NGHIÊN CỨU TÍCH HỢP VẤN ĐỀ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU VÀO QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA TỈNH THỪA THIÊN HUẾ QUA ĐÁNH GIÁ MÔI TRƯỜNG CHIẾN LƯỢC

TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU TRÊN THẾ GIỚI VÀ Ở VIỆT

Tổng quan các nghiên cứu trên thế giới về tích hợp biến đổi khí hậu

1.1.1 Khái niệm tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu

Tích hợp vấn đề khí hậu đang ngày càng trở thành một khái niệm quan trọng trong phát triển bền vững, đặc biệt trong các chính sách về năng lượng, giao thông và công nghiệp Tuy nhiên, khái niệm này vẫn cần được làm rõ hơn Các báo cáo và phân tích cấp chính phủ thường không đề cập đến sự tích hợp này, có thể do cần đạt được sự đồng thuận chính trị và không muốn thêm một khái niệm tương tự như “phát triển bền vững”.

Việc xây dựng một khái niệm chung và khung phân tích cho việc tích hợp vấn đề khí hậu yêu cầu nhiều nỗ lực nghiên cứu Uderal (1980) là người đầu tiên thực hiện phân tích khoa học về tích hợp khí hậu, đưa ra các tiêu chí cần thiết như: xác định rõ người thực hiện, thời gian và không gian của chính sách; khả năng tích hợp với các dự báo khí hậu khác nhau; và sự hài hoà giữa các thành phần chính sách Theo tác giả, một chính sách được coi là tích hợp khi các hệ quả của nó được sử dụng làm cơ sở ra quyết định, các lựa chọn chính sách được đánh giá dựa trên ảnh hưởng của chúng, và các thành phần chính sách có sự liên kết chặt chẽ với nhau.

Collier (1997) xác định ba mục tiêu chính trong việc tích hợp chính sách môi trường, có thể áp dụng cho vấn đề khí hậu: đạt được phát triển bền vững và bảo vệ môi trường, loại bỏ mâu thuẫn giữa các chính sách, và hiện thực hóa các lợi ích Dựa trên phân tích của Collier, Lafferty và Hovden (2003) đã phát triển khái niệm tích hợp chính sách môi trường, được xem là nền tảng cho việc tích hợp vấn đề khí hậu Khái niệm này nhấn mạnh việc kết hợp các mục tiêu khí hậu vào tất cả các bước lập chính sách trong các lĩnh vực không liên quan đến môi trường, nhằm hướng dẫn cho việc lập kế hoạch và thực thi hiệu quả.

Bảy chính sách đã được đề xuất nhằm tích hợp các tác động môi trường (khí hậu) dự báo vào đánh giá tổng thể về chính sách Đồng thời, cam kết giảm thiểu xung đột giữa các chính sách môi trường (khí hậu) và các chính sách ngành được thực hiện thông qua việc xác định các ưu tiên cơ bản.

Khái niệm tích hợp vấn đề khí hậu của Underdal và tích hợp chính sách môi trường của Lafferty và Hovden đều gặp phải sự không chắc chắn Sự không chắc chắn này thể hiện rõ ở chỗ tích hợp chính sách có thể được coi là nguyên tắc, mô hình hoặc công cụ chính sách Tài liệu hiện có về tích hợp chính sách môi trường thường không đề cập đến vấn đề biến đổi khí hậu trong các nghiên cứu điển hình và phân tích Sự khác biệt lớn giữa tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu và các vấn đề môi trường khác là do tính chất đặc thù của thách thức mà biến đổi khí hậu mang lại Vì vậy, việc tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu không thể chỉ dựa vào các khái niệm của tích hợp chính sách môi trường mà cần một cách tiếp cận đa dạng với nhiều công cụ chính sách khác nhau.

Vấn đề biến đổi khí hậu (BĐKH) thường bị xem là một vấn đề môi trường, nhưng thực tế cho thấy BĐKH khó xác định chính xác do không tuân theo quy luật môi trường nào và thiếu những yếu tố dễ dàng định dạng Ngoài ra, các rào cản về tài chính, công nghệ, thể chế và quản lý khiến BĐKH trở thành một thách thức khác biệt so với các vấn đề môi trường có thể giải quyết bằng công cụ quản lý Để đối phó với BĐKH, cần có nỗ lực kết hợp các chính sách ở nhiều cấp quản lý, đồng thời tích hợp chính sách chú trọng vào BĐKH ngang bằng với các chính sách khác.

Để ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu (BĐKH), việc tích hợp vấn đề BĐKH vào các chính sách cần bao gồm hai nội dung chính: thích ứng với BĐKH và giảm nhẹ BĐKH Việc xem xét các đặc trưng của BĐKH là cần thiết để xây dựng khái niệm tích hợp vấn đề này Do đó, việc chỉ đơn thuần thay thế từ "môi trường" bằng "khí hậu" trong khái niệm tích hợp môi trường là không đủ, mặc dù có một số điểm tương đồng giữa hai khái niệm.

Dựa trên khái niệm của Uderal (1980) và Lafferty cùng Hovden (2003), Chương trình Hợp tác nghiên cứu về môi trường của Châu Âu (PEER) đã phát triển một định nghĩa toàn diện về việc tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu (BĐKH) vào chính sách phát triển.

Tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu (BĐKH) là một quá trình quan trọng, bao gồm việc kết hợp các mục tiêu thích ứng và giảm nhẹ BĐKH vào tất cả các bước trong quy trình lập chính sách của mọi lĩnh vực.

Đánh giá kết quả việc thích ứng và giảm nhẹ biến đổi khí hậu (BĐKH) là rất quan trọng, đồng thời cần xem xét các cam kết nhằm giảm thiểu mâu thuẫn giữa chính sách liên quan đến BĐKH và các chính sách khác.

1.1.2 Tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu vào quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và các chính sách phát triển

Quy hoạch và kế hoạch phát triển quốc gia được thực hiện qua nhiều cấp và giai đoạn, với kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội quốc gia được lập 5 năm một lần, bao gồm tất cả các ngành và cấp độ với mục tiêu chiến lược toàn diện Quy hoạch này không chỉ phản ánh các hiện tượng thời tiết cực đoan và biến đổi khí hậu hiện tại mà còn xem xét các rủi ro khí hậu trong tương lai để đảm bảo phát triển bền vững Trong khi đó, kế hoạch ngành tập trung vào phát triển từng lĩnh vực như y tế, năng lượng, giáo dục, tài nguyên nước và nông nghiệp, thường được điều chỉnh hai năm một lần hoặc ngắn hơn, đồng thời phải xem xét sự tương tác giữa các ngành.

Lập quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) là một hoạt động đa cấp và kéo dài, thể hiện qua các chính sách nhằm phân bổ tài nguyên và định hình kế hoạch cho các ngành và địa phương Quá trình này khá phức tạp và đã có nhiều nghiên cứu xây dựng khung để tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu (BĐKH) vào quy hoạch phát triển KT-XH quốc gia Huq và Ayers (2008) đã đề xuất một khung thực hiện gồm bốn bước để thực hiện việc tích hợp này.

Khung quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội nổi bật với sự đơn giản và mối liên hệ giữa nhận thức, năng lực khoa học, thông tin mục tiêu và đào tạo các bên liên quan Tuy nhiên, khung này thiếu tính cụ thể về quản lý, lập kế hoạch và thực hiện, chủ yếu tập trung vào giai đoạn đầu xây dựng quy hoạch Thiếu thông tin khí hậu và không có kế hoạch đánh giá chính sách là những hạn chế chính Các hoạt động thí điểm được dự kiến nhằm cung cấp kinh nghiệm thực tế cho Chính phủ nhưng không rõ ràng về cách tích hợp và đào tạo kiến thức phù hợp với các dự án thí điểm.

Khung thứ hai bao trùm các chính sách, lập kế hoạch và thực hiện, như thể hiện trong Hình 1-3 và Hình 1-4 Chương trình Sáng kiến Môi trường - Đói nghèo của UNDP-UNEP đã phát triển một khung tích hợp với ba thành phần chính: (1) xác định các điểm đầu và tạo tình huống, được thực hiện trong giai đoạn đầu của quy hoạch.

Khoảng thời gian từ 5 đến 7 năm được đề xuất cho quá trình hoạch định chính sách, trong đó cần tích hợp thích ứng vào từng bước lập chính sách Mục tiêu thực hiện và giám sát cũng rất quan trọng trong giai đoạn thực hiện Sự tham gia của các bên liên quan được coi là yếu tố then chốt trong chu trình tích hợp chính sách Khung này được xây dựng dựa trên kinh nghiệm liên quan đến việc tích hợp các vấn đề môi trường và đói nghèo, thể hiện qua các thành phần của khung, danh sách kiểm tra và câu hỏi đánh giá.

Lồng ghép Lồng ghép xây dựng trong các bài học về chính sách và lập kế hoạch để thích ứng nhƣ 1 phần của kinh tế

Tổng quan các nghiên cứu trong nước về tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu vào

1.2.1 Tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu vào quy hoạch phát triển kinh tế -xã hội

Trong thời gian qua, nhiều vấn đề quan trọng đã được lồng ghép vào các chiến lược và chính sách, như lồng ghép giới, môi trường và kế hoạch phòng chống lụt bão Tuy nhiên, việc tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu (BĐKH) vào chiến lược phát triển kinh tế - xã hội vẫn còn mới mẻ và thiếu nghiên cứu Để nâng cao hiệu quả tích hợp BĐKH, nhiều Bộ đã bổ sung chức năng liên quan đến BĐKH cho các đơn vị trực thuộc, như Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Giao thông vận tải, Bộ Công Thương, và Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Kết quả ban đầu là sự ra đời của tổ công tác chuẩn bị cho lồng ghép các hoạt động giảm nhẹ phát thải khí nhà kính (NAMA) nhằm hỗ trợ tích hợp NAMAs vào các chiến lược và quy hoạch phát triển.

KHHĐ về năng lƣợng tái tạo

CTMTQG về tiết kiệm NL và sử dụng hiệu quả 2006-2015 Thông tư 08/2006/TT/BCN về hướng dẫn trình tự, thủ tục dán nhãn tiết kiệm năng lượng.

Chiến lƣợc phát triển năng lƣợng quốc gia đến 2020, khuyến khích phát triển năng lƣợng tái tạo CC Chỉ thị 80/CT-Quyết định số

Không đƣợc coi là "tích hợp BĐKH" do mục tiêu ban đầu của các chiến lƣợc trên là an ninh năng lƣợng chứ không phải giảm nhẹ BĐKH.

Bộ Kế hoạch và Đầu tư đang xây dựng khung chuẩn nhằm tích hợp các vấn đề liên quan đến biến đổi khí hậu (BĐKH) vào các hoạt động phát triển Nhiều hoạt động hiện nay chưa được lồng ghép hiệu quả với nội dung BĐKH, mặc dù đã có những ưu tiên thích ứng được đề ra Tuy nhiên, thường thiếu kế hoạch phát triển và hướng dẫn thực hiện cụ thể để triển khai các nội dung này trong lĩnh vực kinh tế - xã hội.

Các yếu tố khí tượng và khí hậu đã được xem xét trong việc lựa chọn giống cây trồng, thiết kế đường giao thông và các công trình năng lượng Quyết định số 1485/QĐ-BKHĐT của Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư ngày 17/10/2013 đã ban hành Khung hướng dẫn ưu tiên thích ứng với biến đổi khí hậu trong lập kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội Luật Bảo vệ môi trường năm 2014 cũng đã dành một chương về biến đổi khí hậu, yêu cầu cân nhắc vấn đề này trong các chiến lược, chương trình, quy hoạch và kế hoạch phát triển.

Yêu cầu tích hợp biến đổi khí hậu vào chính sách phát triển đã được đề cập lần đầu trong Chương trình mục tiêu quốc gia ứng phó với biến đổi khí hậu Đến nay, nhờ vào những nỗ lực của các bộ, ngành và địa phương, các tổ chức trong nước đã đưa yêu cầu này vào khung pháp lý cao nhất, cụ thể là Luật Bảo vệ môi trường.

Để ứng phó với tác động của biến đổi khí hậu (BĐKH), việc tích hợp yếu tố BĐKH vào quy hoạch phát triển là rất cần thiết Điều này bao gồm việc rà soát, điều chỉnh và bổ sung các quy hoạch hiện có hoặc sắp ban hành, nhằm đảm bảo các tác động của BĐKH được xem xét và có các biện pháp ứng phó phù hợp.

Hình 1-11 Thực trạng tích hợp vấn đề BĐKH tại Việt Nam [15]

Việc tích hợp cần được thực hiện một cách toàn diện về thể chế, tổ chức và hoạt động, nhằm xác định các khiếm khuyết và nhu cầu của các chương trình, chính sách hiện tại liên quan đến con người và các lĩnh vực kinh tế - xã hội Đến nay, Việt Nam vẫn chưa có chính sách hoàn thiện và chính thống làm nền tảng cho việc tích hợp, trong khi quy trình tích hợp chủ yếu được xây dựng độc lập cho từng ngành, địa phương hoặc bởi một số tổ chức quốc tế như UNDP, USAID, CARE.

Bảng 1-2 Các bước tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội được đưa ra bởi một số NGO [15]

UNDP (2010) [82] USAID (2007) [84] CARE Vietnam (2010) [25] Bước 1: Nâng cao nhận thức.

Bước 2: Sàng lọc các rủi ro khí hậu và tình trạng dễ bị tổn thương.

Bước 1: Sàng lọc tình trạng dễ bị tổn thương.

Bước 1: Sàng lọc các hoạt động dự án rủi ro trước BĐKH.

Bước 3: Đánh giá chi tiết rủi ro khí hậu Bước 2: Lựa chọn lộ trình

TTDBTT và thích ứng (CVA).

Bước 4: Xác định các lựa chọn thích ứng.

Bước 2: Xác định các lựa chọn thích ứng.

Bước 3: Xác định các biện pháp thích ứng.

Bước 5: Ưu tiên và lựa chọn biện pháp thích ứng.

Bước 3: Thực hiện phân tích các lựa chọn thích ứng.

Bước 4: Lựa chọn các biện pháp thích ứng.

Bước 4: Ưu tiên các biện pháp thích ứng để ứng phó TTDBTT đã xác định ở Bước 1.

Bước 5: Lựa chọn các biện pháp thích ứng để thực hiện

Bước 6: Thực hiện các biện pháp thích ứng, bao gồm phân bổ ngân sách.

Bước 5: Thực hiện các biện pháp thích ứng.

Bước 6: Thực hiện các biện pháp thích ứng.

Bước 7 trong quy trình là giám sát và đánh giá, trong khi Bước 6 tập trung vào việc đánh giá các biện pháp thích ứng CARE Việt Nam (2010) đã phát hành tài liệu hướng dẫn lồng ghép các biện pháp thích ứng với biến đổi khí hậu vào các dự án và chương trình của tổ chức Mục tiêu của tài liệu là cung cấp cái nhìn sâu sắc về việc lồng ghép các biện pháp này và đưa ra hướng dẫn mang tính ứng dụng Khung tích hợp của CARE bao gồm 7 bước, với các công cụ hỗ trợ cho từng bước, giúp nâng cao hiệu quả trong việc ứng phó với biến đổi khí hậu.

Sàng lọc Lựa chọn biện pháp thích ứng Tích hợp vào CL, QH, KHThựchiện

CL, QH, KH Giám sát và đánh giá

KH đã đƣợc tích hợp

Lựa chọn biện pháp thích ứng Tích hợp vào CL, QH, KH Thực hiệnGiám sát và CL, QH, KHđánh giá

KH đã đƣợc tích hợp

Không có tiềm năng giảm nhẹ BĐKH

Không bị tổn thương do BĐKH, bỏ lỡ cơ hội từ BĐKH

Có tiềm năng giảm nhẹ BĐKH

+ Dễ bị tổn thương trước rủi ro khí hậu

+ Làm giảm khả năng thích ứng

+ Bỏ lỡ cơ hội từ BĐKH

Mỗi nội dung mô tả về công cụ đều kèm theo những ví dụ cụ thể, tuy nhiên, những ví dụ này chỉ áp dụng cho một quy trình dự án nhất định nhằm minh họa tính liên tục của quá trình lồng ghép Tài liệu này thích hợp cho các chương trình và dự án của tổ chức phi chính phủ, đặc biệt là những dự án đang triển khai Tuy nhiên, khi xem xét ở cấp vĩ mô như quốc gia, ngành hoặc tỉnh, khung lồng ghép của CARE có nhiều bước không phù hợp, bởi vì quy trình xây dựng quy hoạch, kế hoạch, chính sách và chiến lược khác với quy trình của dự án hay chương trình Hơn nữa, việc xác định đơn vị quản lý cấp trung ương ngay từ đầu chu trình là rất quan trọng.

Dựa trên nghiên cứu và phân tích hướng dẫn tích hợp từ các tổ chức, các tác giả Trần Thục, Huỳnh Thị Lan Hương, Đào Minh Trang (2012) đã đề xuất một quy trình ngắn gọn gồm 5 bước.

Hình 1-12 Quy trình tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu vào kế hoạch, quy hoạch, chiến lược phát triển kinh tế - xã hội [15]

Nhóm tác giả đã đề xuất quy trình tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu (BĐKH) vào các chiến lược, quy hoạch và kế hoạch của Việt Nam, dựa trên Nghị định số 92/2006/NĐ-CP Quy trình này áp dụng cho các cấp quốc gia, ngành và địa phương Tuy nhiên, một số vấn đề cần được làm rõ: (1) Có nên phân chia quy trình tích hợp thành hai nhóm riêng biệt cho các biện pháp giảm nhẹ và thích ứng hay không, khi cả hai đều nhằm giảm thiểu thiệt hại từ BĐKH và hỗ trợ phát triển bền vững? (2) Liệu có hợp lý khi kết hợp chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội trong cùng một quy trình lập quy hoạch, khi mỗi loại có quy trình và thời gian áp dụng khác nhau? (3) Việc thiếu ví dụ cụ thể về tích hợp cho một chiến lược, quy hoạch hay kế hoạch cụ thể khiến nội dung còn mang tính lý thuyết cao.

Chiến lược thích ứng hiện tại của Việt Nam chủ yếu tập trung vào việc giảm thiểu rủi ro từ thiên tai, đặc biệt là các hiện tượng thời tiết cực đoan ngắn hạn Thay vì chú trọng vào các tác động dài hạn, Việt Nam đang ưu tiên tái cấu trúc sau thiên tai Tuy nhiên, hiện tại vẫn thiếu các chính sách tích hợp biện pháp ứng phó với biến đổi khí hậu.

Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã ban hành Chỉ thị số 809/CT-BNN-KHCN nhằm lồng ghép biến đổi khí hậu (BĐKH) vào các chiến lược, quy hoạch và dự án phát triển nông nghiệp giai đoạn 2011-2015 Mục tiêu là tích cực tham gia giảm phát thải khí nhà kính và chủ động thích ứng với BĐKH Việc lồng ghép này phải đảm bảo phát triển kinh tế - xã hội bền vững, tập trung vào những nhiệm vụ cấp bách và lâu dài, ưu tiên cho các hoạt động đa mục tiêu, đồng thời huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực từ các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.

Tổ chức FAO và Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã hợp tác xây dựng hướng dẫn tích hợp GTRRTT và thích ứng với BĐKH vào kế hoạch phát triển nông nghiệp, áp dụng thí điểm tại 3 huyện ở Phú Thọ, Yên Bái và Lào Cai Đối tượng sử dụng là cán bộ từ cấp tỉnh đến cấp xã Tài liệu đưa ra quy trình lồng ghép gồm 5 bước: (1) Sàng lọc; (2) Lựa chọn biện pháp GTRRTT và thích ứng với BĐKH; (3) Lồng ghép biện pháp GTRRTT và thích ứng với BĐKH; (4) Thực hiện kế hoạch phát triển nông nghiệp đã lồng ghép; (5) Giám sát và đánh giá.

Tài liệu này còn tồn tại một số hạn chế cần lưu ý: (1) Quan điểm về thích ứng với biến đổi khí hậu (BĐKH) chưa hoàn toàn chính xác, khi cho rằng cần thay đổi kinh tế - xã hội để ứng phó hiệu quả với những thay đổi môi trường không thể dự báo; (2) Sự không nhất quán khi tài liệu hướng đến lồng ghép các biện pháp thích ứng nhưng lại xác định các hoạt động có khả năng giảm nhẹ BĐKH trong quá trình sàng lọc; (3) Mặc dù phần chống chịu với khí hậu đã phân tích vai trò quan trọng trong lồng ghép, nhưng vẫn chưa xác định được các điểm cần đưa vào; (4) Tài liệu có nhiều điểm tương đồng với nghiên cứu của nhóm tác giả Trần Thục, Huỳnh Thị Lan Hương, Đào Minh Trang (2012), nhưng thiếu các công cụ hỗ trợ lồng ghép cần thiết.

Oxfam (2011) đã phát triển một quy trình chi tiết nhằm lồng ghép giảm nhẹ rủi ro thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cấp xã Tuy nhiên, quy trình này (6 bước) không hoàn toàn thống nhất với quy trình 7 bước trong sổ tay của Bộ Kế hoạch và Đầu tư (2011) về lập kế hoạch phát triển hằng năm, mà sổ tay này được coi là tài liệu chính thống Hơn nữa, tài liệu cũng chưa cung cấp đầy đủ thông tin về rủi ro thiên tai và biến đổi khí hậu, cũng như sự khác biệt và mối liên hệ giữa hai vấn đề này, dẫn đến sự nhầm lẫn thường gặp ở cấp chính quyền xã Các ví dụ câu hỏi trong tài liệu chủ yếu tập trung vào rủi ro thiên tai, như thể hiện trong Bảng 1-3.

Kết luận của Chương 1

Tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu (BĐKH) vào quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) là phương pháp quan trọng nhằm đảm bảo sự ổn định trong đầu tư và giảm thiểu rủi ro cho các lĩnh vực KT-XH trước tác động của BĐKH Có hai cách tiếp cận chính để thực hiện tích hợp này: tích hợp theo chiều ngang và chiều dọc Tích hợp theo chiều ngang được thực hiện thông qua Đánh giá môi trường chiến lược (ĐMC), trong khi tích hợp theo chiều dọc liên quan đến việc đưa BĐKH vào chiến lược, quy hoạch và kế hoạch của từng ngành riêng biệt Quy trình tích hợp qua ĐMC thường bao gồm bốn bước: (1) Sàng lọc các quy hoạch có liên quan đến BĐKH; (2) Xác định phạm vi tác động của BĐKH; (3) Xây dựng báo cáo với các nội dung liên quan đến BĐKH; và (4) Giám sát, đánh giá hiệu quả tích hợp Tuy nhiên, hiện tại vẫn thiếu nghiên cứu sử dụng phương pháp đánh giá tính dễ bị tổn thương để đo lường hiệu quả của quá trình tích hợp này.

Nghiên cứu tích hợp tại Việt Nam hiện nay chủ yếu tập trung vào chiều dọc và các ngành cụ thể, trong khi việc tích hợp vào các chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển kinh tế chưa được chú trọng đúng mức.

Việc tích hợp thông qua các công cụ như ĐTM và ĐMC vẫn chưa được xem xét một cách đầy đủ, dẫn đến nhiều nghiên cứu còn thiếu sót và chưa rõ ràng.

Hiện nay, các quy trình liên quan đến biến đổi khí hậu (BĐKH) trong đánh giá môi trường chiến lược (ĐMC) chủ yếu chỉ mang tính lý thuyết và chưa có tính ứng dụng cao Việt Nam vẫn thiếu một quy trình cụ thể để tích hợp BĐKH vào ĐMC, cũng như chưa có chiến lược hay kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội nào xem xét mối quan hệ giữa phát triển và BĐKH Do đó, việc đánh giá tính hợp lý của các giải pháp ứng phó với BĐKH vẫn chưa được thực hiện đầy đủ.

Luận án tập trung vào việc xây dựng quy trình tích hợp quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) qua Đánh giá môi trường chiến lược (ĐMC) cho tỉnh Thừa Thiên - Huế Phương pháp đánh giá tính dễ bị tổn thương do biến đổi khí hậu (BĐKH) đóng vai trò quan trọng trong việc phân tích tác động của BĐKH đến phát triển kinh tế và hiệu quả tích hợp vấn đề BĐKH qua ĐMC Tuy nhiên, nghiên cứu chưa xem xét đến rủi ro thiên tai và các tác động từ thiên tai, đặc biệt là sự gia tăng rủi ro thiên tai do ảnh hưởng của BĐKH Cách tiếp cận này được minh họa trong Hình 1-14.

Tổng quan các nghiên cứu trong nước và trên thế giới; xác định hướng nghiên cứu

Hình 1-14 Sơ đồ tiếp cận của Luận án

Lựa chọn cách tiếp cận

Xây dựng phương pháp tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu (BĐKH) vào quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội thông qua việc thực hiện đánh giá môi trường chiến lược Đánh giá tính dễ bị tổn thương của kinh tế - xã hội trước BĐKH là rất quan trọng, đặc biệt đối với tỉnh Thừa Thiên - Huế, nhằm xác định các rủi ro và đề xuất các giải pháp thích ứng hiệu quả.

Việc tích hợp vấn đề biến đổi khí hậu (BĐKH) vào đánh giá môi trường chiến lược (ĐMC) là cần thiết để đảm bảo phát triển bền vững cho tỉnh Thừa Thiên - Huế Đánh giá tác động của việc này giúp xác định các rủi ro và cơ hội liên quan đến BĐKH trong quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội Qua đó, tỉnh có thể xây dựng các chiến lược hiệu quả nhằm ứng phó với BĐKH, bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

PHƯƠNG PHÁP TÍCH HỢP VẤN ĐỀ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU VÀO QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI QUA ĐÁNH GIÁ MÔI TRƯỜNG CHIẾN LƢỢC

TÍCH HỢP VẤN ĐỀ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU VÀO QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI QUA ĐÁNH GIÁ MÔI TRƯỜNG CHIẾN LƯỢC ĐỐI VỚI TỈNH THỪA THIÊN - HUẾ