Phân tích quan điểm của triết học mác lênin về mối quan hệ giữa vật chất và ý thức vận dụng mối quan hệ này vào công cuộc đổi mới ở việt nam hiện nay

ĐỀ TÀI TIỂU LUẬN:Phân tích quan điểm của triết học Mác - Lênin về mối quan hệ giữa vật chất và ý thức.. Vật chất là nguồn gốc của ý thức và quyết định ý thức, nhưng nó không thụ động mà

ĐẠI HỌC UEH VIỆN ĐÀO TẠO QUỐC TẾ ISB

KIỂM TRA CUỐI HỌC PHẦN MÔN: TRIẾT HỌC MÁC - LÊNIN

HỌ VÀ TÊN: ĐINH HOÀNG BẢO KHANG

MÃ LỚP HỌC PHẦN: MLP_S1(2021-2022)DH46ISB-2

MSSV: 31181024236 NĂM SINH: 14/07/2000

LỚP: ISB - CHIỀU THỨ 3

KIỂM TRA GIỮA HỌC PHẦN MÔN TRIẾT HỌC

MÔN TRIẾT HỌC MÁC – LÊNIN

0

ĐỀ TÀI TIỂU LUẬN:

Phân tích quan điểm của triết học Mác - Lênin về mối quan hệ giữa vật

chất và ý thức Vận dụng mối quan hệ này vào công cuộc đổi mới ở Việt

Nam hiện nay.

BÀI LÀM

I Mối quan hệ giữa vật chất và ý thức là gì?

Mối quan hệ giữa vật chất và ý thức là mối quan hệ biện chứng giữa vật chất thứ nhất và ý thức thứ 2 Vật chất là nguồn gốc của ý thức và quyết định ý thức, nhưng nó không thụ động mà có thể tác động trở lại ý thức, trở thành vật chất thông qua hoạt động của con người

Lênin tin rằng vật chất dùng để chỉ phạm trù triết học của thực tại khách quan, vốn được ban tặng cho con người, được cảm giác của con người sao chép, chụp ảnh và phản ánh trong các cảm giác, và không phụ thuộc vào các cảm giác

II Lý luận chung về mối quan hệ giữa vật chất và ý thức

1 Vật chất

a Định nghĩa

Vật chất là một phạm trù rất phức tạp và có nhiều quan điểm khác nhau về vật chất từ các góc độ khác nhau Nhưng theo định nghĩa của Lênin thì: “Vật chất là một phạm trù triết học dùng để chỉ hiện thực khách quan ban cho cuộc sống

Lênin chỉ ra rằng không thể định nghĩa vật chất theo cách thông thường, điều này hạ thấp khái niệm xuống một khái niệm tổng quát hơn bởi vì bản chất khái niệm vật chất là khái niệm chung nhất Với tư cách là điểm xuất phát để xác định vật chất, Lênin đối

1

đầu với vật chất và ý thức; ông đi đến kết luận rằng vật chất là một thực tại khách quan được trao cho con người thông qua cảm giác, vật chất tồn tại độc lập với kinh nghiệm và nhận thức, và cảm giác là nguồn gốc của vật chất Ý thức phụ thuộc vào vật chất, mặc dù thực tế rằng ý thức là sự phản ánh của vật chất

b Các đặc tính của vật chất

– Vật chất tồn tại thông qua vận động và biểu hiện sự tồn tại của mình thông qua vận động

– Không chuyển động mà có vật chất và không có vật chất mà không chuyển động;

– Vật chất chuyển động trong không gian và thời gian;

– Không gian và thời gian là những thuộc tính phổ biến vốn có của một số dạng vật chất và dạng tồn tại của vật chất

Các loại chuyển động khác nhau đều có mối liên hệ chặt chẽ với nhau Chỉ khi tiếp xúc với các hình thức vận động khác, người ta mới có thể đạt được một hình thức vận động cụ thể, trong đó hình thức vận động cao luôn kết hợp các hình thức vận động ít hơn, nhưng hình thức vận động cao luôn là hình thức vận động cao nhất Không thể coi vận động của con người là tổng đơn giản của các dạng vận động thấp hơn Mỗi mục hoặc hiện tượng có thể được kết nối với nhiều dạng chuyển động khác nhau; Tuy nhiên, mỗi đối tượng hoặc hiện tượng luôn có thể được mô tả bằng một loại chuyển động cơ bản duy nhất

2 Ý thức

a Kết cấu của ý thức

Hiện tượng xã hội này được đặc trưng bởi một cấu trúc phức tạp, bao gồm các yếu tố

ý thức (ý thức), tri thức (khả năng tư duy), tình cảm (khả năng cảm nhận), và ý chí (khả năng hành động) Ý thức, giống như vật chất, có nhiều cách giải thích

từ các trường phái khác nhau Chủ nghĩa duy vật cho rằng ý thức là sản phẩm của vật chất, và ý thức phản ánh thế giới xung quanh vào bộ não của chúng ta thông qua công việc

2

và ngôn ngữ của chúng ta Mác nhấn mạnh rằng bộ não con người là nơi duy nhất có thể thay đổi các khái niệm về tinh thần và ý thức

b Bản chất của ý thức

Ý thức có một bản chất chiêm nghiệm, sáng tạo và xã hội dựa trên sự kiểm tra những khởi đầu của nó Phản ánh là một cách truyền tải thông tin về thế giới xung quanh chúng ta, và thông tin này đến từ đối tượng tạo ra tác động và nội dung mà nó chứa đựng Phải tính đến đối tượng thì mới có phản ánh và đối tượng đó phải được tính đến thì đối tượng mới có phản ánh

Bản chất con người luôn bị biến đổi và chi phối bởi hoạt động lao động, vốn đã gắn liền với ý thức từ thuở sơ khai Bởi vì nó không chỉ chụp lại những gì nó nhìn thấy, ý thức có thể cho thấy mọi thứ thay đổi như thế nào và kiến thức được thu thập như thế nào trong bối cảnh của những thay đổi và quá trình đó Ngoài ra, khả năng gián tiếp khái quát thế giới khách quan là sự phản ánh khả năng tác động của ý thức vào vũ trụ sao cho nó phản ánh thế giới như nó vốn có

3 Mối quan hệ giữa vật chất và ý thức

Theo Lênin, sự đối kháng giữa vật chất và ý thức có thể được coi là một khó khăn về nhận thức luận nếu nó chỉ giới hạn trong câu hỏi cái gì đến trước và cái

gì đến sau Không có câu hỏi rằng điều ngược lại là tương đối ngoài điểm đó

Do đó, điều quan trọng là phải xác lập được sự đối lập tuyệt đối giữa vật chất và

ý thức trong khi giải quyết câu hỏi cái nào là cái nào? Nhằm xác định bản chất

và tính thống nhất của thế giới Thứ tự sắp xếp của chúng xác định cái nào đến trước và cái nào sau Nếu không có điều này, hai trường phái tư tưởng chính sẽ

bị nhầm lẫn và cuối cùng, quan điểm duy vật sẽ bị dịch chuyển khỏi quan điểm duy vật Tuy nhiên, nếu chúng là những đặc điểm thiết yếu của hoạt động con người, chẳng hạn như những đặc điểm nhằm thay đổi thế giới, thì mâu thuẫn giữa vật chất và ý thức chỉ là tương đối Nói một cách khác, ý thức không thể tự mình biến đổi thế giới

III Vận dụng mối quan hệ này vào công cuộc đổi mới ở Việt Nam hiện

nay.

3

Mặc dù miền Nam đã giải phóng, nền kinh tế miền Bắc vẫn cần được cải thiện.

Cơ sở hạ tầng vật chất kỹ thuật còn thiếu thốn; năng suất lao động thấp; sản xuất không thỏa mãn nhu cầu của dân cư; sản xuất nông nghiệp không cung cấp

đủ lương thực; nguyên liệu thô cần thiết cho công nghiệp; và các mặt hàng có thể xuất khẩu đang bị thiếu hụt Tuy nhiên, nền kinh tế của miền Bắc đã bị tàn phá nặng nề bởi chiến dịch ném bom của không quân Hoa Kỳ trong Chiến tranh thế giới thứ hai Sau 20 năm chiến tranh, nền kinh tế miền Nam bị đảo lộn và sụp đổ, khiến nhiều cộng đồng nông thôn hoang tàn và lạm phát tăng cao

Như năm 1975, Đại hội Đảng lần thứ IV đặt chỉ tiêu kế hoạch 1976-1980 quá cao về xây dựng cơ bản và phát triển sản xuất vượt quá khả năng của nền kinh

tế, mục tiêu đạt 20 triệu tấn lương thực, 1 triệu tấn cá biển, 1 khai hoang triệu

ha, rừng trồng mới 1 triệu 200 ha 10 triệu tấn than sạch, 2 triệu tấn xi măng, v.v Cụ thể, người ta hy vọng rằng các cơ sở tiếp theo sẽ được xây dựng Đặt nhiệm vụ hoàn thành thực chất công cuộc cải tạo xã hội chủ nghĩa ở miền Nam với việc xây dựng nền công nghiệp nặng, nhất là ngành cơ khí

Tăng trưởng kinh tế trì trệ kể từ sau Đại hội Đảng lần thứ V, chưa có chính sách đồng bộ, toàn diện về đổi mới, nhất là về kinh tế Chúng ta đã không khắc phục

được sự chủ quan, trì trệ trong bố trí cơ cấu kinh tế, cải tạo xã hội chủ nghĩa và quản lý kinh tế giai đoạn 1981 - 1985 Có ít tiến bộ so với mục tiêu Đại hội V

đã nêu là ổn định kinh tế, xã hội cho nhân dân

Từ đó, chúng ta nhìn nhận một cách cứng rắn về bản thân và nguyên nhân của cuộc khủng hoảng kinh tế hiện nay; Đảng ta đã đề ra những mục tiêu mới; chúng ta đã thiết lập nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần; chúng ta đã thừa nhận sự tồn tại của nền kinh tế tiểu tư sản; và chúng ta đã đạt được ba chương trình kinh tế: lương thực (hàng tiêu dùng, hàng xuất khẩu), lương thực (thực phẩm, hàng tiêu dùng) và hàng xuất khẩu Sử dụng các tương tác hàng hóa -tiền tệ một cách đúng đắn là một phần quan trọng trong quản lý kinh tế của tư bản tư nhân Việc thực hiện Nghị quyết Đại hội VI của Đảng còn nhiều phức tạp, nhưng Đảng, Nhà nước và nhân dân ta đã nỗ lực không mệt mỏi để giải quyết những thách thức đặt ra Quá trình đổi mới được đặc trưng bởi sự khó khăn, bền bỉ và tìm tòi Theo đánh giá của chúng ta về điều kiện kinh tế - xã

4

hội tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII, sau bốn năm thực hiện đường lối đổi mới, quá trình này đã có những bước tiến đáng kể

Chính vì lý do đó mà những nỗ lực xây dựng lại của Đảng Cộng sản Việt Nam, bắt đầu một cách nghiêm túc nhưng từ đó ngày càng trở nên chi tiết và đầy đủ, nên được nhân dân Việt Nam rất tích cực hưởng ứng và nhiệt tình thực hiện Đối với tiến bộ kinh tế, mối quan hệ biện chứng giữa kinh tế và chính trị là hiển nhiên Đất nước chúng ta đã ở trong tình trạng khan hiếm lương thực kinh niên

từ năm 1988 trở đi, như một ví dụ đơn giản về năng suất nông nghiệp và sản xuất lương thực Kết quả là hàng năm phải nhập khẩu hàng chục nghìn tấn lương thực và hơn một triệu tấn vào năm tồi tệ nhất Những điều kiện đó đã góp phần lớn vào thảm họa kinh tế hiện nay

IV Kết luận

Xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam là một cuộc đấu tranh lâu dài, có sự tham gia của Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam Đảng và Nhà nước phải kiên quyết, kiên quyết, kiên quyết trước tình hình thế giới phức tạp và những chuyển biến sâu sắc đang diễn ra ở nước ta khi tiến hành công cuộc đổi mới

toàn diện xã hội Vượt qua trở ngại, đồng thời phải nhận thức, nhạy bén, nhanh nhạy để điều chỉnh phù hợp với thực tế đang thay đổi từng ngày, từng giờ

Hiểu toàn bộ chủ nghĩa Mác - Lênin và triết học Hồ Chí Minh, vận dụng được chủ nghĩa duy vật biện chứng vào phân tích và quản lý kinh tế, củng cố mối quan hệ biện chứng giữa hai nước Trong quá trình đổi mới kinh tế, chính trị

để tăng trưởng kinh tế quốc dân, chúng ta sẽ hoàn toàn trở thành những nhà quản lý kinh tế hiệu quả, đóng góp quý báu vào công cuộc đổi mới kinh tế đất nước và tạo điều kiện thuận lợi cho nền kinh tế Chúng tôi chắc chắn có thể làm được điều này! Để tăng cường hơn nữa vị thế quốc tế và sự ổn định chính trị của Việt Nam, nền kinh tế của đất nước phải có khả năng cất cánh và tăng trưởng Đó là cách mà các nhà lãnh đạo kinh tế và chính trị của chúng ta dự kiến sẽ hành động Tăng cường sự công nhận của quốc tế và sự ổn định chính trị đối với Việt Nam là kết quả của những nỗ lực này Đó là cách mà các nhà lãnh đạo kinh tế và chính trị của chúng ta dự kiến sẽ hành động

5