Tình hình thực hiện các nghiệp vụ kế toán của công ty bách hóa hà nội.doc

Tình hình thực hiện các nghiệp vụ kế toán của công ty bách hóa hà nội.doc

Lời nói đầu

Sau hơn mời năm thực hiện công cuộc đổi mới, nền kinh tế nớc ta có nhữngbớc phát triển đáng kể Sự chuyển đổi cơ chế quản lý kinh tế từ tập trung quanliêu bao cấp sang cơ chế thị trờng đã có tác động không nhỏ đến quá trình hoạt

động kinh doanh của các doanh nghiệp, buộc các doanh nghiệp từ chỗ hoạt độngtheo chỉ tiêu kế hoạch của Nhà nớc phải chuyển sang thực hiện hạch toán kinhdoanh độc lập, tự chủ về mặt tài chính và chịu trách nhiệm về toàn bộ hoạt độngkinh doanh của mình Do đó, toàn bộ các doanh nghiệp Nhà nớc cũng nh cácdoanh nghiệp ngoài quốc doanh phải vạch ra đợc những chiến lợc kinh doanhsao cho có hiệu quả cao để tồn tại đợc trong sự cạnh tranh gay gắt của thị trờng.Một trong các công tác quan trọng góp phần quyết định đến hiệu quả kinhdoanh của doanh nghiệp là công tác tài chính - kế toán Trớc hết, công tác kếtoán trong nền kinh tế hiện nay có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc quản lýcác hoạt động kinh tế, kiểm tra và bảo vệ tài sản, vật t, tiền vốn nhằm đảm bảoquyền chủ động trong sản xuất kinh doanh và tài chính của các doanh nghiệp th-

ơng mại cũng nh các doanh nghiệp sản xuất Đồng thời, kế toán đa ra nhữngthông tin, số liệu chính xác đáng tin cậy để Nhà nớc điều hành kinh tế vĩ mô và

để các khách hàng của doanh nghiệp căn cứ vào đó mà có các quyết định cộngtác với doanh nghiệp Bên cạnh đó công tác tài chính cũng đóng một vai tròkhông thể thiếu trong các doanh nghiệp vì nó liên quan đến việc doanh nghiệp sửdụng nguồn vốn có hiệu quả không? Sự quay vòng vốn nhanh hay chậm? Sựphân phối lợi nhuận có hợp lý hay không? Nh vậy, công tác Tài chính - Kếtoán là hai yếu tố nh nhau và chúng ta phải biết kết hợp hai yếu tố này sao chothật hài hoà và hợp lý

Phần I

Tổng quan về công ty

I Quá trình hình thành và phát triển của công ty

Xuất phát từ yêu cầu phát triển kinh tế của đất nớc, ngày 28/09/1954 BộCông thơng ra Quyết định số 97 thành lập Công ty Bách hoá Hà Nội, với tên gọiban đầu là Công ty Mậu dịch Bách hoá Hà Nội Đội ngũ cán bộ công nhân viên

năm hoạt động, Công ty đã có nhiều thay đổi về hình thức tổ chức và tên gọi.Khi nền kinh tế nớc ta chuyển sang cơ chế thị trờng, để phù hợp với tình hìnhmới, ngày 23/05/1998 theo Quyết định số 289/QĐUB, UBND thành phố Hà Nội

ra quyết định đổi tên thành Công ty Bách hoá Hà Nội và là tên giao dịch hiệnnay của Công ty

Ngày nay đội ngũ nhân viên của Công ty gồm 749 ngời, trong đó 87 ngời

có trình đội Đại học hay tơng đơng Đại học, 236 ngời đã có trình độ trung cấphoặc đã qua đào tạo cơ bản về công tác thơng nghiệp Trong Công ty, lực lợnglao động nữ chiếm 75%

Công ty Bách hoá Hà Nội có trụ sở chính tại 45 phố Hàng Bồ, quận HoànKiếm, Hà Nội Công ty có t cách pháp nhân, hoạt động kinh tế độc lập, đợc mởtài khoản tại ngân hàng và sử dụng con dấu riêng của Nhà nớc Công ty hoạt

động theo điều lệ Công ty do UBND thành phố Hà Nội phê duyệt

II Chức năng nhiệm vụ của công ty.

1 Chức năng của Công ty.

- Tổ chức các quá trình nghiệp vụ kỹ thuật kinh doanh thơng mại bao gồm:nghiên cứu thị trờng, khai thác nguồn hàng dự trữ và bảo quản hàng hoá, quảngcáo và giới thiệu sản phẩm, bán hàng cho các đơn vị trực thuộc và ngời tiêudùng

- quản lý mọi mặt của Công ty: quản lý kế hoạch lu chuyển hàng hoá, báocáo tiếp thị, quản lý việc sử dụng vốn, lao động, quản lý về cơ sở vật chất, kỹthuật, quản lý công tác kế toán

2 Nhiệm vụ của Công ty

Thực hiện theo mục đích kinh doanh đúng nh theo quyết định thành lậpCông ty

Kinh doanh những mặt hàng đăng ký, phục vụ nhu cầu của khách hàngnhằm kinh doanh có lãi Bảo toàn và phát triển vốn đợc giao, quản lý tốt lao

động trong công ty và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ với Nhà nớc

Trong suốt quá trình hình thành và phát triển, công ty đã không ngừng phấn

đấu lớn mạnh và đã đạt đợc nhiều thành quả đáng kể Cho đến nay, Công tyBách hoá Hà Nội là một trong những doanh nghiệp thơng nghiệp lớn, doanh sốhàng năm chiếm khoảng 25-25% doanh thu của toàn ngành thơng nghiệp thànhphố Đội ngũ cán bộ công nhân viên của Công ty ngày càng đợc nâng cao vềtrình độ chuyên môn quản lý Về cơ sở vật chất, từ chỗ chỉ có 03 cửa hàng tậptrung ở khu vực Bờ Hồ Hoàn Kiếm với trang thiết bị nghèo nàn, ngày nay mạnglới kinh doanh của Công ty đã trải rộng khắp các quận nội thành và ven đô Hệthống các cửa hàng, trung tâm thơng mại đều đã đợc nâng cấp và trang bị hiện

đại

III Đặc điểm về tổ chức hoạt động kinh doanh của Công ty.

Là một doanh nghiệp thơng mại với mặt hàng kinh doanh chính là hàng tiêudùng, hoạt động do vốn của Nhà nớc cấp và vốn tự có

- Mặt hàng kinh doanh: bao gồm tất cả các ngành hàng tiêu dùng nh vănphòng phẩm, bánh kẹo, may mặc, đồ da dụng,

- Mạng lới kinh doanh: Trụ sở chính của Công ty ở 45 Hàng Bồ, đây là nơithâu tóm mọi hoạt động kinh doanh của Công ty, duy trì hoạt động của các đơn

vị cơ sở ở khắp nơi trong thành phố Hệ thống đơn vị trực thuộc của Công ty nằmrải rác ở nhiều khu vực, bao gồm:

+ 12 cửa hàng bách hoá: Giảng Võ, Đồng Xuân, phố Huế, Bờ Hồ, KimLiên, Hàng Gai, Hàng Đào, Ngã T Sở, Nguyễn Công Trứ, Chợ Mơ, Thanh Xuân,Yên Phụ

+ Các bộ phận kinh doanh: Trạm kinh doanh I, Trạm kinh doanh II, Trungtâm Thơng Mại Bờ Hồ,

Hầu hết các cửa hàng đều nằm ở vị trí thuận lợi cho việc kinh doanh, luânchuyển hàng hoá Mạng lới các đơn vị kinh doanh đợc lãnh đạo Công ty đôn

đốc, theo dõi sát sao, mọi chính sách, chế độ đều đợc thông báo kịp thời xuốngcác đơn vị để đảm bảo sự thống nhất và đồng bộ

IV Đặc điểm tổ chức bộ máy kinh doanh của Công ty

Kể từ lúc bắt đầu thành lập cho đến nay, bộ máy kinh doanh của Công ty đã

có nhiều thay đổi để phù hợp với đặc điểm kinh doanh của Công ty và sự thay

đổi của cơ chế thị trờng Sơ đồ tổ chức bộ máy kinh doanh hiện nay của Công ty

có thể đợc thể hiện nh sau:

P.Tài chính

-Kế toán Thanh traPhòng Kinh doanhPhòng Hành chính P Tổ chức

-Ban Giám đốc

 Ban Giám đốc: Gồm 01 Phó Giám đốc phụ trách điều hành hoạt động củaCông ty.

 Hệ thống các phòng ban bao gồm:

- Phòng tài chính kế toán: Thực hiện công tác hạch toán kế toán củatoàn Công ty, quản lý tài chính, theo dõi tình hình sử dụng vốn, tình hình thu chi,lập báo cáo tài chính

- Phòng Thanh tra: Thực hiện chức năng kiểm tra, kiểm soát, giám đốccác hoạt động của các phòng ban, hoạt động của các cửa hàng, bộ phận cá thểcủa công ty

- Phòng Kinh doanh: Tiến hành các hoạt động nghiên cứu, đánh giánhu cầu mong muốn cha đợc thoả mãn của ngời tiêu dùng để xác định chiến lợcMarketing Mix cho thị trờng của công ty Tổ chức hợp lý việc quản lý nguồnhàng, thực hiện ký kết hợp đồng với các bạn hàng,

- Phòng Tổ chức hành chính: Quản lý bộ máy hành chính, phân bổmạng lới kinh doanh, hợp lý hoá việc sử dụng lao động,

 Các đơn vị trực thuộc:

Tại các cửa hàng bách hoá, trạm kinh doanh, trung tâm thơng mại, đều cócác cán bộ lãnh đạo, quản lý hoạt động kinh doanh của đơn vị và đội ngũ nhânviên đảm nhận các công việc cụ thể Các đơn vị trực thuộc Công ty không có tcách pháp nhân, mọi đề xuất và phơng án kinh doanh đều phải thông qua Công

ty xét duyệt Các đơn vị đợc cung cấp vốn, có nhiệm vụ hoạt động kinh doanh đểbảo toàn và phát triển vốn đợc giao Đơn vị phải chịu trách nhiệm trớc Công ty

về mọi hoạt động của mình Định kỳ, thủ trởng các đơn vị sẽ lên báo cáo về tìnhhình kinh doanh của mình

V Đặc điểm tổ chức kế toán của Công ty.

1 Chức năng nhiệm vụ của Phòng Kế toán.

Phòng kế toán có các chức năng, nhiệm vụ sau:

- Lập và quản lý kế hoạch thu chi tài chính, đôn đốc chỉ đạo, hớng dẫn thựchiện kế toán toàn Công ty

- Quản lý vốn, quỹ toàn Công ty, tham gia lập phơng án điều hoà vốn và

điều tiết thu nhập trong Công ty

- Tham gia giao nhận, bảo toàn và phát triển vốn của Công ty

- Duyệt quyết toán tài chính cho các đơn vị cơ sở

- Tổng hợp quyết toán tài chính và báo cáo lên cấp trên theo chế độ quy định

- Tham gia xây dựng và quản lý mức giá trong Công ty

- Kiểm tra, hớng dẫn các nghiệp vụ tài chính - kế toán Đảm bảo cung cấpcác thông tin kinh tế kịp thời chính xác, đầy đủ để kế toán là công cụ quản lý củaCông ty.

đầy đủ kịp thời tình hình hoạt động kinh doanh của Công ty

- Các kế toán viên có nhiệm vụ theo dõi, quản lý các khâu đợc giao nh: kếtoán chi phí, kế toán ngân sách, kế toán tiền lơng và bảo hiểm, kế toán vốn bằngtiền,

Đối với các đơn vị trực thuộc Công ty và đợc phép hạch toán độc lập, bộmáy kế toán đợc tổ chức tơng đối hoàn chỉnh và có nhiệm vụ mở các sổ kế toántheo đúng chế độ quy định, tiến hành hạch toán kinh doanh trong kỳ Định kỳ,gửi các báo cáo kế toán và báo cáo kết quả kinh doanh lên Phòng Kế toán Côngty

Thủ

quỹ

P.Phòngkiêm

kế toánTSCĐ

Kế toánchi phí

Kế toánvốnbằngtiền

Kế toántiền

l ơngchế độ

Kế toánthanh toán công nợ

Kế toán ở đơn vịhạch toán độc lập hạch toán tập trungKế toán ở đơn vị

Kế toán tr ởng

Còn đối với các đơn vị trực thuộc nhng hạch toán tập trung nh văn phòngCông ty, trung tâm thơng mại, trạm kinh doanh số I, số II, quầy ống nớc, cũng

có các nhân viên kế toán ghi chép và mở sổ sách kế toán Định kỳ các đơn vị này

sẽ nộp các bảng kê và chứng từ liên quan lên phòng kế toán Công ty Tại đây,nhân viên kế toán sẽ tổng hợp số liệu của 05 đơn vị này, tính toán, theo dõi vàlên báo cáo ở bộ phận hạch toán tập trung

Việc thực hiện hình thức tổ chức kế toán tập trung, vừa phân tán ở Công tyBách Hoá Hà Nội tạo điều kiện cung cấp thông tin kinh tế chính xác, kịp thờiphục vụ cho công tác lãnh đạo và quản lý doanh nghiệp

3 Hình thức kế toán áp dụng tại Công ty.

Do đặc điểm về hoạt động kinh doanh, lợng nghiệp vụ kinh tế phát sinh ranhiều và Công ty cha sử dụng máy vi tính trong công tác kế toán nên hình thức

kế toán áp dụng là hình thức Nhật ký chứng từ

Kế toán căn cứ vào chứng từ gốc và các bảng phân bổ, sau khi kiểm tra tínhhợp lý, hợp lệ, tiến hành ghi Sổ kế toán chi tiết, ghi Bảng kê, Nhật ký chứng từliên quan Từ Nhật ký chứng từ, cuối tháng kế toán hạch toán vào Sổ cái các tàikhoản tơng ứng Mặt khác, từ các Sổ chi tiết, lập Bảng tổng hợp chi tiết Định kỳ

từ Sổ cái, Bảng tổng hợp chi tiết, Bảng kê, NKCT lập Báo cáo tài chính

VI Kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty.

Trong những năm gần đây, trong sự cạnh tranh gay gắt của cơ chế thị trờng,Công ty đã tìm mọi biện pháp để đứng vững và phát triển đi lên Hàng năm,doanh thu của Công ty không những bù đắp đợc tất cả các khoản chi phí mà còn

đem lại lợi nhuận

Tuy vậy, Công ty cũng còn gặp phải một số khó khăn, trở ngại do đó hiệuquả từ hoạt động kinh doanh của Công ty trong năm 1999 không đạt đợc hiệuquả cao

Có thể minh hoạ tình hình hoạt động kinh doanh của Công ty trên một sốchỉ tiêu qua hai năm hoạt động 1998 - 1999 nh sau:

6 Lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh 825.517.197 570.974.393 -254.542.804 -30,830

7 Lợi nhuận từ hoạt động bất thờng 23.427.566 55.700.447 32.227.811 137,564

8 Tổng lợi nhuận trớc thuế 848.944.763 626.674.840 -222.269.923 -26,182

Thông qua một số chỉ tiêu về kết quả hoạt động kinh doanh của Công tycho thấy:

Tổng doanh thu của Công ty tăng lên, điều đó có nghĩa là Công ty mở rộngquy mô kinh doanh, Công ty cũng đã giảm đợc tổng chi phí nhng giá vốn hàngbán của Công ty tăng lên, dẫn đến lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh đạt đợcgiảm đi Do vậy, lợi nhuận sau thuế năm 1999 giảm đi so với năm 1998 là:61.659.923 đồng

phần II

công tác tài chính của công ty

I Phân cấp quản lý tài chính của Công ty.

Công ty Bách hoá Hà Nội là một doanh nghiệp Nhà nớc có quy mô lớn củangành thơng mại Hà Nội, do đó mặt hàng kinh doanh rất đa dạng và phong phú

về chủng loại cũng nh mẫu mã Công ty kinh doanh các mặt hàng nh Văn phòngphẩm, bánh kẹo, nớc giải khát, hàng may mặc, đồ gia dụng, tạp phẩm, xuấtphát từ đặc điểm trên, để giúp Công ty làm tốt công tác tài chính, ban Giám đốcgiao cho phòng kế toán kiêm nghiệp quản lý tài chính của Công ty

Kế toán trởng chịu trách nhiệm chung công việc của phòng, thay mặt chophòng quan hệ với lãnh đạo Tổ chức và chỉ đạo xây dựng kế hoạch tài chính, th-ờng xuyên kiểm tra công việc cán bộ giúp việc, thực hiện các chỉ tiêu của các bộphận liên quan, theo dõi tình hình thu nhập của cán bộ công nhân viên, tình hìnhthực hiện nghĩa vụ đối với ngân sách Nhà nớc

Phó phòng kế toán giúp kế toán trởng quản lý phòng, đồng thời cùng các kếtoán viên khác thực hiện nhiệm vụ đợc giao

Thủ quỹ có trách nhiệm thu - chi tiền mặt hàng ngày, theo dõi, bảo quảnquỹ tiền mặt

II Công tác kế hoạch tài chính.

Các hoạt động tài chính của Công ty phải đợc dự kiến trớc thông qua việclập kế hoạch tài chính Thực hiện tốt việc lập kế hoạch tài chính là công việc cầnthiết giúp cho đơn vị chủ động đa ra các biện pháp khi có sự biến động của thị tr-ờng

Căn cứ vào đặc điểm kinh doanh của Công ty, kế hoạch tài chính hàng năm

đợc xây dựng gồm:

- Kế hoạch khấu hao tài sản cố định

- Kế hoạch thu - chi tiền mặt

- Kế hoạch về quản lý phí, thuế thu nhập, thuế vốn

- Kế hoạch quản lý vốn, quản lý các quỹ trong Công ty

Tổ chức thực hiện kế hoạch gồm cụ thể hoá kế hoạch năm bằng việc lập các

kế hoạch ngắn hạn theo từng quỹ Giao nhiệm vụ cụ thể cho từng cán bộ để theodõi tình hình thực hiện kế hoạch và báo cáo kịp thời cho Ban giám đốc để điềuhành chỉ đạo việc thực hiện kế hoạch khi cần thiết Đến cuối năm, làm báo cáotình hình thực hiện tài chính và mức độ hoàn thành kế hoạch

III Tình hình vốn và nguồn vốn của Công ty.

1 Tình hình biến động của nguồn vốn chủ sở hữu.

3 Quỹ khen thởng phúc lợi 154.462.430 150.383.536 -4.078.894 -2,64

III Nguồn vốn đầu t XDCB 31.693.427 31.693.427 0 0

Qua bảng trên ta thấy, vốn chủ sở hữu của Công ty trong năm 1999 hầu nh

là không có sự biến động lớn Nguồn vốn kinh doanh của Công ty vẫn giữnguyên không thay đổi, chỉ có các quỹ của Công ty là có sự thay đổi Quỹ pháttriển kinh doanh của Công ty tăng lên so với đầu năm là 39.635.349 đồng, điềunày cho ta thấy Công ty chú trọng cho việc đầu t mở rộng phát triển kinh doanhtrong năm tới Còn quỹ dự phòng tài chính và khen thởng, phúc lợi của Công tylại giảm, riêng quỹ dự phòng tài chính giảm với số tiền và tỉ lệ khá cao, giảm tới75,47% Nguồn vốn đầu t quỹ xây dựng cơ bản ở cuối năm cũng không thay đổi

so với đầu năm

2 Cơ cấu nguồn vốn của Công ty.

4 Thuế và các khoản phải nộp NN 398.559.344 645.112.611 246.553.267 61,86

nợ phải trả tăng lên với tỷ lệ khá cao, còn nguồn vốn chủ sở hữu thì lại giảm với

tỷ lệ nhỏ Tổng nguồn vốn chủ sở hữu giảm có thể là do lợi nhuận từ hoạt độngkinh doanh của Công ty năm 1999 nhỏ hơn lợi nhuận thu đợc năm 1998

IV Tình hình tài chính của Công ty.

1 Tình hình nộp ngân sách Nhà nớc.

Với đặc điểm kinh doanh của mình thì hàng năm, Công ty phải nộp ngânsách Nhà nớc các loại thuế nh: thuế GTGT, thuế thu nhập, thuế vốn, thuế đất,thuế môn bài và các loại thuế khác Ngoài ra Công ty còn phải nộp các khoảnbảo hiểm theo đúng quy định hiện hành của Nhà nớc

Chỉ tiêu nộp kỳ trớc Còn phải nộp kỳ này Còn phải Số đã nộp Số còn phải nộp cuối kỳ

Nh vậy, tổng số thuế mà Công ty còn phải nộp là một số lớn hơn 0 do đó

đơn vị cha hoàn thành nghĩa vụ đối với ngân sách Nhà nớc

Tài sản cố định 1.516.720.434 11,15 1.199.461.424 5,42 -317.259.210 -20,92 -5,73

Tài sản cố định 1.508.820.434 11,09 1.191.561.424 5,38 -317.259.210 -21,03 -5,71 Phí XDCB dở dang 7.900.000 0,06 7.900.000 0,004 0 0 -0,02

Tổng cộng 13.606.033.245 00 22.139.390.777 00 8.533.657.532 7,72

2 Tình hình tài sản của Công ty.

Qua bảng trên ta thấy, tổng tài sản của Công ty tăng lên với số tiền là8.533.657.532 với tỷ lệ là 62,72% Tổng tài sản tăng là do tài sản lu động tănglên, còn tài sản cố định giảm đi Tỷ trọng tài sản lu động và tài sản cố định có tỷtrọng rất lớn Tài sản lu động có tỷ trọng lớn hơn rất nhiều lần so với tài sản cố

định Công ty Bách hoá Hà Nội là một doanh nghiệp thơng mại nên tỷ trọng giữatài sản lu động và tài sản cố định nh vậy là hợp lý, bởi vì ở doanh nghiệp thơngmại đòi hỏi phải có tài sản lu động chiếm tỷ trọng lớn, đặc biệt là hàng tồn khophải chiếm tỷ trọng lớn để phục vụ trực tiếp cho quá trình lu thông của doanhnghiệp

3 Tình hình công nợ và khả năng thanh toán của công nợ của Công ty.

Chỉ tiêu

Số tiền (%) TT Số tiền (%) TT Số tiền (%) TL (%) TT Công nợ phải thu 2.415.419.316 100 3.031.683.730 100 616.264.414 25,51 0 Phải thu khách hàng 1.419.588.968 58,73 1.048.875.736 34,6 -370.713.232 -26,11 -24,17 Trả trớc ngời bán 162.309.495 6,72 930.516.571 30,69 768.207.076 473,8 23,97 Phải thu tạm ứng 595.891.642 24,67 887.237.526 29,27 291.345.884 48,89 4,6 Phải thu khác 237.629.211 9,84 165.053.897 5,44 -72.575.214 -30,54 4,4

Công nợ phải trả 8.087.128.221 100 163.368.403.666 100 8.249.712.145 102,01 0

Nợ ngắn hạn 8.087.128.221 100 163.368.403.666 100 8.249.712.145 102,01 0

Tình hình công nợ phải thu của Công ty tăng lên với số tiền và tỷ lệ khácao Đó là do việc Công ty tạm ứng trớc và trả trớc cho ngời bán tăng lên, cònphải thu của khách hàng giảm so với đầu năm Công nợ phải trả của Công ty

hoàn toàn là nợ ngắn hạn Nợ ngắn hạn của Công ty tăng lên với tỷ lệ rất cao, tới102,01%.

Khả năng thanh toán của Công ty: vì Công ty Bách hoá Hà Nội là Công tythơng mại, nên ta chỉ quan tâm đến nguồn thanh toán nợ ngắn hạn

= = = 2,54

Khả năng thanh toán toàn bộ nợ ngắn hạn của Công ty là rất tốt, Công tyhoàn toàn có khả năng thanh toán nợ ngắn hạn và vẫn có thể hoạt động kinhdoanh bình thờng

=

= = 0,809Khả năng thanh toán nhanh nợ ngắn hạn của Công ty không đợc tốt, bởi vìhàng tồn kho chiếm tỷ trọng lớn trong tổng số tài sản lu động

- Hoá đơn giá trị gia tăng.

 Biên bản giao nhận hàng hoá

2 Tài khoản sử dụng

Tài khoản 156 hàng hoá