa (phomat, kem vàsữa) là nguyên nhân gây ra 64 vụ bùng phát ( chiếm 1.24%) và ảnh hưởng đến

2329 người (chiếm 1.43%) Có rất nhiều vi sinh vật là mối quan tâm lớn hiện

nay ví dụ như : Campylobacter jejuni, Escherichia Coli 0157:H7 và Listeria monocutogenes đó là những vi sinh vật mà cách đây 20 năm không được coi là

nguyên nhân gây ra bẹnh từ thực phẩm Trong thời gian gần đây đã xảy ra hàngloạt sự cố đối với mặt hàng này như sữa có hàm lượng đạm thấp,có chứa chấtgây dị ứng, có vật thể lạ trong sữa và sữa đã bị phình hộp ra phát nổ rồi đếntrong sữa có chứa hàm lượng Melamine gây độc…khiến người tiêu dùng khôngkhỏi băn khoăn khi dùng sữa Các mối nguy ô nhiễm thực phẩm rất đa dạng, cóthể xảy ra ở tất cả các công đoạn của chuỗi cung cấp thực phẩm do vậy để quản

lý chất lượng tốt các cơ quan quản lý thực phẩm đang khuyến cáo áp dụngphương pháp quản lý chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm theo hệ thốngHACCP

Theo TCVN 7028:2009: Sữa tươi nguyên chất tiệt trùng

Sản phẩm được chế biến hoàn toàn từ nguyên liệu sữa tươi, không bổ

sung bất kỳ một thành phần nào của sữa cũng như không bổ sung phụ gia thực

phẩm, đã qua xử lý ở nhiệt độ cao

Chương 2: Sản phẩm sữa tươi nguyên chất tiệt trùng

2.1 Nguyên liệu

Sữa bò nguyên liệu:

Sữa bao gồm các thành phần sau: nước, mỡ sữa, protein, khoáng, vitamin

và đường lactose Mỗi thành phần chiếm một tỷ lệ nhất định trong sữa

Thành phần chính của sữa thường:

Vậy chất khô là tổng hợp tất cả các thành phần không phải nước, chiếm

12% trong sữa sữa bò khỏe mạnh cũng có cả tế bào samo và vi khuẩn

Bảng1.1.Thành phần sữa trong các loại bò

Thuần

Protein (%) 3,1 3,9 3,9 3,6 3,6

2.2.Quy trình sản xuất sữa tươi tiệt trùng

2.2.1 Sơ đồ tiệt trùng sữa

Sữa nguyên

Chuẩn hóa

Bài khí

Rót sản phẩmĐồng hóa

Bao bì thủy tinh

hoặc nhựa

 Nhiệt độ sữa vào: 65 − 680�

 Nhiệt độ sữa ra: 57 − 600�

 Áp suất chân không: 584 mmHg

- Thanh trùng thực hiện ở nhiệt độ 700� trong 5 phút

- Sau khi thanh trùng được làm lạnh xuống 4 ÷ 60� có tác dụng hạnchế sự giảm chất lượng sữa

*Gia nhiệt

- Sữa được gia nhiệt lên đến 55 ÷ 650� là nhiệt độ thích hợp

d.Rót hộp – Bao bì thủy tinh hoặc nhựa

Sữa từ bồn chứa vô trùng được đưa tới các máy rót, thực hiện rót vô trùngbằng máy rót vô trùng tự động: Máy có bộ phân tiệt trùng giấy trước khi gậphộp

Giấy làm bao bì, có 6 lớp có khả năng chống ẩm từ bên ngoài, tạo độ bềncứng, ngăn oxygen và mùi

e.Tiệt trùng

Nhằm tiêu diệt để các vi sinh vật, bào tứ có trong sữa nhưng vẫn đảm bảochất lượng sữa

Thực hiện tiệt trùng ở 135 ÷ 1450� trong thời gian 3 ÷ 20�

Sữa sau tiệt trùng được làm lạnh xuống 15 ÷ 200� và chứa vào thùngtạm chứa vô trùng

2.3.Các thiết bị sử dụng trong dây chuyền sản suất sữa tươi nguyên chất tiệt trùng:

Bảng 1.2:Nguyên liệu sản xuất sữa tươi nguyên chất tuyệt trùng

Nguyên liệu Sữa tươi

Sản phẩm Sữa tươi nguyên chất tiệt trùng

Bao bì sản phẩm Bao bì vô trùng, chai nhựa, túi nhựa,

Bảng 1.3:Thiết bị chế biến sữa

STT Tên thiết bị Đặc điểm

1

Bồn cân bằng

Tất cả các phần tiếp xúc đều làm bằng thép không

gỉ Bình chứa chân không, có cửa quan sát bằng

còn có tác dụng ổn định áp suất của dòng chảy trong

3

Thiết bị đồng hóa

Thiết bị đồng hoá hai cấp bao gồm một bơm piston

để đưa nguyên liệu vào máy, hai khe hẹp và hai hệthống thuỷ lực Thiết bị đồng hoá hai cấp sử dụngphổ biến trong công nghiệp chế biến sữa đặc biệtđối với nhóm sản phẩm có hàm lượng chất béo cao

5

Thiết bị bài khí

Đây là hệ thống bơm tuần hoàn, giúp cho quá trìnhbài khí được thực hiện liên tục Với trình độ kỹthuật cao và thiết bị hiện đại, sản phẩm thiết bị bàikhí của chúng tôi đáp ứng đầy đủ các yêu cầu khắckhe nhất của ngành công nghiệp thực phẩm với ưuđiểm: tiết kiệm điện năng, chống ăn mòn và dễ dàngbảo trì

6 Thiết bị chiết rót

đóng chai Thiết bị ứng dụng bước đột phá mới về công nghệvới việc tích hợp cả ba chức năng xúc rửa, chiết rót,

đóng nắp chai trong một bộ máy duy nhất do đógiúp tối ưu nhân sự, cho năng suất gấp 3 lần so vớicác loại máy chiết rót bán tự động trước đây.

vô trùng, tránh hiện tượng phồng, méo gây ảnhhưởng đến chất lượng thành phẩm

Toàn bộ quy trình được chiết rót trong môi trường

vô trùng, ngăn chặn tuyệt đối sự tái nhiễm của vikhuẩn gây hỏng sản phẩm

10

Các thiết bị khác Sử dụng các nhãn hiệu uy tín như Siemens,Schreinder, ABB, Airtac,…có tuổi thọ cao và đảm

bảo an toàn trong quá trình sử dụng

2.4 Một số loại sữa tươi nguyên chất thành phẩm trên thị trường.

Sữa tươi Vinamilk 100% Organic được sản xuất từ nguồn sữa của những cô

bò organic được chăn thả tự nhiên trên những đồi cỏ

rộng lớn của vùng đất Đà Lạt Hiểu rằng môi trường

sống ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng của nguồn

sữa tươi organic, Vinamilk đã chọn Đà Lạt là nơi lý

tưởng phát triển trang trại bò sữa organic Nơi đây có

không khí trong lành, khí hậu ôn hòa, mát mẻ quanh

năm, thiên nhiên ưu ái cho nơi đây những đồng cỏ tự

nhiên trải dài tươi tốt Với điều kiện tự nhiên có nhiều

điểm tương đồng với Châu Âu, Đà Lạt thực sự là thiên

đường của những cô bò sữa ưa khí hậu ôn đới và là miền đất lý tưởng cho đàn

bò hữu cơ sinh sống và phát triển

TH hoàn toàn tự chủ về nguồn nguyên liệu thức ăn

để đảm bảo dinh dưỡng tốt nhất cho bò sữa Trang trại

TH ứng dụng những công nghệ hàng đầu thế giới với

những máy móc nông nghiệp hiện đại nhất phục vụ tối

ưu trong việc trồng và thu hoạch các loại nguyên liệu

làm thức ăn quanh năm cho bò: ngô, cao lương giống

Mỹ, cỏ Mombasa Công thức thức ăn cho từng nhóm

bò và quá trình pha trộn do phần mềm tiên tiến thực

hiện

Chương 3: Các mối nguy trong sản xuất sữa tươi nguyên chất tiệt

trùng3.1.Qui trình xác định các mối nguy

­ Xác định mối nguy là nguyên tắc đầu tiên của HACCP – là một trongnhững bước vô cùng quan trọng

­ Bước đầu tiên trong xây dựng kế hoạch HACCP là xác định các mốinguy tiềm ẩn có thể có trong công đoạn từ đầu nguyên liệu sữa đến khi tiêudùng

­ Tại nông trường, cần lựa chọn và kiểm soát các loại thức ăn chăn nuôicùng nguồn nước được sử dụng trong khâu cho ăn Đồng thời, có những quyđịnh cùng biện pháp đảm bảo sức khỏe của vật nuôi như hệ thống vệ sinh tạinông trường.

­ Tới khâu chế biến, phải có quy trình rõ ràng từ việc xử lý sữa, điều phốithêm gia vị như thế nào tới công đoạn tiệt trùng và hoàn thiện, nhằm đảm bảokhông bị nhiễm bẩn từ khi sơ chế xử lý tới khi tạo thành sản phẩm

­ Tại khâu bảo quản, sản phẩm phải được bảo quản ở nhiệt độ lạnh từ 40C tránh ánh năng trực tiếp Phải có khu vực bảo quản riêng biệt, tránh đểchung với các hóa chất có khả năng gây nhiễm

0-­ Trong quá trình vận chuyển, nhà sản xuất cần phải có những hành độngkiểm soát tại địa điểm chuyên chở, kho cát giữ cũng như phân phối

­ Khi sản phẩm được đưa đến điểm bán, cần phải có hệ thống vệ sinh, giữlạnh và bảo quản phù hợp với đặc tính của sản phẩm

­ Cuối cùng, ở khâu tiêu thụ, nhà sản xuất phải có chỉ dẫn về cách sử dụng,chế biến và bảo quản ( thường in trên bao gói sản phẩm) để giúo người tiêudùng biết cách sử dụng sao cho đúng đắn, đmr bảo vẹ sinh và không gây hại tớisức khỏe

3.2.Xác định các mối nguy trong nguyên liệu

Theo tiêu chuẩn ISO 22000:2018: Các mối nguy tiềm ẩn như tác nhânsinh học, hóa học hoặc vật lý trong sữa nguyên liệu có khả năng gây tác độngxấu đối với sức khoẻ Mối nguy bao gồm cả các chất gây dị ứng và các chấtphóng xạ

3.2.1.Mối nguy sinh học trong sữa nguyên liệu:

Các mối nguy sinh học bao gồm các vi sinh vật, các loại kí sinh trùng.Ngộ độc do mối nguy vi sinh vật có thể gây ra triệu chứng phổ biến đaubụng, nôn mửa, tiêu chảy,

Một số vi sinh vật sống trong đất nhiễm vào nguồn thức ăn của động vậtcho sữa ( dê, bò sữa, cừu, )

 Listeria monocytogene  Clostridium botulinum