BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI BÙI QUANG GIANG HOÀN THIỆN TỔ CHỨC KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC CẢNH QUAN KHU BIỆT THỰ VEN SUỐI CON GÁI HUYỆN THẠCH THẤT - THÀ
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
BÙI QUANG GIANG
HOÀN THIỆN TỔ CHỨC KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC CẢNH QUAN KHU BIỆT THỰ VEN SUỐI CON GÁI HUYỆN THẠCH THẤT - THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ KIẾN TRÚC
Hà Nội - 2019
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
BÙI QUANG GIANG KHÓA 2017 - 2019
HOÀN THIỆN TỔ CHỨC KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC CẢNH QUAN KHU BIỆT THỰ VEN SUỐI CON GÁI HUYỆN THẠCH THẤT - THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Chuyên ngành: Kiến trúc
Mã số: 60.58.01.02
LUẬN VĂN THẠC SĨ KIẾN TRÚC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
TS KTS NGUYỄN ĐỨC DŨNG
XÁC NHẬN CỦA CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG CHẤM LUẬN VĂN
Hà Nội – 2019
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Tôi xin chân thành gửi lời cám ơn đến Ban giám hiệu và các thầy cô giảng dạy tại khoa sau Đại học trường Đại học Kiến trúc Hà Nội đã tận tình dạy bảo tôi trong suốt thời gian học tập tại trường
Tôi xin gửi lời biết ơn sâu sắc đến thầy TS KTS Nguyễn Đức Dũng đã dành rất nhiều thời gian và tâm huyết, tận tình hướng dẫn và giúp đỡ tôi trong suốt thời gian nghiên cứu và hoàn thành Luận văn này
Nhân đây, tôi xin chân thành cám ơn sự quan tâm và giúp đỡ của quý
cơ quan liên quan đã cung cấp những tài liệu thông tin quý báu để tôi hoàn thành Luận văn này
Mặc dù tôi đã có nhiều cố gắng hoàn thiện luận văn này bằng tất cả khả năng của mình, tuy nhiên không thể tránh khỏi những thiếu sót, rất mong nhận được sự đóng góp của các thầy cô và các bạn
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, tháng 6 năm 2019
Tác giả luận văn
Bùi Quang Giang
Trang 4LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ này là đề tài nghiên cứu khoa học
độc lập của tôi Là một cán bộ tham gia tiếp nhận phát triển dự án Đến nay
dự án này cần có sự điều chỉnh trên cơ sở quy hoạch đã duyệt Đề tài nghiên
cứu cũng xem xét lại một số điều chỉnh quy hoạch cho phù hợp với thực tiễn
xã hội hiện nay Chính vì vậy: Các số liệu khoa học được thu thập, kết quả
nghiên cứu của Luận văn là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng./
Tác giả luận văn
Bùi Quang Giang
Trang 5
MỤC LỤC
Lời cảm ơn
Lời cam đoan
Mục lục
Danh mục các bảng biểu
Danh mục các hình vẽ
MỞ ĐẦU 1
Lý do chọn đề tài 1
Mục tiêu nghiên cứu 3
Phương pháp nghiên cứu 3
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài 4
Các thuật ngữ, khái niệm sử dụng trong luận văn 4
Cấu trúc luận văn 5
NỘI DUNG 7
CHƯƠNG 1 KHÁI QUÁT VỀ PHÁT TRIỂN KHU ĐÔ THỊ MỚI Ở HÀ NỘI - ĐÔ THỊ HÒA LẠC VÀ KHU BIỆT THỰ VEN SUỐI CON GÁI - HUYỆN THẠCH THẤT - THÀNH PHỐ HÀ NỘI 7
1.1 Khái quát khu đô thị mới Hà Nội 7
1.1.1 Quán trình phát triển các khu đô thị mới ở Hà Nội 7
1.1.2 Thực trạng về quản lý các khu đô thị mới 10
1.1.3 Vai trò cộng đồng trong khu đô thị mới 11
1.2 Đô thị Hòa Lạc trong thủ đô Hà Nội 12
1.2.1 Định hướng phát triển 12
1.2.2 Hiện trạng phát triển 23
1.3 Khu Biệt thự ven suối Con Gái - Huyện Thách Thất - Thành phố Hà Nội 24
Trang 61.3.1 Vị trí và quy mô của dự án 24
1.3.2 Đồ án quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 Khu Biệt thự suôi Con Gái 24
1.3.3 Mối quan hệ với đô thị Hòa Lạc 38
1.4 Những vấn đề cần nghiên cứu 40
1.4.1 Đánh giá tổng hợp 40
1.4.2 Những vấn đề cần nghiên cứu 40
CHƯƠNG 2 CƠ SỞ KHOA HỌC TỔ CHỨC KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC CẢNH QUAN KHU BIỆT THỰ VEN SUỐI CON GÁI 42
2.1 Cơ sở pháp lý tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan khu đô thị ven suối Con Gái 42
2.1.1 Các văn bản quy phạm pháp luật 42
2.1.2 Các chủ trương chính sách và định hướng quy hoạch 43
2.1.3 Định hướng quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2030 tầm nhìn 2050 đã được Thủ tướng phê duyệt tại Quyết định 1259/QĐ-TTg ngày 26/7/2011 43
2.2 Cơ sở lý thuyết tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan khu đô thị ven suối Con Gái 45
2.2.1 Lý luận về tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan 45
2.2.2 Lý luận về thiết kế đô thị 51
2.2.3 Xu hướng tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan 56
2.3 Các vấn đề chủ đạo để hoàn thiện kiến trúc cảnh quan khu Biệt thự ven suối Con Gái 58
2.3.1 Yếu tố tự nhiên 58
2.3.2 Yếu tố văn hóa - xã hội 59
2.4 Các bài học kinh nghiệm 60
2.4.1 Kinh nghiệm trên Thế giới 60
2.4.2 Kinh nghiệm tại Việt Nam 63
Trang 7CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN TỔ CHỨC KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC CẢNH QUAN KHU BIỆT THỰ VEN SUỐI CON GÁI –
HUYỆN THẠCH THẤT – THÀNH PHỐ HÀ NỘI 72
3.1 Quan điểm và mục tiêu 72
3.1.1 Quan điểm 72
3.1.2 Mục tiêu 72
3.2 Hoàn thiện tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan Khu Biệt thự ven suối Con Gái - Huyện Thạch Thất - Thành phố Hà Nội 73
3.2.1 Nhận xét về tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan Khu Biệt thự ven suối Con Gái theo đồ án quy hoạch chi tiết tỷ lệ: 1/500 đã được phê duyệt 73
3.2.2 Giải pháp hoàn thiện cấu trúc tổng thể, quy hoạch sử dụng đất 73
3.2.3 Giải pháp hoàn thiện tổ chức hệ thống giao thông 75
3.2.4 Giải pháp hoàn thiện tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan trên trục giao thông 76
3.2.5 Giải pháp hoàn thiện tổ chức cây xanh mặt nước và môi trường 76
3.2.6 Giải pháp hoàn thiện tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan khu Biệt thự 77
3.2.7 Giải pháp hoàn thiện tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan khu ở thương mại - Shop House 78
3.2.7 Giải pháp hoàn thiện về hạ tầng kỹ thuật và tiện tích đô thị 79
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 80
Kết luận 80
Kiến nghị 80
Trang 8
DANH MỤC BẢNG, BIỂU
Số hiệu bảng,
Bảng 1.1 Bảng tổng hợp hiện trạng sử dụng đất Bảng 1.2 Bảng tổng hợp quy hoạch sử dụng đất Bảng 1.3 Các chỉ tiêu sử dụng đất công trình dịch vụ Bảng 1.4 Các chỉ tiêu sử dụng đất cây xanh Bảng 1.5 Các chỉ tiêu sử dụng đất công trình hỗn hợp Bảng 1.6 Các chỉ tiêu sử dụng đất ở biệt thự đơn lập Bảng 1.7 Các chỉ tiêu sử dụng đất ở biệt thự song lập Bảng 1.8 Các chỉ tiêu sử dụng đất ở biệt thự ven suối
Trang 9DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ
Hình 1.1 Các đô thị vệ tinh trong cấu trúc đô thị Hà Nội
Hình 1.2 Vị trí khu đô thị vệ tinh Hòa Lạc
Hình 1.3 Định hướng phát triển không gian đô thị Hòa Lạc
Hình 1.4 Bản đồ quy hoạch tổng mặt bằng sử dụng đến đến 2030 Hình 1.5 Bản đồ quy hoạch tổng mặt bằng sử dụng đất
Hình 1.6 Sơ đồ quy hoạch không gian kiến trúc cảnh quan
Hình 1.7 Ranh giới Khu Biệt thự ven suối Con Gái
Hình 1.8 Bản đồ quy hoạch sử dụng đất Khu Biệt thự ven suối Con Gái Hình 1.9 Tổng thể không gian KTCQ Khu Biệt thự ven suối Con Gái
Hình 1.10 Tổ chức không gian cảnh quan khư ở cao tầng
Hình 1.11 Tổ chức không gian cảnh quan khư ở thấp tầng
Hình 1.12 Tổ chức không gian cảnh quan khư ở thấp tầng
Hình 1.13 Mạng lưới suối (Suối Con Gái) chảy qua khu vực nghiên cứu
Hình 1.14 Vị trí Khu Biệt thự ven suối Con Gái nằm trong tổng thể quy
hoạch không gian Đô thị vệ tinh Hòa Lạc
Hình 2.1 Yếu tố địa hình tự nhiên trong việc lựa chọn vị trí xây dựng và
bố cục không gian kiến trúc cảnh quan
Hình 2.2 Cây xanh có chức năng tạo bóng râm và thẩm mỹ
Hình 2.3 Cảnh quan mặt nước
Hình 2.4 Công trình kiến trúc lớn và nhỏ
Hình 2.5 Năm yếu tố hình ảnh của Kenvin Lynch
Hình 2.6 Minh họa yếu tố phát triển bền vững
Hình 2.7 Bản đồ quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2030 tầm
Trang 10nhìn 2050
Hình 2.8 Khung cảnh Vezelay, Burgundy, Pháp nhìn từ trên cao
Hình 2.9 Khung cảnh Vezelay, Burgundy, Pháp
Hình 2.10 Khung cảnh Woodstock, Oxfort, vương quốc Anh
Hình 2.11 Khung cảnh Woodstock, Oxfort, vương quốc Anh
Hình 2.12 Sơ đồ vị trí khu đô thị Parkcity Hà Nội
Hình 2.13 Công viên trung tâm
Hình 2.14 Nhà sinh hoạt cộng đông
Hình 2.15 Trường học tầm cỡ Quốc tế
Hình 2.16 Trung tâm mua sắm
Hình 2.17 Phối cảnh tổng thể khu đô thị ParkCity Hà Nội
Hình 2.18 Nhà biệt thự tại Khu đô thị ParkCity Hanoi
Hình 2.19 Nhà biệt thự tại Khu đô thị ParkCity Hanoi
Hình 2.20 Nhà biệt thự tại Khu đô thị ParkCity Hanoi
Hình 2.21 Nhà liền kề trong Khu đô thị ParkCity Hanoi
Hình 3.1 Giải pháp cấu trúc tổng thể Khu Biệt thự ven suối Con Gái
Hình 3.2 Giải pháp hoàn thiện tổ chức hệ thống giao thông Hình 3.3 Giải pháp hoàn thiện tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan
trên trục giao thông Hình 3.4 Giải pháp hoàn thiện tổ chức cây xanh mặt nước và môi
trường Hình 3.5 Giải pháp hoàn thiện tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan
khu Biệt thự
Hình 3.6 Giải pháp hoàn thiện tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan
khu ở thương mại - Shop House
Trang 11vì thế được chú trọng phát triển Nó không những góp phần cải thiện lớn điều kiện sống, sinh hoạt và làm việc của nhân dân đồng thời góp phần tăng trưởng kinh tế của địa phương phát triển các khu đô thị mới và gia tăng tính cạnh tranh về kinh tế, công nghiệp, thương mại… của Việt Nam với các nước trong khu vực
Trong quyết định số 855 QĐ/TTg ngày 27/09/2002 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Định hướng Quy hoạch chung xây dựng tuyến đường Láng - Hoà Lạc đến năm 2020 đã xác định các chuỗi đô thị mới như An Khánh, Quốc Oai, Ngọc Liệp và Khu làng Đại học Quốc gia, khu Công nghệ cao Hoà Lạc sẽ từng bước hình thành Hướng phát triển của Thủ đô Hà Nội
về phía Trục đường Láng Hoà Lạc càng được khẳng định
Theo Đồ án Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2050, Hà Nội sẽ là đô thị hạt nhân, là trung tâm chính trị, văn hóa, lịch sử, dịch vụ, y tế, đào tạo chất lượng cao của cả nước Trong đó, thành phố lõi lịch sử được kiểm soát bảo tồn nghiêm ngặt các di sản văn hóa Thăng Long cổ và lối sống truyền thống của người Hà Nội, khống chế kiểm soát mật
độ và tầng cao xây dựng Hình thành 5 đô thị vệ tinh là Hòa Lạc, Sơn Tây, Xuân Mai, Phú Xuyên - Phú Minh và Sóc Sơn có dân số từ xấp xỉ 21 vạn đến
75 vạn người mỗi đô thị Trong đó Hòa Lạc sẽ là đô thị khoa học, nơi tập trung trí tuệ và công nghệ tiên tiến nhất của Việt Nam, là trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao của cả nước
Trang 122
Trong định hướng phát triển vùng Thủ đô Hà Nội, xác định khu Biệt thự ven suối Con Gái - Huyện Thạch Thất - Thành phố Hà Nội thuộc chuỗi Đô thị dọc trục đường Láng - Hoà Lạc, là vùng không gian đô thị sinh thái chuyển tiếp, giới hạn sự tác động vào cảnh quan tự nhiên và bảo vệ cảnh quan dọc đường Láng - Hoà Lạc
Quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 khu Biệt thự ven suối Con Gái - Huyện Thạch Thất - Thành phố Hà Nội đã được UBND tỉnh Hà Tây trước đây phê duyệt tại Quyết định số 387/ QĐ-UBND ngày 25/02/2008 Thời điểm dự án được phê duyệt cũng là thời điểm mở rộng địa giới hành chính Thủ đô Hà Nội Sau khi mở rộng Hà Nội có hơn 800 dự án khu đô thị mới, để Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2050 được phê duyệt, Hà Nội đã rà soát lại toàn bộ các dự án khu đô thị mới và hơn 220 dự
án được tiếp tục triển khai, số còn lại phải điều chỉnh quy hoạch hoặc dừng triển khai Dự án khu Biệt thự ven suối Con Gái nằm trong danh sách dự án tiếp tục triển khai Nhưng cần phải có sự điều chỉnh quy hoạch
Khu vực Đô thị Hòa Lạc là nơi có điều kiện tự nhiên, sinh thái, cảnh quan đặc trưng được chuyển tiếp từ địa hình đồng bằng sang địa hình bán sơn địa Ở đây có nhieeud yếu tố giá trị trong tạo dựng cảnh quan, xây dựng môi trường sinh thái gần gũi thiên nhiên Những giá trị đặc trưng của cảnh quan về địa hình, cây xanh, mặt nước tại đây cần được khai thác, phát huy để góp phần vào xây dựng những khu ở “đáng sống” cho cư dân Tuy nhiên, trong thực tế việc thực hiện quy hoạch xây dựng và thiết kế còn nhiều hạn chế, đặc biệt về tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan Chính vì vậy, đề tài nghiên
cứu “Hoàn thiện tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan Khu Biệt thự ven suối
Con Gái - Huyện Thạch Thất - Thành phố Hà Nội” là cần thiết, có ý nghĩa thực
tiễn, góp phần khai thác tối đa giá trị cảnh quan tự nhiên tại khu vực và nhằm cải thiện những mặt còn hạn chế của khu Biệt thự ven suối Con Gái
Trang 133
Mục tiêu nghiên cứu
- Đánh giá thực trạng việc tổ chức không gian KTCQ Khu Biệt thự ven suối Con Gái - Huyện Thạch Thất - Thành phố Hà Nội từ đó đưa ra được những vấn đề cần giải quyết
- Đề xuất giải pháp hoàn thiện tổ chức không gian kiến trúc đáp ứng: + Gìn giữ và phát huy giá trị cảnh quan, tạo lập không gian kiến trúc cảnh quan có chất lượng và bản sắc
+ Giảm thiểu tối đa mức độ ô nhiễm môi trường, xây dựng những khu ở
“đáng sống” cho cư dân
+ Tổ chức các khu chức năng đảm bảo tính liên kết chặt chẽ về không gian, cảnh quan, đáp ứng cho nhu cầu sinh hoạt của cộng đồng dân cư
+ Đề xuất giải pháp hoàn thiện tổ chức không gian KTCQ, tạo cảnh quan không gian kiến trúc theo hướng phát triển bền vững
Phương pháp nghiên cứu
Để đạt mục tiêu này luận văn sử dụng một số phương pháp như sau:
- Phương pháp thu thập tổng hợp số liệu, tài liệu: Điều tra khảo sát thực địa, từ các nguồn tài liệu về thiết kế đô thị, kiến trúc cảnh quan qua sách báo, tài liệu và các đề tài có liên quan trong và ngoài nước
- Phương pháp phân tích: Tổng hợp, tham khảo ý kiến nghiên cứu, đã có đánh giá của chuyên gia về kiến trúc cảnh quan trong đô thị
- Phương pháp hệ thống và quy nạp: Dự báo các xu thế trong phát triển kiến trúc cảnh quan, vai trò các nhà đầu tư và cộng đồng trong phát triển các khu đô thị mới
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Không gian kiến trúc cảnh quan Khu Biệt thự ven suối Con Gái - Huyện Thạch Thất - Thành phố Hà Nội
- Phạm vi nghiên cứu: Khu Biệt thự ven suối Con Gái - Huyện Thạch Thất - Thành phố Hà Nội
Trang 144
- Đề tài coi đối tượng nghiên cứu là một tổng hoà các yếu tố tạo nên không gian kiến trúc cảnh quan và xem xét trên mọi phương diện như: kiến trúc, quy hoạch, kinh tế, văn hóa, lịch sử, xã hội có liên quan đến đề tài để phân tích, đánh giá, kết luận
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
- Ý nghĩa khoa học:
+ Đánh giá những ưu và nhược điểm của đồ án quy hoạch khu Biệt thự ven suối Con Gái để rút ra những bài học và làm cơ sở lý thuyết trong công tác quy hoạch xây dựng khu đô thị có tính chất tương tự tại thành phố Hà Nội cũng như thành phố khác
+ Góp phần bổ sung lý luận về giải pháp tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan các khu đô thị trong không gian xanh
Các thuật ngữ, khái niệm sử dụng trong luận văn
- Kiến trúc cảnh quan: Là môn khoa học tổng hợp, liên quan đến nhiều
lĩnh vưc, nhiều chuyên ngành khác nhau như quy hoạch không gian, quy hoạch hạ tầng kỹ thuật, kiến trúc công trình, điêu khắc, hội họa, nhằm giải quyết những vấn đề tổ chức môi trường nghỉ ngơi giải trí, thiết lập và cải thiện môi trường, bảo vệ môi trường, tổ chức nghệ thuật kiến trúc Kiến trúc cảnh quan bao gồm thành phần tự nhiên (địa hình, mặt nước, cây xanh, con người và động vật, không trung) và thành phần nhân tạo (kiến trúc công trình, giao thông, trang thiết bị hoàn thiện kỹ thuật, tranh tượng trang trí) [ 7 ]
Trang 155
- Cảnh quan: Là một tổ hợp những phong cảnh có thể khác nhau nhưng
tạo nên một biểu tượng thống nhất về cảnh chung Cảnh quan bao gồm cảnh quan tự nhiên và cảnh quan nhân tạo [ 7 ]
- Cảnh quan nhân tạo: Là cảnh quan được hình thành do hệ quả của sự
tác động của con người làm biến dạng cảnh quan tự nhiên [ 7 ]
- Cảnh quan đô thị: Là hình ảnh con người thu nhận được qua không
gian cảnh quan của toàn đô thị Được xác lập bởi 3 yếu tố: Cảnh quan thiên nhiên, công trình xây dựng và hoạt động của con người trong đô thị [ 7 ]
- Không gian đô thị: Là không gian bao gồm các vật thể kiến trúc đô
thị, cây xanh, mặt nước trong đô thị có ảnh hưởng trực tiếp đến cảnh quan đô thị [ 8 ]
- Tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan: Là hoạt động định hướng
của con người nhằm mục đích tạo dựng, tổ hợp và liên kết các không gian chức năng trên cơ sở tạo ra sự cân bằng và mối quan hệ tổng hòa của hai nhóm thành phần tự nhiên và nhân tạo của Kiến trúc cảnh quan [ 7 ]
- Quy hoạch đô thị: Là việc tổ chức không gian kiến trúc và bố trí công
trình trên một khu vực lãnh thổ trong từng thời kỳ, làm cơ sở pháp lý cho việc chuẩn bị đầu tư xây dựng, quản lý xây dựng và phát triển kinh tế xã hội [ 8 ]
- Thiết kế đô thị: Là việc cụ thể hóa nội dung quy hoạch chung, quy
hoạch chi tiết xây dựng đô thị về kiến trúc các công trình trong đô thị, cảnh quan cho từng khu chức năng, tuyến phố và các không gian công cộng khác trong đô thị [ 9 ]
Cấu trúc luận văn
Luận văn được trình bày theo cấu trúc sau:
Mở đầu: Lý do chọn đề tài, Mục tiêu nghiên cứu, Phương pháp nghiên
cứu, Phạm vi và đối tượng nghiên cứu, Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
Nội dung: Bao gồm 03 chương
