Th c t cho th y: càng t mù thì càng d tham nh ng; cho nên có nh ng c quan không dám công khai hóa các thông tin.
Trang 1V Qu c Tu n
V n hóa qu n lý nói đây là v n hóa c a các c quan công quy n, là nói đ n
t duy, quan ni m, cách ng x , phong cách sinh ho t, v.v c a b máy hành chính nhà n c và c a công ch c trong quan h v i dân và doanh nghi p, v i
ý ngh a c a m t b máy hành chính th c s "c a dân, do dân và vì dân"
Lâu nay, đ thúc đ y công cu c phát tri n đ t n c và h i nh p kinh t qu c
t , Nhà n c ta đã ti n hành cu c c i cách hành chính nh m xây d ng m t
n n hành chính trong s ch, có đ n ng l c, t ng b c hi n đ i hóa đ qu n lý
có hi u l c và hi u qu công vi c c a Nhà n c, thúc đ y xã h i phát tri n lành m nh, ph c v đ c l c đ i s ng c a nhân dân, Tuy v y, c i cách hành chính ti n b ch m so v i yêu c u Trong nhi u v n đ c a n n hành chính nhà n c, có nh ng v n đ v th ch c n đ c hoàn ch nh, tình tr ng ch ng chéo, nhi u t ng n c c a b máy c n đ c s p x p l i, song đi u mà doanh nhân kêu ca, phàn nàn chính là thái đ ng x c a đ i ng nhân viên, công
ch c các c quan công quy n Trong s h , không ít ng i ch a đ nh n th c
v ch c n ng ph c v c a Nhà n c trong n n kinh t th tr ng, ch a nh n
rõ doanh nhân là t ng l p nhân dân đã đóng thu đ nuôi mình mà mình ph i
ph c v Chính do nh n th c y, có nh ng công ch c v n t cho mình là c p trên, ng i có quy n ban n và coi doanh nhân là k d i, ph i ch u s ban
n c a h
Tình hình đó th hi n s thi u v ng c a v n hóa qu n lý, v a không k th a
đ c truy n th ng g n bó trong quan h gi a Nhà n c v i dân trong s nghi p gi i phóng và xây d ng đ t n c, v a không phù h p v i yêu c u phát tri n n n kinh t th tr ng và h i nh p kinh t qu c t ngày nay Rõ ràng là
đã đ n lúc ph i đ c p v n đ xây d ng và nâng cao v n hoá qu n lý trong h
th ng c quan hành chính nhà n c
T th c ti n n c ta, có th s b nêu lên nh ng yêu c u ch y u c a v n hoá
qu n lý trong th i k m i nh sau
a) Tr c h t, v n hoá qu n lý là s t nguy n làm đày t trung thành c a nhân dân, th c hi n đúng "dân là ch , công ch c là đày t ", chuy n b máy hành chính t ch đ n thu n là "cai tr " sang b máy "ph c v dân" là chính Chính quy n không có nhi m v t thân, đ c t ch c ra là nh m th c hi n
ch c n ng qu n lý nhà n c đ c nhân dân giao cho Chính vì v y, chính quy n ph i coi nhi m v ph c v ng i dân và doanh nghi p là nhi m v
Trang 2chính, quan tr ng nh t (bên c nh các nhi m v v an ninh, qu c phòng) Chính quy n ph i t o thu n l i nh t cho dân và doanh nghi p trong đ i s ng
và kinh doanh, b o đ m “công dân đ c làm t t c nh ng gì mà pháp lu t không c m”; Cán b , công ch c ph i l y vi c t n tâm, t n l c ph c v dân và doanh nghi p là m c tiêu cao nh t, là ni m vui và l s ng c a mình
th c hi n nhi m v qu n lý, đ ng nhiên r t c n các th t c hành chính, các lo i gi y phép, song không nên đ t ra nh ng th t c th t c hành chính
r m rà, nh ng gi y phép không c n thi t khi gi i quy t công vi c c a dân và doanh nghi p (g n đây, khi T Công tác thi hành Lu t Doanh nghi p và Lu t
u t rà soát g n 300 lo i gi y phép con, đã phát hi n nh ng đi u b t h p lý trong các gi y phép này và đã đ ngh bãi b ngay 59 lo i gi y phép con, là
m t ví d ) M i quy đ nh v chính sách qu n lý c n đ c phân tích, nghiên
c u tác đ ng xã h i c a quy đ nh, d báo nh ng thu n l i ho c khó kh n trong vi c vi c thi hành c a đ i t ng, đ cân nh c tr c khi quy t đ nh C n
kh c ph c tình tr ng ch ng chéo gi a các quy đ nh, nh trong vi c qu n lý
đ t và công trình trên đ t đang gây khó kh n cho ng i s d ng nh hi n nay; càng không nên vào yêu c u “qu n lý” mà t o thêm l i ích không chính đáng cho c quan và cá nhân công ch c ó chính là t duy "t ng thêm quy n
và l i cho c quan nhà n c, đ y khó kh n cho doanh nghi p", tàn d c a c
ch "xin-cho", tùy ti n ban n cho doanh nghi p đ c làm đi u này, không
đ c làm đi u khác
b) ó là lòng tin yêu, kính tr ng, h c h i, phát huy tài n ng và trí tu c a t ng
ng i và c a c dân t c, v i ni m tin v ng ch c vào s c m nh sáng t o c a dân, c a các thành ph n kinh t M i vi c làm c a b máy đ u nh m gi i phóng m i n ng l c s n xu t, coi con ng i là m c tiêu, là cái đích t i th ng
c a toàn b công cu c phát tri n, th c s coi s nghi p đ i m i và phát tri n
đ t n c là c a dân, do dân và vì dân T th ch qu n lý cho đ n các công
vi c c th nh k ho ch, quy ho ch phát tri n, xây d ng công trình, gi i phóng m t b ng, b trí tái đ nh c , v.v đ u ph i quan tâm đ n các đi u ki n sinh s ng c a dân c , b o đ m cho m i con ng i c th , già tr , gái trai, đ u
đ c đáp ng các nhu c u c th đ phát tri n
M i công vi c c a c quan công quy n đ u ph i th hi n t t ng đ i đoàn
k t toàn dân t c, th c s phát huy quy n làm ch c a nhân dân và c a doanh nhân, nh t là không phân bi t đ i x , k th v i kinh t t nhân M t sân ch i bình đ ng cho m i doanh nghi p thu c m i thành ph n kinh t đ c th c hi n
s là m t bi u hi n sinh đ ng c a t t ng phát huy ti m n ng c a các thành
ph n kinh t phù h p v i yêu c u c a giai đo n phát tri n m i c a đ t n c
và c ng là yêu c u c a h i nh p kinh t qu c t Doanh nhân đã tr thành m t
t ng l p xã h i m i, đóng góp ngày càng l n cho s ch n h ng đ t n c và ngày nay đã là l c l ng ch th trong h i nh p; công ch c c quan công
Trang 3quy n ph i tôn tr ng, h c h i, giúp doanh nhân nâng cao trình đ , kh n ng kinh doanh, v n ra th tr ng th gi i
c) Minh b ch hóa, công khai hóa các th ch , chính sách là m t yêu c u r t quan tr ng c a v n hóa qu n lý, không nh ng là nh m b o đ m quy n đ c thông tin c a dân mà còn nh m tôn tr ng ph n bi n xã h i m t cách thi t
th c, đ phát huy trí tu c a dân, l ng nghe ý ki n, tâm t c a dân, góp ph n hoàn ch nh th ch qu n lý, ch ng quan liêu, tham nh ng Nh ng v n đ thu c v bí m t nhà n c c n đ c quy đ nh ch t ch , h n ch đ n m c th p
nh t, kh c ph c tình tr ng vin vào gi bí m t, tránh “m t n đ nh”, mà bao che cho nh ng hành vi xâm ph m l i ích c a c ng đ ng, c a xã h i ây
c ng là m t nguyên t c c a WTO mà chúng ta ph i tuân th : công b công khai các d th o v n b n quy ph m pháp lu t tr c 60 ngày ban hành, đ các
đ i t ng thi hành có th i gian nghiên c u, phát bi u ý ki n, tham gia vào
vi c ho ch đ nh th ch , chính sách
Vi c th ng xuyên thông tin cho dân và doanh nghi p v ho t đ ng c a b máy hành chính nhà n c, cung c p cho h các quy đ nh m i trong qu n lý,
tr l i các ch t v n, ki n ngh c a doanh nghi p ph i đ c coi là trách nhi m
c a c quan công quy n Th c t cho th y: càng t mù thì càng d tham
nh ng; cho nên có nh ng c quan không dám công khai hóa các thông tin
Tr c m t, thi t th c nh t là nh ng thông tin v quy ho ch s d ng đ t, thông tin v chi ngân sách nhà n c, ch y u là trong vi c đ u t vào các công trình
s d ng ngân sách trung ng và c a m i đ a ph ng, t o thu n l i cho vi c giám sát c a nhân dân đ t đ c hi u qu , tránh lãng phí, th t thoát công qu
Các cu c ph n bi n xã h i đ i v i các chính sách qu n lý c n đ c t ch c có
th c ch t h n, qua đó c quan công quy n nên l ng nghe nh ng ý ki n tâm huy t, xây d ng c a dân và doanh nghi p, dù có nh ng ý ki n “trái tai” Vi c
đ i tho i gi a các c quan ch c n ng v i doanh nhân c n đ c t ch c
th ng xuyên và có hi u qu thi t th c, có nói, có tr l i nghiêm túc, kh c
ph c tình tr ng t ch c các cu c đ i tho i m t cách hình th c, chi u l
d) V n hoá qu n lý ph i đ c th hi n trong cách làm vi c hàng ngày c a m i cán b , công ch c thu c m i ngành, m i c p, t trung ng đ n c s ; không
ch đ ng l i trên l i phát bi u hùng h n, trong các bài di n v n nhi u m t nghe r t s ng tai t i các cu c h i ngh , c ng không ch trong các v n ki n, các v n b n quy ph m pháp lu t, các thông t , ch th ây là m t v n đ r t
th i s vì hi n nay, ng i ta nói nhi u v quy n làm ch c a dân, c a doanh nhân, có n i còn nói đ n vi c "tr i th m đ " đón chào doanh nhân, song trên
th c t , “nói v y nh ng không ph i v y”, doanh nhân đ n g p c quan công quy n còn g p nhi u ng n cách “ n c a quan” là m t vi c ch ng đ ng c a
m i công dân, m i doanh nghi p vì h đã quá m t m i, nh ng vì công vi c
Trang 4v n ph i đ n, và luôn luôn mang s n “phong bì” đ lót tay Thái đ c a không
ít công ch c khi g p doanh nghi p, nh t là doanh nghi p nh và v a (vì phong bì không có ho c quá m ng) là th , l nh nh t, khó th y m t n c i áng trách nh t là trong nh ng tr ng h p lãnh đ o thì c i m , nh ng chuyên viên d i quy n thì h ch sách, vòi v nh, nh ng nhi u doanh nghi p
b ng đ m i th đo n r t tinh vi, r t khó phát hi n Ph i ch ng c ng còn tình
tr ng o b doanh nhân n c ngoài, coi nh doanh nhân trong n c ?
Thái đ ng x có v n hóa đòi h i cán b , công ch c xác l p cho mình t duy
"doanh nhân là khách hàng c a mình", coi vi c tháo g khó kh n cho doanh nhân nh vi c c a nhà mình, gi i quy t đ n cùng t ng v vi c, không đùn
đ y, né tránh trách nhi m, kh c ph c tình tr ng v vi c, ki n ngh c a doanh nghi p b kéo dài h t n m này qua n m khác, không c quan nào ch u trách nhi m chính trong vi c gi i quy t, gây ra t n kém, m t th i c c a doanh nghi p Cán b , công ch c có v trí càng cao thì càng ph i g ng m u th
hi n v n hoá qu n lý theo h ng đó
đ) V n hóa qu n lý ph i đ c c th hóa trong m i c quan hành chính thành
nh ng quy ch c quan, n i quy công s , trong đó có nh ng quy đ nh c th
và th t c c n thi t v t ng lo i công vi c và c a m i công ch c trong các
ho t đ ng liên quan đ n dân và doanh nghi p, th c hi n đúng nguyên t c
"Công ch c ch đ c làm nh ng gì mà pháp lu t cho phép" Các th t c, quy
ch hành chính ph i đ c công b công khai, minh b ch, đ làm c n c cho doanh nhân bi t và th c hi n, đ ng th i c ng là c n c đ doanh nhân giám sát công vi c c a công ch c; nh t là ph i đ c thi hành thông su t t trên
xu ng d i, kh c ph c tình tr ng “ch a đ c c p trên h ng d n” G n đây, UBND thành ph Hà N i và m t s đ a ph ng đã hình thành “m t c a liên thông” trong vi c đ ng ký kinh doanh, gi m b t phi n hà cho doanh nghi p là
m t n l c r t đáng khuy n khích Th c ti n cho th y: quy đ nh minh b ch; công ch c m n cán, h t lòng ch m lo công vi c c a dân; đó chính là b o đ m cho Nhà n c ta x ng đáng là ng i qu n lý đ c l c c a dân t c, c a nhân dân; đ ng th i c ng b o đ m và đòi h i doanh nhân ph i ch p hành đúng pháp lu t, đó chính là v n hóa qu n lý đ c th hi n sinh đ ng trong cu c
s ng th ng ngày
xây d ng và th c hi n v n hóa qu n lý nh đã nói trên trong đi u ki n
n c ta hi n nay, c n gi i quy t m t lo t các v n đ m t cách h th ng: t
vi c hoàn ch nh th ch kinh t , th ch hành chính, hình thành đ ng b c
ch th tr ng, đ n vi c c ng c b máy hành chính, nâng cao n ng l c và
ph m ch t c a đ i ng cán b , công ch c, đi đôi v i đ cao trách nhi m c a
ng i đ ng đ u, khen th ng, k lu t nghiêm minh, v.v Nh v y, v n hóa
qu n lý đ c xuyên su t trong toàn b ho t đ ng qu n lý c a b máy hành chính nhà n c, th hi n rõ nét b n ch t dân ch c a c quan công quy n, đáp
Trang 5ng yêu c u c a s nghi p phát tri n đ t n c và h i nh p kinh t qu c t
Nh ng c quan v trí càng cao, nh ng cán b , công ch c c p b c càng cao càng nên th hi n rõ trình đ v n hóa qu n lý c a mình đ làm g ng cho c p
d i, đ ti ng th m cho đ i sau, cho th h sau, đ v n hóa qu n lý Vi t Nam ngày càng đ c vun đ p và phát huy
-